Bóle brzucha – jak boli wątroba, pęcherzyk i trzustka?

Bóle brzucha to jedna z najczęściej zgłaszanych podczas wizyty u lekarza dolegliwości. Ich przyczyna jest trudna do zdiagnozowania. Często jest to ból rozlany, ostry, przeszywający, tępy lub opasujący. Najczęściej boli wątroba, pęcherzyk żółciowy i jelita. Bywa, że chorzy odczuwają ból trzustki. To jak go rozpoznać zależy od natężenia i lokalizacji – czy jest lewej czy prawej strony, czy i gdzie promieniuje.

Różne przyczyny bólu brzucha

Ból brzucha jest wypadkową wielu stanów klinicznych i może mieć różne nasilenie, charakter a nawet lokalizację w obrębie jamy brzusznej. Nieprzyjemne odczucia powstają wskutek podrażnienia zakończeń nerwowych znajdujących się w otrzewnej, czyli tkance wyścielającej całą jamę brzuszną, a także w obrębie mięśni gładkich budujących przewód pokarmowy. Ponadto w obrębie brzucha znajdują się inne unerwione bólowo struktury, takie jak naczynia krwionośne czy torebki narządów wewnętrznych.

Dolegliwości bólowe można podzielić na dwie duże grupy – ból trzewny oraz ból somatyczny. Ból trzewny, czyli wisceralny ma charakter rozlany, zwykle osoba chora nie potrafi wskazać dokładnego miejsca w którym odczuwa dolegliwości. Ból ten opisywany jest jako tępy, ćmiący, zwykle trwający dłuższy czas. Źródłem bólu trzewnego są schorzenia narządów wewnętrznych związane z ich powiększeniem, niedokrwieniem lub podrażnieniem chemicznym ścian jamy brzusznej.

Ból somatyczny ma natomiast charakter ostry, dobrze zlokalizowany, kłujący lub przeszywający. Powstaje w wyniku miejscowego uszkodzenia nerwów w ścianie przewodu pokarmowego lub otrzewnej. Ból somatyczny zwykle związany jest z groźnymi chorobami narządów jamy brzusznej, takimi jak ostre zapalenie wyrostka robaczkowego. Towarzyszy mu niepokój, wzmożone napięcie powłok jamy brzusznej, a nierzadko ciężki stan ogólny pacjenta.

Ból wątroby – kiedy ból brzucha to objaw chorej wątroby?

Pamiętać należy, że najczęstszą przyczyną bólów brzucha są niegroźne zaburzenia perystaltyki, czyli popularna niestrawność, alergie pokarmowe, zakażenia wirusowe powodujące tak zwaną grypę jelitową oraz bóle menstruacyjne u kobiet. W tych przypadkach ulgę powinny przynieść leki rozkurczowe, natomiast w razie braku poprawy konieczna jest dalsza diagnostyka.

Bóle typowe dla chorób wątroby zlokalizowane są w prawym górnym kwadrancie jamy brzusznej. Co ciekawe, nie jest to ściśle ból wątroby, bowiem miąższ narządu nie jest unerwiony czuciowo, natomiast stany chorobowe powodujące powiększenie wątroby prowadzą do rozciągania torebki otaczającej narząd, która ma już zakończenia receptorów bólowych.

Powiększona wątroba może także podrażniać ścianę jamy brzusznej. Schorzenia prowadzące do hepatomegalii to ostre lub przewlekłe zapalenie wątroby niezależnie od etiologii, stłuszczenie wątroby, choroba alkoholowa wątroby, nowotwory wątroby, a także powiększenie narządu w przebiegu niewydolności serca lub zakrzepicy żył wątrobowych.

Jak boli wątroba? Zazwyczaj jest to ból z prawej strony brzucha pod żebrami. Ból pojawia się w prawym podbrzuszu. Ból w chorobach wątroby jest niespecyficzny, zwykle ma umiarkowane nasilenie, może być opisywany jako uczucie rozpierania pod prawym łukiem żebrowym lub pobolewanie po posiłkach.

Ból trzustki – objaw chorób trzustki

Typowo bóle w chorobach trzustki lokalizują się w nadbrzuszu, to znaczy poniżej mostka, a powyżej pępka i w okolicy pępka mają charakter opasujący. Pacjenci sami bardzo często opisują swoje dolegliwości jako uczucie obręczy ściskającej ich w pasie. Ból trzustkowy to bardzo silny ból; może być ostry lub tępy. Może daleko promieniować i być odczuwalny nawet jako ból pomiędzy łopatkami.

Bóle w ostrym zapaleniu trzustki mają silne natężenie i charakter kolkowy, są opasujące. Pacjenci odruchowo przyjmują ułożenie na boku z nogami podkurczonymi do klatki piersiowej. Bóle nadbrzusza występują niezależnie od posiłków, zwykle trwają wiele godzin.

Ból pęcherzyka żółciowego

W chorobach związanych z niedrożnością dróg żółciowych, do których należy kamica pęcherzyka żółciowego, ból woreczka żółciowego pojawia się w prawej okolicy podżebrowej, ma stosunkowo silny charakter. Ból brzucha nasila się w czasie ruchu, zwłaszcza w czasie wstrząsów, dlatego pacjenci źle znoszą podróż samochodem, czy przesiadanie się z miejsca na miejsce.

Typowe dla bólu w kolce żółciowej jest ból brzucha po jedzeniu. Występuje po obfitym, tłustym posiłku. Trwa do kilku godzin, towarzyszą mu często nudności, podwyższona temperatura, a także ciemne zabarwienie moczu.

Ostry, nagły, kłujący i przeszywający ból brzucha – jakie przyczyny?

Bóle brzucha to wyjątkowo niespecyficzny objaw, co oznacza że, istnieje bardzo dużo chorób i stanów mogących powodować dolegliwości bólowe w jamie brzusznej. Szczególny niepokój u pacjentów wywołuje nagły, ostry, punktowy, narastający ból brzucha. Obawy te są uzasadnione, gdyż bardzo silny ból brzucha może być objawem schorzeń wymagających szybkiej interwencji lekarskiej, nierzadko chirurgicznej.

W czasie badania i określania potencjalnych przyczyn duże znaczenie diagnostyczne ma lokalizacja bólu i to jak promieniuje. Ważne jest także to jak zachowują się powłoki brzuszne – czy brzuch jest twardy, czy miękki, czy pojawia się ból podczas uciskania brzucha. Istotne jest, czy występuje krwawienie z przewodu pokarmowego oraz tom czy jelita są drożne i czy pacjent może się wypróżnić.

Przyczyny ostrego bólu brzucha to:

  • ostre zapalenie i perforacja wyrostka robaczkowego – ból brzucha w okolicy pępka – obok pępka, nad lub pod pępkiem oraz w lewej części brzucha na dole;
  • zapalenie uchyłków jelita – ból całej jamy brzusznej, najczęściej ból z lewej strony na dole brzucha;
  • ostry wrzód żołądka lub dwunastnicy – silny i ostry ból w nadbrzuszu;
  • niedrożność jelita cienkiego lub grubego oraz niedokrwienie jelit, zadzierzgnięcie, wgłobienie lub skręcenie jelita – ból jelit w całej jamie brzusznej;
  • pęknięcie tętniaka aorty – ból w śródbrzuszu, często z promieniowaniem do pleców;
  • skręt jajnika i pęknięcie ciąży pozamacicznej – silny ból w podbrzuszu;
  • ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego – ból z prawej strony pod żebrami;
  • niedrożność dróg żółciowych – ból pod lewym łukiem żebrowym;
  • atak kolki nerkowej – silny ból podbrzusza promieniujący do pachwin i do lędźwi.

Rozlany, ciągły, tępy, przewlekły ból brzucha – jakie przyczyny?

Najważniejsze przyczyny rozlanego, przewlekłego bólu brzucha to:

  • choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy – pojawia się ból żołądka i w nadbrzuszu;
  • refluks – pojawia się ból za mostkiem, pieczenie i palenie w przełyku i żołądku;
  • zespół jelita drażliwego – zmienna lokalizacja;
  • przewlekłe zapalenie trzustki – ostry ból nad pępkiem i w nadbrzuszu po środku;
  • kamica pęcherzyka żółciowego – okolica pod lewym łukiem żebrowym
  • choroby zapalne jelita grubego i cienkiego (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Crohna) – cała jama brzuszna, najczęściej prawa dolna część brzucha;
  • choroby pasożytnicze przewodu pokarmowego – rozlany ból brzucha;
  • celiakia – cała jama brzuszna o nietolerancja pokarmowa – boli cały brzuch.

Jakie badania przy bólu brzucha?

Lekarz na podstawie opisu dolegliwości i badania fizykalnego wysuwa podejrzenie co do źródła dolegliwości i kieruje na dalszą diagnostykę. W przypadku schorzeń dróg żółciowych i nerek zwykle jest to badanie ultrasonograficzne, w przypadku podejrzenia chorób trzustki badania laboratoryjne i w dalszej kolejności tomografia komputerowa, natomiast przy podejrzeniu chorób żołądka – gastroskopia.

Jeśli podejrzewa choroby zapalne w obrębie jelita grubego, zwykle konieczne jest wykonanie kolonoskopii. Bóle podbrzusza u kobiet zwykle wymagają diagnostyki ginekologicznej, mogą bowiem wywodzić się z jajników, macicy i jajowodów. Z pewnością o pilnej wizycie u lekarza należy myśleć w przypadku silnego bólu brzucha niezwiązanego z zatruciem pokarmowym, miesiączką u kobiet czy nawykowymi zaparciami, a także w razie wystąpienia jakichkolwiek dodatkowych dolegliwości.

Opublikowano: ; aktualizacja: 23.05.2017

Oceń:
4.8


Może cię

Torbiel jajnika

Torbiel jajnika to częsta dolegliwość diagnozowana u kobiet w okresie rozrodczym, jak i menopauzalnym. Objawy ...

Ból w prawym boku – jaka jest przyczyna? Co oznacza, kiedy boli w prawym boku?

Bóle w prawym boku są często występującą dolegliwością. W celu ustalenia ich przyczyny należy przede ...

Silny, ostry, częsty i przewlekły ból brzucha – jakie przyczyny są najczęstsze?

Stwierdzenie przyczyny bólu brzucha bywa trudne diagnostycznie. Ból w okolicy brzucha często promieniuje i może ...

Ból brzucha u dziecka

Ból brzucha u dziecka jest jednym z najczęściej zgłaszanych objawów. Wymaga on szerokiej diagnostyki różnicowej, ...

Uchyłek Meckela – zapalenie, objawy, powikłania, leczenie

Uchyłek Meckela to wada wrodzona przewodu pokarmowego. Jest to pozostałość występującego w życiu płodowym przewodu ...

Uraz brzucha u dziecka

Urazy brzucha u dzieci należą do poważniejszych przyczyn, z jakimi dzieci zgłaszają się do lekarza. ...

Ból podbrzusza u kobiet – przyczyny ginekologiczne

Bóle podbrzusza to częsta dolegliwość na jaką skarżą się kobiety. Podczas stawiania diagnozy wymagana jest ...

Ból brzucha po prawej stronie

Bóle zlokalizowane po prawej stronie jamy brzusznej mogą mieć wiele różnych przyczyn. Ból brzucha z ...

Ból brzucha u dziecka – co oznacza?

Ból brzucha u dziecka ma bardzo wiele przyczyn. Ból może obejmować cały brzuch, być ostry, ...

Ból w ginekologii

Ból należy do częstych objawów , które skłaniają kobiety do wizyty u lekarza. Jest subiektywny. ...

Niestrawność – jak się jej pozbyć?

Niestrawność (określana także mianem dyspepsji czy, potocznie przez pacjentów, niestrawnością żołądka) to zespół objawów po ...

Gazy jelitowe – jak się ich pozbyć i dlaczego powstają?

Nadmiar gazów jelitowych może być następstwem niewłaściwego składu flory bakteryjnej w jelitach. Przyczyny to także: ...

Komentarze (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon