Powiększone węzły chłonne u dziecka

Węzły chłonne stanowią ważny element układu odpornościowego dziecka. Powiększenie węzłów chłonnych zwykle jest jednym z objawów infekcji bakteryjnej lub wirusowej. Jeżeli węzeł chłonny boli, można łatwo go przesuwać i jest miękki, zazwyczaj nie jest groźny i jest wynikiem przeziębienia. Węzły twarde i te, które nie chcą się przesunąć należy zdiagnozować u lekarza. Lekarze najczęściej stwierdzają powiększone węzły chłonne na szyi.

Węzły chłonne – kiedy się powiększają?

Węzły chłonne to ważna część układu odpornościowego dziecka. To tutaj dochodzi do konfrontacji organizmu z antygenami drobnoustrojów, jest to swego rodzaju centrum dowodzeniowe w walce z infekcjami. Węzły stanowią skupisko limfocytów, tutaj ma miejsce tzw. prezentacja antygenu limfocytom i produkcja przeciwciał.

Węzły chłonne wraz ze śledzioną czy migdałkami współtworzą układ odpornościowy. Rozlokowane są one po całym ciele, największe ich skupiska znajdują się w okolicy szyi, uszu, pach i pachwin. Węzeł chłonny stanowi skupisko różnych komórek: limfocytów T, limfocytów B, makrofagów i komórek prezentujących antygen. Ma tu miejsce między innymi namnażanie się limfocytów i produkcja immunoglobulin (czyli przeciwciał) przeciwko antygenom, które dopłynęły do węzła wraz z limfą.

Węzły chłonne u dziecka mają zdolność zmiany swoich rozmiarów. Rozmiar węzła zależy od wieku, od jego lokalizacji i ilości przebytych infekcji.

Powiększenie węzłów chłonnych u dziecka

Powiększone węzły chłonne u dziecka (limfadenopatia) są przejawem toczącego się w organizmie procesu chorobowego angażującego limfocyty czy makrofagi, które namnażają się wskutek np. pojawienia się w organizmie antygenu drobnoustroju chorobotwórczego. Najczęściej jest to efekt zwykłych, łagodnych infekcji, np. wirusowych. Inne, rzadsze przyczyny to np. zapalenie węzła chłonnego, proces nowotworowy (chłoniaki, białaczki) czy choroby spichrzeniowe, jak choroba Gauchera, gdzie m.in. makrofagi obładowane są substancją niepodlegającą rozkładowi na skutek niedoboru określonego enzymu.

Badanie węzłów chłonnych u dziecka ma wykazać, czy są one:

  • bolesne czy nie,
  • miękkie czy twarde,
  • pojedyncze czy może łączą się w pakiety,
  • przesuwalne względem podłoża czy nieruchome.

Należy także obejrzeć skórę nad powiększonym węzłem chłonnym, czy nie jest np. zaczerwieniona i bardziej ucieplona (co sugeruje zapalenie węzła chłonnego). Przyjmuje się, że węzeł chłonny, który boli, jest miękki i można go przesunąć, nie jest powodem do niepokoju i najczęściej jest efektem zwykłej infekcji przeziębieniowej.

Węzły chłonne, które są twarde, niebolesne i słabo przesuwalne budzą już większy niepokój. Jest to jednak bardzo pobieżne i ogólnikowe rozgraniczenie, stąd powiększone węzły chłonne u dziecka należy pokazać lekarzowi.

Większość dzieci (średnio do 8–12 roku życia) ma wyczuwalne węzły chłonne w przedniej okolicy szyi, pachwinowe czy pachowe. Do tego momentu węzły rosną, później będą powoli maleć i zanikać. Węzły chłonne na szyi nie powinny przekraczać wielkości 2 cm, pachwinowe 1,5 cm, a pachowe 1 cm.

Natomiast pewne lokalizacje powinny zapalać czerwone światło bez względu na średnicę wyczuwanego tam węzła. Każdy wyczuwalny węzeł w okolicy nadobojczykowej, bez względu na jego rozmiar, powinien budzić niepokój.

Powiększenie węzłów chłonnych u dziecka – przyczyny

Aby znaleźć przyczyny powiększonych węzłów chłonnych u dziecka, należy odnaleźć potencjalne źródło infekcji w jego okolicy. Cenna jest także wiedza jaki obszar drenuje określona grupa węzłów. Przykładowo, infekcja bakteryjna gardła zwykle w swoim obrazie ma powiększenie węzłów chłonnych podżuchwowych i podbródkowych (są to tzw. węzły szyjne przednie), zmiany skórne które uległy nadkażeniu bakteryjnemu także mogą być przyczyną powiększenia węzłów chłonnych w okolicy tych zmian.

Powiększone węzły chłonne u dziecka można podzielić na miejscowe i uogólnione – kiedy to powiększone są węzły z dwóch niezwiązanych ze sobą grup, np. szyjne i pachwinowe. Przyczyną uogólnionego powiększenia węzłów chłonnych może być:

  • infekcja wirusowa (np. rumień nagły, mononukleoza zakaźna, ospa wietrzna),
  • infekcja bakteryjna (Salmonella, gruźlica, uogólnione infekcje bakteryjne),
  • choroby nowotworowe (białaczki i chłoniaki, tutaj poza uogólnioną limfadenopatią występują inne objawy, jak gorączka, utrata masy ciała, nocne pocenie się, różne dolegliwości bólowe),
  • choroby spichrzeniowe (np. wspomniana wcześniej choroba Gauchera, choroba Niemanna-Picka, tutaj też poza limfadenopatią pojawia się szereg innych zaburzeń, np. opóźnienie rozwoju, powiększenie wątroby i śledziony),
  • niepożądane reakcje polekowe (np. po lekach takich, jak fenytoina, allopurinol).

Powiększone węzły chłonne na szyi u dziecka

Regionalna limfadenopatia polega na powiększeniu jednego węzła lub węzłów z jednej grupy czy grup ze sobą powiązanych. Powiększone węzły chłonne u dziecka na szyi to najczęściej węzły przedniej części szyi, natomiast powiększone węzły za mięśniem mostkowo-obojczykowo-sutkowym stanowią już większy powód do niepokoju. Węzły chłonne szyjne drenują obszar języka, ucha, ślinianki przyusznej, gardła, krtani i tchawicy, a także tarczycy.

Najczęstszą przyczyną powiększonych węzłów na szyi dziecka są infekcje wirusowe, np. mononukleoza zakaźna, choroby przeziębieniowe o etiologii bardzo zróżnicowanej, również bakteryjne zapalenia gardła czy migdałków, zapalenia ucha.

Należy pamiętać także o zębach – wszelkie niedoleczone ubytki mogą być źródłem infekcji. Powiększone węzły chłonne u dziecka mogą być objawem infekcji toczącej się w okolicy przez nie drenowanej, ale infekcja może też zlokalizować się bezpośrednio w węźle, który będzie wtedy wyjątkowo bolesny, tkliwy, a skóra nad nim może być zaczerwieniona i cieplejsza.

Zdarza się także, choć rzadko, choroba kociego pazura wywołana przez bakterię z rodzaju Bartonella. Jest ona najczęściej przenoszona przez koty, po około miesiącu od zadrapania przez kota występuje m.in. gorączka, powiększone węzły chłonne i inne niespecyficzne objawy infekcji.

Przyczyny nieinfekcyjne powiększonych węzłów chłonnych szyjnych to: chłoniaki, białaczki czy inne nowotwory, również choroba Kawasaki (autoimmunologiczne zapalenie naczyń, gdzie poza powiększonymi węzłami pojawia się m.in. wysoka gorączka, rumień na wargach, zaczerwienienie dłoni, złuszczanie się naskórka opuszków palców).

Powiększone węzły chłonne w pachwinie i za uchem

Powiększone węzły chłonne u dziecka w innych lokalizacjach mogą wskazywać na obecność różnych infekcji.

Węzły podżuchwowe i podbródkowe drenują obszar jamy ustnej (czyli zęby, dziąsła, język, policzki). Często powiększają się przy infekcjach gardła i przy infekcjach dotyczących zębów, dziąseł.

Potyliczne węzły chłonne bywają macalne u zdrowych dzieci. Mogą się powiększać w sytuacji np. ukąszeń przez owady, we wszawicy, łojotokowym zapaleniu skóry okolicy skóry głowy. Ponadto różyczka i rumień nagły mogą się przyczynić do tej limfadenopatii.

Węzły chłonne pachowe powiększają się najczęściej w przebiegu choroby kociego pazura, także z powodu lokalnych zakażeń skóry czy po szczepieniu przeciwko gruźlicy.

Węzły pachwinowe są często badalne u zdrowych dzieci, ich rozmiar nie powinien przekraczać 1,5 cm. Powiększają się przykładowo po ukąszeniach owadów lub przy pieluszkowym zapaleniu skóry. W tej lokalizacji można węzeł pomylić z przepukliną, tłuszczakiem czy niezstąpionym jądrem.

Powiększone węzły chłonne u dziecka – badania

Powiększone węzły chłonne u dziecka należy pokazać lekarzowi. Ewentualne badania dodatkowe, które mogą być zalecone, to np.:

  • morfologia krwi obwodowej,
  • aktywność dehydrogenazy mleczanowej,
  • ocena występowania stanu zapalnego w organizmie (np. stężenie białka CRP),
  • badania wirusologiczne w razie podejrzenia infekcji wirusowej,
  • badania bakteriologiczne w razie podejrzenia infekcji bakteryjnej (jak w diagnostyce choroby kociego pazura),
  • zdjęcie radiologiczne klatki piersiowej,
  • badanie ultrasonograficzne podejrzanego węzła chłonnego.

Najczęściej jednak powiększone węzły chłonne u dziecka wracają do pierwotnego rozmiaru po ustąpieniu infekcji i nie wymagają głębszej diagnostyki.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.3


Może cię

Guzek na szyi – co oznacza zgrubienie na szyi? Czy guzek szyi to rak?

Guzek na szyi może być zmianą o rożnym charakterze. Wśród przyczyn pojawienia się w tej ...

Ziarnica złośliwa (chłoniak Hodgkina) – objawy, przyczyny, rokowania, przerzuty

Ziarnica złośliwa, nazywana również chłoniakiem Hodgkina, należy do schorzeń nowotworowych układu limfatycznego. Zdiagnozowana w początkowym ...

Powiększone węzły chłonne pod żuchwą (podżuchwowe) – jakie są przyczyny?

Powiększenie węzłów chłonnych często wzbudza niepokój pacjentów. Węzły chłonne występują w różnych miejscach na ciele ...

Chłoniak śródpiersia – przyczyny, objawy, badania, różnicowanie, leczenie, rokowanie

Chłoniak śródpiersia to rozrostowa choroba układu chłonnego. Przyczyną guza mogą być np. wirusy. Pierwsze objawy ...

Powiększone węzły chłonne pod pachą – czy przyczyny są groźne?

Powiększenie węzłów chłonnych pod pachami i w okolicy piersi może być powodem znacznego niepokoju. Wiąże ...

Guzek za uchem – powiększone węzły chłonne za uchem – jaka jest przyczyna?

Pacjencji zgłaszają niekiedy wyczuwalną kulkę lub guzek za uchem, co świadczyć może o tym, że ...

Powiększone węzły chłonne w pachwinie

Węzły chłonne są elementami układu odpornościowego rozlokowanymi w całym organizmie, które są połączone systemem naczyń ...

Powiększone węzły chłonne – przyczyny

Powiększone węzły chłonne są reakcją obronną organizmu na wiele chorób. Najczęściej objaw ten jest skutkiem ...

Guzek pod pachą – jakie są przyczyny zgrubienia pod pachą?

Wyczuwalny guzek pod pachą budzi duży niepokój i od razu przywodzi na myśl powiększenie węzłów ...

Ból węzłów chłonnych – dlaczego węzły chłonne bolą?

Węzły chłonne w warunkach prawidłowych są zazwyczaj niewyczuwalne. Powiększone i bolesne węzły chłonne u wielu ...

Chłoniaki

Chłoniaki to grupa chorób nowotworowych charakteryzująca się klonalnym rozrostem komórek z układu chłonnego (limfocyty B, ...

Limfografia

Limfografia kończyn dolnych jest to badanie radiologiczne, które obrazuje stan układu chłonnego. Obecnie badanie to ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon