Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego (ang. irritable bowel syndrome, w skrócie IBS) to schorzenie przewlekłe. Do jego rozwoju przyczyniają się m.in. zaburzenia bakteryjnej flory jelitowej, ale i mało aktywny tryb życia. Objawy w zespole jelita drażliwego często są uciążliwe, jednak nie stanowią one zagrożenia dla życia i nie są również zapowiedzią groźnych i poważnych chorób. Na IBS cierpi do 30% populacji, głównie osoby przed 40 rokiem życia.

Zespół jelita drażliwego – objawy

Zespół jelita drażliwego jest jedną z najczęstszych dolegliwości układu pokarmowego. Szacuje się, że jest on rozpoznawany u około 20–30% ludzi.Objawy IBS pojawiają się zwykle w wieku 20–40 lat.

Według definicji zespół jelita drażliwego można rozpoznać, gdy dolegliwości chorego spełniają tak zwane kryteria rzymskie, czyli występuje ból lub dyskomfort (czyli przewlekłe odczucie nieokreślane jako ból) w jamie brzusznej, trwające co najmniej trzy dni w miesiącu, przez ostatnie trzy miesiące, którym towarzyszą co najmniej dwa z trzech poniższych objawów:

  • zmniejszenie/ustąpienie dolegliwości po wypróżnieniu,
  • początek objawów związany ze zmianą częstości wypróżnień,
  • początek dolegliwości wiążący się ze zmianą wyglądu stolca.

Często objawem zespołu jelita drażliwego są bolesne wzdęcia, którym trudno zapobiec domowymi metodami. Niektórzy opisują także puste parcie na stolec oraz cuchnące gazy. Powyższe objawy w IBS często są uciążliwe, jednak nie stanowią one zagrożenia dla życia i nie są zapowiedzią groźnych i poważnych chorób. Zespół jelita drażliwego to schorzenie przewlekłe.

Zespół jelita drażliwego – diagnostyka

Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego można postawić najczęściej na podstawie dokładnego wywiadu i badania lekarskiego. Czasami lekarz może zlecić wykonanie dodatkowych, specjalistycznych badań diagnostycznych (głównie kolonoskopii i USG jamy brzusznej) celem wykluczenia poważnych i groźnych chorób.

Zespół jelita drażliwego rozpoznaje się zwykle po wykluczeniu chorób o podłożu organicznym (zapalenie, uchyłki, polipy itd.), po wykluczeniu wszystkich innych przyczyn mogących dawać dolegliwości na jakie uskarża się chory i w oparciu o spełnianie kryteriów rzymskich opisanych powyżej. Przewlekłe utrzymywanie się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego może jednak znacznie obniżać i pogarszać nastrój oraz jakość codziennego życia.

Zespół jelita drażliwego – przyczyny

Jako główne przyczyny powstawania zespołu jelita drażliwego można zaliczyć zaburzenia mikroflory jelitowej oraz upośledzenie funkcji i struktury bariery jelitowej. Przewlekły stres może nasilać objawy ze strony przewodu pokarmowego. Te z kolei nasilają stres. Prowadzi to do powstania błędnego koła utrzymywania się objawów pod postacią dyskomfortu fizycznego, jak i psychicznego. Chorzy z zespołem jelita drażliwego nierzadko muszą być konsultowani przez psychiatrów, a jedną z form leczenia jest przyjmowanie leków przeciwdepresyjnych.

Dodatkowo wiele innych czynników może wywoływać objawy ze strony przewodu pokarmowego. Zaliczamy do nich: nieprawidłową dietę, leki, takie jak antybiotyki i tzw. niesterydowe leki przeciwzapalne (np. aspiryna czy ibuprofen), inhibitory pompy protonowej stosowane w schorzeniach górnego odcinka przewodu pokarmowego w chorobach takich, jak zapalenie żołądka i dwunastnicy, refluks żołądkowo-przełykowy czy choroba wrzodowa.

Do powstawania zespołu jelita drażliwego bezwzględnie przyczynia się nieregularny tryb życia, ograniczony wysiłek fizyczny, przebyte zabiegi i operacje. Nie znamy niestety postępowania profilaktycznego, które zapobiegałoby powstawaniu zespołu jelita drażliwego.

Zespół jelita drażliwego – leczenie i zapobieganie

Leczenie objawowe

Leczenie możemy rozpocząć od leczenia objawowego, tzn. leków łagodnie przeczyszczających i rozkurczowych w zaparciowej postaci zespołu jelita drażliwego oraz leków zapierających w postaci, w której dominuje biegunka.

W leczeniu długoterminowym kładziemy nacisk na zmianę diety i być może trybu życia. Spożywanie produktów zawierających błonnik (warzywa, owoce, kasze) zapewnia dobre wypełnienie jelit, zmniejsza skurcze i pomaga zatrzymywać wodę. Skutkiem tego jest bardziej miękki stolec oraz łatwiejsze wypróżnianie. Z korzyścią może przyjść rezygnacja z kawy, papierosów, alkoholu, tłustego i smażonego jedzenia. Należy wystrzegać się potraw zawierających konserwanty. Także aktywność ruchowa przynosi wiele korzyści pacjentom z zespołem jelita drażliwego.

Środki farmakologiczne

Gdy opisane powyżej metody zawiodą, stosujemy probiotyki, czyli leki uzupełniające florę bakteryjną w jelitach oraz inne środki farmakologiczne, jak leki przeciwdepresyjne, preparaty poprawiające motorykę przewodu pokarmowego czy antybiotyk niewchłaniany z przewodu pokarmowego – rifaksyminę. Podstawową sprawą jest zmiana nastawienia pacjenta do choroby, silne postanowienie do jej zwalczenia oraz systematyczność w stosowaniu leków.

Opublikowano: ; aktualizacja: 27.04.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Dieta a rak jelita grubego

Rak jelita grubego jest drugim wśród najczęściej występujących w Polsce nowotworów – po raku piersi ...

Jelito drażliwe u dziecka

Zespół jelita drażliwego jest często występującym zaburzeniem przewodu pokarmowego. Powoduje on takie objawy, jak np. ...

Uchyłkowatość jelita grubego – co to jest? Jak leczyć zapalenie?

Uchyłkowatość jelita grubego to występowanie w nim uchyłków, czyli uwypukleń jelita na zewnątrz. Najczęściej są ...

Zaburzenia perystaltyki jelit

Zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego są bardzo powszechnym problemem, dotykającym pacjentów w różnym wieku. Zarówno przyśpieszona, ...

Rak jelita grubego – przyczyny

Rak jelita grubego, to nowotwór złośliwy, rozwijający się w odbytnicy, okrężnicy lub wyrostku robaczkowym. Jest ...

Rak jelita grubego – czynniki ryzyka

Jak w wielu innych nowotworach, w tym nowotworach przewodu pokarmowego, ryzyko zachorowania na raka jelita ...

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – objawy, diagnostyka, leczenie

Dokładna przyczyna wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (łac. colitis ulcerosa, CU; ang. ulcerative colitis) nie została ...

Zaburzenia trawienia

Zaburzenia trawienia są jedną z najbardziej dokuczliwych, a zarazem najczęstszych dolegliwości występujących w podobnym stopniu ...

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego, według definicji, można rozpoznać wtedy, kiedy, przez ostatnie trzy miesiące chory zgłasza ...

Polipy jelita grubego

Polip jest to stwierdzenie opisowe. Opisuje się w ten sposób każde uwypuklenie błony śluzowej narządu ...

Niedrożność przewodu pokarmowego

Niedrożność przewodu pokarmowego dzielimy na porażenną (wynikającą z innych chorób) i mechaniczną (zaburzony jest pasaż ...

Dieta w zespole jelita drażliwego

Stosowane dotychczas w zespole jelita drażliwego metody terapeutyczne często nie przynoszą zadowalających efektów, jednakże modyfikacja ...

Komentarze (0)