Zerwanie więzadła w kolanie – przyczyny, objawy, leczenie

Główną funkcją więzadeł w stawie kolanowym jest ograniczenie kierunku ruchu oraz jego zakresu. Stawy kolanowe podczas aktywności są narażone na działanie sił z przeróżnych kierunków, co często prowadzi do urazu. Do oceny stopnia uszkodzenia więzadeł stosuje się trzy stopniową klasyfikację: naciągnięcie więzadła, naderwanie więzadła i zerwanie więzadła.

Budowa stawu kolanowego

Kolano jest stawem, na które działa bardzo dużo obciążeń, przez co narażone jest na częste występowanie urazów. Oprócz tego, że kolano pozwala na wykonywanie różnorodnych ruchów, spełnia również funkcję podporową dla ciała. Na jego budowę składają się między innymi struktury pasywne, w których skład wchodzą więzadła i to właśnie one ulegają najczęściej uszkodzeniom.

Połączenie kości piszczelowej, udowej i rzepki tworzy staw kolanowy. Kłykcie (boczny i przyśrodkowy) o powierzchni walcowatej, które znajdują się na dalszym końcu kości udowej, łączą się z piszczelą, a od przodu tworzą z rzepką powierzchnię styku. Na bliższym końcu piszczeli znajdują się dwa kłykcie, boczny i przyśrodkowy, a między nimi widoczna jest wyniosłość międzykłykciowa.

Wszystkie elementy stawu kolanowego są połączone więzadłami, które stabilizują staw i sprawiają że działa on poprawnie.

Najważniejszymi więzadłami w kolanie są:

  • krzyżowe przednie (ACL),
  • krzyżowe tylne (PCL),
  • poboczne przyśrodkowe – piszczelowe (MCL),
  • poboczne boczne – strzałkowe (LCL),
  • więzadło rzepki.

Wymienić należy również dwie znajdujące się łąkotki, boczną (ML) i przyśrodkową (MM). Przez półksiężycowaty kształt z jednej strony (zewnętrznej) są grubsze, natomiast po wewnętrznej cieńsze. Zbudowane są z trzech części: czerwonej, różowej oraz białej. Najlepiej leczy się uszkodzenie części czerwonej łąkotki. Główne funkcje, jakie do nich należą, to: propriocepcja (czucie głębokie), poszerzenie panewki oraz rozkładanie ciężaru ciała.

Rola więzadeł w kolanie

Główną funkcją więzadeł w stawie kolanowym jest ograniczenie kierunku ruchu oraz jego zakresu. Poszczególne więzadła spełniają następujące funkcje:

  • ACL (więzadło krzyżowe przednie) – jego zadaniem jest zablokowanie nadmiernej ruchomości kości piszczelowej do przodu względem kości udowej;
  • PCL (więzadło krzyżowe tylne) – jego zadaniem jest zablokowanie nadmiernej ruchomości kości piszczelowej do tyłu względem kości udowej.

Wraz z łąkotkami więzadła krzyżowe ograniczają również rotację w stawie kolanowym:

  • MCL (więzadło poboczne przyśrodkowe – piszczelowe) – najbardziej napięte jest w wyproście, blokuje nadmierną rotację do zewnątrz, przy okazji jest synergistą (współdziała) więzadła krzyżowego przedniego. W wyniku rehabilitacji włókna jego są w stanie się odbudować;
  • LCL (więzadło poboczne boczne – strzałkowe) – przeciwdziała szpotawości kości strzałkowej, jest również synergistą więzadła krzyżowego tylnego;
  • Więzadło rzepki – przenosi siły idące z mięśnia czworogłowego uda oraz prostuje staw kolanowy.

Mechanizm urazu więzadeł

Więzadła podczas wyprostu stawu kolanowego są napięte, dzięki czemu kolano jest w miarę stabilne, natomiast zgięcie powyżej 30o powoduje, że dochodzi do rozluźnienia więzadeł, a funkcję stabilizacji kolana przejmują głównie mięśnie.

Stawy kolanowe podczas aktywności są narażone na działanie sił z przeróżnych kierunków, długich dźwigniach, co często prowadzi do urazu. Mechanizm urazu poszczególnych więzadeł jest różny i prezentuje się następująco:

  • ACL– nadmierna rotacja wewnętrzna z towarzyszącym zgięciem kolana (kolano ucieka do przodu i przyśrodkowo). Komponenta rotacyjna może powodować dodatkowo uszkodzenie łąkotek. Dyscypliny, w których najczęściej dochodzi do uszkodzenia tego więzadła, to koszykówka i piłka nożna;
  • PCL– zadziałanie dużej siły od przodu na kość piszczelową (kolano do przeprostu). Charakterystyczna dla dyscyplin, gdzie może dojść do ataku na przeciwnika od przodu nogi (amerykański futbol). Do uszkodzenia PCL dochodzi również podczas wypadków komunikacyjnych i występuje znacznie rzadziej niż uszkodzenie ACL;
  • LCL– najczęściej ulega uszkodzeniu w wyniku bezpośredniego urazu na kolano od strony wewnętrznej bądź wykonania nadmiernej szpotawości stawu kolanowego;
  • MCL– najczęściej ulega uszkodzeniu w wyniku bezpośredniego urazu na kolano od strony zewnętrznej kolana bądź wykonania nadmiernej koślawości stawu kolanowego.

Objawy uszkodzenia więzadeł w kolanie

Objawy uszkodzenia więzadeł w kolanie są następujące:

  • ból stawu kolanowego pod wpływem zadziałania dużych obciążeń bądź przy wykonywaniu aktywności fizycznej
  • „uciekanie” stawu kolanowego, czyli brak jego stabilizacji połączone czasem z dolegliwościami bólowymi
  • blokowanie się stawu kolanowego i ograniczenie zakresu jego ruchomości
  • zaraz po uszkodzeniu więzadła może dojść do:
    • opuchnięcia stawu kolanowego,
    • pojawienia się krwiaka,
    • poszerzenia obrysu szpary stawu,
    • wypadnięcia funkcji,
    • stanu zapalnego w obrębie kolana.

Postępowanie przy uszkodzeniach więzadła kolanowego

W pierwszej kolejności zaraz po uszkodzeniu więzadła kolanowego, należy szybko zareagować i zmniejszyć objawy stanu zapalnego, który pojawi się zaraz po uszkodzeniu. Wykorzystuje się w takim przypadku powszechną metodę RICE, czyli:

  • unieruchomienie, w miarę możliwości,
  • schłodzenie stawu kolanowego (w którym doszło do uszkodzenia) np. lodem,
  • zastosowanie ucisku,
  • uniesienie kończyny.

Bezwzględnie należy się zgłosić do lekarza pierwszego kontaktu bądź specjalisty, w celu postawienia dokładnej diagnozy oraz dokładnego określenia rodzaju, miejsca oraz rozległości uszkodzenia.

Klasyfikacja uszkodzeń więzadeł

Do oceny stopnia uszkodzenia więzadeł stosuje się trzy stopniową klasyfikację:

  • Io – to naciągnięcie więzadła,
  • IIo – to naderwanie więzadła,
  • IIIo – to zerwanie więzadła.

Do postawienia ostatecznej diagnozy zazwyczaj konieczne jest wykonanie badania z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego bądź USG. Kiedy jest podejrzenie uszkodzenia więzadła krzyżowego przedniego, coraz częściej stosuje się artrometrię, czyli badanie, które pozwala na ocenę niestabilności przedniej w stawie kolanowym. Bywa czasem, że konieczne jest przeprowadzenie artroskopii diagnostycznej, czyli wprowadzenie w staw kolanowy optycznego układu, który pozwala na uzyskanie obrazu z wnętrza stawu. W zależności od rozległości uszkodzenia danego więzadła, podejmuje się leczenie zachowawcze z wykorzystaniem zaopatrzenia ortopedycznego i rehabilitacji bądź leczenie operacyjne z zastosowaniem rekonstrukcji.

Leczenie uszkodzeń więzadeł w kolanie

W zależności od rodzaju i rozległości uszkodzenia więzadeł, stosuje się odpowiednie leczenie. W przypadku kiedy dochodzi tylko do naciągnięcia więzadła, zastosowanie ma przeważnie leczenie zachowawcze w formie rehabilitacji oraz szybkiej reakcji zaraz po incydencie z zastosowaniem lodu, odpoczynku, ucisku i uniesienia kończyny. Naderwanie więzadła wymusza, oprócz zastosowania leczenia zachowawczego, użycie zaopatrzenia ortopedycznego w postaci stabilizatorów, w celu ustawienia kończyny w odpowiedniej pozycji tak aby więzadła mogły się zregenerować. Zabiegi operacyjne (rekonstrukcje bądź zszycie) stosuje się zazwyczaj w przypadku, gdy dochodzi do zerwania więzadła.

Rehabilitacja uszkodzeń więzadeł w kolanie

Rehabilitacja po uszkodzeniu więzadeł w kolanie obejmuje między innymi formy ćwiczeń w przypadku lekkich uszkodzeń (zazwyczaj Io i IIo). Celem terapii, oczywiście po ustąpieniu stanu zapalnego, jest zwiększenie siły mięśniowej oraz zwiększenie zakresu ruchomości, oraz zastosowanie fizykoterapii, w celu przyspieszenia gojenia i regeneracji więzadeł.

Stosuje się również ćwiczenia propriocepcji (czucia głębokiego), trening funkcjonalny, aby zwiększyć stabilność stawu kolanowego.

W przypadku kiedy dochodzi do zerwania więzadła kolana i pacjent jest skierowany na zabieg, rehabilitacja obejmuje dwa okresy. Pierwszy okres to ćwiczenia, które mają przygotować pacjenta do zabiegu i przyczynić się do szybszego powrotu do sprawności po nim. Celem w tym okresie jest uzyskanie pełnej, w miarę możliwości pacjenta, ruchomości w stawie, wzmocnienie mięśni, ich uelastycznienie w formie stretchingu (rozciągania), a także zwiększenie obwodów mięśniowych.

Rehabilitacja, którą wykonuje się po zabiegu ma na celu uruchomienie pacjenta przez kończynę operowaną i zastosowanie wielu środków fizjoterapii, w celu jak najszybszego powrotu pacjenta do pełnej sprawności oraz zapobieganiu powikłaniom, jakie mogą wystąpić po zabiegu.

Opublikowano: ; aktualizacja: 26.10.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Czy strzelające stawy wymagają leczenia? Co oznacza chrupanie, przeskakiwanie i strzykanie w stawach?

Przeskakiwanie w stawach, któremu często towarzyszy charakterystyczny trzask, chrupanie i strzelanie, nie zawsze jest objawem ...

Ból w dole pleców – jakie przyczyny powodują ból w dole kręgosłupa?

Bóle na dole pleców mogą mieć różną przyczynę. Najczęściej ból lędźwi wynika z chorób kręgosłupa ...

Artroskopia kolana – wskazania, przebieg, rekonwalescencja, rehabilitacja, ćwiczenia, powikłania

Artroskopia kolana oznacza badanie inwazyjne stawu. Polega na wprowadzeniu do jego wnętrza specjalnej metalowej rurki ...

Kolano kinomana – zapalenie stawu rzepkowo-udowego

Kolano kinomana to często stosowane określenia wskazujące na zapalenie stawu rzepkowo-udowego (PFP, ang. patellofemoral pain). ...

Zwyrodnienie stawu skokowego

Zwyrodnienie stawu skokowego jest procesem wieloletnim, powstałym na skutek wielokrotnych skręceń, nawracających i nawykowych zwichnięć, ...

Dyskopatia wielopoziomowa – objawy, leczenie, rehabilitacja, operacja

Dyskopatia wielopoziomowa stwierdzana jest wtedy, gdy zmiany w obrębie krążka międzykręgowego dotyczą co najmniej dwóch ...

Urazy i kontuzja kolana – jakie są objawy i powikłania?

Urazy kolana zdarzają się bardzo często. Kontuzje stawu kolanowego mają miejsce po upadku, po uderzeniu, ...

Zapalenie stawu kolanowego (kolana) – objawy, leczenie, przyczyny

Staw kolanowy jest największym stawem człowieka. Zbudowany jest z elementów kostnych, torebki stawowej, więzadeł oraz ...

Ból dolnego odcinka kręgosłupa

Ból w dolnej części kręgosłupa jest drugim co do częstości występowania, po bólach głowy, objawem ...

Trzaski w kolanie (trzeszczące i strzelające kolana)

Chrupanie i trzaski w stawie kolanowym to częsty problem, z którym pacjenci zgłaszają się do ...

Lateralizacja rzepki – przyczyny, objawy, leczenie, fizjoterapia, ćwiczenia

Lateralizacja rzepki (boczne przyparcie rzepki, ELPS) to uraz stawu kolanowego, który dotyczy przede wszystkim osób ...

Strzelające stawy – jakie są przyczyny trzasków w stawach?

Wiele osób skarży się na strzelające stawy. Kiedy stawy strzelają? Czy uczucie trzasku w stawach ...

Komentarze i opinie (1)


Świetny artykuł. Rzetelny i profesjonalny.
Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon