Karmel amoniakalno-siarczynowy E150d – co to jest, zastosowanie, szkodliwość, skutki uboczne

Karmel amoniakalno-siarczynowy E150d jest dodatkiem do żywności używanym głównie jako brązowy barwnik. Bardzo często E150d można spotkać w coli, ale też w pieczywie, sosach, likierach czy lodach. Mimo wielu oskarżeń o szkodliwość, badania naukowe wykazały, że karmel amoniakalno-siarczynowy nie stanowi zagrożenia zdrowotnego.

E150d – co to jest karmel amoniakalno-siarczynowy?

Karmel amoniakalno-siarczynowy jest barwnikiem spożywczym. Wszystkie karmele dzieli się na cztery klasy w odniesieniu do reagentów użytych w czasie produkcji, a amoniakalno-siarczynowy zaliczany jest do klasy IV. Barwnik ten jako dodatek do żywności oznaczany jest symbolem E150d. Karmel amoniakalny wytwarza się poprzez ogrzewanie węglowodanów (cukrów prostych: glukozy i fruktozy lub ich polimerów) w obecności siarczynów i związków amoniaku.

Prosty wzór sumaryczny E150d nie istnieje, gdyż karmele są mieszaniną różnych związków chemicznych nadających im smak i zapach, powstających z węglowodanów w procesie karmelizacji. Związki barwne to karmelan, karmelen i karmelin, a za aromat odpowiadają różnego rodzaju furany i furfural.

Barwnik karmel E150d ma postać brunatnego syropu o smaku i zapachu naturalnego karmelu otrzymywanego z cukru i szklistym połysku. Nie należy wystawiać go na długotrwałe działanie powietrza, światła oraz ciepła. Nie nadaje się też do zamrażania. Działanie E150d obejmuje barwienie produktów spożywczych na kolor od żółtego przez brązowo-złoty, a w większych ilościach – ciemnobrunatny. Ma największą siłę barwiącą wśród brązowych substancji nadających kolor. Dodatkowo w wyższych stężeniach sprawia, że żywność nabiera karmelowego smaku i aromatu.

E150d w żywności

Karmele są używane jako dodatek w produkcji żywności od około 150 lat. Po raz pierwszy zostały wyprodukowane przemysłowo w 1863 roku w Stanach Zjednoczonych. Początkowo karmele były dodawane głównie do coli, piwa korzennego, piwa ciemnego i razowego pieczywa. Szacuje się, że obecnie stanowią ponad 80 proc. masowych barwników dodawanych do pożywienia i napojów. Funkcje E150d obejmują działanie barwiące i – rzadziej – aromatyzujące. Różne klasy karmeli sprawdzają się lepiej w różnego rodzaju wyrobach. Barwnik E150d jest dodawany do:

  • napojów gazowanych i niegazowanych (barwnik E150d w coli jest niezwykle powszechny),
  • jogurtów, budyniów, deserów mlecznych,
  • lodów,
  • pieczywa i wyrobów cukierniczych,
  • sosów, syropów czekoladowych, kawowych itp.,
  • gotowych zup,
  • likierów, whisky,
  • octu balsamicznego,
  • kawy instant,
  • mieszanek przyprawowych i aromatyzujących,
  • karmy dla zwierząt.

E150d w jedzeniu – czy jest szkodliwy?

O szkodliwości karmelu amoniakalno-siarczynowego zrobiło się niezwykle głośno na początku 2011 roku, po stwierdzeniu w nim obecności 2-metyloimidazolu i 4-metyloimidazolu – substancji potencjalnie rakotwórczych dla zwierząt. Wystosowano wtedy petycję do amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (ADA) z naciskami zakazu stosowania E150d. W odpowiedzi duże organizacje zajmujące się bezpieczeństwem żywności dokonały ponownej oceny wpływu barwników karmelowych na zdrowie i zawartości w nich niebezpiecznych substancji. Związki chemiczne obecne w karmelu, których spożycie może być niebezpieczne dla zdrowia, to:

  • THI (2-acetylo-4-tetrahydroksybutyloimidazol),
  • 4-MEI (4-metyloimidazol),
  • SO2 (tlenek siarki [IV]),
  • 5-HMF (5-hydroksymetylofurfural),
  • furan.

Na podstawie analizy dostępnych badań na ludziach i zwierzętach wydano opinię o braku szkodliwości E150d. Jednak, jak większość dodatków do żywności, trafia on głównie do produktów spożywczych o wysokim stopniu przetworzenia i znikomej wartości odżywczej, których lepiej unikać w codziennej diecie.

Wpływ E150d na zdrowie – wyniki badań naukowych

Użycie amoniaku i siarczynów w procesie produkcyjnym karmelu może wzbudzać wątpliwość o skutki uboczne E150d. Powstają wtedy składniki niskocząsteczkowe, potencjalnie toksyczne dla człowieka. Badania wykazały, że ponad 99 proc. składników karmelu nie ulega metabolizmowi i jest wydalane wraz z kałem. Podczas analiz in vitro i in vivo wykluczono genotoksyczność i rakotwórczość E150d. Nawet przy najwyższych testowanych dawkach nie stwierdzono toksyczności subchronicznej, przewlekłej, reprodukcyjnej i rozwojowej.

Karmele nie powodują problemów z płodnością oraz nie wpływają negatywnie na rozwój dziecka w życiu płodowym. Składniki potencjalnie niebezpieczne występują w bardzo niskich stężeniach, które nie prowadzą do zmian chorobowych lub w ogóle nie są metabolizowane w organizmie do form szkodliwych.

Wartość dopuszczalnego dziennego spożycia ADI (ilość substancji, którą można spożywać codziennie przez całe życie bez szkodliwego wpływu na zdrowie) ustalona przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności wynosi 300 mg/kg masy ciała, natomiast przez Komitet Ekspertów FAO/WHO ds. Dodatków do Żywności – 200 mg. Na podstawie oceny stopnia narażenia stwierdzono, że spożycie karmelu amoniakalno-siarczynowego zarówno wśród dorosłych, jak i dzieci nie przekracza wartości ADI.

Bibliografia

  • Vollmuth T. A., Caramel colour safety – an update. Food Chem. Toxicol., 2018, 111: 578–596.
  • Sengar G. i wsp., Food caramels: a review. J. Food Sci. Technol., 2014, 51, 9: 1686–1696.
  • http://www.fao.org/fileadmin/user_upload/jecfa_additives/docs/monograph11/additive-102-m11.pdf
  • https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.2903/j.efsa
  • http://www.caramelcolors.in/sulfite-ammonia-caramel-colour.htm
  • https://cspinet.org/new/201102161.html
Opublikowano: ; aktualizacja: 24.01.2019

Oceń:
4.6


Może cię

Dieta South Beach – czym jest, jak działa i kto może ją stosować?

Dieta South Beach, zwana dietą plaż południowych, to plan żywieniowy, który zapewnia nie tylko szybkie ...

Kwasy omega-3 (zdrowe tłuszcze) – działanie i źródła omega-3

Kwasy tłuszczowe omega-3 to tzw. zdrowe tłuszcze, które chronią przed zachorowaniem na różnego rodzaju schorzenia, ...

Produkty bogate w cynk – w jakim jedzeniu jest cynk?

Prawidłowy poziom cynku w organizmie jest niezbędny dla właściwego funkcjonowania całego ustroju. Pierwsze objawy niedoboru ...

Soja w diecie – jakie są właściwości soi?

Soja staje się docenianym elementem diety. Popularne jest zwłaszcza mleko sojowe – źródło cennego białka. ...

Zasady zdrowego żywienia

Stosując zasady zdrowego żywienia z pewnością można zachować odpowiednią sylwetkę, cieszyć się dobrym samopoczuciem, a ...

Niedożywienie

Niedożywienie, któremu może towarzyszyć wychudzenie, jest spowodowane niedoborem energii, białka, węglowodanów oraz tłuszczów. W momencie, ...

Jak zdrowo grillować i czego unikać podczas grillowania?

Jedzenie z grilla może być bardzo zdrowe, jeśli wybierze się właściwe produkty wysokiej jakości. Kluczowe ...

Wideo – Jakie diety są skuteczne?

Słowo „dieta” pochodzi z języka greckiego i oznacza „styl życia”. W potocznym polskim języku słowo ...

Kwas cytrynowy E330 – właściwości, zastosowanie, szkodliwość

Kwas cytrynowy jest naturalnym kwasem organicznym. Występuje w wielu owocach i warzywach, a także komórkach ...

Co jeść, aby oczyścić organizm z nikotyny?

Nikotyna działa szkodliwe na organizm. Będąc czynnym lub biernym palaczem, warto zadbać o uzupełnienie swojej ...

Dwutlenek siarki E220 – zastosowanie jako konserwant, skutki uboczne

Dwutlenek siarki jest gazowym związkiem nieorganicznym stosowanym jako konserwant E220. Najczęściej mówi się o obecności ...

Alginian sodu E401 – właściwości, zastosowanie, szkodliwość

Alginian sodu to naturalny związek chemiczny pozyskiwany z wodorostów. Występuje jako polisacharyd, który ma zdolność ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon