Atenolol – działanie, ulotka, cena, dawkowanie

Atenolol to lek z grupy beta-blokerów o działaniu antyrytmicznym. Wykorzystywany jest w leczeniu nadciśnienia tętniczego, dławicy piersiowej, zaburzeń rytmu serca, a także w ostrej fazie zawału serca. Lek dostępny jest tylko na receptę i należy go stosować według zaleceń lekarza. Jakie przeciwwskazania ma atenolol?

Atenolol – co to za lek?

Atenolol to lek antyarytmiczny, jeden z przedstawicieli całej grupy kardioselektywnych beta-blokerów (lub inaczej leków beta-adrenolitycznych). Związki te blokują receptory adrenergiczne w całym organizmie (nieselektywne) lub tylko w obrębie serca (kardioselektywne) i są dobierane w zależności od jednostki chorobowej, współtowarzyszących chorób czy indywidualnych preferencji pacjenta.

Pierwszym zastosowanym beta-blokerem był propranolol w latach 60. XX wieku. Od tego czasu odkryto kilkadziesiąt innych leków o działaniu hamującym receptor beta-adrenergiczny, które dla ujednolicenia nazewnictwa całej grupy mają w swojej nazwie końcówkę – lol (propranolol, atenolol, metoprolol, bisoprolol). Działanie atenololu skutkuje zwolnieniem bicia serca oraz siły jego skurczu, a także obniżeniem ciśnienia tętniczego.

Działanie atenololu

Atenolol jest lekiem o działaniu hamującym receptor beta-adrenergiczny. Są to miejsca zlokalizowane w błonach komórkowych wielu różnych narządów i tkanek (m.in. serca, nerek, mięśni gładkich oskrzeli, naczyń krwionośnych, przewodu pokarmowego). Po aktywacji receptorów przez odpowiednie neuroprzekaźniki (w tym przypadku przez adrenalinę i noradrenalinę) wywierają one konkretny efekt w obrębie tych tkanek, w których są zlokalizowane. Na przykład pobudzenie receptorów beta-adrenergicznych w sercu powoduje między innymi przyspieszenie jego bicia, a w naczyniach krwionośnych powoduje ich skurcz i zwiększenie ciśnienia krwi. Zablokowanie tych receptorów przez beta blokery powoduje, że adrenalina czy noradrenalina nie może się z nimi połączyć, a co za tym idzie – nie wywiera ona żadnego efektu biologicznego na organizm. Stąd wzięła się nazwa całej grupy leków – z powodu blokowania receptorów beta.

Atenolol – zastosowanie i dawkowanie

Jak już wspomniano wcześniej, atenolol należy do leków kardioselektywnych, co oznacza, że wpływa on głównie na receptory beta znajdujące się w sercu. Jednakże w niewielkim stopniu działa on również na pozostałe betareceptory zlokalizowane na obwodzie, a działanie to jest tym silniejsze, im większa dawka zostanie użyta. Dzięki takiej selektywności atenolol zmniejsza ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanym z zablokowaniem innych receptorów beta, na przykład zwężenia dróg oddechowych. Dlatego też zastosowaniem atenololu jest przede wszystkim:

  • nadciśnienie tętnicze zarówno w monoterapii, jak i w leczeniu skojarzonym z innym lekiem,
  • dławica piersiowa,
  • zawał serca, szczególnie w jego ostrej fazie,
  • zaburzenia rytmu serca przebiegające z częstoskurczem.

Dodatkowym wskazaniem atenololu jest zapobieganie napadom migreny, aczkolwiek nie jest ono oficjalnie zarejestrowane w Polsce, dlatego w tym przypadku używa się tego poza wskazaniami.

Jak przyjmować atenolol? Dawkowanie zaczyna się zazwyczaj od 50 mg podawanych raz dziennie, co można następnie zwiększyć do 100 mg na dobę. Efekt terapeutyczny nie będzie widoczny od razu po rozpoczęciu leczenia, a tak naprawdę dopiero po 7 do 14 dni od startu kuracji. Przed pierwszym użyciem warto przestudiować ulotkę atenololu. Ważną informacją dla chorych na dławicę piersiową jest, aby nie odstawiać nagle leku, a stopniowo zmniejszać jego dawkę, gdyż w innym przypadku nasilą się bóle dławicowe, a nawet może dojść do niedokrwienia mięśnia sercowego.

Atenolol – przeciwwskazania i skutki uboczne

Nieliczne działania uboczne spowodowały, że opinia atenololu wśród lekarzy i farmaceutów jest pozytywna. Do najpoważniejszych dolegliwości zaliczyć można zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunki), a także poczucie zmęczenia, rzadkoskurcz, ochłodzenie stóp i dłoni czy zaburzenia snu.

Również mała liczba przeciwwskazań atenololu przemawia na jego korzyść. Standardowo trzeba się wystrzegać preparatu jeśli pacjent jest uczulony na jakiekolwiek składniki leku lub gdy ma:

  • niewyrównaną niewydolność serca,
  • zespół chorego węzła zatokowego,
  • kwasicę metaboliczną,
  • niedociśnienie tętnicze,
  • ciężkie zaburzenia krążenia obwodowego tętniczego.

Czy można stosować atenolol w ciąży? Niestety lek ten przenika zarówno przez łożysko, jak i do mleka matki. Z tego powodu może zmniejszyć przepływ krwi przez łożysko, co w konsekwencji może doprowadzić nawet do przedwczesnego porodu. Jednak ostateczna decyzja powinna należeć zawsze do lekarza prowadzącego, który szacuje ryzyko do ewentualnie uzyskanych korzyści.

Atenolol – preparaty

Jakie dawki atenololu można kupić? Aktualnie nie ma żadnych zamienników atenololu, poza tabletkami firmy Sanofi. Występują one pod nazwą Atenolol Sanofi w dwóch dawkach – 25 mg po 60 tabletek oraz 50 mg po 30 tabletek. Obydwie wersje atenololu mają refundację i można je kupić w aptece z odpłatnością ryczałtową. Refundacja przysługuje we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, które możemy przeczytać w CHPL atenololu (Charakterystyka Produktu Leczniczego). Cena atenololu wynosi ok. 3,5 zł za wersję refundowaną, a w przypadku recepty pełnopłatnej wynosi ona około 7,5 zł. Niestety nie jest dostępny atenolol bez recepty – zawsze lekarz prowadzący musi podjąć decyzję o terapii tym lekiem.

Bibliografia

  1. P. Gajewski, A. Szczeklik, Interna Szczeklika 2018, wydanie 9.
  2. W. Janiec, Farmakodynamika, 2008, str. 137.
  3. M. Fedyk-Łukasik, Leki beta-adrenolityczne w niewydolności serca u osób starszych, Gerontologia Polska, tom 13, nr 1, 37-47.
  4. P. Gorol i in., Klasyfikacja leków beta-adrenolitycznych (beta-blokerów) + przykłady, Portal opieka.farm, https://opieka.farm/opracowania/klasyfikacja-betablokerow/.
Opublikowano: ; aktualizacja: 27.06.2019

Oceń:
4.2


Może cię

Zioła na nadciśnienie – jakie będą skuteczne?

Lekceważenie wysokiego ciśnienia może prowadzić do powikłań układu krwionośnego (w tym zawału serca czy udaru) ...

Amiodaron – działanie, wskazania, dawkowanie i przeciwwskazania

amiodaroni hydrochloridum) jest lekiem antyarytmicznym, czyli przywracającym prawidłowy rytm serca, zaliczanym do III klasy leków ...

Iwabradyna – działanie, preparaty, zamienniki, opinie, cena

Iwabradyna zmniejsza częstotliwość rytmu serca, działając wyłącznie na węzeł zatokowy. Wykorzystywana jest w leczeniu dławicy ...

Leki na cholesterol

Leki na cholesterol tak naprawdę mają na celu zmniejszenie stężenia frakcji LDL, czyli tzw. złego ...

Adenozyna w kardiologii i kosmetyce – jak działa i kiedy ją stosować?

Adenozyna to cząsteczka o szerokim zastosowaniu. Jej szczególne właściwości doceniane są w kardiologii oraz intensywnej ...

Bisoprolol – działanie, wskazania, preparaty, cena

Bisoprolol jest powszechnie stosowanym lekiem na nadciśnienie. W opinii specjalistów stanowi również optymalny lek w ...

Leki na nadciśnienie - sartany i IKA

Inhibitory konwertazy angiotensyny (IKA) powodują obniżenie ciśnienia krwi głównie w wyniku blokowania enzymu katalizującego przekształcanie ...

Bisoprolol – działanie, wskazania, preparaty, cena

Bisoprolol jest powszechnie stosowanym lekiem na nadciśnienie. W opinii specjalistów stanowi również optymalny lek w ...

Kumaryna – właściwości, działanie, pochodne i skutki uboczne

Kumaryny to związki chemiczne o wielokierunkowym działaniu. Pozwala to na wykorzystanie ich pochodnych w przemyśle ...

Leki blokujące kanały wapniowe a nadciśnienie

Antagoniści kanału wapniowego rozszerzają naczynia tętnicze w wyniku hamowania przezbłonowego napływu jonów wapnia do wnętrza ...

Warfaryna – interakcje, preparaty, dawkowanie, skutki uboczne

Warfaryna to pochodna kumaryny od kilkudziesięciu lat wykorzystywana w medycynie. Choć z powodzeniem była stosowana ...

Tabletki na serce – jakie wybrać na poprawę krążenia i zdrowe serce?

Wiele osób zastanawia się, jak dbać o serce i wzmocnić układ krążenia. W tym przypadku ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon