Guarana – właściwości, dawkowanie oraz skutki uboczne

Nasiona guarany zawierają największą ilość kofeiny spośród wszystkich znanych na świecie roślin. Guarana wykorzystywana jest jako dodatek do napojów, składnik suplementów diety oraz leków przeciwbólowych. Działa silnie stymulująco na układ nerwowy, poprawia koncentrację, zwiększa wytrzymałość fizyczną organizmu. Zatem jakie jest dawkowanie guarany? Kto powinien ją stosować?

Guarana – co to jest?

Guarana, a dokładnie Paulinia guarana, to roślina pnąca, znana także jako cierniopląt lub osmęta beczkowata. Pierwotnie występowała na terenie Ameryki Południowej w Brazylii. Owoce guarany do Europy dotarły na początku XIX wieku, jednakże plemiona Indian korzystały z ich pobudzających właściwości już setki lat temu.

Guarana w proszku znajdowała zastosowanie głównie w ciężkich, kilkudniowych wyprawach Indian do puszczy amazońskiej. Jej energetyczne działanie miało zapewnić ludności tubylczej siłę i przetrwanie w ciężkich warunkach. Ta niezwykła roślina jest liderem w zawartości kofeiny. W zależności od terenu, na którym rośnie i otoczenia biotycznego, guarana posiada od 3 do 6 proc.guaraniny, która jest bezpośrednim odpowiednikiem kofeiny z ziaren kawowca (kawa zawiera około 2,8 proc. kofeiny).

Guarana znalazła szerokie zastosowanie w przemyśle spożywczym oraz farmaceutycznym. Proszek pozyskiwany z jej nasion ma nieprzyjemny, gorzki smak, dający uczucie ściągania, dlatego sproszkowana guarana występuje jako dodatek do innych produktów, takich jak jogurty, batony, ciastka, czekolady, napoje bezalkoholowe i energetyczne oraz piwo.

Na rynku dostępna jest guarana w tabletkach jako suplement diety. Ekstrakt z guarany wchodzi w skład odżywek dla sportowców, a także jako składnik leków przeciwbólowych czy nasercowych. Gdzie można kupić guaranę? W zależności czy jest to herbata z guarany, tabletki, kapsułki czy kawa z guaraną, produkty te można dostać w sklepie spożywczym, ze zdrową żywnością, sklepie internetowym oraz w aptece.

Guarana – właściwości i działanie

  • Działa stymulująco na układ nerwowy, podobnie jak kawa czy herbata zaliczana jest do używek pobudzających i orzeźwiających. Poprawia koncentrację, przyspiesza procesy myślowe, zwiększa efektywność, zmniejsza uczucie zmęczenia.
  • Rozszerza naczynia krwionośne, przez co poprawia ukrwienie wszystkich narządów, usprawnia pracę serca i płuc.
  • Guarana, podobnie jak żeń–szeń czy korzeń muira puama uznawana jest za afrodyzjak, surowiec roślinny, który podnosi poziom libido. Działanie to może wynikać z właściwości wzmacniających guarany, pobudzających układ nerwowy oraz poprawiających funkcjonowanie naczyń krwionośnych, w tym również narządów płciowych.
  • Nasiona guarany działają przeciwbólowo, dlatego znajdują zastosowanie w lekach.
  • Guarana zwiększa możliwości organizmu do wykonywania wysiłku, przez co chętnie jest stosowana przed treningiem.
  • Kofeina z guarany nasila metabolizm tłuszczów, zwiększa termogenezę, w niewielkim stopniu przyspiesza przemianę materii.
  • Guarana zmniejsza łaknienie, może działać jako środek wspomagający odchudzanie.

Guarana – dawkowanie

Często guarana jest spożywana zamiast porannej kawy, jest też dodatkiem do diety sportowców. Z uwagi na długo utrzymujący się efekt pobudzenia, polecane jest spożycie jednej porcji guarany (3 g proszku) przed wyczerpującym treningiem. Produkty z guaraną zwiększają wytrzymałość na wysiłek, utrzymują odpowiednie napięcie mięśni w wyniku korzystnego działania na naczynia krwionośne.

Napoje z guaraną spożywane są przez kierowców, studentów, osoby długo pracujące umysłowo, a także, co wzbudza wiele kontrowersji, coraz częściej sięgają po nie osoby nastoletnie. Napoje energetyczne, to źródło głównie węglowodanów prostych, które przyczyniają się do rozwoju otyłości oraz kofeiny, która nie jest obojętna dla młodego organizmu.

Należy pamiętać o tym, że wiele produktów zawiera kofeinę i w ciągu dnia może dochodzić do przyjęcia zbyt dużej dawki i wywołać działania niepożądane. Jedna łyżeczka(5 g) guarany w proszku może zawierać około200–250 mg kofeiny.Dobowa dawka nie powinna przekraczać 10 g proszku, co odpowiada 500 mg kofeiny.

Guarana – skutki uboczne i przeciwwskazania

Przedawkowanie guarany jest bezpośrednio związane z obecnością kofeiny. Do objawów zatrucia należą:

  • bóle głowy,
  • rozdrażnienie, zaburzenia psychoruchowe, zmiany nastroju,
  • stany lękowe,
  • kołatanie serca,
  • bezsenność,
  • biegunka i wymioty.

Guarana w nadmiarze powoduje zaburzenie koncentracji, splątanie myśli, przyspiesza oddech, daje uczucie zwiększonej ciepłoty ciała. Nadmiar kofeiny może powodować zahamowanie odczuwania łaknienia. Preparatów zawierających guaranę nie należy łączyć z alkoholem. Szczególnie niebezpieczne są napoje energetyczne z dodatkiem guarany spożywane przez nastolatków. U młodych osób skutki uboczne nadmiaru kofeiny pojawiają się szybciej niż u dorosłych i mogą mieć znacznie poważniejsze konsekwencje.

Przeciwwskazania do stosowania guarany to:

  • wiek dziecięcy,
  • ciąża,
  • karmienie piersią,
  • problemy jelitowe,
  • zaburzenia sercowo–naczyniowe,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • bezsenność.

Guarana – odchudzanie

Guarana na odchudzanie często dodawana jest do preparatów przyśpieszających spalanie tłuszczu. Zawarta w niej kofeina nasila termogenezę, przez co zwiększa wydatek energetyczny organizmu, dodatkowo przyspiesza metabolizm tłuszczów.

Guarana zwiększa wytrzymałość i możliwości organizmu, dzięki temu wysiłek fizyczny może trwać dłużej, organizm spala więcej energii, co pomaga utrzymać prawidłową masę ciała. Guarana przed treningiem (5 g) może być przyjmowana na około 30 min., co dostarcza około 250 mg kofeiny. Pobudzenie organizmu utrzymuje się przez kolejne 6–7 godzin.

W wyniku silnego pobudzenia układu nerwowego, może hamować łaknienie pośrednio działając na ośrodek głodu i sytości. Zastosowanie guarany w codziennej diecie może przynieść korzystne efekty odchudzające. Można ją dodawać do owsianki, smoothie, soków lub przyjmować doustnie w tabletkach.

Guarana w ciąży

Rozważając możliwość stosowania guarany przez kobiety w ciąży należy zwrócić uwagę przede wszystkim na zawarte w niej duże ilości kofeiny. Polskie wytyczne dotyczące zasad żywienia kobiet w ciąży nie eliminują całkowicie kofeiny z diety, jednak ograniczają ją do minimum.

Metabolizm kofeiny u kobiet w ciąży jest zazwyczaj spowolniony, kofeina przechodzi przez łożysko i może zaburzyć rozwój płodu oraz zwiększyć ryzyko poronień. Nadmierne spożycie kofeiny może prowadzić z jednej strony do małej masy urodzeniowej dziecka, zaś z drugiej do nadmiernego przyrostu masy ciała w wieku niemowlęcym i wczesnodziecięcym, co może być efektem uszkodzenia wewnątrzmacicznego mózgu i zaburzenia regulacji apetytu.

Dopuszcza się wypijanie jednej filiżanki kawy dziennie, co odpowiada ok. 100 mg kofeiny, a maksymalna dawka dostarczana ze wszystkich produktów to 200–300 mg. Należy pamiętać, że kofeina znajduje się również w herbacie, kakao czy napojach.

Guarana w ciąży i u kobiet karmiących jestprzeciwwskazanaz uwagi na znacznie wyższą zawartość kofeiny w guaranie niż w innych produktach roślinnych.

Guarana czy kofeina z kawowca?

Pomimo wysokiej zawartości kofeiny, guarana nie działa aż tak gwałtowne jak to jest w przypadku kawy. Jest to związane z obecnością garbników, naturalnie występujących w guaranie, które spowalniają uwalnianie kofeiny. Opóźniony jest czas pełnej aktywacji kofeiny oraz wydłużony okres jej działania (nawet do 6–8 godzin). Kofeina z kawy wykazuje działanie po około 45–60 min. i utrzymuje swoją aktywność przez około 4–5 godzin.

Guarana do picia nie obciąża żołądka, jest wchłaniana w jelitach, a nie jak w przypadku kofeiny z kawy, zarówno w żołądku, jak i w jelitach. Z uwagi jednak na swój gorzki smak nie jest możliwe jej celebrowanie w taki sposób jak spożycie kofeiny z kawy, co daje dużą przyjemność miłośnikom tego napoju.

Bibliografia

  1. Jędrzejko K., Guarana – kofeinowa używka podbijająca świat czy suplement diety i lek. Probl Nark, 2007; 2: 80-90.
  2. Karłowicz-Bodalska K. i wsp., Surowce roślinne o działaniu wzmacniającym libido w stanach dysfunkcji seksualnej. Postępy Fitoterapii 1-2/2005, s. 42-49.
  3. Świątkowska D., Poradnik żywienia kobiet w ciąży. Instytut Matki i Dziecka Klinika Położnictwa i Ginekologii.
  4. Wierzejska R., Kofeina – Powszechny składnik diety i jej wpływ na zdrowie., Rocz Panstw Zakl Hig. 2012; 63 (2) 141 - 147.
Opublikowano: ; aktualizacja: 01.02.2019

Oceń:
4.5


Może cię

Rzodkiewka – właściwości, wartości odżywcze, działanie prozdrowotne

Rzodkiewka jest rośliną z rodziny kapustowatych. W medycynie ludowej jest używana jako domowy sposób w ...

Por – właściwości, wartości odżywcze, przepisy

Por – warzywo z rodzaju czosnek – cechują małe wymagania uprawne. Por właściwości zawdzięcza licznym ...

Propolis (kit pszczeli) – właściwości i zastosowanie – na co pomaga maść propolisowa i nalewka z propolisu

Propolis to produkt wytwarzany przez pszczoły z kitu pszczelego i balsamu pyłkowego. Jest bogaty w ...

Fioletowe ziemniaki – przepisy, właściwości i wartości odżywcze

Fioletowe ziemniaki, zwane również truflowymi czy niebieskimi są odmianą tradycyjnych białych ziemniaków. Są jednak od ...

Skrobia modyfikowana E1422 – właściwości, zastosowanie, szkodliwość

Skrobia modyfikowana to skrobia naturalna poddana odpowiedniej obróbce. Najwięcej tego wielocukru znajduje się w zbożach ...

Selen – właściwości, nadmiar i niedobór – w czym jest selen?

Selen, choć ludzki organizm potrzebuje go w śladowych ilościach, jest niezbędny do prawidłowej pracy organizmu. ...

Arbuz – kalorie, właściwości, wartości odżywcze i przepisy

Arbuz to popularny owoc rośliny z rodziny dyniowatych zwanej kawonem. Składa się w ponad 90 ...

Kalafior – właściwości, indeks glikemiczny i przepisy

Kalafior jest rośliną z rodziny kapustowatych. To bardzo cenne warzywo, bogate w witaminy i składniki ...

Pistacje – właściwości, zastosowanie, kalorie, cena

Pistacje są nie tylko smaczne, ale również zdrowe. To cenne źródło składników mineralnych, witamin oraz ...

Rukola – właściwości, kalorie, wartości odżywcze i przepisy

Rukola, a dokładnie rokietta siewna to jednoroczna roślina należąca do rodziny kapustowatych. Pochodzi z basenu ...

Pomidory – wartości odżywcze, właściwości, przepisy

Pomidor zwyczajny to roślina, której owoce cieszą się niezwykłą popularnością w kuchniach całego świata. Początkowo ...

Miód manuka – właściwości, opinie, cena – na co pomaga miód z Nowej Zelandii?

W ostatnim czasie nowozelandzki miód manuka stał się jednym z najpopularniejszych rodzajów miodów, również w ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon