WyleczTo

Nowy dysocjacyjny narkotyk – jak działa metoksetamina?

27 stycznia 2026
Natalia Michalak
Natalia Michalak
Natalia Michalak

diagnosta laboratoryjny

Treść napisana przez eksperta

W ciągu ostatnich kilkunastu lat obserwujemy, zarówno na światowym jak i krajowym rynku narkotykowym, nieustanne pojawianie się nowych substancji psychoaktywnych, będących pochodnymi „klasycznych” narkotyków lub leków o działaniu psychotropowym. Przykładem takiej substancji jest metoksetamina, stanowiąca pochodną ketaminy – związku od lat znanego w medycynie i weterynarii. Jak działa metoksetamina? Jakie podobieństwa wykazuje względem ketaminy? Czy jest wykrywalna w testach narkotykowych? Na te i inne pytania znajdziesz odpowiedzi w poniższym artykule!

dziewczyny wciągające narkotyki do nosa
Depositphotos

Metoksetamina (MXE) – czym jest i dlaczego zyskała popularność jako „alternatywa” dla ketaminy?

Metoksetamina (MXE) to stosunkowo nowy, niebezpieczny związek chemiczny, którego obecność na terenie Unii Europejskiej odnotowano po raz pierwszy w 2010 roku. Pod względem chemicznym jest to związek z grupy arylocykloheksyloamin, będący strukturalnym analogiem ketaminy. Występuje w postaci dwóch izomerów, co ma związek z położeniem w jego cząsteczce chiralnego atomu węgla.

Ten nowy związek psychoaktywny swoją popularność zyskał przede wszystkim jako pozornie „bardziej przyjazna” dla pęcherza moczowego alternatywa dla ketaminy, która w dodatku w porównaniu z nią zapewnia silniejsze i dłuższe działanie.

Metoksetamina sprzedawana jest najczęściej w postaci białego proszku lub kapsułek w Internecie, pod takimi nazwami jak: MXE, MEX, meksa, metoksa, M-ket, Kmax, Special M.

Według WHO produkty, które mogą zawierać metoksetaminę, to również takie dopalacze, jak: Hypnotic, Kwasqik, Magic, Panoramix, Lotus czy Zeolite.

Jak działa metoksetamina?

Metoksetamina to związek psychoaktywny, który może być przyjmowany w różnoraki sposób, najczęściej donosowo, doustnie (połyka się ją zawiniętą w bibułkę papierosową lub jako roztwór wodny), domięśniowo, a nawet doodbytniczo.

Po najbardziej popularnym, donosowym przyjęciu tego narkotyku, pierwsze efekty obserwuje się po około 30-90 minutach minutach, a szczyt działania ma miejsce kilkanaście minut później i utrzymuje się nawet do 5-7 godzin, po czym jego działanie zaczyna słabnąć. Powrót do stanu wyjściowego może trwać około 2 godzin.

Metoksetamina, to antagonista receptorów NMDA i inhibitor zwrotnego wychwytu dopaminy, który dodatkowo wykazuje powinowactwo do receptorów opioidowych. W efekcie jej zażycie wywołuje działanie deliryczne i dysocjacyjne; wiąże się ze znacznym ryzykiem dla zdrowia, a nawet życia. Pomimo że substancja ta jest obecna na rynku substancji narkotycznych już od kilkunastu lat, wciąż mało jest szczegółowych raportów klinicznych, a głównym źródłem informacji o jej dawkowaniu i skutkach pozostają wypowiedzi użytkowników.

Efekty działania MXE 

Jakich efektów spodziewać się można po zastosowaniu metoksetaminy? Najczęściej są to:

  • euforia,

  • wzrost potrzeby kontaktów społecznych,

  • zwiększenie empatii,

  • wyciszenie,

  • wzmocnienie doznań sensorycznych,

  • omamy wzrokowe,

  • poczucie wydłużenia czasu,

  • utrata samoświadomości,

  • uczucie oddzielenia od ciała,

  • doświadczenia przypominające transcendentne.

Oprócz tego mogą pojawić się także negatywne skutki uboczne spożycia metoksetaminy, takie jak:

  • pobudzenie psychoruchowe,

  • dezorientacja,

  • zawroty głowy,

  • paranoja i stany lękowe,

  • zaburzenia mowy,

  • przyspieszone tętno,

  • nudności i wymioty,

  • nadmierne pocenie się.

Intensywność działania MXE zależy od dawki i sposobu zażycia.

Ostre objawy zatrucia

Przedawkowanie MXE, wynikające głównie ze zbyt szybkiego przyjęcia kolejnej dawki, może prowadzić do wystąpienia ostrych objawów zatrucia metoksetaminą. Toksyczność MXE zbliżona jest do ketaminy i może prowadzić do takich objawów, jak:

  • nadmierne pobudzenie,

  • agresja,

  • omamy wzrokowo-słuchowe,

  • dezorientacja,

  • utrata przytomności,

  • trudności z poruszaniem się,

  • rozszerzenie źrenic,

  • oczopląs,

  • drgawki,

  • zawroty głowy,

  • problemy ze snem,

  • wysokie ciśnienie krwi,

  • trudności z oddychaniem,

  • ból w klatce piersiowej,

  • napady padaczkowe,

  • hiponatremia.

Przedawkowanie MXE wymaga pomocy medycznej, w przeciwnym razie może doprowadzić nawet do śmierci.

Powikłania przewlekłe 

Podobnie jak w przypadku ketaminy, długotrwałe przyjmowanie metoksetaminy, zwłaszcza w dużych stężeniach, prowadzić może do takich problemów zdrowotnych, jak:

  • uszkodzenie układu oddechowego,

  • trudności z mówieniem,

  • utrata pamięci,

  • dolegliwości ze strony układu sercowo-naczyniowego,

  • depresja,

  • psychoza dysocjacyjna,

  • silny ból brzucha,

  • uszkodzenie nerek,

  • zapalenie pęcherza moczowego.

Metoksetamina a ketamina

Metoksetamina to strukturalny analog ketaminy, w którym zaszły dwie istotne modyfikacje, mające wpływ na efekt psychotropowy i siłę działania tego związku chemicznego. Obie te substancje działają na receptory NMDA, natomiast metoksetamina, stosowana w celach rekreacyjnych, zaczyna działać później, a efekty jej zażycia są odczuwane zdecydowanie dłużej niż w przypadku ketaminy, choć w mniejszym stopniu wpływa na świadomość użytkowników. Silniejsze są także objawy zatrucia i pobudzenie psychoruchowe, co ma związek z dodatkowym działaniem MXE, hamującym wychwyt zwrotny dopaminy.

Opóźnione odczuwanie efektów spożycia metoksetaminy zwiększa ryzyko przedawkowania, niedoświadczonym użytkownikom zdarza się bowiem przyjąć kolejną dawkę narkotyku, błędnie sądząc, że przyjęta wcześniej dawka nie zadziałała. Co więcej, w przypadku metoksetaminy objawy zatrucia utrzymują się o wiele dłużej, niż ma to miejsce w przypadku zatrucia ketaminą. Należy więc uznać, że wbrew niektórym opiniom metoksetamina wcale nie jest bezpieczniejszym wyborem niż ketamina.

Czy metoksetaminę można wykryć w testach?

Większość powszechnie dostępnych narkotestów nie wykrywa obecności metoksetaminy w organizmie człowieka. Zdarza się, że daje ona wyniki pozytywne w testach na obecność fencyklidyny (PCP), jednak występuje to najczęściej po zażyciu wysokich dawek MXE. Obecność metoksetaminy w próbce badanej można stwierdzić wyłącznie za pomocą zaawansowanych, instrumentalnych metod laboratoryjnych, takich jak (przykładowo) analiza przy użyciu chromatografii ze spektrometrią mas. Są one dostępne jednak przede wszystkim w specjalistycznych laboratoriach toksykologicznych.

Trudności z wykryciem metoksetaminy wpływają na skuteczność leczenia użytkowników w przypadku wystąpienia objawów zatrucia.

Status prawny metoksetaminy w Polsce i Europie

Metoksetamina (MXE) to substancja, która od wielu lat pozostaje w Polsce i w większości krajów Unii Europejskiej substancją nielegalną. Już 1 lipca 2015 roku została ona w Polsce objęta kontrolą, jako substancja psychotropowa z grupy II-P i znajduje się w wykazie substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (NSP), stanowiącym załącznik do Ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Miało to na celu ograniczenie jej obrotu jako legalnego do tej pory dopalacza. Zgodnie z przepisami polskiego prawa, zarówno posiadanie, jak i wytwarzanie, przetwarzanie czy wprowadzanie metoksetaminy do obrotu są surowo karane (nawet do 12 lat więzienia!).

Decyzją Rady Unii Europejskiej, wszystkie państwa członkowskie UE zostały zobowiązane do poddania metoksetaminy środkom kontroli i karom przewidzianym w ich ustawodawstwach krajowych. Również w Wielkiej Brytanii, nienależącej już do struktur Unii Europejskiej, MXE jest klasyfikowana jako nielegalna.

Bibliografia

W Wylecz.to opieramy się na EBM (Evidence Based Medicine) – medycynie opartej na faktach i wiarygodnych źródłach.  Więcej o tym, jak dbamy o jakość naszych treści znajdziesz w Polityce Redakcyjnej Wylecz.to.

  1. Ward, J., Rhyee, S., & Plansky, J. (2011), Methoxetamine: A novel ketamine analog and growing health-care concern. Clinical Toxicology, 49(9), 874-875.

  2. Skowronek R., Celiński R., Chowaniec C., Skowronek A., Ketamina i metoksetamina – stary lek i jego nowa pochodna narkotyczna, „Alkoholizm i Narkomania”, t. 25, nr 4, 2012 (aktualizacja 2025)

  3. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 sierpnia 2018 r. w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych wraz z późniejszymi zmianami, Dz.U. 2018 poz. 1591

  4. Anand, Jacek & Krzyzanowski, Maciej & Jankowski, Zbigniew. (2014). Acute methoxetamine and amphetamine poisoning with fatal outcome: A case report., International journal of occupational medicine and environmental health.


Więcej na ten temat