D-dimery – norma, wyniki, co oznaczają podwyższone i wysokie?

D-dimery są specyficznymi cząsteczkami powstałymi z rozpadu zakrzepu zlokalizowanego w naczyniach krwionośnych. Oznaczenie D-dimerów dostarcza istotnych informacji diagnostycznych na temat żylnej choroby zakrzepowo zatorowej. Norma D-dimerów to wartości poniżej 500µg/l. Podwyższone D-dimery mogą wskazywać na ryzyko zakrzepicy lub zatorowości płucnej.

Czym są D-dimery?

D-dimer bądź dimer D jest to fragment sieci fibryny (białko, które wytrąca się z osocza w procesie krzepnięcia krwi). Są to dwie cząsteczki (dwa monomery) połączone ze sobą wiązaniem krzyżowym. Powstaje, gdy enzym plazmina likwiduje powstałe skrzepy – jest to czynnik obronny przed zakrzepicą. Duży poziom D-dimerów we krwi świadczy o walce organizmu z patologicznymi skrzepami w świetle naczyń.

W przypadku przerwania ciągłości tkanki dochodzi do krwawienia. Naturalną obroną organizmu ludzkiego jest dążenie do zahamowania tego krwawienia poprzez uruchomienie procesu krzepnięcia. Miejsce wypływu krwi zostaje pokryte siatką włóknika (fibryny), który zostaje umocniony przez elementy morfotyczne krwi. Tworzy się czop, który zatrzymuje krwawienie. Następnie zachodzi proces fibrynolizy, a więc działanie mające na celu usunąć niepotrzebną już skrzeplinę. W wyniku działań odpowiednich enzymów fibryna zawarta w rusztowaniu zakrzepu zostaje rozłożona m.in. na pary monomerów połączone specjalnym wiązaniem kowalencyjnym. Pary te nazwane są D-dimerami.

D dimery a zakrzepica

Oprócz powstania zakrzepu mającego na celu zahamowanie wypływu krwi z uszkodzonego naczynia krwionośnego możemy mieć do czynienia również z powstawaniem skrzepliny w wyniku wykrzepiania się krwi. Wiąże się to z bezpośrednim zlepiania się i osadzania płytek krwi w naczyniu krwionośnym. Stan taki jest niezwykle niebezpieczny gdyż może prowadzić do zwężenia naczyń krwionośnych, a w następstwie doprowadzić do niedokrwienia okolicznych tkanek.

Przykładami takiej sytuacji może być zawał serca, zawał jelita czy też udar niedokrwienny mózgu. Znana jest również odwrotna sytuacja, kiedy to zakrzep blokuje odpływ krwi z danego miejsca. Powstaje w tym przypadku tzw. przekrwienie bierne. Innym niebezpieczeństwem związanym z zakrzepami jest fakt, że od powstałego czopu może oderwać się nie niewielki fragment materiału zakrzepowego, który wraz z prądem krwi zostanie przeniesiony do mniejszy naczyń zamykając ich światło. Podczas organizacji takiego zakrzepu również dochodzi do rozłożenia fibryny na mniejsze cząsteczki – D-dimery.

Łatwo więc zauważyć, że obecność D-dimerów we krwi jest związana z wcześniejszym powstaniem zakrzepu w naczyniach krwionośnych. Normalnie u człowieka te cząsteczki nie powinny być wykrywane. Obecność D-dimerów we krwi świadczy o powstałej skrzeplinie. Niewielkie stężenia D-dimerów wskazują na niewielki proces tworzenia się zakrzepów. Niskie D-dimery przy sklasyfikowania pacjenta do grupy wysokiego ryzyka rozwój zakrzepicy wymagają jednak pogłębionej diagnostyki.

Wysokie D-dimery wskazują na obecność materiału zakrzepowego i większe ryzyko powstania niedokrwienia ważnych tkanek dla organizmu człowieka.

Jakie są wskazania do badania D-dimerów?

Oznaczenie stężenia D-dimerów nie jest standardowym badaniem wykonywanym w ramach morfologii krwi. Poziom D-dimerów we krwi u pacjenta wykonuje się w przypadku podejrzenia zakrzepu lub zatoru naczyń krwionośnych.

Oznaczenia D-dimerów jest przydatne u pacjentów z podejrzeniem żylnej choroby zakrzepowo zatorowej. Szczególnie obarczonych zakrzepicą żył głębokich lub zatorowością płucną.

Poziom D-dimerów wykonywany jest również u pacjentów z podejrzeniem zespołu rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC). Zwłaszcza jeżeli wyniki laboratoryjne pacjenta wskazują na nadpłytkowość. Jest to stan zagrażający życiu, w którym układ równowagi między krzepnięciem a upłynnianiem krwi jest zupełnie rozchwiany. Badanie dimeru D jest w tej sytuacji szczególnie ważne, gdyż jego stężenie wzrasta już w czasie poprzedzającym chorobę, kiedy możliwe są jakiekolwiek działania.

Podstawowym wskazaniem do badania jest wykluczenie istotnej żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) u chorych z małym lub średnim ryzykiem zakrzepicy żył głębokich, zatorowości płucnej.

Jak się przygotować do badania?

Pacjent przed oznaczeniem D-dimerów nie musi się specjalnie przygotowywać. Do oznaczenia D-dimerów potrzebna jest próbka pełnej krwi pacjenta. W celu pobrania materiału do badania wykonuje się wkłucie do naczynia żylnego. Najczęściej jest to żyła łokciowa znajdująca się na kończynie górnej. Badanie krwi powinno być wykonane na czczo.

Do oznaczenia stężenia D-Dimerów można pobrać krew żylną, tętniczą bądź pełną krew włośniczkową. Jeśli materiał pobierany jest z żył bierze się pod uwagę te najlepiej widoczne i zlokalizowane w dole łokciowym, u dzieci natomiast stosuje się niewielkie nacięcie nożem lekarskim (lancetem) na skórze w celu wywołania niewielkiego krwawienia. Otrzymaną próbkę wysyła się do analizy.

Jakie są metody badania?

Jest klika metod służących do oceny poziomu D-dimerów. Różnią się one aparaturą oraz czasem wykonania oznaczenia. Standardową techniką oznaczenia stężenia D-dimerów jest metoda immunoenzymatyczna – ELISA. Nie jest jednak chętnie stosowana ze względu na długi czas wykonywania oznaczenia (do 8 godzin), a także skomplikowany proces przygotowania próbek. W chwili obecnej stosuje się zautomatyzowaną aparaturę, która podaje wyniki ilościowe oznaczenia D-dimerów znaczenie szybciej, nawet do 1 godziny.

D-dimery – norma

Normą dla D-dimerów są wartości poniżej 500µg/l. Ta wartość dotyczy osoby dorosłej, przed 70 rokiem życia. Stężenie D-dimerów wraz z wiekiem ulega podwyższeniu. Dlatego podczas interpretacji wyniku należy uwzględnić inne czynniki, które mogą mieć wpływ na wynik.

Ocena otrzymanych wartości oznaczenia powinna być przeprowadzona przez lekarza prowadzącego.

Wysokie i podwyższone D-dimery

Interpretacje poziomu D-dimerów należy prowadzić z uwzględnieniem innych badań laboratoryjnych, obrazowych, a także objawów klinicznych prezentowanych przez pacjenta. Jest to bardzo ważne, aby ocenić pacjenta całościowo, a nie jedynie ze względu na podwyższony wynik D-dimerów.

U pacjentów z podejrzeniem zakrzepicy żył głębokich wykonuje się między innymi oznaczenie D-dimerów oraz badanie USG kończyn dolnych. Jeżeli badanie obrazowe nie wykaże żadnych niepokojących zmian, poziom D-dimerów nie przekroczy wartości 500µg/l można wykluczyć postawione podejrzenie.

Podobnie jest w przypadku zatorowości płucnej. Pacjent z tą dolegliwością będzie się uskarżał na ból w klatce piersiowej, duszność, a także będzie obecne krwioplucie. Oznaczenie D-dimerów zleca się po otrzymaniu niejednoznacznego wyniku scyntygrafii płuc. Wynik poniżej górnej granicy pozwala wykluczyć zator płuc.

Podwyższone D-dimery – interpretacja wyników

U pacjentów z podejrzeniem rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego, wyniki laboratoryjne przedstawiają:

  • podwyższony poziom D-dimerów powyżej 500µg/l;
  • obniżona wartość płytek krwi (mniejsza niż 100000/µl);
  • obniżone stężenie protrombiny o 50 proc.;
  • wartości fibrynogenu mniejsze niż 1g/l.

D-dimery w ciąży i innych stanach (podwyższone)

Nieswoiście podwyższony poziom D-dimerów występuje w przebiegu:

  • ciąży;
  • chorób wątroby;
  • zakrzepicy;
  • infekcji;
  • chorób nowotworowych;
  • po dużych zabiegach chirurgicznych.
Opublikowano: ; aktualizacja: 29.05.2015

Oceń:
4.4


Może cię

Odwodnienie organizmu – jakie są objawy i leczenie

Odwodnienie kojarzone jest przede wszystkim jako efekt niewystarczającej podaży płynów. Możliwych przyczyn niedoboru wody w ...

Progesteron – norma, ocena wyniku badania i stężenia hormonu PRG

Badanie progesteronu służy do monitorowania przebiegu ciąży i owulacji. Luteina oznaczana jest w diagnostyce niepłodności, ...

Przeciwciała IgM przeciwko wirusowi Epsteina-Barr IgM

Badanie na obecność przeciwciał IgM przeciwko wirusowi Epsteina-Barr wykonuje się u pacjentów, u których podejrzewa ...

Markery nowotworowe

Markery nowotworowe, nazywane inaczej znacznikami nowotworowymi, są to substancje o różnej budowie chemicznej i strukturze ...

Lipemia surowicy – co to jest, objawy, przyczyny, leczenie, dieta

Lipemia to pojęcie oznaczające nadmiernie zwiększone stężenie lipidów we krwi. Takie zaburzenie może świadczyć o ...

Antygen HE4 – badanie na raka jajnika

Antygen HE4 jest czułym markerem stosowanym w diagnostyce raka jajnika. Oznaczenie przydatne jest w diagnostyce ...

Interferon gamma – badanie, wyniki, leczenie

Interferon gamma (IFN-γ) to cytokina o działaniu prozapalnym. Interferon gamma wykazuje działanie immunomodulujące. Oznaczanie poziomu ...

Hemodynamika (serca) – co to jest, jakie badania robi się w pracowni?

Hemodynamika to dziedzina medycyny zajmująca się dynamiką przepływu krwi. Układ krążenia to bardzo złożony system, ...

Niedobór żelaza – przyczyny, objawy, leczenie

Niedokrwistość z niedoboru żelaza najczęściej jest wynikiem niewystarczającej podaży żelaza w diecie. Objawami anemii z ...

Badanie CK (kinaza kreatynowa)

CK, czyli kinaza kreatynowa oznaczana jest w przypadku podejrzenia uszkodzenia mięśni szkieletowych, w monitorowaniu leczenia ...

Streptococcus pneumoniae (dwoinka zapalenia płuc) – co to jest, objawy, leczenie, jak można się zarazić?

Streptococcus pneumoniae to Gram(+) bakteria, określana jako dwoinka zapalenia płuc. Bakteria ta wywołuje jednak wiele ...

Przeciwciała ANCA – kiedy wykonywać to badanie?

Przeciwciała ANCA, czyli przeciwciała skierowane przeciwko cytoplazmie własnych granulocytów obojętnochłonnych to przeciwciała pojawiające się w ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon