Dwutlenek krzemu E551 – właściwości, występowanie w żywności, zastosowanie, szkodliwość

Dwutlenek krzemu jest związkiem chemicznym występującym naturalnie w przyrodzie, jednak do zastosowań w przemyśle produkuje się go syntetycznie. Jest wykorzystywany m.in. w produkcji szkła, cementu, kosmetyków, leków oraz jako dodatek do żywności. Postaci dwutlenku krzemu dopuszczone do stosowania w żywności oznaczane są symbolem E551.

Dwutlenek krzemu – właściwości

Dwutlenek krzemu, nazywany inaczej krzemionką, jest związkiem chemicznym o wzorze SiO2. Jest minerałem bardzo powszechnie występującym na Ziemi, głównym składnikiem piasków i piaskowców. Występuje w formie bezwodnej lub uwodnionej. Może mieć postać bezbarwnego kryształu lub białego, bezbarwnego i bezwonnego proszku.

Rozpuszczalność dwutlenku krzemu w wodzie nie zachodzi. Jest on związkiem higroskopijnym, czyli ma zdolność pochłaniania wody z otoczenia. Dwutlenek krzemu jest substancją obojętną chemicznie, co oznacza, że nie wchodzi w reakcje z innymi związkami chemicznymi. Otrzymywanie dwutlenku krzemu do zastosowań w przemyśle odbywa się metodą syntetyczną w procesie termicznym lub mokrym. Krzemionka występuje w trzech formach:

  • krystalicznej,
  • amorficznej,
  • SAS (syntetycznej amorficznej).

Forma SAS jako jedyna jest dopuszczona do stosowania w produktach spożywczych i oznaczana jest symbolem E551. Wśród krzemionki SAS wymienia się: żel krzemionkowy, krzemionkę strącaną, krzemionkę pirogeniczną, a także zol krzemionkowy (krzemionkę koloidalną), który nie jest zaliczany do dodatków do żywności.

Dwutlenek krzemu jako E551 jest materiałem złożonym z zagregowanych nanocząstek. Agregaty te mogą dalej łączyć się ze sobą, tworząc większe struktury. Wielkość agregatów amorficznego dwutlenku krzemu przekracza zwykle 100 nm.

Sprawdź, jakie właściwości ma soda kaustyczna (wodorotlenek sodu).

Zastosowanie dwutlenku krzemu

Dwutlenek krzemu w różnych postaciach znajduje zastosowania przemysłowe. Używa się go do produkcji materiałów ogniotrwałych, szkła, materiałów budowlanych, np. cegieł silikatowych, cementu portlandzkiego, silikonów, warstw dielektrycznych i światłowodowych w elektronice i telekomunikacji.

Dwutlenek krzemu w lekach używany jest jako wypełniacz w produkcji tabletek. Preparaty z dwutlenkiem krzemu to także suplementy diety wspomagające detoksykację organizmu. Jednak ta funkcja dwutlenku krzemu wymaga dokładniejszego rozpoznania.

Zastosowanie dwutlenku krzemu w kosmetyce jest bardzo szerokie dzięki właściwościom higroskopijnym, czyli zdolności absorbowania wody, zdolności tworzenia żeli oraz działaniu przeciwzbrylającemu. Ma właściwości odpieniające i wysuszające. Jest wypełniaczem, stabilizatorem, kształtuje lepkość roztworów i poprawia odporność na wodę. Działanie dwutlenku krzemu sprawia, że znajduje się on bardzo powszechnie we wszelkiego rodzaju kremach i balsamach do pielęgnacji skóry ciała i twarzy, a także kosmetyków o konsystencji żelu na bazie olejków.

Dwutlenek krzemu w żywności – dodatek E551

Syntetyczna, amorficzna krzemionka jest jedyną formą dwutlenku krzemu dopuszczoną do stosowania w przemyśle spożywczym. Jako dodatek do żywności oznacza się ją symbolem E551. Krzemionka E551 przede wszystkim znajduje zastosowanie jako substancja przeciwzbrylająca, zapobiegająca zlepianiu się ze sobą cząsteczek, głównie w produktach sypkich. Jest też nośnikiem i substancją klarującą. Wykorzystuje się ją w procesach klarowania wina, piwa i napojów.

Dwutlenek krzemu E551 w jedzeniu znajduje się w:

  • aromatach,
  • soli,
  • przyprawach i mieszankach przypraw,
  • żywności typu fast food,
  • daniach instant, np. budyniach, kisielach, kaszkach, zupach, sosach, puree,
  • serach twardych i półtwardych w plasterkach i startych, serkach topionych,
  • wyrobach cukierniczych,
  • ryżu,
  • kiełbasach,
  • gumach do żucia,
  • suchych przetworach zbożowych przeznaczonych dla niemowląt i małych dzieci o dobrym stanie zdrowia.

Antyzbrylacz dwutlenek krzemu często występuje w żywności wraz z innymi dodatkami: przeciwutleniaczem E309, emulgatorem E405, sekwestrantem E334, barwnikiem E150a, zagęstnikiem E415, wzmacniaczem smaku E625, substancją glazurującą E902, regulatorem kwasowości E623, konserwantem E283.

Dowiedz się, jak karmel amoniakalno-siarczynowy wpływa na organizm.

Dwutlenek krzemu – szkodliwość i wpływ na organizm

Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) w 2018 roku opublikował ponowną ocenę zagrożenia zdrowotnego związanego ze spożyciem dodatku do żywności E551 – amorficznej, syntetycznej postaci dwutlenku krzemu. Według opinii ekspertów EFSA dwutlenek krzemu jest słabo absorbowany w organizmie, jednak jego niewielkie ilości można znaleźć w niektórych tkankach. Na podstawie analizy dostępnych badań stwierdzono, że E551 jest bezpieczny dla zdrowia. Nie wykazuje toksyczności przewlekłej ani nie powoduje zaburzeń rozwoju płodu oraz nie wpływa na płodność.

SAS stosowany jako dodatek do żywności nie wykazuje właściwości genotoksycznych i rakotwórczych. Czy dwutlenek krzemu jest rakotwórczy? Istnieją pewne obawy, że postaci dwutlenku krzemu, które nie są stosowane w żywności, mogą wykazywać działanie rakotwórcze, jednak kwestia ta wymaga dokładnej analizy. Problem zdrowotny potencjalnie stanowią nanocząstki dwutlenku krzemu, które mogą znajdować się w E551 w niewielkich ilościach, gdyż specyfikacja tego dodatku do żywności jest zbyt mało szczegółowa. Skutki uboczne dwutlenku krzemu są związane z obecnością cząstek o rozmiarze poniżej 100 nm.

Na podstawie dostępnych badań naukowych nie stwierdzono żadnych oznak toksyczności dwutlenku krzemu E551 przy zgłoszonych zastosowaniach i poziomach użytkowania. Na dzień dzisiejszy nie określono poziomu ADI, czyli dopuszczalnego dziennego spożycia dla dwutlenku krzemu.

Bibliografia

  • https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.2903/j.efsa.2018.5088
  • https://tech.money.pl/medycyna/dodatki-do-zywnosci/e-551-dwutlenek-krzemu-113943/
  • https://biotechnologia.pl/kosmetologia/kosmetyczne-zastosowanie-dwutlenku-krzemu-sio2,11843
  • https://www.azotychorzow.pl/kategorie/dwutlenek-krzemu-e-551-bezwodny
Opublikowano: ; aktualizacja: 06.05.2019

Oceń:
4.7


  • Tagi:

Może cię

Warzywa i owoce na odchudzanie. Które jeść, a których unikać?

Warzywa oraz owoce są nieodłącznym składnikiem każdej diety odchudzającej. Są smaczne i zdrowe, dostarczają bogactwa ...

Dieta jogurtowa – zasady, efekty, jadłospis

Dieta jogurtowa jest dietą redukcyjną, której stałym i ważnym elementem są produkty mleczne: jogurty naturalne, ...

Najlepsze diety w okresie menopauzy

Okres przekwitania wiąże się z wieloma zmianami hormonalnymi w ciele kobiety, co skutkuje nieprzyjemnymi objawami, ...

Fleksitarianizm – jakie są wady i zalety tej diety?

Fleksitarianizm to trend, który określa specyficzny sposób odżywiania. Zakłada ograniczanie spożycia mięsa i jego przetworów, ...

Wideo – Dieta przy migrenie

Migrenowe bóle głowy mogą być wywoływane przez różnorakie czynniki. Może być to przemęczenie fizyczne i ...

Tran dla dzieci – jak wybrać najlepszy tran dla dziecka?

Osłabiona odporność u dzieci, częste zachorowania na infekcje wirusowe i bakteryjne to problem, z którym ...

Cukry w diecie – dlaczego są szkodliwe?

Nadmiar cukru w diecie jest jedną z głównych przyczyn nadwagi i otyłości. Nadmiar cukru wpływa ...

Dieta ziemniaczana – zasady, efekty, przeciwwskazania, jadłospis

Dieta ziemniaczana, stosowana niegdyś jako dieta lecznicza w niewydolności nerek, obecnie traktowana jest jako kuracja ...

Dieta dla cery naczynkowej – jaka jest najlepsza dieta na naczynka?

Problem pękających naczynek dotyczy wielu osób. Przez pacjentów są określane często mianem pajączków na skórze. ...

Wideo – Dieta cukrzycowa

W Polsce w 2011 roku na cukrzycę chorowało 3,1 miliona osób, co stanowi 10,6% dorosłej ...

Dlaczego cukier jest szkodliwy?

Najczęściej słowo „cukier” kojarzymy jednoznacznie z cukrem spożywczym, czyli sacharozą, wytwarzaną z buraków cukrowych lub ...

Właściwości cydru

Cydr to napój alkoholowy wytwarzany przede wszystkim z jabłek. W ostatnim czasie staje się on ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon