Dieta bez laktozy – co jeść przy nietolerancji laktozy?

Dieta bez laktozy to główna metoda leczenia symptomów nadwrażliwości na ten składnik. Objawy nietolerancji laktozy, takie jak wzdęcia, bóle brzucha czy biegunki, ulegają osłabieniu lub ustępują po eliminacji cukru mlecznego z codziennego jadłospisu. Do dyspozycji mamy szeroki asortyment produktów bez laktozy. Dieta bezlaktozowa może być stosowana zarówno u dorosłych, jak i w przypadku nietolerancji laktozy u dzieci i niemowląt.

Jakie są przyczyny nietolerancji laktozy?

Laktoza jest cukrem mlecznym złożonym z dwóch cząsteczek – glukozy i galaktozy, do których jest rozkładana w świetle przewodu pokarmowego. Kiedy jelito cienkie produkuje zbyt mało enzymu laktazy odpowiedzialnego za trawienie laktozy, przechodzi ona w niezmienionej formie do jelita grubego. Tam jest fermentowana przez bakterie kwasu mlekowego. Powstające w jelicie gazy są przyczyną dolegliwości związanych ze spożyciem mleka i produktów mlecznych przez osoby nadwrażliwe. Nietolerancja laktozy może występować w dwóch postaciach:

  • alatkazji – jelito nie wykazuje zdolności wytwarzania enzymu laktazy; jest to choroba o podłożu genetycznym występująca od urodzenia; taka postać nietolerancji laktozy u noworodków uniemożliwia im spożywanie mleka matki, dlatego podawane są im specjalne bezmleczne mieszanki zastępcze;
  • hipolaktazji – w jelitach stopniowo zmniejsza się ilość wytwarzanej laktazy nawet do poziomu 5 proc.; jej pierwotnej aktywności; może być uwarunkowana genetycznie lub wystąpić w wyniku uszkodzenia błony śluzowej jelita; pojawia się u dzieci, młodzieży i dorosłych; w związku z tym, że z wiekiem maleje zdolność organizmu do produkcji laktazy, nietolerancja laktozy w wyniku hipolaktazji jest częstym problemem osób w podeszłym wieku.

Nietolerancja laktozy – objawy

Nietolerancja laktozy, nazywana czasem uczuleniem na laktozę, objawia się niespecyficznymi dolegliwościami, które pojawiają się do kilku lub nawet kilkunastu godzin po spożyciu produktów mlecznych. Najbardziej charakterystyczne objawy nietolerancji laktozy to przede wszystkim:

Symptomy tego typu w znacznym stopniu utrudniają codzienne funkcjonowanie, dlatego konieczna jest zmiana nawyków żywieniowych, która w znacznym stopniu może wpłynąć na ograniczenie występowania objawów. Dieta bez laktozy to, jak sama nazwa wskazuje, dieta eliminująca produkty zawierające ten składnik. Jej stosowanie jest podstawowym działaniem terapeutycznym.

Dieta bez laktozy – na czym polega?

Dieta przy nietolerancji laktozy jest kwestią indywidualną, gdyż u różnych osób niedobór laktazy występuje na odmiennym poziomie. Osoby z alaktazją muszą całkowicie zrezygnować z jedzenia mleka i produktów mlecznych, ponieważ nie tolerują nawet niewielkich ilości pożywienia z cukrem mlecznym. Jest to jednak stosunkowo rzadkie schorzenie. Natomiast hipolaktazja dotyczy 20–37 proc.osób dorosłych w Polsce.

Dieta przy hipolaktazji dieta nie musi być rygorystyczna.Tego typu nietolerancja laktozy u niemowląt i osób dorosłych nie wymusza całkowitej eliminacji laktozy. Chorzy mogą spożywać nabiał w ilościach indywidualnie tolerowanych. Ustalenie bezpiecznej ilości laktozy, która nie powoduje dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego wymaga obserwacji organizmu. Zwykle osoby te mogą spożywać w jednym posiłku 5–10 g laktozy. Produkty spożywcze, które zawierają 5 g laktozy to:

  • ok. 100 ml mleka, ok. 10 g mleka w proszku,
  • ok. 100 g jogurtu naturalnego, ok. 120 g kefiru,
  • ok. 100 g maślanki, ok. 160 g twarogu,
  • ok. 150 g serka ziarnistego, ok. 250 g serka typu fromage.

Produkty z laktozą – w czym jest laktoza?

U osób, u których nietolerancja laktozy przybiera postać hipolaktazji można stosować tabletki z enzymem laktazą. Przyjmuje się je jednocześnie z posiłkiem zawierającym nabiał. Enzym uwolniony z tabletki w przewodzie pokarmowym trawi laktozę, zastępując niedobór enzymu produkowanego naturalnie przez jelita. W przypadku części osób z hipolaktazją dużo lepiej od słodkiego mleka tolerowane są przetwory mleczne wytworzone z użyciem bakterii fermentacji mlekowej, np. jogurt naturalny, kefir, maślanka. W produktach tych bakterie produkują enzym, który częściowo rozkłada laktozę. Przetwory mleczne, które mogą być bezpiecznie spożywane przy objawach uczulenia na laktozę to ser żółty (0,1 g laktozy/100 g produktu), ser typu „Feta” (1 g/100 g) i ser topiony (1 g/100 g). W diecie bezlaktozowej trzeba uważać na żywność przetworzoną, która może zawierać mleko w proszku lub serwatkę. Laktoza może znajdować się w:

  • sosach i zupach instant,
  • daniach gotowych, np. naleśnikach, krokietach,
  • pieczywie tostowym, bułkach do hamburgerów, drożdżówkach,
  • margarynach,
  • wyrobach mięsnych niskiej jakości, np. wędlinach, parówkach, pasztetach,
  • słodyczach,
  • lekarstwach, np. syropach, glazurach tabletek.

Produkty bez laktozy – co jeść przy uczuleniu na laktozę?

Obecnie oferta produktów bez laktozy jest bardzo szeroka. To już nie tylko mleko bez laktozy, ale też jogurty bez laktozy, kefiry, serki wiejskie czy twarożki do smarowania pieczywa. W produktach bezlaktozowych lub o obniżonej zawartości laktozy cukier mleczny nie zostaje usunięty z żywności, ale rozłożony enzymatycznie do glukozy i galaktozy. Dlatego ich smak jest słodszy niż tradycyjnego nabiału. Pod względem pozostałych wartości odżywczych, jak zawartość białka, wapnia, witaminy B2 i B12, wersje z laktozą i bez laktozy są bardzo podobne.

Mleko krowie, owcze i kozie zawiera cukier mleczny. Alternatywą dla nich jest mleko roślinne, np. sojowe, migdałowe, ryżowe, owsiane, gryczane. Mają one podobną kaloryczność jak mleko krowie, a dzięki temu, że są wzbogacane wapniem, stanowią dobre źródło tego pierwiastka w diecie bezmlecznej. Mleko roślinne można bez przeszkód stosować jako zamiennik mleka krowiego podczas przygotowywania potraw, np. naleśników, deserów. Mleko i produkty mleczne to źródło wapnia, witamin B1, B2, B12 oraz A, a także magnezu, cynku i potasu.

Inne dobre źródła wapnia, zalecane w diecie bez laktozy, to:

  • mleko roślinne wzbogacane tym pierwiastkiem,
  • soja i jej przetwory,
  • ryby z puszki zjadane z ośćmi,
  • fasola, natka pietruszki, jarmuż, szpinak,
  • mak, sezam, słonecznik,
  • migdały i orzechy.

Witamina B2 znajduje się w mięsie, kaszy gryczanej i jaglanej, czy płatkach owsianych, a witamina B12 w mięsie, wątróbce, rybach i jajach.

Opublikowano: ; aktualizacja: 28.11.2016

Oceń:
4.6


Może cię

Krople na kolki – jakie są najlepsze?

Kolka u dzieci (niemowlaków czy noworodków) to częsta dolegliwość. Przyczyną może być tu: nietolerancja laktozy, ...

Kolka jelitowa u dorosłych – jakie są przyczyny kłującego bólu brzucha i skurczów jelit?

Kolka jelitowa objawiająca się nagłym, napadowym, silnym bólem jelit bardzo często występuje u niemowląt. Przyczyną ...

Dieta cud – czy istnieje?

Czy istnieje „dieta cud”? Czy poszukiwanie diety będącej panaceum na wszelkie problemy żywieniowe, może zakończyć ...

Nietolerancja laktozy u dorosłych

Laktoza jest dwucukrem zawartym w produktach mlecznych. Jej trawienie odbywa się dopiero w jelicie cienkim, ...

Naturalne produkty na niestrawność

Niestrawność, inaczej zwana dyspepsją, to szereg objawów, takich jak: bóle brzucha, wzdęcia, nadmierne gazy czy ...

Wideo – Konsekwencje otyłości i nadwagi

Według WHO otyłość sama w sobie jest chorobą, a ponadto stanowi poważny i niezależny czynnik ...

Napoje roślinne – zdrowy sposób na nawadnianie organizmu

Aby prawidłowo nawodnić organizm, dorosły człowiek powinien wypijać dziennie ponad 2 litry różnego rodzaju napojów. ...

Dieta redukcyjna

Dieta redukcyjna polega na obniżeniu ilości dostarczanych do organizmu kalorii. Jest to najczęściej pomniejszenie całkowitego ...

Najzdrowsza herbata

Herbata zielona nie jest, wbrew temu, co niektórzy sądzą, specjalnym gatunkiem herbaty. Od swojej znacznie ...

Żywność ekologiczna – co to jest? Jak rozpoznać produkty ekologiczne?

Żywność ekologiczna staje się w ostatnich latach szczególnie modna. Coraz więcej osób, świadomych wpływu codziennej ...

Leki na kolkę (u niemowlaka i noworodka) – jakie wybrać?

Kolka u noworodka czy niemowlaka wzbudza bardzo często niepokój u rodziców. Wśród przyczyn dolegliwości wymienia ...

Białko w diecie – jakie pokarmy są bogate w białko?

Białko jest niezbędnym składnikiem diety, zwłaszcza osób aktywnych. Zmniejsza apetyt i przyspiesza metabolizm, dzięki czemu ...

Komentarze (1)


też jestem na diecie bez laktozy. czasami niestety nie da się oprzeć prawdziwemu serowi czy jogurtowi laktozą. ja jednak wyczuwam różnice smaku. generalnie można od czasu do czasu sobie na nie pozwolić, ale trzeba zachować równowagę organizmie. za każdym razem jak sięga po coś zakazanego to podaję sobie później olej konopny albo herbate kwiatów liści konopiafarmacja pl próbowałam serka bez laktoz lidla. no niestety bez soli nie da sie go jeść, tak jak wiejski niestety laktozą.