W zespole rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, czyli SIBO, dieta jest ważnym elementem terapii. Naturalne leczenie SIBO rozpoczyna się właśnie od zmiany nawyków żywieniowych, jednak konieczne jest postępowanie farmakologiczne. Najczęściej stosowane diety przy rozroście flory bakteryjnej to SCD oraz protokół dr Siebecker. Co jeść, a jakie produkty wyeliminować z jeadłospisu w SIBO, by złagodzić objawy choroby?
Dieta w SIBO – co jeść w zespole rozrostu flory bakteryjnej?

Zespół rozrostu bakteryjnego – rozrost flory bakteryjnej
SIBO (small intestinal bacterial overgrowth), czyli zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego to stan, w którym w jelicie cienkim dochodzi do namnożenia się nadmiaru bakterii. W zdrowym organizmie to jelito grube jest miejscem, w którym bytują duże ilości bakterii. U osoby z zespołem SIBO dochodzi do infekcji jelita cienkiego, tyle że jelito infekują „dobre” bakterie, z którymi organizm człowieka żyje w symbiozie, a nie bakterie chorobotwórcze, z którymi kojarzą się bóle brzucha, wymioty i gorączka.
W jelicie cienkim odbywa się zasadnicza część trawienia. Obecność w nim bakterii jest niekorzystna, ponieważ te mikroorganizmy konkurują z komórkami jelit o składniki pokarmowe, produkują własne enzymy, wchłaniają składniki odżywcze i wydalają szkodliwe produkty metabolizmu. Przyczyną SIBO jest niedostateczne wydzielanie kwasu solnego w żołądku oraz zmniejszona motoryka jelita cienkiego (to co innego niż perystaltyka), a więc osłabienie wędrującego kompleksu mioelektrycznego zbierającego niestrawione resztki jedzenia i bakterie oraz kierującego je do jelita grubego. Zmniejszona motoryka jelita cienkiego może być wynikiem cukrzycy, niedoczynności tarczycy, infekcji, niewłaściwej diety bogatej w cukier i produkty wysoko przetworzone, niewłaściwego składu flory jelita grubego oraz stresu.
W zespole SIBO dieta jest niezbędna, jednak sama zwykle nie prowadzi do wyleczenia. Należy łączyć ją z antybiotykami, stymulować wędrujący kompleks mioelektryczny oraz stymulować trawienie.
SIBO – diety w rozroście flory bakteryjnej: SCD i FODMAP
Rozpoczynając leczenie SIBO, trzeba zwrócić uwagę na czynniki, które mogły doprowadzić do choroby. Jednym z nich jest zwykle nieprawidłowe żywienie. Dieta przy SIBO wyklucza zboża, nabiał, skrobię, cukry złożone, przetworzoną żywność, duże ilości błonnika oraz prebiotyki czyli wszelkie produkty, którymi żywią się bakterie. W początkowej fazie diety przy rozroście flory bakteryjnej jelita cienkiego należy wszystkie produkty obierać, pozbawiać ziaren, gotować i przecierać, aby zminimalizować ilość błonnika. Posiłki w SIBO należy jeść co 3–4 godziny. Produkty spożywcze należy na początku kuracji jadać w niewielkiej ilości połączeń, w miarę możliwości pojedynczo, aby umożliwić sobie rozpoznanie, które produkty powodują dolegliwości i wymagają okresowego usunięcia z diety.
W leczeniu rozrostu flory bakteryjnej w jelicie cienkim postępowanie dietetyczne zaczyna się zwykle od diety SCD (specific carbohydrate diet). Dopuszcza ona jedzenie mięsa, ryb, warzyw, orzechów, miodu i niektórych roślin strączkowych. Zakazane są zboża i pseudozboża, warzywa i owoce z puszki, przetworzone wędliny i mięso, soja, ciecierzyca, bataty, ziemniaki, pasternak, nabiał, kakao, soki owocowe. Po okresie stosowania diety SCD zaleca się wprowadzanie produktów mało fermentujących i niefermentujących skalsyfikowanych w diecie FODMAP. Bardzo często polecana jest zespole SIBO dieta opracowana przez dr Siebecker – jedną z największych specjalistek w leczeniu zespołu rozrostu bakteryjnego.
Czytaj również: Dieta na przytycie – co jeść, żeby przytyć?
Protokół dr Siebecker – co jeść przy SIBO?
Protokół dr Siebecker, czyli dieta w przeroście bakteryjnym w jelicie cienkim dzieli produkty spożywcze na 4 kategorie w zależności od stopnia fermentowania w jelitach. Ostatnia kategoria obejmuje wszystkie zakazane produkty, których nie można jeść na diecie. Produkty z pierwszej rubryki, czyli mało fermentujące, można ze sobą zestawiać dowolnie i zjadać bez ograniczeń. W drugiej kategorii znajdują się produkty średnio fermentujące. Jeden składnik z tej rubryki można dodać do posiłku składającego się z produktów z pierwszej kategorii. Trzecia kategoria zawiera składniki mocno fermentujące, można je wykorzystywać okazjonalnie. Lepiej nie łączyć tych produktów ze składnikami średnio fermentującymi. Dla części produktów ściśle określono ilości dozwolone do spożycia.
W protokole dr Siebecker przy SIBO można jeść:
- większość warzyw,
- niektóre owoce, orzechy i pestki w określonych ilościach,
- mięso i ryby świeże, nieprzetworzone,
- jajka, sery długo dojrzewające, masło.
Zgodnie z zasadami diety w zespole rozrostu bakteryjnego można jeść domową śmietanę i domowy jogurt, oleje i tłuszcze, ocet jabłkowy i winny oraz soczewicę. Chorzy z SIBO dietę mogą urozmaicić przygotowanym w domu majonezem. Z produktów należy zrezygnować, jeśli pojawi się osobnicza nadwrażliwość na którykolwiek z nich.
Rozrost bakteryjny jelita cienkiego – jadłospis
Mimo ograniczeń jadłospis przy SIBO może być zróżnicowany. Ważne jest, by posiłki nie były ciężkostrawne i objętościowo duże:
- śniadanie: jajecznica z pomidorem na oleju kokosowym
- II śniadanie: pomarańcza, 10 sztuk migdałów
- obiad: pieczone udka kurczaka, pieczone warzywa: papryka i cukinia (nie więcej niż 3/4 szklanki) polane oliwą z oliwek
- podwieczorek: koktajl: 50 ml mleka kokosowego bez żadnych dodatków typu guma guar + 2 łyżki wiórków kokosowych + ananas świeży + woda do rozcieńczenia
- kolacja: sałatka z rukoli, sałaty, łososia pieczonego, pomidora, ogórka, oliwy z oliwek, octu winnego

Aleksandra Żyłowska
Dietetyczka
Ukończyłam studia o specjalności Technologia, biotechnologia i analiza żywności oraz Usługi żywieniowe i dietetyka. Jestem zwolenniczką prostej, zdrowej kuchni i świadomych wyborów w codziennym odżywianiu. Do moich głównych zainteresowań należy wspomaganie leczenia chorób poprzez właściwe jedzenie, a także psychologiczne aspekty odżywiania i budowanie trwałych zmian nawyków żywieniowych. W życiu zawodowym łączę dwie pasje – zdrowe odżywanie i pisanie. Uważam, że edukacja żywieniowa jest bardzo istotna, zarówno wśród dzieci, jak i dorosłych. Chętnie podejmuję się prowadzenia edukacyjnych zajęć warsztatowych.
Komentarze i opinie (7)
opublikowany 15.01.2019
opublikowany 15.01.2019
opublikowany 01.07.2020
opublikowany 18.08.2022
opublikowany 26.12.2020
opublikowany 05.12.2022
opublikowany 04.09.2024