Łokieć tenisisty – przyczyny, objawy, leczenie, rehabilitacja, powikłania

Łokieć tenisisty to zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej. Najczęściej dochodzi do niego podczas pisania na klawiaturze, więc choroba często dotyczy informatyków i pracowników biurowych. Jego objawy to m.in. ból łokcia (może promieniować do przedramienia i nadgarstka) czy trudności z zaciskaniem dłoni (chwytaniem). Leczenie uwzględnia farmakoterapię, rehabilitację oraz (rzadko) operację. Jakie mogą być powikłania łokcia tenisisty?

Co to jest łokieć tenisisty i u kogo występuje?

Bóle stawów łokciowych spowodowane są najczęściej długotrwałym pisaniem na klawiaturze, co powoduje przeciążenie lub uszkodzenie mięśni przedramienia i przyczynia się do schorzenia stawu łokciowego zwanego popularnie „łokciem tenisisty”.

Łokieć tenisisty (epicondylitis lateralis, epikondylalgia) jest zapaleniem nadkłykcia bocznego kości ramiennej i oznacza zespół bólowy tkanek miękkich położonych bocznie w stosunku do stawu łokciowego. Pochodzi on z uszkodzonego przyczepu mięśnia prostownika wspólnego palców, który przyczepia się do tegoż kłykcia w wyniku powtarzanych ruchów palców, nadgarstków przy zgiętym stawie łokciowym.

Opisywane uszkodzenie nadkłykcia to nie tylko „choroba tenisistów”. Do urazu dochodzi także podczas pisania na klawiaturze, więc schorzenie to bardzo często spotykane jest również u sekretarek, informatyków i pracowników biurowych. Dotyka również ludzi wykonujących ruchy nadgarstka typu wkręcanie śrubokrętem z silnym zaciskiem ręki, np. u ortopedów, elektryków.

Pojawia się ból łokcia, tkliwość oraz obrzęk tej okolicy i osłabienie siły chwytnej ręki. Dolegliwość jest nieprzyjemna i znacznie utrudnia normalną funkcję kończyny, ale należy do chorób samoograniczających się i ustępuje maksymalnie w ciągu dwóch lat u 80 proc. chorych.

Łokieć tenisisty – przyczyny

Przyczyną dolegliwości jest uszkodzenie przyczepu mięśnia prostownika nadgarstka do nadkłykcia bocznego. Najczęściej dochodzi do tego w wyniku przeciążenia przyczepu poprzez wykonywanie naprzemiennych ruchów prostowania i odwracania nadgarstka przy zgiętym stawie łokciowym, podczas częstego używania śrubokręta, gry w tenisa lub pisania na klawiaturze.

Inne przyczyny łokcia tenisisty to:

  • noszenie ciężkich przedmiotów przy wyprostowanych łokciach,
  • przeciążenia przedramienia (ogólnie),
  • zaburzenia osi kończyny, ukrwienia czy siły mięśniowej.

Do wystąpienia tego urazu łokcia predysponuje również palenie tytoniu, a także czynniki psychologiczne.

Łokieć tenisisty – objawy i rozpoznanie w badaniach

Objawy łokcia tenisisty obejmują boczną część łokcia: od przyczepu przez ścięgno do brzuśca mięśnia. Ból stawu łokciowego jest zazwyczaj miejscowy, ale również może promieniować zgodnie z przebiegiem mięśnia, w kierunku przedramienia i nadgarstka.

Najczęściej odczuwany jest podczas ruchów w stawie nadgarstkowym oraz łokciowym, w spoczynku i podczas nocy, jeśli dolegliwości są zaawansowane. Ból w łokciu nasila się podczas prób prostowania nadgarstka.

Ponadto występuje tkliwość uciskowa oraz pojawiają się trudności podczas zaciskania ręki przy powitaniu lub trzymaniu w niej przedmiotów. Pacjent zgłasza problemy z chwytaniem i skarży się na ból podczas wykonywania ruchów obrotowych ręką. Dolegliwości występują jednostronnie, ale czasem z niewiadomych przyczyn dochodzi do obustronnego podrażnienia.

Diagnozę stawia się na podstawie badania lekarskiego. Lekarz powinien wykonać odpowiednie testy oporowe nadgarstka (m.in. test Thomsona), dodatkowo warto zrobić badanie USG lub elektromiografię. Pamiętać należy, że tylko rzetelne badanie i analiza reakcji pacjenta pozwala na wybranie skutecznej terapii.

Łokieć tenisisty – leczenie

Jak leczyć łokieć tenisisty? Istnieje wiele metod i środków terapii pacjenta z opisywaną kontuzją. W okresie ostrym, kiedy występuje stan zapalny, zaleca się stosowanie doustnych leków przeciwbólowych oraz przeciwzapalnych, unikanie przeciążeń oraz odpoczynek. W zaawansowanych przypadkach można unieruchomić kończynę górną zgiętą pod kątem prostym w stawie łokciowym lub zastosować stabilizator ograniczający bolesny ruch nadgarstka.

Leczenie łokcia tenisisty uwzględnia również tzw. PRP – zabieg z użyciem osocza bogatopłytkowego, którego celem jest poprawa i przyspieszenie gojenia uszkodzonych tkanek. Frakcję osocza bogatopłytkowego uzyskuje się z własnej krwi pacjenta, następnie przygotowuje się z niej koncentrat w odpowiedniej aparaturze i podaje się go pod kontrolą USG w formie iniekcji w uszkodzony fragment tkanki miękkiej. Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym, a pacjent może opuścić klinikę zaraz po zabiegu. Skuteczność procedury jest bardzo wysoka.

Jak długo trwa leczenie łokcia tenisisty? Czas terapii wynosi od 6 do 12 tygodni (zależy od długości okresu występowania dolegliwości, charakteru zmian w łokciu oraz wcześniejszego postępowania leczniczego).

U grupy pacjentów dochodzi do spontanicznego wyzdrowienia w przeciągu 12 lat. Niestety w pojedynczych przypadkach konieczne może okazać się leczenie operacyjne. Wykonuje się je dwojako: artroskopowo poprzez usunięcie zmienionych chorobowo tkanek miękkich lub zabieg otwarty, którego celem jest uwolnienie rozcięgna mięśnia prostownika wspólnego palców.

Łokieć tenisisty – rehabilitacja i ćwiczenia

W leczeniu chorego łokcia bardzo ważne jest stosowanie fizykoterapii: głównie zabiegów przyśpieszających gojenie, regenerujących i zmniejszających stan zapalny: pole magnetyczne, laseroterapię, ultradźwięki, jonoforezę oraz krioterapię.

Dobre rezultaty można osiągnąć stosując fale ultradźwiękowe o wysokim natężeniu, potocznie zwane „falą uderzeniową”. Fala generuje wysokie ciśnienie i przenika w głąb ciała, tak by maksymalna dawka trafiła w miejsce leczone. Zabiegi te stosuje się w przewlekłych schorzeniach tkanek miękkich – następuje poprawa metabolizmu chorej tkanki, zmniejszenie napięcia oraz redukcja bólu i zmęczenia.

Rehabilitacja łokcia tenisisty obejmuje ponadto:

  • terapię manualną – techniki mobilizacji lub manipulacji stawów w celu odblokowania stawu i przywrócenia mu fizjologicznej biomechaniki; po zastosowaniu odpowiedniej techniki dochodzi do zmniejszenia bólu, ustąpienia procesu zapalnego oraz poprawy ruchomości stawu,
  • lecznicze ćwiczenia na łokieć tenisisty wykonywane z fizjoterapeutą – w pierwszej kolejności delikatne rozciąganie chorego mięśnia, stymulowanie kontroli nerwowo-mięśniowej oraz poprawianie czucia głębokiego, następnie ćwiczenia poprawiające ruchomość i ustawienie stawu łokciowego oraz wzmacniające siłę mięśniową,
  • terapię tkanek miękkich – masaż poprzeczny bolesnej okolicy,
  • kinesiotaping, czyli plastrowanie – polega na założeniu specjalnych elastycznych plastrów na chory przyczep mięśnia, w celu zmniejszenia dolegliwości bólowych, odciążenia go oraz stworzenia warunków do jego szybkiej regeneracji.

Ulgę przynosi stosowanie specjalnej ortezy na łokieć w formie opaski na przedramieniu, zwykle 5 cm poniżej stawu łokciowego, która zmniejsza napięcie mięśnia prostownika palców i uśmierza ból. Zaleca się stosowanie jej podczas aktywności sportowej lub powtarzalnych czynności fizycznych – nawet wtedy, gdy zapalenie łokcia zostało już wyleczone i nie występują dolegliwości bólowe.

Łokieć tenisisty – powikłania

Nieleczona kontuzja łokcia może być przyczyną poważniejszych problemów, które wpływają nawet na biomechanikę ciała. Wśród powikłań zaniechania terapii łokcia tenisisty wymienia się m.in.:

  • przykurcze mięśniowe,
  • osłabienie siły mięśni w ręce (przedramieniu),
  • niedotlenienie nerwów i powięzi,
  • zakażenie,
  • niestabilność stawu łokciowego,
  • uszkodzenie nerwów lub naczyń,
  • konieczność operacji łokcia,
  • zmniejszenie zakresu ruchu w stawie łokciowym.

Brak leczenia może skutkować tym, że proces zapalny przejdzie w stan przewlekły, co może wykluczyć pacjenta z uprawiania sportu.

Bibliografia:

  • https://www.emedicinehealth.com/tennis_elbow/article_em.htm#when_should_someone_seek_medical_care_for_tennis_elbow
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/175848.php
  • https://www.pum.edu.pl/__data/assets/pdf_file/0016/13264/54-03-07.pdf
Opublikowano: ; aktualizacja: 07.05.2018

Oceń:
4.8


Może cię

Praca w biurze a bóle stawów i ból kręgosłupa

Pomimo powszechnego przekonania, że praca w biurze jest lekka, lista dolegliwości chorobowych z nią związana, ...

Choroby reumatyczne – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie i rehabilitacja

Choroby reumatyczne obejmują szereg schorzeń układu mięśniowo-szkieletowego. Wyróżnia się kilkaset rodzajów chorzeń reumatycznych, najczęściej diagnozowane ...

Łokieć tenisisty

Łokieć tenisisty jest to tendopatia mięśni prostowników nadgarstka, zwana też zapaleniem nadkłykcia bocznego kości ramiennej. ...

Ból łokcia – przyczyny chorób łokcia, objawy, leczenie bólu i rehabilitacja

Bolący łokieć dotyczy nie tylko osób pracujących fizycznie czy uprawiających sport, który angażuje pracę rąk. ...

Bóle stawów

Na bóle stawów skarży się około 60 % osób po 55 roku życia. Z przeprowadzanych ...

Leki na ból mięśni i stawów – jak leczyć bóle stawów i mięśni?

Pacjenci zgłaszający się do aptek często uskarżają się na bóle mięśni i stawów różnego pochodzenia. ...

Urazy stawu łokciowego

Jednym z pierwszych objawów urazu stawu łokciowego jest pojawiający się ból. Może on wynikać z ...

Gruźlica kości – przyczyny, objawy, badania, leczenie, szczepienie

Gruźlica to choroba zakaźna, zwykle zajmująca płuca. W przypadku rozsiewu prątków drogą krwionośną może dojść ...

Mrowienie w palcach – przyczyny mrowienia palców

Mrowienie w palcach (parestezja lub czucie opaczne) jest nieprzyjemną i uciążliwą dolegliwością. Mrowienie palców powoduje ...

Zapalenie torebki stawowej – przyczyny, objawy, leczenie

Zapalenie torebki stawowej to poważna dolegliwość obejmująca najczęściej staw barkowy, łokciowy i biodrowy. Rozwija się ...

Zwichnięcie stawu łokciowego

Najczęstszą przyczyną zwichnięcia stawu łokciowego są upadki na broniącą się przed upadkiem kończynę górną lub ...

Urazy stawu ramiennego

Staw ramienny posiada dość prostą budowę anatomiczną, cechuje się również ogromnym zakresem ruchów. Jeśli nastąpi ...

Komentarze (0)