Choroby płuc – rodzaje, objawy, diagnoza, leczenie

Choroby płuc rozwijają się w wyniku różnych czynników. Mogą być wynikiem stanów zapalnych, czynników środowiskowych i chorób nowotworowych. Lekarze diagnozują stany zapalne o bardzo zróżnicowanej etiologii. Przewlekłymi chorobami płuc są: astma, przewlekła obturacyjna choroba płuc, mukowiscydoza. Wymienić należy także gruźlicę płuc, ropień płuca i pylicę płuc. Największe zagrożenie stanowią nowotwory, w tym rak płuca.

Choroby płuc, zapalenie płuc

Pojęcie choroby płuc obejmuje wiele różnorodnych jednostek chorobowych – począwszy od chorób wywołanych przez bakterie, wirusy czy grzyby, poprzez uwarunkowaną genetycznie mukowiscydozę, a skończywszy na chorobach nowotworowych i raku płuca – głównej przyczynie śmierci pacjentów z rozpoznaną chorobą nowotworową.

Najczęstsze choroby płuc to: stany zapalnie o różnej etiologii (znane jako zapalenie płuc), astma, przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), mukowiscydoza, gruźlica płuc, pylice płuc, ropień płuca, nowotwory płuc, w tym rak płuca.

Zapalenie płuc może wywoływać wiele patogenów. Istnieje wiele podziałów uwzględniających etiologię choroby. Według jednego z nich wyróżniamy:

  • środowiskowo nabyte zapalenie płuc (wywołane np. przez pneumokoki czy H. influenzae),
  • środowiskowo nabyte atypowe zapalenie płuc (wywołane przez atypowe patogeny, takie jak mykoplazmy, chlamydie, wirusy),
  • wewnątrzszpitalne zapalenia płuc (zapalenie płuc, które wystąpiło u pacjenta po 4 godzinach od przyjęcia do szpitala),
  • aspiracyjne zapalenie płuc (w przebiegu zaburzeń połykania, wymiotów czy patologii przełyku),
  • przewlekłe zapalenie płuc,
  • martwicze zapalenie płuc (wywołane przez patogeny beztlenowe),
  • zapalenie płuc u osób z obniżoną odpornością (np. w przebiegu AIDS czy w zaawansowanej chorobie nowotworowej; wywołane przez patogeny oportunistyczne).

Przeczytaj jakie badania zleca lekarz od chorób płuc – pulmonolog.

Astma i przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)

Astma jest często spotykaną przewlekłą, zapalną chorobą płuc. Charakteryzuje się ona upośledzeniem przepływu powietrza przez drogi oddechowe i ich przesadną reakcją na pewne substancje. Astma objawia się jako napadowa duszność, której towarzyszy świszczący oddech i kaszel.

Podstawowa klasyfikacja astmy wyróżnia jej postać alergiczną i niealergiczną. Objawy astmy alergicznej występują u osób uczulonych na pewne substancje, po kontakcie z danym alergenem, np. pyłkami traw czy określonymi pokarmami. Astma niealergiczna może objawiać się m.in. po sytuacjach stresowych, pod wpływem zimnego powietrza, a także po zażyciu kwasu acetylosalicylowego (tzw. astma aspirynowa).

Z kolei przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) nazywamy przewlekłe zapalenie oskrzeli współistniejące z rozedmą płuc (rozdęciem fragmentu płuca). Główną przyczyną POChP jest palenie tytoniu. Objawy towarzyszące POChP to przewlekły kaszel z odkrztuszaniem plwociny oraz duszność. Wraz z postępem choroba niesie za sobą poważne powikłania – nadciśnienie płucne i tzw. serce płucne, co w konsekwencji prowadzi do niewydolności oddechowej oraz niewydolności serca.

Mukowiscydoza

Mukowiscydoza należy do uwarunkowanych genetycznie chorób płuc. Związana jest ona z defektem specjalnego białka – kanału chlorkowego. Defekt ten negatywnie wpływa na funkcję gruczołów zewnątrzwydzielniczych występujących w wielu narządach w ludzkim organizmie, np. w drogach oddechowych, trzustce, wątrobie, przewodzie pokarmowym, męskich narządach płciowych.

Objawy choroby dotyczą przede wszystkim układu oddechowego i pokarmowego. Gruczoły występujące w ścianie dróg oddechowych oraz gruczoły zewnątrzwydzielnicze trzustki produkują nadmiernie lepką wydzielinę, co skutkuje zatykaniem oskrzeli i przewodów wyprowadzających, a w następstwie – nawracającymi zapaleniami płuc oraz niewydolnością trzustki.

U pacjentów cierpiących na mukowiscydozę może również dochodzić do zamknięcia światła jelita i powstania niedrożności jelit. U mężczyzn, z powodu niedrożności nasieniowodów, często występuje niepłodność. Zaburzenia w obrębie wątroby obejmują upośledzenie transportu produkowanej w niej żółci, co skutkuje rozwojem jej marskości, tzw. marskości żółciowej.

Gruźlica płuc

Gruźlica jest zakaźną chorobą płuc wywołaną przez prątka Mycobacterium tuberculosis. W 2012 roku w Polsce zarejestrowano ponad 7500 nowych przypadków choroby. Źródłem zakażenia jest chory człowiek, który usuwa prątki ze swojego organizmu (np. w czasie kaszlu). Wniknięcie prątków do organizmu zdrowego człowieka zwykle przebiega bez objawów, a patogeny osiedlają się w płucach, tworząc tzw. gruzełki. Zwykle zakażenie nie ujawnia się przez całe życie osoby zakażonej. Natomiast w sytuacji osłabienia odporności, prątki mogą ulec reaktywacji i spowodować rozwój choroby.

Pylice płuc

Pylice płuc są grupa chorób płuc, w których czynnikiem sprawczym są wdychane pyły węgla, azbestu, krzemu czy berylu. Cząsteczki te, transportowane przez drogi oddechowe do pęcherzyków płucnych, osadzają się w nich i pobudzają włóknienie miąższu płuca. Prowadzi to do nieodwracalnych zmian w płucach, a leczenie nastawione jest przede wszystkim na łagodzenie objawów choroby.

Rozwój pylic płuc związany jest przede wszystkim z narażeniem zawodowym na pył węglowy (np. u górników), pył krzemionki krystalicznej (np. w przemyśle hutniczym), czy pył azbestowy (np. u pracowników zajmujących się usuwaniem azbestowych pokryć dachowych).

Ropień płuca

Ropień płuca jest to ograniczony obszar w tkance płucnej wypełniony ropą. Wśród przyczyn odpowiedzialnych za powstanie ropnia płuca wymienia się aspirację do płuc bakterii z próchniczo zmienionych zębów, aspirację treści żołądkowej (np. u pacjentów nieprzytomnych), powikłanie po zapaleniu płuc, zwłaszcza wywołanym przez gronkowca złocistego, a także zamknięcie światła oskrzela przez powiększający się guz nowotworowy.

Nowotwory płuc

Najpoważniejsze choroby płuc to nowotwory. Nowotwory płuc dzielimy na:

  • pierwotnie (powstałe w płucach),
  • wtórne (przerzuty),
  • nowotwory układu chłonnego i krwi.

Wśród pierwotnych nowotworów płuc wyróżnia się dwie podstawowe grupy: raki drobnokomórkowe i niedrobnokomórkowe różniące się przebiegiem klinicznym oraz sposobem leczenia. Raki drobnokomórkowe leczone są za pomocą chemioterapii, natomiast niedrobnokomórkowe – chirurgicznie lub radioterapią.

Przerzuty do płuc występują w przebiegu nowotworów złośliwych wielu narządów, zwłaszcza jelita grubego, piersi, nerki, czerniaka oraz mięsaków kości i tkanek miękkich. Rzadko występują przypadki pierwotnych nowotworów układu chłonnego i krwi rozwijające się w płucach, np. pierwotny chłoniak nieziarniczy płuc. Czasami miąższ płuca może być wtórnie zajęty w przebiegu przewlekłej białaczki szpikowej.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.1


Może cię

Astma a zapalenie płuc

Astma i zapalenie płuc są chorobami charakteryzującymi się tym, że w obu tych jednostkach chorobowych ...

Nadreaktywność oskrzeli – co to jest, jakie są przyczyny, objawy i leczenie?

Nadreaktywność oskrzeli występuje, gdy reakcja układu oddechowego na bodziec, który w zdrowym organizmie nie wywołałby ...

Jak rozpoznać astmę?

Napady duszności, uporczywy kaszel, świszczący oddech oraz uczucie ciężkości w klatce piersiowej to objawy charakterystyczne ...

Powikłania grypy

Wachlarz powikłań grypy jest wyjątkowo szeroki, dlatego zdecydowanie nie należy ona do chorób, które można ...

Duszność w klatce piersiowej – co to znaczy?

Duszność to subiektywne odczuwanie braku powietrza w płucach lub problemów z oddychaniem. Atak duszności z ...

Co wywołuje napad astmy?

Napad astmy (czyli dychawicy oskrzelowej) może być wywołany alergenami, między innymi zanieczyszczeniem powietrza, drażniącymi czynnikami ...

Duszność u dziecka

Duszność definiuje się jako subiektywne uczucie braku powietrza lub trudności w oddychaniu. Może ona mieć ...

Napad astmy oskrzelowej

Napad astmy oskrzelowej może wystąpić w różnych okolicznościach, np. podczas wysiłku fizycznego, w odpowiedzi na ...

Wysiłek fizyczny a choroby płuc

Pacjenci cierpiący z powodu przewlekłych chorób płuc często unikają wszelkiej aktywności fizycznej, z powodu uczucia ...

Badanie plwociny

Badanie plwociny jest jednym z badań w diagnostyce chorób układu pokarmowego. Jest to proste badanie, ...

Astma oskrzelowa u dzieci

Astma oskrzelowa (os greckiego słowa ásthma, oznaczającego "zadyszka") jest przewlekłą chorobą płuc utrudniającą oddychanie. Choroba ...

Palenie a choroby płuc

Nikotynizm odciska piętno na funkcjonowaniu wielu narządów i układów organizmu człowieka, jednak dla dymu tytoniowego ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon