Czym jest osocze bogatopłytkowe i jak działa na staw kolanowy?
Osocze bogatopłytkowe (terapia PRP, z ang. platelet-rich plasma) to preparat, który otrzymuje się z krwi własnej pacjenta. Po pobraniu jest ona poddawana wirowaniu, dzięki czemu w osoczu znajduje się więcej płytek krwi niż normalnie we krwi obwodowej.
Dlaczego ich stężenie jest tak istotne? Płytki krwi zawierają liczne biologicznie aktywne białka oraz czynniki wzrostu, które odgrywają istotną rolę w modulowaniu stanu zapalnego oraz regeneracji tkanek.
Jak działa osocze bogatopłytkowe? Po podaniu bezpośrednio do stawu kolanowego wspiera procesy regeneracyjne, ogranicza aktywność mediatorów stanu zapalnego oraz wspiera metabolizm chrząstki stawowej. W ten sposób korzystnie wpływa na sprawność całego stawu oraz pośrednio zmniejsza dolegliwości bólowe.
Ostateczny efekt działania osocza bogatopłytkowego zależy jednak od wielu czynników, w tym:
rodzaju oraz stopnia zaawansowania choroby,
jakości zastosowanego preparatu osocza bogatopłytkowego,
wieku pacjenta,
poziomu aktywności fizycznej.
Ze względu na to, że terapia osoczem stymuluje procesy regeneracyjne, wykorzystywana jest nie tylko w leczeniu urazów, ale również w medycynie estetycznej.
Przeczytaj również:
Kwas hialuronowy na kolano – wskazania, przebieg zabiegu, efekty
Osocze bogatopłytkowe na kolano – wskazania do zabiegu
Ze względu na fakt, iż terapia osoczem bogatopłytkowym polega na wsparciu naturalnych procesów regeneracyjnych, polecana jest głównie w przypadku wczesnych lub umiarkowanych zmian zwyrodnieniowych stawu kolanowego.
Wskazaniami do zastosowania osocza bogatopłytkowego są więc:
przewlekłe bóle kolana związane z przeciążeniem,
choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego,
uszkodzenia chrząstki stawowej,
urazy więzadeł i ścięgien w obrębie kolana,
przewlekłe stany zapalne struktur okołostawowych,
wspomaganie rehabilitacji po niektórych zabiegach ortopedycznych.
W przypadku bardzo zaawansowanych zmian zwyrodnieniowych terapia osoczem bogatopłytkowym może okazać się niewystarczająca i przynieść jedynie chwilową poprawę.
Jak wygląda zabieg podania osocza bogatopłytkowego do kolana?
Zabieg z wykorzystaniem osocza bogatopłytkowego jest stosunkowo krótki i zwykle wykonuje się go w warunkach ambulatoryjnych. Składa się on z kilku etapów:
pobranie krwi żylnej od pacjenta – w zależności od stosowanego systemu przygotowania osocza pobiera się od 10 do 60 ml;
odwirowanie krwi – w specjalnej wirówce, by oddzielić bogatopłytkowe osocze od pozostałych składników krwi;
przygotowanie miejsca iniekcji i preparatu do podania;
wstrzyknięcie osocza bogatopłytkowego – preparat podaje się bezpośrednio do stawu kolanowego, zazwyczaj pod kontrolą USG, co zwiększa precyzyjność podania;
krótka obserwacja pacjenta po zabiegu – po zakończonym zabiegu (trwa on do 60 minut) pacjent pozostaje na krótkiej obserwacji i wraca do domu.
Przez kilka dni po zastrzyku zawierającym osocze bogatopłytkowe kolano może być obolałe i lekko obrzęknięte, może pojawić się również lekkie uczucie rozpierania stawu. Objawy te zazwyczaj ustępują samoistnie.
By terapia osoczem bogatopłytkowym przyniosła oczekiwane rezultaty i pomogła pacjentowi wrócić do pełnej sprawności, powinna obejmować serię 2–4 iniekcji, podawanych w odstępach kilku tygodni.
Przeczytaj również:
Ból kolana przy chodzeniu, wchodzeniu po schodach i podczas biegania – jakie przyczyny i leczenie
Jakie efekty może przynieść terapia osoczem bogatopłytkowym?
Terapia osoczem bogatopłytkowym, poprzez uwalnianie czynników wzrostu, wspiera proces regeneracji tkanek, co przekłada się na poprawę funkcji stawu kolanowego i zmniejszenie dolegliwości bólowych.
Na jakie efekty mogą liczyć pacjenci, którzy zdecydują się na zastrzyki z osoczem bogatopłytkowym? To przede wszystkim:
zwiększony zakres ruchu w stawie;
ograniczenie sztywności kolana;
zmniejszenie bólu podczas chodzenia i aktywności fizycznej;
zwiększenie możliwości wykonywania codziennych czynności;
opóźnienie konieczności bardziej inwazyjnego leczenia u części pacjentów;
poprawa komfortu życia.
Warto pamiętać, że osocze bogatopłytkowe nie jest cudownym lekiem, który zapewni pełną regenerację stawu. Wspiera ono jednak procesy naprawcze, zwłaszcza gdy terapia osoczem bogatopłytkowym jest elementem kompleksowego leczenia, razem z odpowiednio dobraną rehabilitacją, aktywnością fizyczną oraz redukcją masy ciała (jeżeli za objawy odpowiedzialne są zmiany przeciążeniowe).
Pierwsze efekty widoczne są zwykle kilka tygodni po zabiegu i utrzymują się nawet do 12 miesięcy.
Czy zabieg z użyciem osocza bogatopłytkowego jest bezpieczny? Przeciwwskazania i skutki uboczne
Terapia PRP, ze względu na fakt, iż wykorzystywany jest własny materiał biologiczny pacjenta, charakteryzuje się wysokim profilem bezpieczeństwa. Rzadko kiedy mamy do czynienia z powikłaniami, takimi jak reakcje alergiczne czy odrzucenie. Jeżeli pojawiają się jakiekolwiek skutki uboczne, mają one zwykle charakter miejscowy i przemijający.
Najczęściej pacjenci zgłaszają:
zaczerwienienie w miejscu wkłucia,
przejściowy ból po iniekcji,
obrzęk stawu,
uczucie sztywności lub rozpierania stawu.
Choć zalety terapii PRP są niepodważalne (wysoka skuteczność, bezpieczeństwo leczenia itp.), nie w każdym przypadku może być ona zastosowana.
Do najważniejszych przeciwwskazań w przypadku terapii osoczem bogatopłytkowym należą:
aktywne infekcje,
zakażenia skóry w miejscu planowanego wkłucia,
choroby krwi, takie jak małopłytkowość czy zaburzenia krzepnięcia krwi,
niektóre choroby nowotworowe,
stosowanie wybranych leków przeciwzakrzepowych,
ciężkie choroby ogólnoustrojowe uniemożliwiające wykonanie zabiegu.
Przeczytaj również:
Uszkodzenie łąkotki – przyczyny, objawy, badania, leczenie, operacja, rehabilitacja, ćwiczenia, powikłania
Ile kosztuje osocze bogatopłytkowe na kolano i co wpływa na cenę zabiegu?
Koszt terapii osoczem bogatopłytkowym w Polsce jest bardzo zróżnicowany i zależy od wielu czynników. Są to:
lokalizacja placówki medycznej,
liczba planowanych iniekcji,
rodzaj zastosowanego zestawu do przygotowania PRP,
wykorzystanie USG do kontroli wkłucia,
doświadczenie lekarza ortopedy wykonującego zabieg,
ilość uzyskanego osocza.
Najczęściej pojedynczy zabieg to koszt od 500 do 1500 zł. W renomowanych ośrodkach wykorzystujących zaawansowane systemy przygotowania osocza może on być nawet wyższy.
Przy wyborze placówki warto kierować się nie tylko ceną, ale również wziąć pod uwagę takie aspekty, jak jakość przygotowanego preparatu, przestrzeganie procedur oraz odpowiednia kwalifikacja pacjenta.
