Jak działa Saxenda?
Saxenda to lek stosowany w leczeniu otyłości, dostępny jako roztwór do wstrzykiwań podskórnych, którego substancją aktywną jest liraglutyd. Według informacji od producenta 1 ml roztworu Saxenda zawiera 6 mg liraglutydu. Lek sprzedawany jest w formie gotowych do użycia wstrzykiwaczy wielodawkowych. Każdy wstrzykiwacz zawiera 3 ml roztworu i umożliwia podanie leku w dawkach: 0,6 mg, 1,2 mg, 1,8 mg, 2,4 mg i 3,0 mg. Lek Saxenda jest dostępny w opakowaniach zawierających 1, 3 lub 5 wstrzykiwaczy. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.
Czym jest liraglutyd? To analog ludzkiego hormonu GLP-1, czyli glukagonopodobnego peptydu-1, wydzielanego w jelitach po posiłku, który oddziałuje na receptory w mózgu odpowiedzialne za kontrolowanie apetytu.
Poprzez wiązanie się z nimi i ich aktywację liraglutyd zmniejsza uczucie głodu i wywołuje uczucie sytości, co przekłada się na ograniczenie ilości spożywanego pokarmu i zmniejszenie masy ciała.
Poza pozytywnym wpływem na ośrodek łaknienia Saxenda stymuluje także wydzielanie insuliny i zmniejsza wydzielanie glukagonu w sposób zależny od stężenia glukozy, co przekłada się na obniżenie glikemii – zarówno na czczo, jak i po posiłku. Z tego względu też liraglutyd wykorzystywany był pierwotnie jako preparat leczniczy dla chorych na cukrzycę.
Saxenda a odchudzanie
Saxenda to lek przeznaczony przede wszystkim dla osób z otyłością lub nadwagą spełniających określone kryteria leczenia. W połączeniu z odpowiednio skomponowaną dietą redukcyjną i regularną aktywnością fizyczną jest w stanie skutecznie wspomóc zmniejszenie masy ciała.
Co ważne, stosowanie leku Saxenda nie tylko wpływa na ośrodek kontroli apetytu w mózgu, ale powoduje również zmniejszenie ilości tkanki tłuszczowej, w tym aktywnej hormonalnie tkanki tłuszczowej trzewnej, zgromadzonej wokół narządów wewnętrznych.
Jak jeszcze stosowanie leku Saxenda wspiera proces odchudzania u pacjentów?
Saxenda spowalnia opróżnianie żołądka, co przekłada się na wolniejsze przenikanie glukozy do krwi.
Saxenda przyspiesza odczuwanie sytości w trakcie posiłków.
Saxenda zmniejsza wydzielanie glukagonu.
Przeczytaj również
Wegovy w tabletkach – kiedy w Polsce, jak działa i ile kosztuje
Ile można schudnąć na Saxendzie?
Nie da się jednoznacznie określić, ile kilogramów można zrzucić, stosując lek Saxenda. W jednym z dużych badań osoby przyjmujące liraglutyd w dawce 3 mg na dobę schudły po 56 tygodniach średnio o 8,4 kg, czyli około 8% początkowej masy ciała. W grupie otrzymującej placebo było to średnio 2,8 kg, czyli około 2,6%. Obie grupy otrzymywały wsparcie dotyczące diety i aktywności fizycznej.
Różnica wynosiła więc około 5,4 punktu procentowego. Są to wyniki dla całej badanej grupy, a nie gwarancja określonego spadku masy ciała u każdego pacjenta.
Po jakim czasie widać efekty Saxendy?
Zmniejszenie apetytu nie musi od razu oznaczać wyraźnego spadku masy ciała. Pierwsze tygodnie służą stopniowemu zwiększaniu dawki, a skuteczność leczenia ocenia się w dłuższym okresie.
U dorosłych należy zakończyć leczenie, jeżeli po 12 tygodniach stosowania dawki 3 mg na dobę masa ciała nie zmniejszyła się o co najmniej 5% wartości początkowej. Dla osoby ważącej przed leczeniem 100 kg oznacza to co najmniej 5 kg. Okres ten liczy się od osiągnięcia dawki 3 mg, a nie od pierwszego zastrzyku.
Jak długo można stosować Saxendę?
Czas leczenia ustala lekarz na podstawie jego efektów i tolerancji leku. Saxenda nie jest przeznaczona wyłącznie do krótkiej kuracji, a osiągnięcie oczekiwanej masy ciała nie zawsze oznacza zakończenie terapii. Potrzebę dalszego stosowania leku należy regularnie oceniać.
Czy po odstawieniu Saxendy można przytyć?
Czy po zaprzestaniu stosowania leku Saxenda można przytyć? Tak, po odstawieniu leczenia może dojść do ponownego zwiększenia masy ciała. Powrót kilogramów nie musi wynikać wyłącznie z rezygnacji ze zdrowych nawyków – po zakończeniu działania leku może ponownie nasilić się apetyt.
Dlatego zakończenie leczenia warto zaplanować z lekarzem. Odpowiednie odżywianie, regularny ruch i dalsza kontrola masy ciała pomagają utrzymać efekty, ale nie dają pewności, że nie dojdzie do nawrotu choroby.
Przeczytaj również:
„Naturalny Ozempic” w suplementach – skąd bierze się to hasło i czy ma sens?
Wskazania do stosowania leku Saxenda
Saxenda to roztwór do wstrzykiwań stosowany u osób dorosłych, których BMI wynosi co najmniej 30 kg/m². Jeżeli nadwadze towarzyszy przynajmniej jedna choroba związana z nieprawidłową masą ciała, możliwe jest zastosowanie leku u pacjentów z BMI od 27 do poniżej 30 kg/m².
Do chorób uwzględnianych przy kwalifikacji do leczenia należą m.in.:
nadciśnienie tętnicze;
cukrzyca typu 2;
obturacyjny bezdech senny;
dyslipidemia.
Saxenda powinna być stosowana jako uzupełnienie odpowiedniej diety redukcyjnej i zwiększonej aktywności fizycznej. Zmiany te są częścią leczenia i pomagają zadbać o jego długofalowe efekty.
Lek Saxenda może być stosowany jako uzupełnienie zdrowego sposobu odżywiania i zwiększonego wysiłku fizycznego w celu kontroli masy ciała u młodzieży od 12. roku życia, z masą ciała większą niż 60 kg, u której stwierdzono otyłość na podstawie kryteriów uwzględniających wiek i płeć pacjenta.
Aktualne wskazania obejmują również dzieci od 6. do nieukończonego 12. roku życia z otyłością i masą ciała co najmniej 45 kg. Leczenie w tej grupie powinien rozpoczynać lekarz doświadczony w leczeniu otyłości u dzieci.
Przeczytaj również:
Eknoglutyd – rewolucyjny lek na cukrzycę i otyłość?
Kto nie może stosować leku Saxenda?
Pomimo udowodnionej naukowo skuteczności, istnieją przypadki, w których nie należy stosować leku Saxenda, nawet jeżeli istnieją ku temu wskazania. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku Saxenda jest oczywiście nadwrażliwość na liraglutyd lub którykolwiek z dodatkowych składników preparatu.
Wśród innych przeciwwskazań są również:
ciąża i okres karmienia piersią;
wiek powyżej 75 lat i poniżej 12 lat;
ciężka niewydolność serca;
nieswoiste zapalenie jelit;
ostre zapalenie błony śluzowej żołądka.
W przypadku leku Saxenda należy zachować ostrożność u pacjentów z:
ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby;
niewydolnością nerek;
chorobami tarczycy;
chorobami trzustki (np. zapalenie trzustki);
z podejrzeniem zapalenia pęcherzyka żółciowego.
Przeczytaj również
Xenical na odchudzanie – efekty, bezpieczeństwo, recepta, cena
Lek Saxenda a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
W szczególności należy poinformować lekarza, farmaceutę lub pielęgniarkę, jeśli:
Pacjent przyjmuje leki przeciwcukrzycowe z grupy pochodnych sulfonylomocznika (takie jak glimepiryd lub glibenklamid) lub insulinę – możliwe jest wystąpienie małego stężenia cukru we krwi (hipoglikemii) w przypadku stosowania leku Saxenda razem z wymienionymi lekami przeciwcukrzycowymi. Aby zapobiec małemu stężeniu cukru we krwi, lekarz może zmienić dawkę leku przeciwcukrzycowego. Jeśli należy dostosować dawkę insuliny, lekarz może zalecić częstsze sprawdzanie stężenia cukru we krwi.
Pacjent przyjmuje warfarynę lub inne leki doustne, które zmniejszają krzepliwość krwi (leki przeciwzakrzepowe). Może być konieczne częstsze wykonywanie badań oceniających krzepliwość krwi.
Dawkowanie leku Saxenda
Roztwór do wstrzykiwań Saxenda powinien być podawany podskórnie, podobnie jak insulina. Nie należy stosować leku Saxenda dożylnie lub domięśniowo. Lek można wstrzykiwać w udo, brzuch lub górną część ramienia. Miejsce wstrzyknięcia należy zmieniać.
Wstrzykiwacz jest wielodawkowy, a igły trzeba dokupić osobno. Do każdego wstrzyknięcia należy używać nowej igły i zdejmować ją po podaniu leku.
Jak wygląda dawkowanie leku Saxenda? Początkowa zalecana dawka leku Saxenda to 0,6 mg raz na dobę w pierwszym tygodniu, w kolejnych należy ją zwiększać każdorazowo o 0,6 mg w odstępach co najmniej tygodniowych, aż do osiągnięcia zalecanej dawki podtrzymującej u dorosłych, czyli 3 mg raz na dobę, zwykle od 5. tygodnia stosowania.
| Okres leczenia | Dawka raz na dobę u dorosłych |
|---|---|
| 1. tydzień | 0,6 mg |
| 2. tydzień | 1,2 mg |
| 3. tydzień | 1,8 mg |
| 4. tydzień | 2,4 mg |
| Od 5. tygodnia | 3,0 mg |
W trakcie stosowania leku należy obserwować, czy zmiana dawki dobowej nie powoduje pojawienia się skutków ubocznych, w tym zwłaszcza tych ze strony układu pokarmowego.
Jeżeli zwiększanie dawki powoduje nasilone dolegliwości, należy skontaktować się z lekarzem. Nie należy samodzielnie przyspieszać zwiększania dawki ani ustalać jej na podstawie liczby „kliknięć” wstrzykiwacza.
Kiedy przyjmować lek Saxenda? Roztwór do wstrzykiwań stosuje się o dowolnej porze dnia, bez względu na pory przyjmowania posiłków. Ważne jest natomiast, by była ona codziennie zbliżona.
Przeczytaj również:
„Ozempicowa osobowość” – co wiadomo o wpływie semaglutydu na nastrój
Pominięta dawka Saxendy – co zrobić?
Jeżeli od zwykłej pory podania upłynęło mniej niż 12 godzin, należy przyjąć pominiętą dawkę możliwie szybko. Jeśli minęło więcej niż 12 godzin, trzeba ją pominąć i przyjąć następną kolejnego dnia o zwykłej porze. Nie należy podawać dawki podwójnej ani zwiększać kolejnej dawki.
Po dłuższej przerwie w leczeniu sposób jego wznowienia należy ustalić z lekarzem.
Czy Saxenda może powodować działania niepożądane?
Jak każdy lek, także Saxenda może powodować niepożądane skutki uboczne. Wśród nich najczęstsze są te ze strony przewodu pokarmowego, do których zalicza się:
biegunki;
wymioty;
wzdęcia;
zaparcia.
Inne działania niepożądane, które mogą się pojawić, to również:
zaburzenia smaku;
zawroty głowy;
suchość w jamie ustnej;
bezsenność;
odwodnienie;
ogólne pogorszenie samopoczucia;
tachykardia.
Większość z nich ma charakter przemijający, jeżeli jednak utrzymują się dłużej niż 2 tygodnie, jest to sygnał, że należy przerwać leczenie Saxendą.
Jakie objawy podczas stosowania Saxendy wymagają pilnej pomocy?
Niektóre dolegliwości wymagają szybkiej reakcji:
silny, utrzymujący się ból brzucha, zwłaszcza promieniujący do pleców – może wskazywać na zapalenie trzustki. Należy wtedy przerwać stosowanie leku i pilnie skontaktować się z lekarzem;
ból w prawej górnej części brzucha, szczególnie z gorączką lub żółtaczką – może towarzyszyć chorobie pęcherzyka żółciowego;
duszność oraz obrzęk twarzy, języka lub gardła – wymagają natychmiastowej pomocy medycznej;
uporczywe wymioty, niemożność przyjmowania płynów lub wyraźnie zmniejszona ilość moczu – mogą świadczyć o odwodnieniu.
Saxenda – przedawkowanie
W przypadku zastosowania większej niż zalecana dawki leku Saxenda, trzeba natychmiast skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala. Należy zabrać ze sobą opakowanie leku.
Pacjent może wymagać leczenia i mogą wystąpić następujące objawy:
mdłości (nudności),
wymioty,
małe stężenie cukru we krwi (hipoglikemia).
Przeczytaj również
Ozempic – skutki uboczne, co uszkadza
Ile kosztuje miesięczna kuracja lekiem Saxenda?
Cena Saxendy zależy od apteki i wielkości opakowania. Przy porównywaniu kosztów warto sprawdzić nie tylko cenę pudełka, lecz także to, na ile dni leczenia wystarczy zawarty w nim lek.
Opakowanie zawierające 3 wstrzykiwacze mieści łącznie 54 mg liraglutydu – po 18 mg w każdym wstrzykiwaczu. Po osiągnięciu dawki zalecanej 1 wstrzykiwacz Saxendy zawiera ilość leku niezbędną na 6 podań, zatem 3 wstrzykiwacze zapewniają kurację na 18 dni terapii.
Na 30 dni stosowania dawki 3 mg na dobę potrzeba 90 mg leku, czyli 5 wstrzykiwaczy. Orientacyjny koszt takiego okresu można obliczyć, mnożąc cenę opakowania z 3 wstrzykiwaczami przez 5/3. Przykładowo przy cenie 480 zł za takie opakowanie koszt zużytego w ciągu 30 dni leku wynosi około 800 zł.
W pierwszych tygodniach stosowania leku koszt będzie niższy ze względu na mniejsze dawkowanie. Do wydatków należy doliczyć również igły.
Czy Saxenda jest refundowana?
Obecnie Saxenda nie jest refundowana w Polsce, dlatego pacjent pokrywa pełny koszt zakupu. Ponieważ zasady refundacji mogą się zmieniać, warto sprawdzić ich aktualny stan przed realizacją recepty.
Czy Saxendę można kupić bez recepty?
Saxenda to lek dostępny wyłącznie na receptę, w postaci roztworu do wstrzykiwań, wykorzystywany w leczeniu nadwagi i otyłości. Lek Saxenda przepisać może również lekarz rodzinny, po ocenie wskazań i bezpieczeństwa leczenia.
Saxenda czy Ozempic – co jest lepsze?
Saxenda to lek przepisywany przez lekarzy w leczeniu nadwagi i otyłości, natomiast Ozempic jest lekiem przepisywanym w leczeniu cukrzycy typu 2. Preparaty te różnią się też substancją czynną – Saxenda zawiera liraglutyd, a Ozempic – semaglutyd. To, ile się schudnie na danym leku, zależy od wielu czynników, m.in.: chorób współtowarzyszących, wieku i płci pacjenta, jego diety i aktywności fizycznej.
Jak przechowywać Saxendę?
Przed pierwszym użyciem wstrzykiwacz należy przechowywać w lodówce, w temperaturze 2–8°C, z dala od elementu chłodzącego. Leku nie wolno zamrażać.
Po rozpoczęciu używania wstrzykiwacz można przechowywać przez miesiąc w temperaturze poniżej 30°C lub w lodówce. Powinien być zabezpieczony nasadką chroniącą przed światłem i przechowywany bez założonej igły. Nie należy używać leku, który został zamrożony.
Ciekawostki na temat Saxendy
- Badania nad liraglutydem przyniosły nieoczekiwane odkrycia dotyczące jego wpływu na mózg. Jedno z badań przeprowadzonych w Wielkiej Brytanii sugerowało, że u pacjentów z wczesną fazą choroby Alzheimera lek może spowalniać tempo kurczenia się mózgu, zwłaszcza w obszarach odpowiedzialnych za pamięć. Choć to wciąż wczesne doniesienia, pokazują one, że potencjał tych leków może być znacznie szerszy, niż początkowo sądzono.
- Pacjenci stosujący Saxendę często zgłaszają nie tylko mniejszy apetyt, ale także fundamentalną zmianę w preferencjach smakowych. Potrawy, które kiedyś uwielbiali (zwłaszcza tłuste, smażone i bardzo słodkie), nagle przestają im smakować lub wręcz wywołują mdłości. Lek może zmniejszać „nagrodę”, jaką mózg odczuwa po zjedzeniu kalorycznego posiłku, przez co jedzenie przestaje być tak atrakcyjne.
- Amerykańska Agencja Żywności i leków zażądała, aby producent Saxendy, Novo Nordisk, usunął ostrzeżenie, że przyjmowanie liraglutydu może być związane z wyższym ryzykiem myśli samobójczych. To rzadki przypadek, gdy FDA nakazuje usunięcie ostrzeżenia, a nie jego dodanie! Etykiety tych leków w Unii Europejskiej nigdy nie zawierały takiego ostrzeżenia – Europejska Agencja Leków przeprowadziła własne dochodzenie i nie zdecydowała się na jego wprowadzenie.
