Czym są emolienty?
Słowo emolient pochodzi od łacińskiego „emolliere” i oznacza substancję zmiękczającą powierzchnię skóry. Emolienty to specjalistyczne dermokosmetyki, przeznaczone do kompleksowej pielęgnacji skóry. Znalazły zastosowanie zarówno w kosmetologii, jak i dermatologii. Wyróżnia je to, że nie zawierają w składzie sztucznych składników:
- środków pieniących,
- środków konserwujących,
- środków zapachowych,
- sztucznych barwników.
W ich składzie znajdziemy głównie naturalne oleje roślinne:
- olej macadamia,
- olej canola,
- oliwę z oliwek,
- masło shea,
- olej kukurydziany.
Jak działają emolienty?
W naturalnych olejach roślinnych wchodzących w skład emolientów znajdziemy cenne nienasycone kwasy tłuszczowe. Głównym zadaniem emolientów jest przywrócenie i utrzymanie prawidłowego nawilżenia i natłuszczenia skóry. Emolienty uzupełniają niedobory lipidów i utrzymują dłużej wodę w głębokich warstwach skóry.
Mechanizm działania emolientów jest prosty. Po ich zastosowaniu na powierzchni naskórka tworzy się „film”, czyli warstwa stanowiąca barierę ochronną. Płaszcz ochronny efektywnie zapobiega nadmiernej utracie wody. Ponadto emolienty przywracają elastyczność i niwelują uczucie świądu. Chronią skórę przed alergenami, działają przeciwzapalnie, łagodzą podrażnienia i zaczerwienienia.
Dla kogo przeznaczone są emolienty?
Emolienty mogą być stosowane przez osoby w każdym wieku. Jednak należy z nich korzystać w określonych sytuacjach - gdy zmiany skórne pojawiają się często i są uporczywe. W szczególności sprawdzą się w pielęgnacji skóry delikatnej, pielęgnacji skóry suchej i skłonnej do podrażnień.
Emolienty nie wywołują prodrażnień i alergii, tak więc idealnie sprawdzą się w pielęgnacji skóry dzieci. Tworzą na niej delikatną warstwę, która chroni przed wirusami, bakteriami i alergenami. Regularne stosowanie emolientów u niemowląt zmniejsza ryzyko rozwoju atopowego zapalenia skóry i chroni przed reakcjami alergicznymi.
Kto nie powinien używać emolientów? Emolienty nie są zwyczajnymi kosmetykami nawilżającymi, dlatego nie powinny ich używać osoby ze skórą normalną.
Emolienty na atopowe zapalenie skóry Dzięki właściwościom natłuszczającym i regeneracyjnym emolienty wspomagają leczenie chorób skóry takich jak atopowe zapalenie skóry (AZS) czy łuszczycy. Przy AZS najważniejsza jest odpowiednia pielęgnacja, dlatego obok stosowania leków przepisanych przez dermatologa, skórę trzeba natłuszczać. Służą do tego różne emolienty, dostępne w aptekach czy drogeriach: kremy, maści, wazeliny. W przypadku leczenia AZS konieczne jest też unikanie alergenów (pokarmowych czy pyłków), które wywołują zmiany skórne. U dzieci w 90% przyczyną alergii są produkty spożywcze: mleko krowie, jaja, mięso i owoce cytrusowe.
Czy emolienty można stosować u noworodków?
Zdania specjalistów na ten temat są podzielone. Jedni są zwolennikami ich używania już od pierwszych dni życia dziecka, inni stoją na stanowisku, że emolienty nie są produktami, których można używać od narodzin. Zalecenia w tej kwestii są takie, żeby nie stosować ich rutynowo u każdego dziecka, a jedynie u tych z podwyższonym ryzykiem atopii (czynniki genetyczne oraz immunologiczne).
Skóra noworodka pokryta jest po urodzeniu mazią płodową, stanowiącą m.in. naturalną ochronę przed wysuszeniem. Dawniej zalecenia specjalistów były takie, by usuwać ją w kąpieli bezpośrednio po porodzie. Dziś, wg zaleceń Polskiego Towarzystwa Neonatologicznego, skórę dopiero co urodzonego dziecka wystarczy przetrzeć ręcznikiem papierowym, a kąpiel może być odroczona do co najmniej 6 godzin po porodzie. Podczas tej pierwszej kąpieli ciało dziecka obmywa się samą wodą. Kolejne kąpiele nie muszą się odbywać codziennie, a co 2-3 dni aż do ok. 6. miesiąca życia dziecka. Jeśli skóra noworodka nie jest sucha, nie wymaga specjalnej pielęgnacji w postaci stosowania emolientów. Z kolei gdy skóra jest przesuszona, zaleca się jej nawilżenie poprzez używanie emolientów, np. dodawanych do wody, w której kąpiemy dziecko.
Należy pamiętać o tym, że najlepsze emolienty dla dzieci to te pozbawione substancji zapachowych, konserwantów i sztucznych barwników.
Jak stosować emolienty?
Emolienty dostępne są w drogeriach i aptekach. Można je nabyć bez recepty. Emolienty nawilżające, kremy czy balsamy, najlepiej stosować po kąpieli, kiedy skóra jest jeszcze wilgotna i miękka, co ułatwi wchłonięcie składników aktywnych. Na rynku dostępne są również żele i płyny do mycia, które rodzice często wykorzystują do kąpieli maluszka. Kąpiel z dodatkiem emolientów nie powinna trwać dłużej niż 10 minut. Stosując emolienty należy pamiętać nie tylko o tym, aby nakładać je po umyciu skóry, ale także by aplikować je czystymi rękami. Gdy po zastosowaniu kosmetyku pojawi się zaczerwienienie na powierzchni skóry, produkt należy zmienić na inny.
Emolienty do włosów
Emolienty chronią włosy i je wygładzają. Znajdują się one w niemal wszystkich rodzajach kosmetyków do włosów: szamponach, odżywkach, maskach, żelach, serum czy tonikach.
W jakiej formie emolienty występują w produktach w włosów? W składzie kosmetyków należy szukać:
- olejów mineralnych,
- masła,
- baz odżywkowych (alkohole tłuszczowe),
- silikonów,
- polyquatów,
- wosku pszczelego,
- lanoliny.
Czy można „przedawkować” emolienty? Codziennie stosowanie wielu różnych preparatów do włosów z emolientami w składzie może doprowadzić do przyklapnięcia włosów.
współpraca: red. Magdalena Błoch
