Limfografia

Brak zdjęcia

30 października 2013

Limfografia kończyn dolnych jest to badanie radiologiczne, które obrazuje stan układu chłonnego. Obecnie badanie to jest rzadko wykonywane ze względu na rozwój innych technik, jak tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny. Największe znaczenie limfografia ma w onkologii oraz w diagnostyce obrzęku chłonnego.

Co to jest limfografia?

Limfografia jest badaniem radiologicznym układu limfatycznego, który pełni wiele funkcji w organizmie:

  • transportuje płyn tkankowy,
  • tłuszcze,
  • usuwa drobnoustroje oraz martwe komórki.

Najdrobniejsze naczynia chłonne (limfatyczne) są otwarte do przestrzeni, skąd zbierają płyn. Następnie chłonka transportowana jest do większych naczyń, które tak jak żyły łączą się w coraz większe przewody. Transport jest możliwy dzięki zastawkom i skurczom naczyń.

Naczynia dopływają do węzłów chłonnych, które są rodzajem stacji przekaźnikowej. Odpowiadają też za odporność, ponieważ włąśnie tam rozpoznawane są obce dla organizmu białka, dzięki czemu możliwa jest odpowiedź immunologiczna.

Z węzłów, naczyniami odprowadzającymi, chłonka z dolnej części ciała prowadzona jest do przewodu piersiowego, a ten wpada do lewego kąta żylnego (połączenia lewej żyły podobojczykowej z żyłą szyjną wewnętrzną). Układ limfatyczny odpowiada za:

  • obronę organizmu przed czynnikami chorobotwórczymi,
  • tworzenie się obrzęków,

ale stanowi też łatwą drogę rozprzestrzeniania się nowotworów.

Limfografia jest to badanie z użyciem środka kontrastowego, który wypełniając naczynia limfatyczne i węzły chłonne, odzwierciedla ich stan. Środek kontrastowy silnie pochłania promieniowanie, dlatego na zdjęciach układ limfatyczny jest bardzo dobrze widoczny. Na podstawie badania można zobaczyć liczbę węzłów chłonnych, ich ewentualne powiększenie oraz strukturę naczyń limfatycznych.

Na czym polega limfografia?

Limfografię przeprowadza się, wprowadzając do stopy środek kontrastowy. Są dwie techniki wprowadzania kontrastu:

  • bezpośrednia, gdzie nakłuwa się węzeł chłonny lub naczynie,
  • pośrednia, w której środek aplikuje się do tkanki podskórnej, a organizm sam transportuje go do układu chłonnego.

Kontrast wędruje w górę układu limfatycznego, zostawiając po sobie ślad.

Wykrywanie przerzutów

Limfografia umożliwia wykrycie przerzutów w węzłach chłonnych, które są wtedy powiększone, określa też zasięg nowotworu. Rozsiew przez układ chłonny jest charakterystyczny dla raków, nowotworów pochodzenia nabłonkowego. Komórki nowotworowe przechodzą przez naczynia limfatyczne zbierające chłonkę z obszaru, na którym występuje dany nowotwór. Przechodzą do okolicznych węzłów chłonnych, powiększając je odczynowo.

Każdy nowotwór ma inną drogę i daje powiększenie innych węzłów, dlatego na tej podstawie możliwe jest stopniowanie jego złośliwości. Na przykład w raku błony śluzowej macicy, zajęcie węzłów miednicznych lub okołoaortalnych to stopień IIIC, ale powiększenie węzłów pachwinowych to już stopień IVB, znacznie gorzej rokujący. Limfografia jest używana w przypadku raka szyjki macicy i innych nowotworów układu rozrodczego. Jest uzupełnieniem innych badań obrazowych, w przypadku ich niejednoznaczności.

Najczęściej jest to badanie przedoperacyjne. Ułatwia rozpoznanie dróg szerzenia się nowotworu, wykrycie pakietów węzłów wskazanych do usunięcia, wybranie sposobu operacji.

Wykrywanie nowotworów

Inną zaletą limfografii jest możliwość wykrycia pierwotnych nowotworów układu chłonnego, jak chłoniaki ziarnice i nieziarnicze. Istotą tych chorób jest rozrost limfocytów, a powiększeniu ulegają nie tylko węzły chłonne, ale także śledziona i wątroba. Zmienione chorobowo węzły mogą wywoływać pośrednie objawy, jak ból brzucha, wodobrzusze i obrzęk kończyn dolnych powstające przez ucisk węzłów na żyłę główną dolną.

Te i wiele innych objawów wskazują na możliwość rozrostu nowotworowego i poszukiwanie ognisk choroby. O ile łatwo zbadać węzły chłonne położone nad skórą na szyi, czy wykonać zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej, o tyle poszukiwanie ich wewnątrz jamy brzusznej i miednicy może być trudnym zadaniem.

Limfografia może wykazać powiększone węzły chłonne, ich ilość, miejsce występowania. Podczas limfografii możliwe jest dolimfatyczne podanie chemioterapii w przypadku nowotworów układu chłonnego. Jest to celowana terapia – leki penetrują do ogniska choroby.

Obrzęk chłonny

Limfografia jest ważnym badaniem w potwierdzaniu obrzęku chłonnego, kiedy zastój chłonki w poszerzonych naczyniach powoduje gigantyczne nieraz obrzmienie kończyny. Obrzęk limfatyczny może być spowodowany przez wiele chorób. Postaci wrodzone zdarzają się rzadko, wlicza się do nich obrzęk sporadycznym, rodzinny (choroba Milroya) i skojarzony z innymi zaburzeniami (zespół Turnera, zespół Proteusza i distichiasis-lymphedema, w której występuje obrzęk limfatyczny i dodatkowy rząd rzęs).

W krajach tropikalnych obrzęk limfatyczny często spowodowany jest filariozą – chorobą pasożytniczą, w której larwy zajmują obrzęk chłonny. W naszej szerokości geograficznej najpopularniejsze przyczyny to przewlekła niewydolność żylna i powikłanie po operacjach onkologicznych.

Często obserwuje się go na kończynie górnej po mastektomii, a na kończynach dolnych po operacji narządów rodnych. Inne, rzadkie przyczyny to:

  • obrzęk po zapaleniu naczyń i węzłów chłonnych,
  • twardzina układowa,
  • reumatoidalne zapalenie stawów,
  • obrzęk pourazowy,
  • obrzęk idiomatyczny, o nieznanym pochodzeniu.

Obrzęk zajmuje skórę i tkankę podskórną. Stopniowo powiększając się, doprowadza do znacznego powiększenia kończyny, co nosi nazwę słoniowacizny. Utrudnia on normalne funkcjonowanie, prowadzi do ograniczenia aktywności życiowej i depresji.

Wskazania do limfografii

Wskazaniami do limfografii są m.in.:

  • diagnostyka pierwotnych nowotworów układu chłonnego oraz nowotworów przerzutowych.
  • określenie zasięgu rozprzestrzeniania się nowotworu.
  • ocena skuteczności leczenie przeciwnowotworowego.
  • diagnostyka obrzęku limfatycznego.

Jak wygląda badanie limfografii?

Przed badaniem limfografii lekarz przeprowadza dokładny wywiad oraz badanie. Często zlecane są inne badanie obrazowe, bez użycia kontrastu jak USG czy tomografia komputerowa. Przed badaniem stopa musi zostać dokładnie umyta i odkażona. W miejsce pomiędzy I i II palcem stopy, uprzednio znieczulone, wprowadza się środek cieniujący.

Za pomocą tego manewru ujawniają się pod powierzchnią skóry zabarwione naczynia chłonne. Nacina się skórę i je odsłania. Do naczynia (najczęściej w okolicy I kości śródstopia) wprowadza się cienki cewnik. Przez ten cewnik wprowadza się pozostałą ilość kontrastu. Należy zabezpieczyć plastrem miejsce wejścia cewnika do naczynia, bo jest on bardzo delikatny. Środek kontrastowy podaje się powoli, gdyż duże ciśnienie mogłoby zniszczyć naczynie limfatyczne. Po iniekcji, należy zaopatrzyć szwami nacięcie na skórze. Cała procedura trwa 1-2 godziny. Pacjent jest następnie przewożony do sali, gdzie przez 24 godziny musi płasko leżeć. Po tym czasie wykonywane są zdjęcia rentgenowskie.

Przeciwwskazania do limfografii

Przeciwwskazaniem do przeprowadzenia limfografii są:

  • uczulenie na środek kontrastowy,
  • ciąża i II faza cyklu miesiączkowego (możliwość zapłodnienia),
  • choroby serca i płuc, szczególnie niewydolność oddechowa oraz choroby serca z prawo – lewym przeciekiem,
  • niewydolność nerek lub wątroby,
  • skaza krwotoczna.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Elastografia – wskazania, przebieg i interpretacja wyników badania

Elastografia to rodzaj nowoczesnego badania obrazowego, umożliwiającego wykrycie nawet niewielkich zmian w obrębie tkanek. Wykorzystuje ...

Powiększone węzły chłonne u dziecka

Węzły chłonne stanowią ważny element układu odpornościowego dziecka. Powiększenie węzłów chłonnych zwykle jest jednym z ...

Rezonans magnetyczny (MRI) układu oddechowego

Rezonans magnetyczny układu oddechowego (MR lub MRI) jest rzadko wykorzystywanym badaniem. Nie nadaje się do ...

USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych – wskazania, jak się przygotować?

USG Doppler tętnic szyjnych i kręgowych jest jedną z podstawowych metod oceny najważniejszych naczyń tętniczych ...

Powiększone węzły chłonne w pachwinie

Węzły chłonne są elementami układu odpornościowego rozlokowanymi w całym organizmie, które są połączone systemem naczyń ...

Tomografia komputerowa zatok

Tomografia komputerowa zatok jest najdokładniejszym z badań obrazowych wykorzystywanych w diagnostyce chorób zatok przynosowych. Pozwala ...

Ziarnica złośliwa (chłoniak Hodgkina) – objawy, przyczyny, rokowania, przerzuty

Ziarnica złośliwa, nazywana również chłoniakiem Hodgkina, należy do schorzeń nowotworowych układu limfatycznego. Zdiagnozowana w początkowym ...

Guzek za uchem – powiększone węzły chłonne za uchem – jaka jest przyczyna?

Pacjencji zgłaszają niekiedy wyczuwalną kulkę lub guzek za uchem, co świadczyć może o tym, że ...

Badanie USG w laryngologii

Badania USG w laryngologii służą przede wszystkim diagnozowaniu chorób szyi, krtani i ślinianek. USG węzłów ...

Scyntygrafia serca – wskazania, jak się przygotować, cena badania

Scyntygrafia serca i naczyń jest badaniem nieinwazyjnym, które ma charakter uzupełniający. Wykorzystywane jest w celu ...

Wideo – USG gałki ocznej

Ultrasonografia jest badaniem wykorzystującym odbicie fal ultradźwiękowych od poszczególnych struktur oka oraz oczodołu. Obecnie w ...

Chłoniaki

Chłoniaki to grupa chorób nowotworowych charakteryzująca się klonalnym rozrostem komórek z układu chłonnego (limfocyty B, ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon