Uraz kręgosłupa piersiowego i lędźwiowego – objawy i leczenie

Urazy kręgosłupa należą do najcięższych obrażeń narządu ruchu. Do najczęstszych przyczyny uszkodzenia kręgosłupa oraz rdzenia kręgowego zalicza się urazy powstałe na skutek wypadków, nieleczoną osteoporozę oraz nowotwory. Uszkodzeniu kręgosłupa mogą towarzyszyć: wstrząs, uszkodzenie rdzenia kręgowego i mózgu, a także narządów wewnętrznych.

Uraz kręgosłupa – jakie przyczyny są najczęstsze?

Urazy kręgosłupa z definicji to najczęściej niezamierzone uszkodzenie pojawiające się pod wpływem zadziałania czynnika mechanicznego. Jako przyczyny podaje się uraz kręgosłupa po skoku do wody, uraz po upadku z wysokości czy też niestabilność kręgosłupa po wypadku samochodowym. Uszkodzenia kręgosłupa prowadzą często do niepełnosprawności okresowej lub trwałej, co jest uzależnione od wielu czynników. Wśród nich wymienia się stopień rozległości i ciężkości doznanych obrażeń, jakość świadczeń zdrowotnych. Ilość wypadków wzrasta poprzez zmieniający się tryb życia, warunki pracy, przewlekłe przemęczenie oraz chęć jak najszybszego przemieszczania. W Polsce powikłania urazów układu kostno-mięśniowego plasują się na trzeciej pozycji zaraz po chorobach układu krążenia oraz nowotworach.

Uraz kręgosłupa lędźwiowego i piersiowego

Najczęstszą przyczyną zazwyczaj niegroźnej kontuzji kręgosłupa są wypadki w domu i jego otoczeniu. Największe ryzyko przypisuje się osobom nieaktywnym, z obniżoną sprawnością fizyczną. Takim kontuzjom mogą także ulegać ludzie zdrowi przemieszczający się jednak w sposób brawurowy, nieodpowiedzialny i zbyt energiczny. Wraz z wiekiem znacząco wzrasta prawdopodobieństwo doznania kontuzji. Wśród przyczyn takich urazów kręgosłupa podaje się upadki z drabiny, balkonu, okna, konia, dachu, drzewa, dźwigania, upadki na tym samym poziomie oraz przygniecenia, w wyniku pobicia, uprawiania sportu. Wówczas często dochodzi do stłuczenia kręgosłupa, urazów kręgosłupa piersiowego i lędźwiowego.

Upadki mogą powodować złamania wyrostków kolczystych kręgów, pęknięcia kręgów w przypadku osteoporozy która osłabia ich strukturę i zwiększa podatność na złamania kompresyjne pod wpływem obciążenia. W wyniku wypadku często dochodzi także do uszkodzenia aparatu więzadłowego prowadzącego do jego osłabiania, a w konsekwencji do niestabilności.U chorych na osteoporozę mogą one występować nawet po niewielkich urazach. Ryzyko złamań osteoporotycznych jest istotnie wyższe dla kobiet niż dla mężczyzn.

Wśród bardzo często wymienianych przyczyn urazów kręgosłupa szyjnego podaje się wypadki komunikacyjne (kolizja samochodowa) oraz uraz kręgosłupa po skoku do wody. Przeczytaj więcej o urazie typu smagnięcie biczem, które jest charakterystyczne dla urazów kręgosłupa po wypadku samochodowym.

Jakie są objawy uszkodzenia kręgosłupa lędźwiowego?

Upadek na plecy w wyniku wspomnianych wcześniej incydentów może generować bardzo różne dolegliwości. Do objawów urazu kręgosłupa lędźwiowego zaliczamy mogące pojawiać się:

  • dolegliwości bólowe o charakterze rwy kulszowej (ból promieniujący od pośladka wzdłuż kończyny dolnej do różnych jej poziomów);
  • porażenie poprzeczne o zakresie zależnym od miejsca urazu będące konsekwencją ucisku na rdzeń kręgowy;
  • zaburzenia funkcji oddawania moczu oraz stolca;
  • korzeniowe zespoły bólowe o charakterze napadowym;
  • kręgozmyk (samoistne powolne zsuwanie się jednego z kręgów kręgosłupa);
  • przewlekły, uogólniony ból pleców;
  • ograniczenie zakresu ruchomości kręgosłupa lędźwiowego.

Przeczytaj jakie są objawy złamania kręgosłupa.

Uraz kręgosłupa piersiowego – objawy

Dolegliwości kręgosłupa piersiowego spowodowane urazem to najczęściej:

  • bóle klatki piersiowej, ból promieniujący wzdłuż żebra określany jako nerwoból międzyżebrowy;
  • dolegliwości bólowe występujące podczas oddychania zlokalizowane w obszarze klatki piersiowej;
  • ograniczenia zakresu ruchomości kręgosłupa piersiowego.

Należy zaznaczyć, że czas występowania objawów oraz ich kompilacja może być różna w zależności od mechanizmu i stopnia rozległości urazu.

Czy wiesz, że... naciekanie struktur kręgosłupa przez przerzuty nowotworowe prowadzi do niszczenia otaczających go tkanek miękkich oraz tkanki kostnej. Skutkiem wymienionych procesów jest utrata podporowej funkcji kręgosłupa. Przerzuty są przyczyną złamań kompresyjnych kręgosłupa. Przerzuty leczy się korzystając z środków farmakologicznych, radioterapii, metod operacyjnych. Przerzuty najczęściej pojawiają się u osób między 40 a 70 rokiem życia, zdecydowanie częściej u mężczyzn. Przyczyną tego jest występujący tylko u mężczyzn nowotwór stercza, który to bardzo często daje przerzuty do kości. Najczęstszym objawem jest ból kręgosłupa pojawiający się w nocy bądź też po przyjęciu pozycji leżącej.

Uraz kręgosłupa szyjnego

Wśród bardzo często wymienianych przyczyn urazów kręgosłupa szyjnego podaje się wypadki komunikacyjne (kolizja samochodowa) oraz uraz kręgosłupa po skoku do wody. Pierwszy z mechanizmów doprowadza do bardzo gwałtownych ruchów odcinka szyjnego przypominających ruch smagnięcia biczem, stąd też określenie dla tego typu urazu. Najczęściej doprowadza do naderwania więzadeł i skręcenia odcinka szyjnego, co skutkuje okresową utratą stabilności oraz niezwykle bolesnym ograniczeniem zakresu ruchomości praktycznie w każdym kierunku. Może to także skutkować pojawieniem się zawrotów głowy czy zaburzeniami równowagi. Kolejny mechanizm powoduje złamanie kręgosłupa szyjnego na określonym poziomie poprzez uderzenie głową o dno zbiornika wodnego w wyniku tzw. skoku na główkę. Rezultatem jest najczęściej częściowe lub całkowite przerwanie rdzenia kręgowego doprowadzające do porażenia zgodnie z zasadą,że im wyżej doszło do złamania tym większy obszar objęty jest porażeniem i gorsze jest rokowanie. Do tego typu wypadków dochodzi najczęściej w okresie letnim wśród młodych ludzi jako rezultat brawury i lekkomyślności.

Jakie są objawy uszkodzenia rdzenia kręgowego?

Badania i diagnostyka

Niezależnie od rodzaju urazów niezwykle istotna jest odpowiednia i szybka diagnostyka. W połączeniu z objawami pozwala nam dokładnie określić stopień ciężkości urazu, prognozować skutki, ewentualne powikłania i konsekwencje a także postawić rokowania co do przebiegu leczenia i rehabilitacji.

W celach dokładnego obrazowania w zastosowaniu jest rentgenodiagnostyka (RTG kręgosłupa) w przypadku podejrzenia urazów kręgosłupa o charakterze łagodnym typu pęknięcie kręgu w mechanizmie złamania kompresyjnego, czy bólu pleców po upadku. Badanie tomografii komputerowej oraz obrazowanie z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego ma swoje zastosowanie w momencie bardzo ciężkich urazów o dużej rozległości, mogących nieść ze sobą ryzyko poważnych powikłań lub wymagających niezwykle precyzyjnych technik obrazowania ze względu na konieczność uchwycenia wszystkich okolicznych struktur i potwierdzenia lub wykluczenia ewentualnego ich naruszenia.

Pierwsza pomoc przy urazie kręgosłupa

Pierwsza pomoc to przede wszystkim zabezpieczenie miejsca wypadku tak, aby nie dochodziło do kolejnych incydentów zagrażających życiu poszkodowanego i osób udzielających pomocy. Przy podejrzeniu złamania kręgosłupa staramy się także nie zmieniać pozycji pacjenta jeśli nie jest to konieczne, ponieważ możemy doprowadzić do jeszcze poważniejszych konsekwencji i zaostrzenia się objawów prowokując zagrożenia dla zdrowia i życia pacjenta. Należy bezwzględnie wezwać pogotowie ratunkowe, którego zespół po przyjeździe poddaje ocenie stan poszkodowanego i stosuje ewentualne unieruchomienie, zabezpieczając należycie miejsce urazu.

Rokowania, konsekwencje, powikłania

Konsekwencjami urazów kręgosłupa mogą być zaburzenia czucia, trwałe uszkodzenia tkanki kostnej, mięśniowej, nerwowej. Może to skutkować trwałym obniżeniem sprawności fizycznej oraz niepełnosprawnością. Ograniczenie zakresu ruchomości, przewlekły ból mogą na stałe wykluczyć pacjenta z uprawiania bardzo wielu dyscyplin sportowych oraz form aktywnego spędzania wolnego czasu. Co gorsza, w przypadku skoków do wody i urazów kręgosłupa szyjnego może dochodzić do całkowitego porażenia ciała pacjenta, co skutkuje brakiem czucia i ruchu konkretnych jego partii. Częściowy lub całkowity niedowład, czy porażenie mogą być także konsekwencją urazów pozostałych odcinków kręgosłupa przebiegających z przerwaniem rdzenia kręgowego. Obszar objęty takim deficytem neurologicznym jest uzależniony od lokalizacji uszkodzenia rdzenia kręgowego, czy ewentualnie nerwu obwodowego. Prowadzi to do obniżenia jakości życia oraz dalej, zaburzeń sfery psychicznej pacjenta, inwalidztwa wymuszającego poruszania się na wózku. Bardzo częstym zjawiskiem jest obniżenie nastroju czy depresja jako reakcja pacjentów na fizyczną niepełnosprawność. Wskutek traum jakimi są urazy zwiększa się także odsetek osób niepełnosprawnych dotkniętych kalectwem w wyniku wypadków. Obecnie jest to blisko 30 %. Lekarze biją na alarm wobec powikłań urazów kręgosłupa, które trwale mogą obniżać jakość życia pacjentów i zmniejszać poziom ich partycypacji w życiu społecznym.

Bibliografia

  • Kalinowski P., Czerska B.: Epidemiologia urazów wśród hospitalizowanych w 2006 roku w 6. Szpitalu Wojskowym w Dęblinie. Problemy Higieny Epidemiologii 2007;88(4):455-460.
  • Jabłońska R., Swincow A.: Stan emocjonalny chorych leczonych operacyjnie z powodu dyskopatii kręgosłupa. Pielęgniarstwo neurologiczne i neurochirurgiczne 2012;3:103-108.
  • Wysocka B., Ślusarz R., Haor B.: Epidemiologia urazów kręgosłupa w materiale własnym Pogotowia Ratunkowego we Włocławku: badania retrospektywne. Pielęgniarstwo neurologiczne i neurochirurgiczne 2012;3:109-118.
  • Lipiński J., Jasek J.: Wstęp do traumatologii [w:] Noszczyk W (red): Chirurgia. PZWL, Warszawa 2005: 238-244.
  • Kiwerski J. Urazy kręgosłupa odcinka szyjnego i ich następstwa. PZWL, Warszawa 1993.
  • Brzezicki G., Borejsza-Wysocki M., Gmerek L., Gaca M. Urazy kręgosłupa i rdzenia kręgowego w następstwie urazów z wysokości. Neuroskop. 2004;6:144-148.
  • Niemcunowicz-Janica A., Janica J.R., Ptaszyńska- -Sarosiek I. Urazy kręgosłupa w materiale Zakładu Medycyny Sądowej AMB w latach 2001–2005. Archiwum Medycyny Sądowej i Kryminologii. 2007;57(3):298-301.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Skolioza u dzieci

Skolioza u dzieci jest to boczne skrzywienie kręgosłupa, większe niż 10 stopni, któremu dodatkowo często ...

Tetraplegia (porażenie czterokończynowe) – objawy, leczenie, rehabilitacja

Uszkodzenie rdzenia kręgowego jest bardzo poważnym stanem, który może dotyczyć nawet pół miliona osób rocznie. ...

Zniesienie lordozy szyjnej – przyczyny, objawy, leczenie, ćwiczenia

Zniesienie lordozy szyjnej jest zaburzeniem fizjologicznej krzywizny kręgosłupa. Do spłycenia lordozy dochodzi w wyniku choroby ...

Jak dbać o kręgosłup?

Ból kręgosłupa może pojawiać się w zwyrodnieniu kręgosłupa, w dyskopatii, skrzywieniu. Co robić by mieć ...

Metoda McKenziego – działanie, ćwiczenia, opinie, skuteczność

Można odnieść wrażenie, że pomimo dobrego poznania mechanizmów rozwoju chorób kręgosłupa, większość sposobów leczenia bólu ...

Ćwiczenia na skoliozę – przykłady, rodzaje – jakie stosować?

Skolioza, czyli boczne skrzywienie kręgosłupa, jest chorobą cywilizacyjną. Organizm człowieka jest stworzony do ruchu i ...

Dystrofia mięśniowa Duchenne'a

Dystrofia mięśniowa Duchenne’a (łac. dystrophia progressiva pseudohypertrophica) to nieuleczalna choroba dziedziczna. Jest to najczęściej występująca ...

Plecy płaskie – leczenie, ćwiczenia

Plecy płaskie to wada postawy, w której cechą charakterystyczną jest zmniejszenie fizjologicznych krzywizn kręgosłupa, to ...

Uraz kręgosłupa u dziecka

Urazy kręgosłupa są najczęściej skutkiem wypadku komunikacyjnego i należą do najniebezpieczniejszych urazów ciała u dzieci. ...

Ból dolnego odcinka kręgosłupa

Ból w dolnej części kręgosłupa jest drugim co do częstości występowania, po bólach głowy, objawem ...

Skrzywienie kręgosłupa (boczne) – przyczyny, objawy, rehabilitacja, jak leczyć?

Skrzywienie kręgosłupa to jedna z najczęstszych wad postawy. Najczęściej lekarze diagnozują skoliozę, czyli boczne skrzywienie ...

Wideo – Uszkodzenia rdzenia kręgowego

W przypadku uszkodzenia rdzenia kręgowego w odcinku szyjnym obserwuje się niedowłady lub zaburzenia czucia w ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon