Wysoki poziom cukru we krwi - podwyższony cukier

Wysoki poziom cukru we krwi, czyli hiperglikemia, kojarzy się przede wszystkim z cukrzycą – zarówno typu 1, jak i 2. Jednak warto pamiętać, że istnieje wiele różnorodnych czynników, które mogą wpływać na metabolizm glukozy w organizmie człowieka. Dlatego nie każdy nieprawidłowy wynik badania musi potwierdzać cukrzycę. Wysoki cukier może pojawić się poczas stresu, infekcji i chorób przewlekłych.

Jakie są przyczyny wysokiego poziomu cukru we krwi?

Poziom cukru we krwi jest bardzo precyzyjnie regulowany przez szereg skomplikowanych mechanizmów. Zaburzenia tej ścisłej kontroli mogą mieć podłoże zarówno fizjologiczne (tzn. nie wynikające z żadnego procesu chorobowego, jak np. hiperglikemia po posiłku), jak i patologiczne (cukrzyca lub inne choroby wpływające na poziom cukru we krwi). Niektóre zaburzenia mogą mieć przyczyny z pogranicza fizjologii i choroby – tutaj klasycznym przykładem może być hiperglikemia u kobiet ciężarnych, która może mieć łagodny i nieszkodliwy charakter (jeśli jest umiarkowana i poddaje się kontroli), albo być groźnym zaburzeniem, wymagającym intensywnego leczenia.

Ogólnie wśród różnorodnych przyczyn hiperglikemii wymienia się:

  • spożywanie posiłków,
  • stres,
  • infekcje,
  • niektóre leki,
  • choroby przewlekłe,
  • ciążę.

Wysoki cukier – jaki wpływ ma dieta na?

Najczęstszą przyczyną podwyższonego poziomu glukozy we krwi, także u osób zdrowych, jest wcześniejsze spożycie pokarmu – mechanizmy regulacji glikemii w organizmie działają z pewnym opóźnieniem. U osób zdrowych ten „skok” poziomu cukru jest krótkotrwały i nie przekracza określonych wartości. Jeśli jest on zbyt gwałtowny i utrzymuje się długo, wtedy rozpoznaje się chorobę.

W związku z powyższym, badanie poziomu glukozy we krwi powinno być wykonywane na czczo, czyli w chwili, gdy pacjent nie spożywał żadnych posiłków przez ok. 8 godzin przed badaniem. Uzyskiwane wtedy wyniki są miarodajne i niezaburzone przez procesy trawienia pokarmów. Warto również pamiętać, aby nie głodzić się zbyt długo – 8 godzin to optymalny czas przerwy w jedzeniu, a jego zbytnie wydłużenie może patologicznie obniżyć poziom glikemii i także wpłynąć na jakość badania.

Badanie glikemii może także zostać przeprowadzone „nie na czczo” – taki wynik określa się jako „glikemię przygodną”. Jednak taki pomiar nie pozwala rozpoznać wczesnych stadiów choroby i z reguły wymaga potwierdzenia poprzez standardowy pomiar z przerwą w spożywaniu posiłków.

Jak stres wpływa na poziom cukru we krwi?

Wszelkiego rodzaju stres jest bardzo silnym czynnikiem podwyższającym poziom cukru we krwi, gdyż prowadzi on do wydzielania hormonów – zwłaszcza adrenaliny oraz kortyzolu – które silnie stymulują organizm do hiperglikemii i przeciwdziałają efektom insuliny.

Stres może być rozumiany zarówno przewlekle (tzn. długo utrzymujące się napięcie psychiczne), jak i ostro. Ostry stres wiąże się z wieloma chorobami, jak np. zawał serca, udar mózgu oraz urazy – w tych stanach coraz częściej podkreśla się znaczenie kontroli i intensywnego przeciwdziałania hiperglikemii, aby poprawić stan pacjenta. Badania pokazują, że wysoki poziom cukru we krwi pogarsza wyniki leczenia w wielu stanach nagłych i jego kontrola ma bardzo duże znaczenie.

Jak infekcja wpływa na glikemię?

Ciężkie infekcje, zwłaszcza bakteryjne, stymulują organizm do wydzielania szeregu substancji chemicznych, które mają na celu zwalczenie zakażenia. Ponadto, każda infekcja wiąże się z pewnym stresem fizycznym oraz psychicznym. Oba wspomniane czynniki mają wpływ na to, że pojawia się wysoki cukier we krwi. Podwyższenie poziomu glikemii obserwowano w przebiegu różnorodnych chorób zakaźnych – dlatego nie powinno się przeprowadzać diagnostyki w kierunku cukrzycy, gdy pacjent przechodzi infekcję.

Wpływ zakażeń na poziom cukru jest tak znaczny, że pacjenci leczeni insuliną są poinstruowani, że w przebiegu infekcji powinni zwiększyć dawki leku, aby zaspokoić zwiększone zapotrzebowanie. Dokładny zakres i stopień modyfikacji dawki jest ustalony z prowadzącym lekarzem diabetologiem.

Jakie leki podnoszą poziom cukru we krwi?

Wiele leków stosowanych rutynowo ma czasem znaczny wpływ na metabolizm glukozy i może doprowadzić do wzrostu jej stężenia we krwi. Na szczególną uwagę zasługują tutaj:

  • kortykosteroidy (sterydy) – stosowane np. w chorobach alergicznych, astmie oskrzelowej, ciężkich chorobach skóry, chorobach autoimmunologicznych, itp.;
  • płyny podawane dożylnie – zwłaszcza glukoza oraz płyny złożone zawierające glukozę;
  • hormony tarczycy – podawane w przypadku niedoczynności tarczycy;
  • niektóre leki moczopędne (zwłaszcza tiazydowe) – stosowane przede wszystkim w leczeniu nadciśnienia tętniczego;
  • glukagon – podawany w przypadku hipoglikemii opornej na leczenie, ale także w innych stanach (np. w celu rozkurczenia mięśni gładkich lub odwrócenia działania leków z grupy beta–blokerów);
  • beta-mimetyki – stosowane np. w hamowaniu czynności porodowej oraz terapii astmy;
  • beta-blokery – szeroko wykorzystywane w schorzeniach kardiologicznych;
  • adrenalina – często podawana w stanach nagłych, spadku ciśnienia tętniczego, zatrzymaniu krążenia i wielu innych;
  • trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – stosowane w terapii depresji;
  • fenytoina – lek przeciwdrgawkowy i przeciwarytmiczny, stosowany przede wszystkim w terapii padaczki oraz niektórych nerwobólach, a także zaburzeniach rytmu serca;
  • lit – szeroko stosowany w psychiatrii.

Jakie choroby przewlekłe wpływają na wysoki poziom cukru we krwi?

Szereg chorób może wpływać negatywnie na regulację poziomu cukru we krwi – do tego stopnia, że w klasyfikacji typów cukrzycy istnieje pozycja „cukrzyca o znanej etiologii”, pod którą uwzględnia się wszystkie zaburzenia metabolizmu glukozy wynikające ze ściśle określonych patologii organizmu.

Przede wszystkim wyróżnia się tutaj choroby:

  • związane z zaburzeniami hormonalnymi, takie jak zespół Cushinga, guz chromochłonny, akromegalię, czy nadczynność tarczycy;
  • wszelkiego rodzaju uszkodzenia trzustki (zapalenie, uraz, mukowiscydoza i inne);
  • zespoły wad genetycznych (np. zespół Downa);
  • zaburzenia glikemii wynikające z działania niepożądanego leków (opisane powyżej).

Klasyfikacja cukrzycy podaje ponad 50 możliwych przyczyn hiperglikemii, dlatego diagnostyka rzadziej występujących zaburzeń może sprawiać sporo trudności i wymaga bezwzględnej konsultacji z lekarzem internistą lub diabetologiem.

Jak ciąża wpływa na poziom cukru we krwi?

Organizm kobiety ciężarnej przechodzi wiele zmian adaptacyjnych, także hormonalnych, które podnoszą poziom glikemii. Aktualne wytyczne nakazują bezwględną ocenę poziomu cukru we krwi przy pierwszej wizycie lekarskiej w trakcie ciąży, a następnie zalecają szczegółowy algorytm diagnostyczny, który pozwala stwierdzić, czy dana pacjentka cierpi na zaburzenia poziomu cukru, które mogą być zagrożeniem dla ciąży. Najczęściej ocenia się wynik tzw. doustnego testu tolerancji glukozy (OGTT, „krzywej cukrowej”), który polega na zbadaniu poziomu cukru we krwi na czczo, następnie 1h i 2h od spożycia roztworu 75 g czystej glukozy.

Badanie OGTT zleca się albo od razu przy pierwszej wizycie w trakcie ciąży (jeśli występują jakiekolwiek czynniki ryzyka lub poziom glikemii na czczo odbiega od normy), albo pomiędzy 24 a 28 tygodniem ciąży. Decyzję o dokładnym postępowaniu podejmuje ginekolog.

Hiperglikemia w trakcie ciąży może być stanem przejściowym (tzn. ustępuje wkrótce po porodzie) lub objawem typowej cukrzycy, po raz pierwszy stwierdzonym przy okazji ciąży. W obu przypadkach, podczas rozwoju płodu konieczne jest bardzo ścisłe leczenie i kontrolowanie poziomu cukru we krwi, gdyż nieprawidłowy poziom cukru może być przyczyną wielu powikłań, w tym porodu przedwczesnego oraz uszkodzenia płodu.

Opublikowano: ; aktualizacja: 22.02.2018

Oceń:
4.4


Może cię

Farmakologiczne leczenie cukrzycy

Najczęstsza postać cukrzycy to cukrzyca typu 2, leczona jest głównie za pomocą doustnych leków hipoglikemizujących. ...

Cukrzyca a choroby serca i układu krążenia

Zaburzenia poziomu cukru we krwi są związane z chorobami serca oraz naczyń krwionośnych. Ocenia się, ...

Retinopatia cukrzycowa

Czynnikami ryzyka rozwoju retinopatii cukrzycowej, oprócz czasu trwania i skuteczności kontroli cukrzycy, są także wiek ...

Insulinooporność – co to jest, przyczyny, objawy, skutki, leczenie, dieta

Insulinooporność (IR) to stan, w którym komórki organizmu stają się mniej wrażliwe na insulinę. Przyczyną ...

Hiperglikemia

Hiperglikemia to podwyższony poziom glukozy we krwi. Tak zwany przez pacjentów podwyższony cukier pojawia się ...

Wahania poziomu cukru we krwi

Poziom cukru we krwi jest regulowany przez insulinę wytwarzaną przez komórki beta w trzustce. Ułatwia ...

Prawidłowy poziom cukru we krwi – jak i kiedy się badać?

Pomiar poziomu cukru we krwi jest jednym z najczęściej wykonywanych badań laboratoryjnych. Pozwala ono uzyskać ...

Dlaczego cukier jest szkodliwy?

Najczęściej słowo „cukier” kojarzymy jednoznacznie z cukrem spożywczym, czyli sacharozą, wytwarzaną z buraków cukrowych lub ...

Cukrzyca a choroby oczu

Powikłania cukrzycy związane ze wzrokiem to jedne z najpoważniejszych skutków długoletniej, źle wyrównanej i leczonej ...

Hiperglikemia a cukrzyca

Hiperglikemia to zwiększone stężenie glukozy we krwi. Stan ten nie jest jednostką chorobową, lecz objawem ...

Jak wybrać glukometr?

Glukometr jest jednym z najważniejszych narzędzi wykorzystywanych przez osoby chorujące na cukrzycę do kontroli własnej ...

Badanie tylnego odcinka oka

Badanie tylnego odcinka oka (dna oka) umożliwia nam ocenę siatkówki, tarczy nerwu wzrokowego, plamki oraz ...

Komentarze (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon