Lipemia surowicy – co to jest, objawy, przyczyny, leczenie, dieta

Lipemia to pojęcie oznaczające nadmiernie zwiększone stężenie lipidów we krwi. Takie zaburzenie może świadczyć o poważnych zaburzeniach gospodarki lipidowej w organizmie. Lipemia może również zaburzać oznaczenia niektórych substancji znajdujących się we krwi. Termin surowica lipemiczna, że staje się ona mętna i gołym okiem można stwierdzić podwyższoną ilość lipidów w surowicy.

Co to jest lipemia?

Lipemia oznacza nieprawidłowo wysoką zawartość lipidów we krwi. W ludzkim osoczu znajdują się różne lipidy, m.in. tłuszcze, sterole (w tym cholesterol) oraz rozpuszczalne w tłuszczach witaminy. Ponieważ lipidy nie są rozpuszczalne w wodzie, są one transportowane jako specjalne kompleksy lipidowo-białkowe, czyli lipoproteiny. Transport odbywa się z jelit do wątroby za pośrednictwem chylomikronów oraz pomiędzy pozostałymi tkankami za pośrednictwem lipoprotein o różnej gęstości (VLDL, LDL i HDL).

Co to jest surowica lipemiczna?

Oznacza to, że osoba przygotowująca próbkę stwierdziła gołym okiem podwyższoną zawartość lipidów. Lipemię w surowicy można więc czasem stwierdzić makroskopowo, tzn. gołym okiem. Próbka surowicy lub osocza jest wówczas mętna, może nawet przypominać mleko. Zazwyczaj mętne zabarwienie surowicy jest widoczne przy stężeniu triglicerydów od 400 do 800 mg/dl (norma to stężenie poniżej 150 mg/dl).

O czym świadczy lipemia, czy daje objawy?

Przyczyny lipemii mogą być różne. Można je podzielić na dwie grupy, pierwotne i wtórne. Przyczyny pierwotne obejmują wrodzone zaburzenia budowy lipoprotein, niedobór, lipazy lipoproteinowej oraz schorzenia takie jak rodzinna hipertriglicerydemia oraz rodzinna mieszana hiperlipidemia. Wrodzone hiperlipidemie mogą ujawniać się już w młodym wieku. W przypadku rodzinnego występowania możliwe jest stwierdzenie lipemii u niemowląt i małych dzieci.

Do wtórnych przyczyn lipemii należą:

  • nadużywanie alkoholu,
  • cukrzyca,
  • zespół metaboliczny,
  • zespół nerczycowy,
  • toczeń układowy,
  • żywienie pozajelitowe,
  • przewlekła choroba nerek,
  • niedoczynność tarczycy lub niedoczynność przysadki,
  • stosowanie niektórych leków takich jak: acytrecyna, sterydy, estrogeny, inhibitory proteazy, olanzapina.

Lipemia nie daje objawów odczuwalnych dla pacjenta.

Przeczytaj co to jest hipertrójglicerydemia.

Lipemia poposiłkowa

Najczęstszym rodzajem jest jednak lipemia poposiłkowa. Przez pewien czas po spożyciu posiłku poziom lipidów, podobnie jak glukozy rośnie. Stąd, aby uniknąć lipemii po jedzeniu, zaleca się wykonywanie niektórych badań krwi na czczo.

Istnieje również zależność pomiędzy lipemią, a odżywianiem. Osoby spożywające posiłki bogate w tłuszcze oraz cukry proste mają większą skłonność do lipemii. Na zaburzenia gospodarki lipidowej oraz węglowodanowej są także bardziej narażone osoby z otyłością brzuszną.

Przyczyną hiperlipidemii może być nie tylko nadużywanie alkoholu ale również nagłe zaprzestanie spożywania. Bardzo rzadko w takim przypadku może rozwinąć się tzw. zespół Zievego, na który poza zaburzeniami lipidowymi składają się zapalenie lub stłuszczenie wątroby, hiperlipidemia, żółtaczka i anemia hemolityczna.

Jakie objawy daje stłuszczenie wątroby?

Lipemia, surowica lipemiczna i badania laboratoryjne

Jak już wspomniano surowica lipemiczna oznacza to, że osoba przygotowująca próbkę stwierdziła gołym okiem podwyższoną zawartość lipidów. Taka informacja mówi nam to, że istnieje ryzyko błędu laboratoryjnego. Zwiększona zawartość lipoprotein we krwi utrudnia analizę niektórych jej składników. Lipemia ma wpływ na oznaczenia:

  • stężenia albuminy, cholesterolu, glukozy, mocznika, kwasu moczowego, kreatyniny;
  • elektrolitów, takich jak sód, wapń, magnez, potas, chlorki;
  • aktywności enzymów wątrobowych, amylazy, kinazy kreatynowej, dehydrogenazy mleczanowej;
  • stężenia leków, w tym: salicylanów, wankomycyny, teofiliny;
  • poziomu testosteronu.

Wartości niektórych parametrów oznaczanych w surowicy lipemicznej mogą być zaniżone, a inne zaś zawyżone. Przykładowo fałszywie niskie mogą być wartości elektrolitów oznaczanych za pomocą elektrod pośrednich.

Leczenie lipemii

W przypadku kiedy pojawia się bardzo znaczna, silna lipemia w przypadki kiedy występują podejrzenia błędu w badaniach laboratoryjnych należy powtórzyć pobranie próbki krwi po zachowaniu 12-godzinnej przerwy od spożywania posiłków.

Jeśli lipemia utrzymuje się pomimo bycia na czczo, laboratorium może zastosować większe rozcieńczenie badanych próbek. Przykładowo wysoka zawartość lipidów wpływa na próbki rozcieńczone w stosunku 1:20, a przy zastosowaniu rozcieńczenia 1:400 wpływ ten jest mniejszy. Istnieje również możliwość oddzielenia warstwy tłuszczowej za pomocą ultrawirowania lub rozpuszczenia jej przy użyciu rozpuszczalnika organicznego. Metody te nie są jednak zawsze dostępne, a czasami nie mogą być stosowane ze względu na zakłócenie pomiaru.

Jakie mogą być skutki i powikłania po lipemii?

Przyczyny zwiększonej zawartości lipidów zawsze powinny być wyjaśnione. Jeśli w danym przypadku problemem nie jest prosta zależność między lipemią, a dietą należy poszukiwać źródła zaburzenia i wdrożyć odpowiednie leczenie. Wysokie stężenia trójglicerydów są jednym z głównych czynników ryzyka wystąpienia ostrego zapalenia trzustki. Występujące rzadziej wrodzone zaburzenia gospodarki lipidowej są ważnym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.

Jeśli po wykryciu lipemii potwierdzi się podejrzenie np. rodzinnej hipertriglicerydemii, należy koniecznie wdrożyć leczenie. Podstawą są zalecenia dietetyczne polegające na ograniczeniu spożycia tłuszczów i cukrów prostych oraz całkowitym zaprzestaniu picia alkoholu. Dieta powinna za to zawierać ok. 2–4 gram na dobę wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Występują one naturalnie w tłustych rybach morskich. W leczeniu farmakologicznym stosuje się fibraty i statyny.

Bibliografia

  • P. Gajewski (red.): Interna Szczeklika 2015. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2015; s. 28-29, 162-165
  • Rodwell V. W., Bender D. A., Botham K. M., Kennelly P. J., Weil P., A.: Biochemia Harpera. Wyd. VII. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2018; s. 317-338.
  • Kroll, M. H. (2004). Evaluating interference caused by lipemia. Clinical Chemistry, 50(11), 1968–1969.
  • Walker, P. L., & Crook, M. A. (2013). Lipaemia: Causes, consequences and solutions. Clinica Chimica Acta, 418, 30–32.
Opublikowano: ; aktualizacja: 14.05.2019

Oceń:
4.8


Może cię

Powiększona śledziona – jakie choroby powodują taki objawy?

Powiększenie śledziony diagnozowane jest u dorosłych jak i u dzieci. Ze względu na rodzaj unerwienia ...

Odwodnienie organizmu – jakie są objawy i leczenie

Odwodnienie kojarzone jest przede wszystkim jako efekt niewystarczającej podaży płynów. Możliwych przyczyn niedoboru wody w ...

Przeciwciała ANCA – kiedy wykonywać to badanie?

Przeciwciała ANCA, czyli przeciwciała skierowane przeciwko cytoplazmie własnych granulocytów obojętnochłonnych to przeciwciała pojawiające się w ...

Porfiria – czym są porfirie?

Porfira, a właściwie porfirie to kilkanaście schorzeń mogących mieć charakter nabyty lub wrodzony. Podstawą choroby ...

Anemia u kobiet – przyczyny, objawy i leczenie niedokrwistości

Anemia u kobiet jest rozpoznawana częściej niż u mężczyzn. Anemia, czyli niedokrwistość, to obniżone stężenie ...

Hemodynamika (serca) – co to jest, jakie badania robi się w pracowni?

Hemodynamika to dziedzina medycyny zajmująca się dynamiką przepływu krwi. Układ krążenia to bardzo złożony system, ...

Niedokrwistość syderoblastyczna (nadmiar żelaza we krwi) – przyczyny, objawy, leczenie

Niedokrwistość syderoblastyczna (wrodzona lub nabyta) to anemia, gdzie mamy do czynienia z nadmiarem żelaza we ...

Ziarnica złośliwa (chłoniak Hodgkina) – objawy, przyczyny, rokowania, przerzuty

Ziarnica złośliwa, nazywana również chłoniakiem Hodgkina, należy do schorzeń nowotworowych układu limfatycznego. Zdiagnozowana w początkowym ...

Ostra białaczka limfoblastyczna

Ostra białaczka limfoblastyczna (chłoniak limfoblastyczny) jest nowotworem wywodzącym się z linii limfocytów B lub T ...

Niedobór żelaza – przyczyny, objawy, leczenie

Niedokrwistość z niedoboru żelaza najczęściej jest wynikiem niewystarczającej podaży żelaza w diecie. Objawami anemii z ...

Interferon gamma – badanie, wyniki, leczenie

Interferon gamma (IFN-γ) to cytokina o działaniu prozapalnym. Interferon gamma wykazuje działanie immunomodulujące. Oznaczanie poziomu ...

D-dimery – norma, wyniki, co oznaczają podwyższone i wysokie?

D-dimery są specyficznymi cząsteczkami powstałymi z rozpadu zakrzepu zlokalizowanego w naczyniach krwionośnych. Oznaczenie D-dimerów dostarcza ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon