Guma guar (E412) – właściwości, zastosowanie, szkodliwość, wpływ na zdrowie

Guma guar to naturalny dodatek do żywności oznaczany symbolem E412. Nie wywiera negatywnego wpływu na zdrowie, nie jest szkodliwa. Guma guar w żywności znalazła zastosowanie jako środek zagęszczający i stabilizujący, znajdziemy ją m.in. w dżemach, w chlebie, mleku kokosowym. Stosuje się ją również w innych gałęziach przemysłu, m.in. w kosmetyce i farmacji. Można kupić ją w proszku i używać także na diecie bezglutenowej.

Co to jest guma guar?

Guma guar należy do bardzo często stosowanych dodatków do żywności. Na opakowaniach produktów spożywczych jest oznaczana symbolem E412. Guma guar jest pozyskiwana z rośliny Cyamopsis tetragonoloba należącej do rodziny bobowatych o zwyczajowej nazwie „guar”. Jest ona uprawiana głównie w Indiach, gdzie rośnie na piaszczystej glebie terenów półpustynnych.

Do produkcji gumy guar używa się bielma nasion guaru. Wzór gumy guar jest bardzo złożony. Substancja ta jest polisacharydem nietrawionym w przewodzie pokarmowym i należy do rozpuszczalnych frakcji błonnika. Guma guar jest rozgałęzionym łańcuchem zbudowanym z pierścieni cukrów: mannozy i galaktozy. Ma niezwykle wysoką masę cząsteczkową.

Guma guar – właściwości

Właściwości gumy guar wynikają bezpośrednio z jej nieregularnej budowy i wielkości cząsteczki. Dzięki dużym rozmiarom tworzy rozcieńczone roztwory o bardzo wysokiej lepkości. Jest świetnym zagęstnikiem, dlatego znalazła zastosowanie w różnych gałęziach przemysłu. W wodzie tworzy mętny koloidalny roztwór. Guma guar rozpuszcza się świetnie w zimnej i ciepłej wodzie, co zawdzięcza nieregularnemu kształtowi cząsteczki.

Guma guar ma budowę niejonową. Dzięki temu zachowuje swoje właściwości w bardzo szerokim zakresie pH od 3 do 11. Sprawia to, że można ją stosować zarówno w produktach o odczynie kwasowym, jak i zasadowym. Guma guar jest zagęstnikiem i stabilizatorem. Sprzedaje się gumę guar w proszku o jasnokremowej barwie i konsystencji mąki.

Guma guar – zastosowanie – w kosmetykach, tabletkach, paście do zębów

Guma guar kojarzy się przede wszystkim z przemysłem spożywczym, jednak stosuje się ją także w innych produktach niż żywność. Gdzie używa się gumy guar?

  • Guma guar w kosmetyce: w kremach stabilizuje emulsje, w pastach do zębów ułatwia ich wyciskanie z tubek, natomiast guma guar w szamponach nadaje lepkość i zwiększa stabilność piany.
  • Guma guar w farmacji: jako składnik zwiększający wytrzymałość mechaniczną tabletek oraz spowalniający uwalnianie się substancji aktywnej z leku, przez co wydłuża się jego działanie; w maściach zapobiega ich rozwarstwianiu.
  • Guma guar w przemyśle tekstylnym: do farbowania tkanin w celu uzyskania żywszych kolorów.
  • Guma guar w przemyśle papierniczym: do wzmacniania włókien i zwiększania gęstości papieru.

Guma guar w żywności – w czym jest guma guar?

Guma guar oznaczana jest symbolem E412. W produktach spożywczych jest używana do zagęszczania, stabilizowania, emulgowania i poprawy żelowania. Najczęściej dodaje się 1 g gumy na 100 g gotowego produktu.

W czym jest guma guar? W jedzeniu znajdziemy ją w:

  • lodach, napojach, w mleku kokosowym,
  • puddingach, dżemach, żelkach, jogurtach smakowych,
  • serach topionych, majonezach, keczupach, musztardach, sosach, przetworach mięsnych,
  • pieczywie, ciastkach, ciastach mrożonych i wyrobach cukierniczych.

Guma guar w diecie bezglutenowej może mieć duże znaczenie w przygotowywaniu wypieków. Dzięki swoim właściwościom zastępuje gluten, sprawia, że pieczywo jest pulchne i odpowiednio ciągliwe oraz porowate. Guma guar w chlebie bezglutenowym kupowanym w sklepie jest zwykle obecna. Można jej używać także do samodzielnego wypieku chleba z mąk bezglutenowych. Gumy guar używa się również jako zamiennik tłuszczu w produktach light, np. majonezach.

Czy guma guar jest szkodliwa?

Guma guar źle się kojarzy, ale sama w sobie nie jest szkodliwa. E 412 należy do rozpuszczalnych frakcji błonnika pokarmowego, który może szkodzić jedynie w ten sposób, iż jego nadmierne spożycie wywoła biegunkę bądź inne skutki uboczne ze strony układu pokarmowego.

Problem z gumą guar wynika z tego, że dodaje się ją najczęściej do produktów niskiej jakości, o wysokim stopniu przetworzenia. Gumę guar w keczupie znajdziemy tylko wtedy, gdy użyto do jego produkcji mało pulpy pomidorowej, a dużo wody. Guma guar w dżemach maskuje zbyt małą ilość owoców, a w wędlinach niewielki udział mięsa. Guma guar w mleku kokosowym zwykle nie jest szkodliwym dodatkiem. Sprawia, że mleko się nie rozwarstwia, czego oczekuje część konsumentów.

Sama guma guar nie jest groźna dla zdrowia. Szkodliwe i mało wartościowe są zwykle produkty, do których ją się dodaje. Jednak nic nie stoi na przeszkodzie, aby używać gumy guar w kuchni. Guma guar w ciąży również jest bezpieczna.

Gdzie kupić gumę guar? W stacjonarnych i internetowych sklepach z tzw. zdrową żywnością.

Wpływ gumy guar na zdrowie – na odchudzanie, jelita, cholesterol

Guma guar w organizmie człowieka może spełniać pozytywną rolę, gdyż jest to rodzaj błonnika rozpuszczalnego. Po spożyciu produktów z gumą guar zmniejsza się poposiłkowy poziom cukru we krwi oraz wyrzut insuliny. Naukowcy sugerują, że lepkość posiłku zawierającego gumę guar spowalnia jego przechodzenie przez żołądek i jelita, a także utrudnia dostęp do cząstek węglowodanów, przez co glukoza uwalnia się wolniej.

Wysoka lepkość gumy guar powoduje wolniejsze trawienie również innych makroskładników żywności. Znajduje to zastosowanie w przypadku kuracji odchudzających, gdyż uczucie głodu pojawia się później niż po zjedzenia takiego samego posiłku, ale bez gumy guar.

Guma guar obniża poziom cholesterolu, jednak w zbyt dużej dawce, aby można to było wykorzystać w produktach spożywczych. Guma guar ma także właściwości prebiotyczne, dzięki czemu poprawia skład mikroflory jelitowej.

Opublikowano: ; aktualizacja: 08.08.2018

Oceń:
4.5


Może cię

Barwniki spożywcze – które są bezpieczne, a których unikać?

Barwniki to substancje celowo dodawane do żywności, aby poprawić jej atrakcyjność sensoryczną. Należą do najbardziej ...

Dieta FODMAP – na czym polega? Jakie ma etapy i co jeść na diecie FODMAP?

Dieta FODMAP to sposób żywienia, który został opracowany z myślą o osobach cierpiących na zespół ...

Dodatki do żywności, które mogą wywoływać problemy z wagą

Dodatki do produktów żywnościowych nie pozostają bez wpływu na nasze zdrowie, dlatego wybierając produkty spożywcze, ...

Cytrynian sodu (E331) – właściwości, zastosowanie, wpływ na organizm, szkodliwość

Cytrynian sodu to dodatek do żywności E331. Pełni m.in. rolę regulatora kwasowości, emulgatora i konserwantu. ...

Syndrom chińskiej restauracji – co to jest?

Syndrom chińskiej restauracji najczęściej opisywany jest, jako zespół objawów występujących po spożyciu dań kuchni azjatyckiej. ...

Glutaminian sodu – dodatek do żywności szkodliwy dla zdrowia?

Glutaminian sodu (kwas glutaminowy) to związek chemiczny występujący w żywności naturalnie. Czasem jednak jest on ...

Dieta w kamicy żółciowej

Najczęstszą przyczyną przewlekłego zapalenia pęcherzyka żółciowego jest kamica żółciowa. Jej rozwój ma związek z wiekiem ...

Wzmacniacze smaku – czy są szkodliwe dla zdrowia?

Substancje celowo dodawane do żywności mogą spełniać różnorakie funkcje. Jedną z nich jest poprawa naturalnego ...

Wideo – Kwasy tłuszczowe

Kwasy tłuszczowe nasycone od nienasyconych, różnią się w budowie chemicznej rodzajem wiązań w łańcuchu węglowodorowym. ...

Pięć fast foodów najbardziej szkodliwych dla zdrowia

Żywność typu fast food, zwana inaczej junk food (śmieciowa żywność), to produkty, których spożywanie znacznie ...

Antyoksydanty (przeciwutleniacze)

W ostatnim czasie słowo „antyoksydanty” stało się terminem niemal tak powszechnym, jak „witaminy”. Mamy świadomość, ...

Wideo – Dieta niskokaloryczna

Otyłość jest wynikiem przyjmowania z pożywieniem nadmiaru energii w stosunku do aktualnego zapotrzebowania, wynikiem czego ...

Komentarze (0)