Scyntygrafia tarczycy – co to jest, na czym polega, jak wygląda, wskazania

Brak zdjęcia

8 lipca 2016

Scyntygrafia tarczycy to badanie obrazowe służące do badania gruczołu tarczowego. Wskazaniami do przeprowadzania badania scyntygraficznego tarczycy są zmiany zapalne, guzki czy ocena jodochwytności tarczycy. Scyntygrafia jest także wykorzystywana po operacjach usunięcia tarczycy, by ocenić skuteczność zabiegu.

Scyntygrafia tarczycy – co to jest?

Scyntygrafia tarczycy to diagnostyczno-lecznicza metoda obrazowa medycyny nukelarnej polegająca na wprowadzeniu do organizmu środków chemicznych znakowanych radioizotopem. Następnie cyfrowo rejestruje się rozpad tych środków i graficznie przedstawia ich rozkład w tarczycy. Badania scyntygraficzne opierają się na zjawisku fizjologicznym polegającym na zdolności tarczycy do aktywnego wychwytu jodu. Wykorzystuje się w tym celu izotopy jodu lub technet metastabilny, które emitują promieniowanie gamma, co rejestrowane jest przy pomocy specjalnych urządzeń – kamer gamma (gammakamer). Intensywność gromadzenia izotopu jest wprost proporcjonalna do czynności tarczycy.

Scyntygrafia służy ocenie:

  • morfologii tarczycy (jej położenie, wielkość, kształt),
  • stopnia zróżnicowania tkanki w guzkach tarczycy.
  • wielkości gruczołu,
  • ewentualnego schodzenia gruczołu za mostek (w przypadku wola zamostkowego),
  • wrodzonych wad tarczycy, takich jak brak jednego płata lub odszczepy, czyli wole językowe.

Usunięcie tarczycy i guzki na tarczycy

Scyntygrafia tarczycy wykorzystywana jest po operacjach usunięcia tarczycy w celu oceny doszczętności zabiegu, a w przypadku częściowej resekcji ocenia się gromadzenie znacznika w sporadycznie pojawiającym się wolu nawrotowym.

W przypadku istnienia guzków tarczycy, badanie sklasyfikuje je na guzki gorące, czyli autonomiczne – wychwytujące znacznik mocniej niż otaczająca je tkanka i produkujące hormony tarczycy bez kontroli organizmu; zimne, czyli takie, które izotopu nie wychwytują, oraz obojętne gromadzące znacznik tak jak otaczająca tkanka. Rozpoznanie guzków tarczycy nie jest równoznaczne z rozpoznaniem nowotworu, przeważnie są to niegroźne torbiele lub łagodne gruczolaki. Złośliwe nowotwory tarczycy to jedynie kilka procent wszystkich diagnozowanych guzków.

Choroby tarczycy – wskazania do scyntygrafii

Wskazaniami do wykonania scyntygrafii tarczycy są:

  • zmiany zapalne tarczycy,
  • zaburzenia produkcji hormonów tarczycy (diagnostyka różnicowa przyczyn nadczynności, wrodzona niedoczynność),
  • ocena jodochwytności przed planowanym leczeniem radiojodem,
  • wole guzkowe,
  • ocena rozległości wola w przypadku wola zamostkowego,
  • ocena ektopowo położonej tkanki tarczycowej,
  • podejrzenie wznowy lub przerzutów nowotworowych raka tarczycy,
  • wady rozwojowe tarczycy.

Badanie tarczycy – jak wygląda scyntygrafia?

Badanie scyntygraficzne tarczycy przeprowadza się najczęściej w ciągu dwóch dni.

  • Pierwszego dnia pacjent przychodzi do pracowni medycyny nuklearnej będąc na czczo. Po sprawdzeniu czy zastosował się do wszystkich zaleceń (odstawienie niektórych leków, wykonanie badań) choremu podaje się do jamy ustnej za pomocą specjalnego aplikatora kapsułkę diagnostyczną z jodem radioaktywnym.
  • Po dwudziestu czterech godzinach pacjent zgłasza się ponownie do Pracowni Diagnostycznej; tego dnia już nie musi być na czczo. Po przekazaniu osobie odpowiedzialnej za badanie wyników badań laboratoryjnych (poziom hormonów tarczycy i TSH), USG tarczycy, wcześniejszych badań izotopowych i innych ewentualnie koniecznych w danej sytuacji, pacjent wchodzi do gabinetu i kładzie się w pozycji na wznak na kozetce. Lekarz przy pomocy scyntygrafu dokonuje pomiarów, dzięki czemu uzyskujemy obraz tarczycy, który umożliwia postawienie diagnozy (chociaż czasami wymagane są później dodatkowe badania).

Przy zastosowaniu technetu, znacznik podaje się doustnie, a odczytu dokonuje po sześćdziesięciu minutach, lub dożylnie i w tym przypadku pomiary scyntygraficzne dokonywane są już po 15 minutach. Podczas samego badania pacjent powinien leżeć nieruchomo, trwa ono zazwyczaj kilkanaście minut.

Jak się przygotować do scyntygrafii tarczycy?

Wskazane jest odstawienie niektórych lekarstw (np. tyroksyny, kortykoidów, amiodaronu), należy jednak koniecznie skonsultować to z lekarzem kierującym na badanie – lekarz poinformuje nas jak długo przed scyntygrafią powinniśmy przestać je przyjmować. W przypadku badania technetem może być konieczne odstawienie leków blokujących wychwyt jodu. Warto poinformować lekarza również o innych radiologicznych badaniach kontrastowych, które wykonywaliśmy oraz o nawykach żywieniowych (zwłaszcza jeśli spożywamy duże ilości ryb morskich).

W przypadku scyntygrafii tarczycy u dzieci może zajść konieczność podania środka uspokajającego.

Czy są przeciwwskazania do badania?

Przeciwwskazaniem do scyntygrafii tarczycy jest okres ciąży i karmienia piersią.

Powikłania po badaniu raczej nie występują, badanie może być powtarzane wielokrotnie. Wykonuje się je u pacjentów w każdym wieku, należy jednak pamiętać, że jest niedozwolone dla kobiet w okresie ciąży i laktacji. Bezpieczniej jest również unikać wykonywania badania w drugiej połowie cyklu miesięcznego u kobiet, u których istnieje podejrzenie zapłodnienia.

Bibliografia

  1. Bożena Birkenfeld, Maria Listewnik, Medycyna nuklearna - obrazowanie molekularne, Szczecin 2011, wyd.1
  2. Gert Klima, Ultrasonografia tarczycy, Wrocław 1997, wyd.1
  3. Madan Kapre i in., Atlas chirurgii tarczycy, Warszawa 2018, wyd.1

Opublikowano: ; aktualizacja: 12.02.2019

Oceń:
4.6


Może cię

Rezonans magnetyczny (MRI) głowy

Rezonans magnetyczny głowy jest bardzo precyzyjnym badaniem obrazowym przydatnym zwłaszcza do oceny ośrodkowego układu nerwowego. ...

Torbiel tarczycy – jak wykryć guzki i jak leczyć torbiel na tarczycy?

Torbiel tarczycy to guzek wypełniony płynem. Guzki tarczycy towarzyszą niedoczynności oraz nadczynności tarczycy. Torbiel na ...

Histerosalpingografia (HSG)

Histerosalpingografia jest jednym z badań w diagnostyce ginekologicznej. Badanie HSG to klasyczna metoda radiologiczna z ...

Cysternografia – badanie krążenia płynu mózgowo-rdzeniowego

Cysternografia to metoda diagnostyki radiologicznej pozwalająca na zobrazowanie przestrzeni podpajęczynówkowej. Dzięki badaniu staje się możliwa ...

Badanie radiologiczne jelita grubego

Badanie radiologiczne jelita grubego polega na wykonaniu zdjęcia rentgenowskiego jamy brzusznej. Badanie to odgrywa bardzo ...

Badanie tarczycy – jakie badania na tarczycę należy wykonać?

W chorobach tarczycy wykonuje się zarówno badania laboratoryjne z próbek krwi, jak i badania obrazowe ...

USG piersi

USG piersi dzięki swojej dostępności i niskiej cenie jest obecnie najczęściej stosowanym badaniem sutków. Dzięki ...

Echogeniczność – wzmożona, niejednorodna, obniżona wątroby, tarczycy, trzustki, nerek

Echogeniczność to zjawisko związane z badaniami ultrasonograficznymi (USG). Różne struktury, poddawane temu właśnie badaniu, mogą ...

USG tarczycy

Badanie ultrasonograficzne tarczycy to jedno z podstawowych badań, które pozwala określić zmiany w gruczole tarczowym. ...

Gruczolak tarczycy – objawy i leczenie łagodnych guzków na tarczycy

Gruczolaki tarczycy (guzki na tarczycy) to zmiany łagodne. Objawy w tym przypadku to wyczuwalne guzki ...

Scyntygrafia

Scyntygrafia to badanie wykorzystujące bezpieczne dla organizmu ludzkiego promieniowanie gamma. Wytwarzają je podane dożylnie izotopy ...

Sialografia i sialometria – badania na wykrycie chorób ślinianek

Ślinianki (przyuszna, podżuchwowa, podjęzykowa) są gruczołami odpowiedzialnymi za wydzielanie śliny. Niektóre z chorób powodują zaburzenia ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon