Liszaj płaski – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie, domowe sposoby

Brak zdjęcia

6 grudnia 2017

Liszaj płaski to choroba skóry, która nie jest nowotworem. Przyczyny schorzenia nie są do końca poznane. Objawy liszaja płaskiego to m.in.: czerwone plamy oraz grudki na nadgarstkach, w dolnej części pleców i na kostkach, łuszczenie się i swędzenie skóry. W terapii stosowane są leki przeciwhistaminowe i kortykosteroidy w maściach na liszaj. Leczenie domowe obejmuje natomiast zimne okłady oraz zmianę diety (w przypadku zmian w ustach).

Liszaj płaski to choroba skóry – jakie są rodzaje?

Liszaj płaski jest przewlekłą i postępującą chorobą skóry. Nie jest on nowotworem. Zmiany skórne charakterystyczne dla liszaja płaskiego mogą rozwinąć się w wybranej okolicy lub w wielu częściach ciała.

Charakterystyczne jest pojawienie się purpurowych i czerwonych grudek na skórze. Choroba często wywołuje silny świąd. Objawia się zarówno na powierzchni skóry, jak i wewnątrz jamy ustnej (liszaj płaski w jamie ustnej). Może także doprowadzić do zmiany wyglądu paznokci u rąk i stóp.

Zdarzają się również przypadki pojawienia się objawów choroby na narządach płciowych i skórze głowy. Rozwój choroby może przypaść na każdy etap życia (np. liszaj płaski u dziecka), jednak najczęściej jej symptomy ujawniają się w wieku dojrzałym, pomiędzy 30. a 50. rokiem życia.

Rodzaje liszaja płaskiego na skórze to:

  • liszaj płaski,
  • pęcherzowy liszaj płaski brodawkujący,
  • liszaj płaski barwnikowy,
  • liszaj płaski zanikowy,
  • liszaj płaski mieszkowy,
  • typ przejściowy pomiędzy liszajem rumieniowatym a płaskim.

Liszaj płaski – przyczyny

Najczęściej choroba dotyka osoby w średnim wieku, po ukończeniu 30. roku życia. Liszaj płaski pod postacią zmian w obrębie jamy ustnej występuje częściej u kobiet niż u mężczyzn. Przyczyny liszaja płaskiego nie zostały do końca poznane.

Czy liszaj jest zaraźliwy? Według jednej z teorii jest to choroba autoimmunologiczna, co oznacza, że za jej rozwój odpowiada nieprawidłowa reakcja układu odporności organizmu, który wytwarza specyficzne przeciwciała. Jedynie dalsze badania pozwolą z całą pewnością stwierdzić, czy liszaj płaski to choroba autoimmunologiczna.

Rzadki rodzaj liszaja płaskiego może być chorobą dziedziczną, podczas gdy pozostałe typy nie są cechą rodzinną.

Niektóre leki mogą wywoływać wysypkę, która wygląda jak liszaj płaski. Takimi lekami są diuretyki stosowane podczas leczenia wysokiego ciśnienia krwi i chorób serca.

Prawdopodobnie istnieje związek pomiędzy występowaniem liszaja płaskiego a infekcją wirusem zapalenia wątroby typu C. Wiele osób chorujących na zapalenie wątroby typu C zmaga się także z liszajem płaskim. W przypadku podejrzenia liszaja na skórze, może okazać się konieczne wykonanie dodatkowych badań w kierunku wykrycia WZW typu C.

Liszaj – objawy to grudki na łuszczącej się skórze

Objawy liszaja płaskiego zależą od miejsca występowania na ciele. Charakterystyczne zmiany mogą pojawić się na: skórze, skórze głowy, błonie śluzowej jamy ustnej, narządach płciowych.

Liszaj płaski często wywołuje czerwono-purpurowe grudki o błyszczącej powierzchni. Czasami przez zmiany te przebiegają niewielkie białe linie, nazywane fachowo prążkami Wickhama.

U większości osób na skórze pojawia się kilka charakterystycznych w formie grudek. W niektórych przypadkach ich liczba jest znaczna i występują one na różnych częściach ciała – najczęściej na nadgarstkach, w dolnej części pleców i na kostkach, jednak zdarzają się też przypadki pojawienia się zmian w innych miejscach, np. na narządach płciowych.

Te występujące na nogach są zazwyczaj ciemniejsze. Po zniknięciu starszych zmian, w ich miejscu mogą pojawiać się nowe.

U osób cierpiących na liszaj płaski występować mogą objawy liszaja na skórze opisane poniżej.

  • Grube, chropowate i łuszczące się pola na skórze – jeśli grudki pojawiają się na skórze w tym samym miejscu, istnieje ryzyko powstania zmian o większych rozmiarach – grubych, chropowatych. Zmiany te często łuszczą się. Rozwijają się z czasem i najczęściej występują na goleniach i wokół kostek,
  • Swędzenie skóry – czasami grudki i chropowata skóra mogą powodować swędzenie.
  • Pęcherze – pęcherze i bąble na skórze pojawiają się niezwykle rzadko.
  • Ból – jeżeli występuje, to wtedy, gdy zmiany pojawiają się na narządach płciowych. Skóra może mieć jasnoczerwony kolor. Czasami pojawiają się także otwarte rany, które sprawiają, że uprawianie seksu jest bolesne lub wręcz niemożliwe.

Choroba w bardzo rzadkich przypadkach może się rozwijać na skórze głowy. Wtedy najczęstszymi objawami są zaczerwienienie i podrażnienie, niewielkie grudki, cienkie włosy lub miejsca pozbawione włosów oraz blizny (pojawiające się powoli).

W jamie ustnej liszaj płaski najczęściej występuje na wewnętrznej stronie policzków. Zdarzają się także przypadki, gdy liszaj płaski pojawia się na języku, wargach i dziąsłach. Objawami towarzyszącymi liszajowi płaskiemu w jamie ustnej mogą być niewielkie białe kropki i pręgi, zaczerwienienie i opuchlizna, łuszczenie się błony śluzowej na dziąsłach, a także bolesne owrzodzenia, które mogą powodować uczucie palenia.

Liszaj płaski w większości przypadków występuje tylko na kilku paznokciach. Jedynie czasami zdarza się, że choroba dotyka wszystkich paznokci na dłoniach lub stopach. Objawami liszaja płaskiego na paznokciach są zgrubienia lub rowki, pękanie paznokci, a także ich utrata (czasowa bądź na stałe).

Rozpoznanie i leczenie liszaja płaskiego

Dermatolog jest często w stanie stwierdzić, czy pacjent cierpi na liszaj płaski poprzez samą obserwację skóry, paznokci i śluzówki jamy ustnej. W celu potwierdzenia tej diagnozy konieczne może być pobranie wycinka skóry do badania z wykorzystaniem mikroskopu. Taka procedura nazywana jest biopsją.

W niektórych wypadkach należy także wykonać określone badania krwi, aby wykluczyć inne choroby. Bywa, że liszaj płaski w jamie ustnej jest często diagnozowany przez dentystów podczas wizyty w gabinecie stomatologicznym.

Nie istnieje żaden uniwersalny lek na liszaja płaskiego. Często znika on sam, jednak jeśli objawy są kłopotliwe dla pacjenta, zmniejszają komfort i jakość życia, odpowiednie leczenie pozwala je złagodzić i może przyspieszyć wyleczenie.

W leczeniu liszaja płaskiego stosuje się następujące leki i metody:

  • leki przeciwhistaminowełagodzą swędzenie,
  • kortykosteroidy do stosowania miejscowego – kremy lub maści, mające na celu zredukowanie opuchlizny i zaczerwienienia,
  • kortykosteroidy w postaci doustnej lub iniekcji – pomagają w przypadku liszaja płaskiego utrzymującego się przez dłuższy czas lub w sytuacjach, gdy na skórze pacjenta występuje wiele grudek lub bolesnych owrzodzeń,
  • terapia PUVA – zabieg rozjaśniania skóry z wykorzystaniem światła,
  • kwas retinowy – stosowany na skórze lub przyjmowany w formie tabletek w celu rozjaśnienia skóry,
  • maść na liszaj zawierająca takrolimus lub krem zawierający pimekrolimus – stosowane do leczenia innych problemów skórnych, jak wypryski.

Zmiany jakie tworzą się w przebiegu liszaja płaskiego w obrębie jamy ustnej zazwyczaj nie wywołują dolegliwości bólowych. W tym wypadku leczenie nie musi być konieczne. Można rozpocząć je w sytuacji, gdy liszaj płaski wywołuje ból skóry, uczucie palenia, zaczerwienienie, pęcherze, otwarte rany lub owrzodzenia.

Terapia zazwyczaj oparta jest na stosowaniu środków miejscowych lub tabletek przyjmowanych doustnie.

Liszaj płaski – leczenie domowe

Owinięcie opatrunkiem obszarów na których pojawiły się grudkowe zmiany na skórze pozwala złagodzić uczucie swędzenia i ograniczyć chęć drapania skóry. Podrażnienie skóry może wywołać nagły atak choroby. Zaleca się także stosowanie zimnego okładu lub specjalną kąpiel w owsiance, które mogą przynieść ukojenie.

W przypadku występowania liszaja płaskiego w jamie ustnej wzrasta ryzyko zachorowania na raka jamy ustnej. Aby zmniejszyć zagrożenie wystąpienia nowotworu, należy rzucić palenie i ograniczyć spożywanie alkoholu, a także szczotkować zęby dwa razy dziennie i stosować nić dentystyczną oraz płukankę. Dentyści i dermatolodzy zalecają także regularne badania jamy ustnej co 6–12 miesięcy.

Jeżeli chodzi o liszaja, domowe leczenie powinno wykluczyć przyjmowanie płynów i spożywanie posiłków, które mogą pogorszyć objawy w jamie ustnej. Należy unikać ostrych potraw, owoców cytrusowych i soków (np. pomarańczowego lub grejpfrutowego), pomidorów i potraw na bazie pomidorów (różnego rodzaju sosy i ketchup), chipsów i innych solonych przekąsek, a także napojów zawierających kofeinę (kawa, herbata i cola).

W razie wypadania włosów lub problemów z paznokciami konieczna jest wizyta u dermatologa. Bez podjęcia odpowiedniego leczenia objawy mogą się jedynie pogorszyć. Leczenie liszaja staje się konieczne w przypadku zaczerwienienia i owrzodzeń w okolicach narządów płciowych. Zalecana jest wizyta w gabinecie dermatologicznym.

Opublikowano: ; aktualizacja: 13.12.2017

Oceń:
4.4


Może cię

Znamię błękitne – przyczyny, objawy i leczenie znamion barwnikowych

Znamię błękitne (Blue nevus) to znamię melanocytowe – zmiana na skórze o charakterze twardego, niebieskiego ...

Alergia na słońce – jakie są objawy uczulenia na słońce i jak wygląda leczenie?

Alergia na słońce jest jednym z mniej typowych rodzajów uczuleń. W wyniku ekspozycji na promieniowanie ...

Liszaj na twarzy

Liszaj to przewlekła, niezakaźna choroba skóry. Zmiany liszajowate na skórze mogą, choć rzadko pojawiać się ...

Grudki na twarzy

Grudki na twarzy mogą być niepokojącym objawem. Trudno ustalić jaka jest przyczyna tego, że pojawiają ...

Leukonychia

Leukonychia, bielactwo paznokci czy też „kwitnące paznokcie”. Takimi terminami określamy najczęściej spotykaną zmianę zabarwienia paznokci. ...

Biopsja skóry

Biopsja skóry polega na pobraniu fragmentu skóry, który wydaje się być zmieniony chorobowo. Dzięki temu ...

Liszaj płaski

Liszaj płaski jest chorobą grudkową, której wykwity mają charakterystyczny wygląd. Są to grudki barwy różowej ...

Wszy głowowe – jakie są objawy wszawicy, skąd się biorą wszy we włosach i jak można się zarazić

Problem wszy najczęściej dotyczy dzieci z przedszkoli i szkół. Wszawica to choroba pasożytnicza wywoływana przez ...

Grzybica paznokci – jak leczyć i zapobiegać?

Grzybica paznokci to dokuczliwa dolegliwość, która może dotykać osób w każdym wieku. Jej leczenie jest ...

Brodawki narządów płciowych

Brodawki narządów płciowych wywoływane są przez wirus brodawczaka ludzkiego (HPV). To powszechnie występujący wirus przenoszony ...

Liszaj obrączkowy

Liszaj obrączkowy jest rodzajem liszaja płaskiego. Jest to przewlekła choroba skóry, która może obejmować także ...

Liszaj płaski w jamie ustnej – przyczyny, objawy, leczenie liszaja płaskiego jamy ustnej

Liszaj płaski to choroba zapalna błon śluzowych oraz skóry. Przyczyny schorzenia nie są poznane, ale ...

Komentarze (0)