Z czego jest ryboflawina?
Ryboflawina została odkryta w 1933 r. przez niemieckiego naukowca Richarda Kuhna. Udało mu się ją wyodrębnić z drożdży, serwatki mlecznej i kurzego jaja. Pod względem budowy chemicznej ryboflawina należy do grupy flawin.
Czysta ryboflawina jest żółtym proszkiem, pozbawionym zapachu o lekko gorzkim smaku. Związek ten jest bardzo wrażliwy na działanie promieni UV. W związku z tym ważne jest, aby produkty bogate w tę witaminę przechowywać w miejscu niedostępnym dla światła. Witamina B2 jest stabilna termicznie, dlatego podczas obróbki termicznej nie traci swoich właściwości.
W organizmie ryboflawina zostaje przekształcona do koenzymów – FMN (mononukleotydu flawinowego) i FAD (dwunukleotydu flawinoadeninowego). Biorą one udział m.in. w wytwarzaniu energii w komórkach, a także wykazują działanie antyoksydacyjne.
Za co jest odpowiedzialna ryboflawina?
Ryboflawina należąca do witamin z grupy B odgrywa ważną rolę w ludzkim organizmie. Przede wszystkim bierze udział w szeregu przemian metabolicznych, reguluje pracę wielu narządów i układów, a także chroni organizm przed stresem oksydacyjnym.
Najważniejsze właściwości witaminy B2:
- odpowiada za proces prawidłowego widzenia;
- jest koenzymem w procesach utleniania i redukcji;
- bierze udział w metabolizmie białek, tłuszczów i węglowodanów oraz procesach przemiany materii;
- odpowiada za metabolizm i transport lipidów;
- odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie śluzówki przewodu pokarmowego, nabłonka naczyń krwionośnych, dróg oddechowych, oraz skóry;
- wspiera układ odpornościowy;
- wpływa na układ nerwowy oraz wspiera funkcje poznawcze;
- reguluje ciśnienie krwi;
- wspiera strukturę kości;
- bierze udział w syntezie hemoglobiny;
- sprzyja obniżaniu poziomu homocysteiny.
Ryboflawina – zapotrzebowanie
Zapotrzebowanie na witaminę B2 jest zależne od kilku czynników m.in. od wieku, płci czy stanu fizjologicznego. Wg norm IŻŻ dzienne zapotrzebowanie na ten składnik wynosi:
- dzieci – 0,3-1,3 mg/doba;
- kobiety – 1,1 mg/doba;
- mężczyźni – 1,3 mg/doba;
- kobiety w okresie ciąży – 1,4 mg/doba;
- kobiety karmiące – 1,6 mg/doba.
Ryboflawina – w czym można ją znaleźć?
Witamina B2 w największych ilościach występuje w produktach pochodzenia zwierzęcego (np. przetwory mleczne). Niewielkie jej ilości obecne są również w kaszach, zbożach i warzywach.
Źródła występowania ryboflawiny:
- mleko;
- sery twarogowe;
- sery żółte;
- mięso wołowe i wieprzowe;
- drób;
- jajka;
- wątróbka;
- drożdże spożywcze i piwne;
- zielone warzywa, m.in. brokuł, szpinak czy groszek;
- pełnoziarniste produkty zbożowe;
- kasza jaglana;
- kasza gryczana;
- grzyby.
Jakie są objawy braku witaminy B2?
Niedobór witaminy B2 przez długi czas może nie dawać żadnych objawów. Dopiero w momencie znacznego deficytu organizm zaczyna wysyłać niepokojące sygnały.
Charakterystyczne objawy niedoboru witaminy B2:
- pękające kąciki ust;
- pękanie warg;
- łojotokowe zapalenie skóry;
- owrzodzenia w jamie ustnej;
- zmiany zapalne w narządzie wzroku;
- uczucie piasku w oku;
- łzawienie;
- światłowstręt;
- zapalenie języka;
- zapalenie błon śluzowych;
- łuszczenie skóry;
- skurcze mięśni;
- nadmierne zmęczenie;
- problemy ze snem;
- zaburzenia koncentracji;
- zawroty głowy;
- wypadanie włosów;
- osłabienie układu odpornościowego;
- dysfunkcje w układzie nerwowym.
Komu zagraża niedobór witaminy B2?
Osoby, które stosują urozmaiconą dietę, nie powinny mieć problemu z pokryciem dziennego zapotrzebowania na ryboflawinę. Jednakże niedobór witaminy B2 jest możliwy m.in. u osób:
- skrajnie niedożywionych;
- w podeszłym wieku;
- aktywnych fizycznie;
- chorych na zaburzenia odżywiania;
- chorych na nowotwory;
- chorych leczonych za pomocą naświetlania;
- przyjmujących niektóre leki np. chloropromazyna czy spironolakton;
- nadużywających alkoholu.
U kogo występuje zwiększone zapotrzebowanie na witaminę B2?
Zwiększone zapotrzebowanie na witaminę B2 występuje u kobiet w ciąży oraz karmiących, a także u dzieci i osób starszych. Ponadto większe ilości tej witaminy powinny spożywać osoby narażone na przewlekły stres, pracujące fizycznie oraz regularnie trenujące.
Wyższe zapotrzebowanie na ten składnik obserwuje się również w niektórych chorobach o podłożu hormonalnym, nowotworach lub w przypadku zaburzeń wchłaniania.
Co wypłukuje witaminę B2?
Witamina B2, tak jak pozostałe witaminy z grupy B, rozpuszcza się w wodzie. Należy przy tym pamiętać, iż długotrwałe gotowanie produktów spożywczych bogatych w ryboflawinę przyczynia się do jej wypłukania, a co za tym idzie – znacznego obniżenia jej poziomu. Powinny na to zwracać szczególną uwagę osoby, u których istnieje ryzyko niedoboru tej witaminy.
Czy można przedawkować ryboflawinę?
Ryboflawina jest związkiem, który ciężko przedawkować. Zazwyczaj jej nadmiar usuwany jest z wraz z moczem. Co ciekawe, organizm ludzki jest wyposażony w mechanizmy uniemożliwiające wchłanianie zbyt wysokich dawek tej witaminy. Jednorazowo może przyswoić ok. 27 mg ryboflawiny. Reszta zostanie wydalona z organizmu. Odnotowane skutki nadmiaru to głównie wymioty, biegunka i bóle brzucha.
