Rzucanie palenia – sposoby, korzyści i skutki, objawy

Rzucenie palenia to dla wielu osób zmagających się z nałogiem nikotynowym bardzo trudne wyzwanie, często długotrwały proces, w którym decydującą rolę odgrywa silna motywacja. Chęć zerwania z nałogiem może wynikać z różnych przyczyn, np. obawy o własne zdrowie, planu urodzenia dziecka czy już istniejących problemów ze zdrowiem. Dostępnych jest wiele metod na rzucenie palenia, pomocne są także środki, które zastępują nikotynę, np. cytyzyna.

Rzucanie palenia – dlaczego warto rzucić palenie?

Wieloletnie uzależnienie od nikotyny może uczynić w organizmie każdego człowieka ogromne spustoszenie. Szkodliwość palenia polega przede wszystkim na oddziaływaniu substancji smolistych, tlenku węgla i samej nikotyny na wiele układów – w tym, przede wszystkim, na układ nerwowy oraz oddechowy. Jakie dolegliwości i choroby grożą palaczom?

Skutki palenia – jak palenie wpływa na zdrowie?

Palenie papierosów stanowi zagrożenie dla zdrowia, a w dłużej perspektywie także życia. Najczęściej wymieniane choroby palacza to:

  • POChP (przewlekła obtruracyjna choroba płuc),
  • rozedma płuc,
  • ostre zapalenie oskrzeli,
  • zawał serca,
  • udar mózgu,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • niewydolność oddechowa,
  • nowotwory: płuc, gardła, przełyku, żołądka, trzustki i inne.

Największym zagrożeniem jest rak płuc. Płuca palacza charakteryzują się zmienionym wyglądem (po upływie wielu lat stają się ciemniejsze), a także upośledzeniem niemal wszystkich ich funkcji, w tym oczyszczania powietrza, które do nich trafia. Palenie przyczynia się do rozwoju raka płuc, a także nowotworów innych narządów.

Niepokojącym sygnałem jest tzw. kaszel palacza, który pojawia się najczęściej rano i wieczorem. Zagęszcza się wtedy flegma zalegająca w gardle, a sam objaw staje się coraz bardziej dokuczliwy i bolesny. Charakterystyczny jest również kaszel po rzuceniu palenia – zanim organizm wróci do siebie po latach zatruwania, musi upłynąć trochę czasu – często nawet wiele miesięcy.

Palenie ma również wpływ na wygląd zewnętrzny – na skutek działania dymu nikotynowego zęby palacza stają się żółte i bardziej wrażliwe. Cera z kolei szarzeje, powstaje na niej więcej wyprysków, a także pojawiają się tzw. zmarszczki palacza, czyli bruzdy wokół ust, wynikające z charakterystycznego układu warg przy zaciąganiu się.

Palenie w ciąży – konsekwencje

Osobnym problemem jest palenie w ciąży. Ma ono wiele negatywnych skutków, które dotyczą przede wszystkim niedotlenienia dziecka oraz ryzyka porodu przedwczesnego. Ponadto palenie w ciąży może wpłynąć na deformacje ciała dziecka oraz na wystąpienie u niego innych wad rozwojowych.

Jeśli kobieta paląca dowiaduje się, że jest w ciąży, powinna natychmiast odstawić papierosy (lub rzucić nałóg już przed planowaniem ciąży). Rzucanie palenia w ciąży jest bardzo trudne – nie tylko ze względu na inne dolegliwości ciążowe, ale również na niemożność stosowania farmakologicznych terapii antynikotynowych.

Bierne palenie – skutki

Niepalenie, ale przebywanie wśród osób palących na co dzień, również jest groźne dla zdrowia – zwłaszcza u dzieci. Bierny palacz może zachorować na raka płuc, dotyczy go również zwiększone ryzyko chorób serca, astmy, wystąpienia alergii, a w przypadku dzieci zwiększa się ryzyko śmierci łóżeczkowej.

Motywacja do rzucenia palenia

Uzależnienie od nikotyny i wszelkich wyrobów tytoniowych jest niezwykle rozpowszechnionym problemem na świecie. Szacuje się, że około 30 proc. populacji dorosłych stanowią palacze. Analizy te nie uwzględniają jednak licznej grupy osób narażonych na skutki biernego palenia.

Z uwagi na szereg niekorzystnych efektów (nie tylko zdrowotnych) dla jednostki, ale również społecznych, warto jest promować wszelkie działania zmierzające do uświadomienia korzyści z rzucenia palenia i sposobów na zerwanie z nałogiem. Skuteczna walka z uzależnieniem od papierosów może być trudna, ale benefity płynące z rzucenia palenia są warte każdego wysiłku potrzebnego do osiągnięcia pełnego sukcesu, czyli zaprzestania palenia.

Istnieją różne metody rzucenia palenia. Bez względu jednak na wybraną metodę walki z nałogiem tytoniowym należy mieć świadomość, że podstawą kierującą działaniem każdego palacza powinna być silna motywacja, choć bywa ona osłabiana przez strach przed objawami odstawienia nikotyny (objawy odstawienne).

Nałogowcy martwią się także tym, jak długo chce się palić po rzuceniu palenia, zakładając, że nie przejdą tak wymagającej próby. Motywację osłabia także przekonanie o tyciu po rzuceniu palenia.

Motywacja to zespół cech trudnych do jednoznacznego zdefiniowania. Jest to pojęcie dość abstrakcyjne, na które składają się wszystkie bodźce, które skłaniają jednostkę do działania, aby osiągnąć wybrany cel. Uwzględnia się tu szereg różnych, nie zawsze zrozumiałych mechanizmów decydujących o osobistych preferencjach i wytrwałości w postępowaniu według ustalonego schematu w celu osiągnięcia konkretnego celu.

W przypadku osoby palącej cel postępowania wydaje się być oczywisty – jest to całkowite odstawienie papierosów. Różne są jednak czynniki motywujące, bowiem zależą one od wielu cech indywidualnych każdej jednostki.

Co wpływa na podjęcie decyzji o rzuceniu palenia?

Osoba odpowiednio zmotywowana to taka, która poświęcając swój czas i energię, ćwiczy określone zdolności i trenuje wybrane zachowania, aby ostatecznie wykonać postawione sobie zadanie. Ważne zatem, by każdy palacz przemyślał, dlaczego warto rzucić palenie. Powody do podjęcia próby rzucenia palenia różnią się osobniczo. Poniżej wymieniono najczęstsze z nich.

  • Problemy zdrowotne palacza – każde pogorszenie stanu zdrowia palacza wzmaga u niego lęk o samego siebie i własne zdrowie. Niekiedy czynnikiem wystarczającym do podjęcia próby rzucenia palenia jest motywująca rozmowa z lekarzem (np. w przypadku rozpoznania nadciśnienia tętniczego). Jednak w większości przypadków myśli o rzuceniu papierosów pojawiają się dopiero jako następstwo silnego bodźca istotnie pogarszającego stan zdrowia palacza (np. rozpoznanie zawału mięśnia serca, udaru mózgu).
  • Pogorszenie stanu zdrowia bliskich palacza – np. rozpoznanie astmy u żony lub dzieci.
  • Ciąża – planowane powiększenie rodziny w niedalekiej przyszłości lub informacja o zajściu w ciążę kobiety palącej często skłania do poszukiwania skutecznych sposobów na rzucenie palenia.
  • Argumenty finansowe – zestawienie kwot wydawanych regularnie na zakup papierosów i innych wyrobów tytoniowych jednoznacznie porusza wyobraźnię palacza. Pokazuje, jak dużymi sumami pieniędzy w danym okresie (np. w trakcie ostatnich 3 miesięcy, pół roku czy roku) osoba uzależniona mogłaby dysponować, gdyby nie konieczność zakupu kolejnych paczek papierosów.
  • Moda na niepalenie – zwłaszcza wśród osób z najbliższego otoczenia.

Skutki rzucenia palenia – co się dzieje po rzuceniu palenia?

Bez względu na bezpośredni powód, każda myśl o zerwaniu z nikotynizmem wymaga wzmocnienia i wdrożenia w życie. Należy jednak pamiętać, że im trudniej jest wykonać dane zadanie, czyli osiągnąć wybrany cel, tym motywacja do działania musi być silniejsza. Trzeba bowiem uświadomić sobie, że nie każda próba realizacji wyznaczonego zadania będzie krótkotrwała, łatwa i przyjemna. Nie każda z prób zakończy się sukcesem.

Rzucanie palenia jest niezwykle trudne. Jednak każda podjęta próba, nawet zakończona tylko czasowym niepaleniem papierosów, warta jest pochwały. I oczywiście warta powtarzania do chwili całkowitego zerwania z uzależnieniem od nikotyny. W wytrwaniu w decyzji o rzuceniu papierosów może pomóc świadomość tego, co dzieje się po rezygnacji z palenia dzień po dniu, kiedy następuje stopniowe oczyszczanie organizmu z nikotyny i substancji smolistych.

  • W niedługim czasie od wypalenia ostatniego papierosa zwalnia tętno i stopniowo następuje normalizacja ciśnienia tętniczego krwi.
  • Maleje ilość karboksyhemoglobiny we krwi, co znacznie poprawia utlenienie komórek organizmu, rozpoczynając proces ich regeneracji oraz usuwania toksyn.
  • Powraca świeży oddech, znika zaczerwienienie dziąseł.
  • Po rzuceniu palenia poprawie ulega zdolność rozpoznawania smaku potraw oraz odczuwania zapachów.
  • Po kilku tygodniach niepalenia skóra nabiera naturalnego, różowawego kolorytu, przestaje być poszarzała.
  • Stopniowo poprawia się wygląd paznokci, ich płytka już nie żółknie w sposób typowy dla palaczy. Włosy stają się bardziej błyszczące, mniej się przetłuszczają.
  • Kaszel po rzuceniu palenia, tzw. kaszel palacza, znika, podobnie jak uczucie drapania w gardle. Głos odzyskuje swoje naturalne brzmienie.
  • W drogach oddechowych (m.in. w krtani, tchawicy, oskrzelach) dochodzi do regeneracji rzęsek nabłonka, które odpowiedzialne są za usuwanie zanieczyszczeń, stanowiąc skuteczną ochronę przed rozwojem infekcji.

Zaletą rzucenia palenia jest stopniowa poprawa ogólnej wydolności fizycznej organizmu, zauważalna podczas codziennych aktywności (np. wchodzenie po schodach czy bieg do autobusu). W miarę trwania abstynencji nikotynowej maleje ryzyko rozwoju choroby wieńcowej oraz wystąpienia zaburzeń z nią związanych. Najważniejszym skutkiem rzucenia palenia jest obniżone prawdopodobieństwo zachorowania na raka płuc.

Rzucanie palenia – objawy dzień po dniu

Przyczyny nieudanych prób rzucenia palenia i walki z nałogiem tytoniowym różnią się osobniczo. Zwykle im dłużej trwa nałóg palenia, tym większy jest stopień uzależnienia organizmu od nikotyny. Substancja ta ma wpływ na większość komórek organizmu, w tym także komórek układu nerwowego. Wykazuje działanie euforyzujące oraz psychoaktywujące – wpływa zatem na procesy odczuwania oraz nastrój.

Każde zmniejszenie ilości nikotyny dostarczanej do organizmu lub jej całkowity brak palacz odbiera jako duży dyskomfort. Występuje wówczas zespół abstynencji, czyli objawy subiektywnego oraz obiektywnego spadku stężenia nikotyny we krwi.

Po rzuceniu palenia objawy odstawienne to m.in.:

  • głód papierosa,
  • niepokój,
  • zwiększona nerwowość,
  • kłopoty z koncentracją,
  • zwiększone łaknienie,
  • zwolnienie czynności serca,
  • obniżenie ciśnienia,
  • zmiany w zapisie EEG,
  • spadek poziomu katecholamin oraz kortyzolu.

Reakcja organizmu na rzucenie palenia może wyrażać się dolegliwościami o różnym nasileniu, a ich największe natężenie utrzymuje się w trakcie pierwszego miesiąca od momentu rzucenia palenia. Ten okres to najcięższy czas w trakcie walki z nałogiem. Istotne jest zatem, by w tym okresie utrzymać motywację palacza do dalszej walki z nałogiem tytoniowym i utwierdzać go w słuszności podjętej decyzji.

Rzucenie palenia – zalety i korzyści

Osoby, które zastanawiają się, jak rzucić palenie, powinny przed wszystkim uświadomić sobie, jakie zmiany zajdą w ich organizmie po rzuceniu palenia.

  • Pozytywne skutki rzucania palenia można zaobserwować już po zgaszeniu ostatniego papierosa: po kilkudziesięciu minutach normuje się ciśnienie i tętno, po kilku godzinach zaczyna spadać poziom nikotyny w organizmie, a po kilku dniach lepiej czuje się smaki i zapachy, a płuca zaczynają się oczyszczać.
  • Efekty rzucenia palenia to także świeższy oddech oraz zniwelowanie gęstego śluzu, który przyczynia się do powstawania kaszlu palacza.
  • Oczyszczanie organizmu z nikotyny jest też widoczne na twarzy: cera staje się gładsza i nabiera zdrowego kolorytu.
  • Zalety rzucenia palenia widać w poprawie kondycji (wolniej łapie się zadyszkę), a po kilku tygodniach obserwuje się znaczącą poprawę funkcjonowania układu krążenia i oddechowego.

Co się dzieje po rzucaniu palenia po kilku latach? Zmniejsza się ryzyko chorób górnych dróg oddechowych, a po dekadzie ryzyko zachorowania na raka płuc spada do 50 proc. Po około 15 latach wynosi tyle samo, co u osoby niepalącej.

Jak walczyć z objawami odstawienia nikotyny?

Niezależnie od wybranej metody na rzucenie palenia, każde zmniejszenie ilości dostarczanej do organizmu nikotyny wywołuje objawy abstynencji. Niekiedy już sama świadomość możliwości ich wystąpienia skutecznie obniża chęć podjęcia walki z paleniem papierosów. Nic bardziej mylnego, dostępne są bowiem preparaty zawierające w swoim składzie cytyzynę, czyli substancję o efekcie farmakologicznym najbardziej zbliżonym do nikotyny.

Pozwala ona skutecznie łagodzić objawy głodu nikotynowego. Preparaty z cytyzyną efektywnie ułatwiają rzucanie palenia, gdyż dodatkowo zmniejszają poziom odczuwanej satysfakcji z nikotyny dostarczanej do organizmu wskutek palenia papierosów.

W efekcie stanowią istotne wsparcie dla palacza gotowego podjąć walkę z nałogiem tytoniowym, co zwiększa szanse na trwałe zaprzestanie palenia wyrobów tytoniowych.

Bibliografia

  1. Woronowicz B. T., Uzależnienia: geneza, terapia, powrót do zdrowia. Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2009.
  2. Tadeusz Pietras, Andrzej Witusik, Zespół uzależnienia od nikotyny - ujęcie interdyscyplinarne, Wrocław 2011, wyd.1.
  3. Krzysztof Zajączkowski, Uzależnienie od substancji psychoaktywnych, Warszawa 2003, wyd.1.
Opublikowano: ; aktualizacja: 04.09.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Metody na rzucenie palenia

Uzależnienie od nikotyny prowadzi do rozwoju szeregu groźnych dla zdrowia i życia zaburzeń, które zagrażają ...

Jak rzucić palenie – domowe sposoby, preparaty, zioła, terapie

Jak skutecznie rzucić palenie? Sposobów jest wiele. Podstawą jest motywacja – by skutecznie zerwać z ...

Tabletki na rzucenie palenia bez recepty i na receptę

Specjaliści polecają wiele metod na rzucenie palenia. Skutecznym sposobem na walkę z nałogiem nikotynowym są ...

Co to jest cytyzyna?

Rzucanie palenia staje się modne. Dziś nie zastanawiamy się już, czy to zrobić, ale jak ...

Dlaczego trudno rzucić palenie?

Nie każda próba rzucenia palenia kończy się sukcesem. Trudność w zerwaniu z nałogiem wynika z ...

Cytyzyna czy nikotyna – co jest lepsze na rzucanie palenia?

Cytyzyna to skuteczny sposób na rzucanie palenia. W przeciwieństwie do nikotyny, od której uzależnieni są ...

Czy i jak palenie papierosów wpływa na seks?

Większość palaczy ma świadomość niekorzystnego wpływu palenia papierosów na zdrowie. Rzadko dostrzegany jest jednak inny ...

Cytyzyna (cytisinum) a rzucenie palenia – jak działa i jak stosować?

Leczenie uzależnienia od papierosów i tytoniu polega na zmniejszeniu głodu nikotynowego oraz łagodzeniu objawów odstawienia ...

Jak rzucić palenie w 25 dni?

Czy można szybko rzucić palenie? Uzależnienie od nikotyny jest niezwykle silne, uwarunkowane wpływem tej substancji ...

Skutki rzucenia palenia

Rzucenie palenia to jedno z częstszych postanowień jakie stawiają sobie palacze. Nie ma idealnego sposobu ...

Kaszel po papierosach – jak się go pozbyć i kiedy jest groźny?

Kaszel związany z nałogiem nikotynowym może być objawem poważnego schorzenia. Wśród najczęstszych chorób występujących u ...

Czy e-papieros uzależnia?

Elektroniczne papierosy traktowane są często jako potencjalnie mniej szkodliwe od tradycyjnych, ponieważ nie wydzielają substancji ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon