Podbiał – właściwości, działanie, zastosowanie i przeciwwskazania

Podbiał pospolity jest w Polsce rośliną powszechnie występującą – można ją znaleźć na terenie niemalże całego kraju. Znany jest przede wszystkim z działania stymulującego układ oddechowy, przeciwkaszlowego i wykrztuśnego. Roślina ta jest również źródłem wielu cennych związków, np. flawonoidów. Na co pomaga podbiał? Czy jego stosowanie jest bezpieczne?

Podbiał – właściwości

Podbiał (Tussilago farfara) kwitnie od marca do maja. Liście tej rośliny od spodu pokryte są srebrzystym meszkiem i pojawiają się dopiero po uzyskaniu dojrzałości nasion i przekwitnięciu kwiatów. Łodyga podbiału osiąga wysokość do 30 cm.

Surowe lub suszone liście podbiału są surowcem stosowanym w celach leczniczych. Zawierają one:

  • inulinę,
  • kwasy fenolowe,
  • flawonoidy,
  • kwasy organiczne,
  • fitosterole,
  • składniki mineralne (potas, wapń, sód, żelazo, miedź i cynk).

Z kolei w kwiatach podbiału stwierdzono obecność:

  • aminokwasów (izoleucyny, waliny, kwasu glutaminowego i asparaginowego),
  • inuliny,
  • kwasów fenolowych,
  • nasyconych i nienasyconych kwasów tłuszczowych,
  • garbników,
  • flawonoidów, głównie kwercetyny,
  • steroli.

W kwiatach podbiału stwierdza się wyższą zawartość olejku eterycznego oraz flawonoidów, a mniejszą związków goryczkowych i śluzu w porównaniu z liśćmi podbiału.

Zdaniem eksperta

Podbiał chętnie wykorzystywany jest jako składnik ziołowych tabletek na gardło. Wykazuje działanie powlekające, a dodatkowo nawilża błonę śluzową i działa przeciwbólowo.

Z kolei inulina zawarta zarówno w liściach, jak i kwiatach podbiału nie jest trawiona i wchłaniana przez organizm człowieka. Stanowi podłoże dla bifidobakterii, które wspierają wzrost mikroflory jelita grubego. Dodatkowo obniża poziom glukozy i cholesterolu we krwi. Ponadto spożywanie inuliny może zmniejszać ryzyko wystąpienia raka okrężnicy oraz polipów jelita grubego.

Podbiał pospolity – działanie

Wykazano, że podbiał posiada właściwości lecznicze – działa wykrztuśnie i pomaga na kaszel. Odwary z tej rośliny łagodzą podrażnienia błon śluzowych górnych dróg oddechowych. Powodują rozrzedzenie wydzieliny zalegającej w drogach oddechowych oraz wyzwalają odruch wykrztuśny.

Dodatkowo flawonoidy zawarte w podbiale przyczyniają się do zmniejszenia napięcia mięśni górnych dróg oddechowych oraz oskrzeli, ułatwiając w ten sposób odkrztuszanie. Garbniki zawarte w herbacie z podbiału wykazują działanie przeciwzapalne i ściągające na błony śluzowe gardła, a także przełyku. Z kolei olejek eteryczny działa przeciwbakteryjnie.

Przeczytaj więcej na temat skutecznych ziół na ból gardła

Kwiaty podbiału mają silniejsze działanie rozkurczowe, a słabsze ściągające i powlekające – w porównaniu z liśćmi tej rośliny.

Tussilago farfara L. wykazuje również działanie przeciwzapalne. Niewiele jednak wiadomo, jakie związki odpowiadają za ten efekt. Doszukuje się również działania przeciwutleniającego, przeciwnowotworowego oraz przeciwmutagennego. Dodatkowo tussilagon – związek, który wyodrębniono z kwiatów podbiału, może wykazywać działanie pobudzające na układ sercowo-naczyniowy. Nie istnieją jednak badania z udziałem ludzi, które potwierdziłyby wspomniane właściwości podbiału.

Podbiał – jak stosować i gdzie kupić?

Na polskim rynku można otrzymać zarówno preparaty lecznicze, jak i suplementy zawierające wyciągi z liści. Są to przede wszystkim pastylki do ssania lub syrop z podbiału. Bardzo często spotykane połączenie to tymianek i podbiał, gdzie mieszane są wyciągi z liści i ziela.

Ze względu na właściwości powlekające i nawilżające podbiał pospolity w kosmetyce również znalazł zastosowanie. Dzięki zawartości flawonoidów działa korzystnie na ukrwienie skóry, z kolei garbniki w nim zawarte działają przeciwzapalnie i grzybobójczo. W kosmetologii zarówno ziele, jak i kwiaty podbiału są stosowane w maseczkach kosmetycznych. Wykorzystywane są przede wszystkim do pielęgnacji cery przetłuszczającej się, z zanieczyszczonymi porami, cery wrażliwej oraz do pielęgnacji skóry głowy. Kwiaty podbiału są również wykorzystywane do produkcji balsamów, kremów, a także zmiękczających olejków do kąpieli.

Preparaty zawierające podbiał można nabyć w aptekach, sklepach zielarskich oraz drogeriach czy salonach kosmetycznych.

W przypadku dawkowania należy postępować zgodnie z odpowiednimi wskazówkami na etykietach produktów, a w razie wątpliwości skonsultować się z farmaceutą, lekarzem lub innym pracownikiem służby zdrowia.

Jakie właściwości lecznicze wykazuje tymianek?

Podbiał – przeciwwskazania

W podbiale zawarte są alkaloidy pirolizydynowe (PAs), które mogą wykazywać działanie hepatotoksyczne (uszkadzające wątrobę). Typowymi objawami toksycznego działania PAs są: bóle brzucha, wymioty i biegunka, powiększenie wątroby – nierzadko występuje również powiększenie śledziony. Wśród pacjentów, u których doszło do ciężkich zatruć, zaobserwowano marskość wątroby lub chorobę zrostową jej naczyń.

Dlatego bezwzględnie preparatów z tym surowcem nie powinny przyjmować osoby z chorobami wątroby i dróg żółciowych oraz stosujące leki obciążające ten narząd. Dodatkowo udowodniono, iż alkaloidy zawarte w podbiale wykazują właściwości poronne. Dlatego do podbiału w ciąży trzeba podchodzić z dużą dozą ostrożności. Nie zaleca się go również dzieciom do 12. roku życia oraz kobietom karmiącym piersią.

Biorąc pod uwagę fakt, iż zbyt duże dawki podbiału uszkadzają wątrobę, niektóre kraje do spożycia wewnętrznego dopuszczają jedynie preparaty o niewielkiej zawartości alkaloidów pirolizydynowych (0,001 proc.) lub regulują czas przyjmowania preparatów z podbiałem do 6 tygodni w roku. Najmniejsza znana dawka omawianych alkaloidów, która może wywoływać objawy przewlekłej toksyczności wśród ludzi wynosi 15 μg na kg masy ciała dziennie.

Bibliografia

  • Piotrowska P., Wojcińska M., Matławska I., Podbiał pospolity (Tussilago farfara L.). Postępy Fitoterapii, 2015, 3: 157–171.
  • Lamer-Zarawska E., Kowal-Gierczak B., Niedworok J., Fitoterapia i leki roślinne. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012, s. 453.
  • Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznice i ich praktyczne zastosowanie. Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987.
Opublikowano: ; aktualizacja: 22.02.2019

Oceń:
4.6


Może cię

Rumianek w ciąży i dla niemowlaka – stosować czy nie?

Rumianek należy do bezpiecznych ziół zarówno w ciąży, jak i dla niemowląt. Można go wykorzystać ...

Hyzop lekarski – zastosowanie, właściwości, działanie

Hyzop lekarski zwany również, józefkiem to roślina, o której dobroczynnym wpływie na organizm człowieka wiedziano ...

Tymianek – właściwości, zastosowanie, skutki uboczne, przeciwwskazania

Właściwości tymianku decydują o szerokim zastosowaniu ziela – w lecznictwie, kosmetyce i gastronomii. Popularnością cieszy ...

Macierzanka – gatunki, właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania

Macierzanka to rodzaj kilkuset gatunków roślin, z których część stosowanych jest w ziołolecznictwie, zwłaszcza jako ...

Pięciornik gęsi – występowanie, właściwości, zastosowanie lecznicze i przeciwwskazania

Pięciornik gęsi, czyli srebrnik, uważany jest za pospolity chwast, który występuje na łąkach, pastwiskach czy ...

Kozłek lekarski – waleriana – właściwości, zastosowanie i skutki uboczne

Kozłek lekarski to roślina znana głównie ze swoich właściwości uspokajających i nasennych. Znany jest nawet ...

Czosnek niedźwiedzi – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania i przepisy

Czosnek niedźwiedzi (Allium Ursinum L.) należy do roślin z podrodziny czosnkowatych. W medycynie ludowej był ...

Bylica piołun – jak wygląda, właściwości, zastosowanie, dawkowanie, przeciwwskazania

Piołun (bylica piołun) to roślina trująca, wykazująca działanie toksyczne. Odpowiednio dawkowana ma jednak zastosowanie lecznicze. ...

Gurmar – co to jest, działanie, przeciwwskazania, cena

Gurmar jest jednym z ziół ajurwedyjskich. Jego właściwości lecznicze zawarte są w liściach. Gurmar wykorzystuje ...

Porost islandzki – właściwości i przeciwwskazania

Porost islandzki to potoczna nazwa płucnicy islandzkiej, która jest połączeniem grzybów oraz glonów. Występuje na ...

Czerwona koniczyna – właściwości, działanie i przeciwwskazania

Koniczyna czerwona występuje pospolicie jako chwast na terenie całego kraju na łąkach, pastwiskach, przydrożach czy ...

Kardamon – właściwości, zastosowanie i przeciwwskazania

Kardamon używany jest jako przyprawa. Daje potrawom specyficznego korzennego aromatu. Sprawdza się dodawany do dań ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon