DIC – zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego

DIC czyli zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego jest najpoważniejszą w skutkach dla matki i dziecka nabytą koagulopatią położniczą. Jej przebieg może być bardzo gwałtowny i prowadzić do zgonu. Aby zapobiec DIC niezbędne jest wczesne wykrycie powikłań, które prowadzą do jego powstania.

DIC – jak i dlaczego powstaje?

Zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego polega na aktywacji kaskady krzepnięcia – trombiny i fibryny, które to prowadzą do wytworzenia licznych mikrozakrzepów w świetle naczyń krwionośnych.

Ten stan prowadzi do zużycia czynników krzepnięcia – fibrynogenu, płytek krwi (trombocytów) i innych., powodując objawy skazy krwotocznej – koagulopatii ze zużycia. Dochodzi wtedy do krwawień w obrębie tkanek, np. skóry i błon śluzowych, narządów, np. stawów oraz układów, np. pokarmowego, moczowo-płciowego.

Zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego – objawy

W każdym z etapów rozwijania się zespołu DIC występują inne objawy.

Pierwszy etap, gdy powstają zakrzepy, objawia się niewydolnością:

  • oddechową,
  • nerek,
  • wątroby.

Dochodzi do martwicy skóry, zakrzepicy żył, a w konsekwencji nawet do śpiączki.

W etapie drugim, gdy dochodzi do powstania plazminy i towarzyszącym temu krwawieniom, obserwuje się:

  • siniaki i wybroczyny na powłokach skórnych,
  • krwawienia z miejsc wkłuć dożylnych oraz ran chirurgicznych.

Dodatkowo, dochodzi do krwawień z przewodu pokarmowego, z drzewa oskrzelowego oraz do ośrodkowego układu nerwowego, w skład którego wchodzą mózg i rdzeń kręgowy.

W kolejnym etapie obserwuje się:

  • tachykardię (przyspieszoną akcję serca powyżej 100 uderzeń na minutę),
  • hipotensję (obniżoną wartość ciśnienia tętniczego krwi <100 mmHg skurczowego lub <60 mmHg rozkurczowego),
  • obrzęk.

Objawy te związane są z rozwijającym się wstrząsem hipowolemicznym, pomimo uzupełniających strat objętości krwi w organizmie.

Zespół wykrzepiania wewnątrznaczyniowego może przebiegać w procesie ostrym lub przewlekłym. W procesie ostrym szybko dochodzi do zużycia płytek krwi i innych czynników krzepnięcia. W procesie przewlekłym obserwuje się ciągłe powstawanie licznych mikrozakrzepów w wielu miejscach organizmu. Powoduje to stopniowe niedotlenianie tkanek, które doprowadza do niewydolności różnych narządów.

Powikłania położnicze a DIC – zespół DIC a ciąża

Do powikłań prowadzących do zespołu DIC zalicza się:

  • przedwczesne oddzielenie się łożyska,
  • zator płynem owodniowym,
  • nadciśnienie indukowane ciążą, stan przedrzucawkowy czy rzucawka,
  • HELLP (ciężkie powikłanie stanu przedrzucawkowego lub rzucawki),
  • wstrząs septyczny lub hipowolemiczny,
  • zakażenie wewnątrzmaciczne,
  • obumarcie dziecka,
  • przetoczenie niezgodnej krwi.

Leczenie i zapobieganie DIC

Podstawą postępowania terapeutycznego jest leczenie choroby, będącej przyczyną patologicznej aktywacji układu krzepnięcia. W leczeniu tym czasem należy usunąć zatrzymane fragmenty łożyska, lecz w niektórych przypadkach konieczne jest ukończenie ciąży. Leczy się także objawy wstrząsu, wypełniając łożysko naczyniowe płynami i utrzymując odpowiednią podaż tlenu do komórek organizmu (przetaczanie preparatów krwi oraz wentylacja mechaniczna). Uzupełnianie czynników krzepnięcia (przetaczanie osocza, płytek i in.) odbywa się pod kontrolą badań laboratoryjnych.

Aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia zespołu wykrzepiania wewnątrznaczyniowego należy dążyć do zapobiegania powikłań, które do niego prowadzą.

Do czynników ryzyka przedwcześnie oddzielonego łożyska należą:

  • wielorodność >3 porodów,
  • stosowanie używek (narkotyki, papierosy, alkohol) przez matkę,
  • nadciśnienie,
  • ciąża mnoga,
  • uraz.

Nadciśnienie indukowane ciążą jest czynnikiem predysponującym do przedwczesnego oddzielenia się łożyska. Wiele chorób u matki, np. cukrzyca czy choroba nerek także będą prowadziły do powstania nadciśnienia tętniczego.

Do zatoru płynem owodniowym może dojść w sytuacji przedostania się go do układu krążenia matki przez uszkodzone sploty żylne szyjki macicy, żyły miejsca łożyskowego oraz mięśnia macicznego. Musi istnieć różnica ciśnień, która wtłoczy płyn owodniowy do żył matki. Najczęściej ma to miejsce przy trwającej czynności skurczowej mięśnia macicy. Duże ryzyko występuje przy cięciu cesarskim lub pęknięciu macicy. Może się zdarzyć także w sytuacji amniotomii czyli sztucznego przerwania błon płodowych w celu indukcji porodu.

Zakażenia wewnątrzmaciczne mogą przedostawać się przez krew i łożysko, kanał szyjki macicy lub przez ognisko zakażenia w jamie brzusznej. Dlatego bardzo ważne jest postępowanie w ciąży, zapobiegające wystąpienia infekcji. Ważne jest prowadzenie higienicznego trybu życia oraz unikanie kontaktu z zanieczyszczoną żywnością.

Przebieg zespołu krzepnięcia wewnątrznaczyniowego jako powikłania położniczego zależy od przyczyny jego wystąpienia. Rozpoznanie opiera się na stwierdzeniu obecności przyczyny, objawach klinicznych oraz badaniach laboratoryjnych. Trzeba mieć na uwadze, że ustalenie rozpoznania bywa niekiedy trudne. Szczególnie ma to miejsce przy gwałtownym krwotoku położniczym, gdzie pierwszeństwo ma postępowanie zapobiegające utracie krwi, a nie postępowanie diagnostyczne.

Opublikowano: ; aktualizacja: 23.04.2015

Oceń:
4.4


Może cię

Blokery kanału wapniowego

Blokery kanału wapniowego (syn. antagoniści kanału wapniowego, Ca-blokery) zostały wprowadzone do leczenia nadciśnienia tętniczego w ...

Komorowe i nadkomorowe zaburzenia rytmu serca

Zaburzenie rytmu serca częściej określane jest jako arytmia. Przyczyny niemiarowej pracy serca są bardzo różne. ...

Leki antyarytmiczne (na arytmię serca)

Leki antyarytmiczne stosuje się w celu unormowania zaburzenia rytmu serca. Leki na arytmię serca zostały ...

IUGR (wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu płodu)

IUGR z ang. Intrauterine Growth Restriction, czyli wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu płodu lub hipotrofia. O terminie ...

Ciąża pozamaciczna

Ciąża pozamaciczna to stan, w którym dochodzi do zagnieżdżenia się jaja płodowego poza jamą macicy. ...

Palpitacja serca

Palpitacje serca (kołatanie serca) są nieprzyjemnym odczuciem szybkiego, nierównego bicia serca, czasem określane są także ...

Zespół wątrobowo-nerkowy

Zespół wątrobowo-nerkowy to bardzo poważne schorzenie, które ma związek z pogorszeniem funkcjonowania dwóch niezwykle istotnych ...

Nadczynność tarczycy a serce

Nadczynność tarczycy, a w konsekwencji przyspieszony metabolizm ma negatywny wpływ na wszystkie narządy, także na ...

Tachykardia – co to jest częstoskurcz – jakie są przyczyny, objawy, leczenie

Tachykardia to rodzaj zaburzenia rytmu serca, w którym częstość pracy serca osiąga wartość powyżej 100 ...

Poronienie samoistne

Poronienie jest to samoistne zakończenie ciąży trwającej nie dłużej niż 22 tygodnie. Takie dolegliwości jak ...

Zespół WPW (zespół Wolffa-Parkinsona-White'a)

Zespół Wolffa-Parkinsona-White'a charakteryzuje się zaburzeniem przewodzenia impulsu elektrycznego w sercu. Jest to schorzenie wrodzone. Należy ...

Małowodzie

Małowodzie oznacza małą ilość płynu owodniowego. Stan ten rozpoznaje się, gdy ilość płynu owodniowego między ...

Komentarze (0)