Czym jest EGCG?
EGCG, czyli galusan epigallokatechiny, to jeden z najważniejszych i najlepiej przebadanych związków bioaktywnych obecnych w zielonej herbacie. Należy do grupy polifenoli, a dokładniej katechin – naturalnych substancji roślinnych o silnym potencjale antyoksydacyjnym. To właśnie EGCG w dużej mierze odpowiada za prozdrowotne właściwości liści zielonej herbaty, które od lat są przedmiotem badań.
Jak działa EGCG na organizm?
EGCG wykazuje właściwości antyangiogenne, co oznacza, że wspomaga hamowanie procesu powstawania nowych naczyń krwionośnych. Ma to znaczenie m.in. w przypadku chorób nowotworowych czy endometriozy.
Galusan epigallokatechiny ma również właściwości antyoksydacyjne, co oznacza, że chroni komórki przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Zdolność do hamowania angiogenezy oraz działania antyoksydacyjnego sprawiają, że ekstrakt z zielonej herbaty jest badany pod kątem wspierania leczenia chorób nowotworowych.
W badaniach zaobserwowano, że picie zielonej herbaty obniża ryzyko rozwoju chorób nowotworowych (m.in. raka jamy ustnej, przełyku, wątroby, jelita grubego, piersi, endometrium) [1], [2], [3].
Odnotowano również, że nawyk picia zielonej herbaty może chronić przed chorobami wątroby. Nie tylko przed chorobą nowotworową tego narządu, ale i zapaleniem czy marskością wątroby [4].
Zielona herbata czy suplement diety z EGCG może mieć również korzystny wpływ na zdrowie serca. EGCG wspiera produkcję tlenku azotu (NO) w śródbłonku naczyń, co prowadzi do ich rozszerzenia i w konsekwencji obniżania ciśnienia krwi. Dodatkowo działa przeciwagregacyjnie, zmniejszając skłonność płytek krwi do zlepiania się, co ogranicza ryzyko zwężenia naczyń krwionośnych.
Przeczytaj również:
Herbata hojicha – czym jest? Czy może zastąpić kawę?
EGCG a odchudzanie – czy pomaga schudnąć?
Wyniki badań pokazują, że katechiny obecne w zielonej herbacie, w tym EGCG, mogą wspomagać redukcję masy ciała. W randomizowanych badaniach kontrolowanych zaobserwowano, że u osób z nadwagą przyjmujących ekstrakt z zielonej herbaty (483 mg katechin, w tym 300 mg EGCG) doszło do nieznacznego ubytku masy ciała i spadku tkanki tłuszczowej w porównaniu z grupą kontrolną [5]. Podobnych wyników dostarczyło inne kontrolowane badanie randomizowane, w którym odnotowano, że u osób przyjmujących ekstrakt z zielonej herbaty (588 mg katechin, w tym 115 mg EGCG) przez 12 tygodni doszło do spadku masy ciała i zawartości tkanki tłuszczowej w organizmie [6].
Takie działanie może wynikać z wpływu katechin zielonej herbaty, w tym EGCG, na ograniczenie wchłaniania tłuszczów i węglowodanów w przewodzie pokarmowym. Dodatkowo obserwuje się ich wpływ na zwiększenie termogenezy.
Przy czym suplementy diety z EGCG mogą mieć jedynie działanie wspomagające. Najważniejszym elementem w profilaktyce otyłości wciąż pozostaje prowadzenie zdrowego trybu życia.
EGCG a insulinooporność – wpływ na cukier i insulinę
Na podstawie badań wstępnych EGCG może działać korzystnie również w przypadku insulinooporności poprzez:
poprawę insulinowrażliwości,
redukcję stanu zapalnego,
regulację glikemii.
Jednak działanie EGCG należy traktować jako wsparcie, a nie substytut zróżnicowanej diety i regularnej aktywności fizycznej, które są podstawowymi elementami w niefarmakologicznym leczeniu insulinooporności.
Przeczytaj również:
Biała herbata – jakie ma właściwości?
Gdzie naturalnie występuje EGCG? Najlepsze źródła w diecie
EGCG naturalnie występuje w zielonej herbacie – jest to główne źródło tego związku, który stanowi nawet 80% wszystkich katechin obecnych w tym napoju. EGCG występuje również w innych rodzajach herbaty, ale w mniejszych ilościach.
Zielona herbata a EGCG – ile filiżanek dziennie?
Aby nie przekroczyć zalecanej dziennej porcji, można wypijać około 4–5 filiżanek na dobę.
Matcha czy sencha – która herbata ma więcej EGCG?
Sencha i matcha to popularne japońskie herbaty, które różnią się formą, sposobem przygotowania, smakiem, a także zawartością EGCG. Większą ilość tego związku ma matcha – zawiera nawet 137 razy więcej EGCG niż inne rodzaje zielonej herbaty.
Jak prawidłowo parzyć herbatę, żeby nie stracić EGCG?
Najważniejsze zasady parzenia herbaty, dzięki którym nie stracisz EGCG:
temperatura wody, którą zalewasz zieloną herbatę, powinna wynosić około 70-80°C,
zalecany czas parzenia to mniej więcej 2–3 minuty,
możesz użyć tych samych liści (2–3 razy) do przygotowania herbaty.
Pamiętaj też o tym, że lepszym wyborem będzie zielona herbata liściasta, a nie w torebkach.
Przeczytaj również:
Herbata rooibos – właściwości, zastosowanie. Czy odchudza? Jak parzyć?
EGCG w suplementach – czy warto je stosować?
EGCG to związek, który może wspomagać profilaktykę i leczenie niektórych chorób m.in. nowotworów, endometriozy, schorzeń serca czy wątroby. Jednak nie zawsze trzeba przyjmować go w tabletkach. Zdrowe osoby, które piją regularnie zieloną herbatę liściastą (przygotowywaną we właściwy sposób), zazwyczaj nie muszą dodatkowo przyjmować suplementów diety z EGCG.
Jednak, jeśli suplementacja jest wskazana (warto skonsultować to ze specjalistą), zaleca się wybieranie wysokiej jakości suplementów diety (m.in. bez sztucznych substancji) i nieprzekraczanie dziennej zalecanej ilości. Nadmiar EGCG może być szkodliwy dla wątroby i powodować dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
Kto powinien unikać EGCG? Przeciwwskazania i skutki uboczne
EGCG może zaburzać działanie niektórych leków, dlatego warto zachować szczególną uwagę, jeśli są one przyjmowane na stałe. Dotyczy to też niektórych suplementów – zielona herbata ma niekorzystny wpływ na wchłanianie kwasu foliowego, dlatego należy unikać takich połączeń i zachować około 2-godzinny odstęp.
Warto mieć na uwadze również to, że EGCG może działać niekorzystnie. Jego nadmierne ilości przyczyniają się do wahań ciśnienia tętniczego, nerwowości, zaburzeń rytmu serca, a także mogą mieć zły wpływ na zdrowie wątroby.
