Objaw Lhermitte’a – co to jest, kiedy występuje?

Objaw Lhermitte’a to objaw neurologiczny określany przez pacjentów jako przechodzenie prądu przez plecy. Jest to jeden z objawów stwardnienia rozsianego. Typowym objawem jest przechodzenie prądu przez kręgosłup, nogi, kończyny górne, palce rąk i stóp. Dodatni stwierdzany jest także w przypadków innych chorób, takich jak: dyskopatia, choroba Behceta, poprzeczne zapalenie rdzenia kręgowego. Leczenie obejmuje podaż leków sterydowych. Stosuje się leki steroidowe, techniki relaksacyjne.

Co to jest objaw Lhermitte’a?

Objaw Lhermitte’a (ang. Lhermitte’s sign) jest objawem neurologicznym indukowanym poprzez ruch zgięcia w odcinku szyjnym. Pojawiające się uczucie przechodzącego prądu rozprzestrzenia się pionowo, w dół struktury kręgosłupa. Wrażenie jest nagłe, nieprzyjemne i ma związek ze schorzeniami układu nerwowego. Włókna nerwowe pokryte są osłonką mielinową, w sytuacji kiedy mamy do czynienia z różnymi chorobami może dochodzić do degeneracji mieliny, a tym samym niszczenia struktury nerwów i upośledzenia ich czynności. Niemożność przekazywania impulsów nerwowych indukuje bardzo wiele dolegliwości fizycznych oraz objawów charakterystycznych, jak np. Lhermitte’s sign.

Objaw Lhermitte’a a stwardnienie rozsiane

Po raz pierwszy objaw ten został opisany w roku 1917 przez Pierr’a Marie i Chatelina. W 1924 farncuski neurolog Jean Lhermitte opisał ze szczegółami objawy przechodzenia prądu przez kręgosłup na przykładzie dolegliwości pewnej kobiety. Pacjentka, która wówczas zgłosiła się do niego prezentowała bardzo wiele objawów neurologicznych, które są znamienne dla stwardnienia rozsianego. Najbardziej dokuczliwe i charakterystyczne było zgłaszanie przez pacjentkę uczucia prądu na plecach oraz w kończynach. Po analizie tego przypadku, takie odczucia zdefiniowano jako objaw Lhermitte’a. W późniejszych badaniach wykazano związek pomiędzy stwardnieniem rozsianym, a bólem kręgosłupa. Określenie dla tego typu objawów funkcjonuje do dziś.

Jakie są przyczyny?

Lhermitte’s sign jest popularnie obserwowanym zjawiskiem podczas badania pacjentów cierpiących na stwardnienie rozsiane. Nie jest jednak przypisany wyłącznie temu schorzeniu. Zgodnie z aktualnymi badaniami i teoriami naukowymi, objaw Lhermitte’a może pojawiać się w przypadku innych schorzeń oraz stanów w których występuje naruszenie struktury mieliny poprzez proces degeneracyjny lub kompresję. Mowa o schorzeniach takich, jak:

Objaw Lhermitte’a może pojawiać się także po urazach fizycznych. Stawiając diagnozę sprawdza się dotychczasową historię medyczną, aby wykluczyć wszelkie schorzenia mogące być przyczyna podobnych objawów neurologicznych, jak tętniak, borelioza, udar i wiele innych.

Jak wygląda objaw dodatni, co czuje pacjent?

Lhermitte’s sign to przechodzenie prądu przez kręgosłup, kończyny dolne, kończyny górne, palce rąk i stóp. Wrażenie jest intensywne, krótkie oraz przerywane. Obszar na którym pojawiają się wspomniane dolegliwości jest uzależniony od obszaru uszkodzenia osłonki mielinowej. Objaw jest najbardziej odczuwalny w momencie, kiedy pacjent wykonuje ruch zgięcia głowy, rotuje odcinek szyjny, pojawia się przewlekłe zmęczenie lub też przegrzanie. Badania naukowe potwierdzają, że blisko 40 procent chorych na SM doświadcza dokuczliwego objawu Lhermitte’a pod postacią prądu w kręgosłupie.

Leczenie i rehabilitacja

W procesie leczenia i rehabilitacji wykorzystuje się leki steroidowe, techniki rozluźniające i relaksacyjne jak np. joga, stretching. Pomocne są także ćwiczenia rozciągające wykonywane samodzielnie przez pacjenta w postaci autoterapii jak również te, które pacjent wykonuje we współpracy z terapeutą. Ważne są techniki pracy z oddechem. W wielu przypadkach z racji na uciążliwość i intensywność bólu zalecana jest współpraca z psychologiem. Pomaga to zmienić styl życia i zmodyfikować dotychczasowe zachowania, stanowi wsparcie dla osób zmagających się z przewlekłym bólem, wspomaga unikanie stresu zarówno emocjonalnego jak i fizycznego.

Jest to niezwykle istotne gdyż może rzutować na progresję schorzenia - jak w przypadku stwardnienia rozsianego. Fizjoterapia to również zastosowanie przezskórnej elektrycznej stymulacji nerwów, czyli zabiegu z wykorzystaniem prądów TENS, wykazującego działanie analgetyczne oraz przeciwzapalne. Badania wskazują także na korzystne oddziaływanie zabiegów z wykorzystaniem pola magnetycznego. Naukowcy tłumaczą jego skuteczność w oparciu o mechanizm zmian w przepuszczalności jonowej błony komórkowej, co jest związane ze zmniejszeniem pobudliwości aksonalnej po ekspozycji na działanie pola magnetycznego.

Świadomość ruchów i czynności wywołujących uczucie przechodzącego prądu pozwala ich unikać. W stanach zaostrzenia dolegliwości bólowych stosuje się także kołnierze ortopedyczne i mechanizmy ograniczające ruchy wywołujące niepożądane objawy, do czasu złagodzenia stanu ostrego. Zastosowanie się do tych wskazówek pozwala zredukować ból i tym samym przyczynia się do poprawy jakości życia.

Bibliografia

  • Lopez L., Tello C. Communication of the diagnosis of multiple sclerosis: the patient’s opinion. Neurologia 2008; 23: 367–372.
  • Chen JJ., Kung KL., Chen CJ., Yeh YS., Chen DL., Tang YM. Reverse Lhermitte's phenomenon provoked by cervical cord compression. Acta Neurol Taiwan. 2012;21:35–8.
  • Teive HA., Haratz S., Zavala J., Munhoz RP., Scola RH., Werneck LC. Lhermitte's sign and vitamin B12 deficiency: Case report. Sao Paulo Med J. 2009;127:171–3.
  • Sagiuchi T., Tachibana S., Sato K., Shimizu S., Kobayashi I., Oka H, et al. Lhermitte Sign during yawning associated with congenital partial aplasia of the posterior arch of the atlas. AJNR Am J Neuroradiol. 2006;27:258–60.
  • Multiple Sclerosis Foundation. Coping with Multiple Sclerosis [Internet]. Florida: MSF: 2009. [Last updated on 2009;Last cited on 2014 Nov 30. Last accessed on 2014 Nov 28]. 
Opublikowano: ; aktualizacja: 21.05.2019

Oceń:
4.8


  • Tagi:

Może cię

Depresja maskowana (atypowa, subdepresja) – leczenie, objawy, maska bólowa

Depresja może przyjmować tak zwaną maskę. Jest to zespół niecharakterystycznych objawów depresji, który utrudnia jej ...

Uderzenia gorąca w młodym wieku – przyczyny napadów gorąca u osób młodych

Uderzenia gorąca to objaw, który często kojarzony jest z menopauzą. Należy jednak pamiętać, że napady ...

Problemy ze snem i z zasypianiem

Trudności z zaśnięciem i utrzymaniem snu, częste wybudzanie się oraz niespokojny sen może oznaczać bezsenność. ...

Polineuropatia – przyczyny, rodzaje, objawy i leczenie

Termin neuropatia oznacza uszkodzenie nerwu obwodowego i zespół objawów klinicznych, które mu towarzyszą. Uszkodzenie pojedynczego ...

Złośliwy zespół neuroleptyczny – objawy, leczenie, powikłania

Złośliwy zespół neuroleptyczny (ostry) to rzadki skutek uboczny stosowania leków przeciwpsychotycznych. W skład zespołu wchodzą ...

Depresja – przyczyny, objawy, jakie są sposoby leczenia?

Leczenie depresji powinno opierać się na kompleksowej pomocy choremu, która stanowi połączenie metod farmakologicznych z ...

Zaburzenia snu

Obecnie uważa się, że zaburzenia snu są jednymi z najczęściej występujących schorzeń. Część z nich, ...

Wideo – Czym jest psychiatria?

Psychiatria jest stosunkowo nową dziedziną wiedzy medycznej oraz specjalnością. Oczywiście choroby psychiczne, związane z myśleniem, ...

Krwiak podtwardówkowy – przyczyny, objawy, leczenie, skutki, rokowania

Przyczyną krwiaka podtwardówkowego jest najczęściej uraz głowy powstały na skutek uderzenia czy wypadku. Objawy krwiaka ...

Nerwobóle w klatce piersiowej – objawy, jak leczyć

Ból w klatce piersiowej zaliczany jest do tych objawów, które budzą największy niepokój wśród pacjentów. ...

Narcyzm

Narcyzm jest właściwością każdego człowieka. Czasami jest wadą, kiedy indziej jest potrzebny, a nawet niezbędny ...

Układ limbiczny – budowa, funkcje, zaburzenia

Układ limbiczny to zbiór różnych struktur obecnych w mózgowiu, które wspólnie odpowiadają m.in. za odczuwane ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon