Leki rozkurczowe – bez recepty, na receptę – działanie, rodzaje, stosowanie

Leki rozkurczowe (inaczej leki spazmolityczne) wykorzystuje się w medycynie od lat. Ich szerokie spektrum działania pozwala na zastosowanie tych środków w terapii wielu poważnych chorób. Najczęściej jednak, zaleca się je osobom borykającym się z bólami brzucha o różnym nasileniu (wzdęcia, menstruacja, niestrawność). Jakie rodzaje leków rozkurczających się wyróżnia i jak działają?

Leki spazmolityczne (rozkurczowe) – działanie, rodzaje

Mechanizm leków rozkurczających wiąże się z ich działaniem zwiotczającym mięśnie gładkie. Głównie w przewodzie pokarmowym – lecz nie tylko. Fachowo nazywa się je lekami spazmolitycznymi. Ich nazwa wiąże się z wpływem tych preparatów na procesy wewnątrzkomórkowe, receptory błonowe, oraz przekaźniki neuronalne i zachodzące między nimi interakcje.

W związku z powyższym leki spazmolityczne dzieli się na:

  • spazmolityki bezpośrednie – pod względem chemicznym są alkaloidami izochinolinowymi lub ich pochodnymi; mają działanie rozkurczające na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego oraz układu krążenia; są wskazane w kolkach nerkowych, wątrobowych; stosuje się je w terapii nadciśnienia i przy bolesnych miesiączkach;
  • leki rozkurczające o działaniu pośrednim – ich działanie odnosi się do konkretnej grupy mięśni i wiąże z oddziaływaniem na receptory autonomiczne; stosuje się je w kolkach nerkowych, dróg moczowych i żółciowych; leki te stosuje się podczas porodu przedwczesnego, ponieważ mają hamujący wpływ na mięśniówkę macicy; mogą je stosować kobiety w ciąży jako prewencyjne leki chroniące przed poronieniem; u panów wykorzystuje się je w terapii przerostu gruczołu krokowego.

Leki rozkurczowych są stosowane w lecznictwie typu otwartego i zamkniętego. Powinno się je zażywać jedynie w razie konieczności. Narastające objawy warto skonsultować z lekarzem.

Leki rozkurczowe – na ból brzucha, skurcze jelit, niestrawność

Kolka jelitowa jest schorzeniem charakteryzującym się sporym dyskomfortem w obrębie narządów układu pokarmowego. Skurcze jelit powodują bowiem tępy i przenikliwy ból w jamie brzusznej. Dolegliwości przychodzą falami, a ból ustępuje samoistnie po paru godzinach. Większość pacjentów, w czasie występowania objawów, sięga po leki rozkurczowe na jelita. Stosuje się zwykle leki rozluźniające, które ułatwiają pozbycie się gazów. Kolka jelitowa jest, w głównej mierze, przypadłością niemowląt. Na brzuch dla dzieci stosuje się wtedy krople (najczęściej simetykon). Skurczom jelit towarzyszy niekiedy przelewanie się w brzuchu i bolesność przy badaniu palpacyjnym (twardy brzuch). Wiąże się to zwykle z niestrawnością.

Najczęściej stosowanym preparatem, oprócz symetykonu, jest drotaweryna. Poprzez swoje działanie zwiększa napływ wapnia do komórek, co skutkuje rozluźnieniem mięśni gładkich w przewodzie pokarmowym. Tabletki z drotaweryną można kupić w aptece. Preparat ten podaje się też domięśniowo, lub dożylnie (postać zastrzyków, wlewów). Postrzega się go jako silne leki rozkurczowe bez recepty. Drotaweryna jest skutecznym lekiem na ból brzucha wywołany zatruciem, albo niestrawnością. Można ją też wykorzystać jako środek przeciwskurczowy na woreczek żółciowy.

Leki rozluźniające – na miesiączkę

U kobiet ból brzucha kojarzy się z nadejściem menstruacji. Przyczyną bólu są skurcze mięśni gładkich w układzie moczowo-płciowym. Jest on tępy i promieniujący od jajników, aż do jamy brzusznej. Pojawienie się dyskomfortu w tym obrębie może być też pierwszym objawem endometriozy. Najskuteczniejszym obecnie preparatem na bóle miesiączkowe jest butylobromek hioscyny.

Hioscyna to alkaloid tropanowy występujący w liściach bielunia. Pod względem chemicznym jest antagonistą ośrodkowych i obwodowych receptorów mięśni gładkich. Przenika do łożyska i kobiecego, dlatego nie powinna być stosowana przez kobiety w ciąży i mamy karmiące. Dzieci mogą przyjmować butylobromek tylko za zgodą lekarza i pod warunkiem, że ukończyły 6 rok życia. Lek można kupić bez recepty w ilości 10 sztuk. Dostępne są czopki i tabletki do połykania. Na ból brzucha spowodowany miesiączką stosuje się też drotawerynę i papawerynę.

Leki rozkurczowe – atak kolki nerkowej

Kolka nerkowa jest pierwszym symptomem kamicy nerkowej. Jest to bardzo bolesna przypadłość. Chory ma napadowe ataki bólu promieniujące aż do pleców. Odczuwa też bolesne parcie na mocz. W takich sytuacjach zaleca się pacjentom leki rozkurczowe na receptę. Podaje się je zwykle w postaci zastrzyków domięśniowych, lub wlewów dożylnych.

Preparaty rozkurczowe podawane w taki sposób to papaweryna. Jej działanie jest podobne do drotaweryny, ale po podaniu dożylnym działa szybciej. Zastrzyk można ponowić po 3-4 godzinach od podania pierwszej dawki. Papaweryna jest również składnikiem czopków o działaniu spazmolitycznym. Jest to lek robiony, którego przygotowanie odbywa się tylko i wyłącznie na podstawie recepty lekarskiej.

Leki rozkurczowe dla dzieci

Skurcze brzucha u małych i starszych dzieci pojawiają się w wyniku nagromadzonych gazów w jelitach (np. kolka u niemowlaka). Winny jest temu pokarm mamy, która uległa pokusie zjedzenie niewłaściwych produktów. Wzdęcia u dzieci są bolesne, a ich pierwszym objawem jest płacz i rozdrażnienie maluszka. Leki przeciwskurczowe tj. papaweryna czy drotaweryna nie są odpowiednie dla dzieci. W ich przypadku stosuje się leki na wzdęcia z zawartością simetykonu. Kropelki z tą substancją można kupić w aptece bez recepty. Simetykon mogą stosować również dorośli pod postacią kapsułek lub saszetek do picia.

Simetykon jest związkiem krzemu – substancją powierzchniowo czynną pozbawioną aktywności biologicznej. Ze względu na swoje właściwości, zmniejsza napięcie powierzchniowe gazów w przewodzie pokarmowym. Ułatwia w ten sposób ich wydalanie. Nie ulega wchłanianiu. Działa tylko w obrębie przewodu pokarmowego. Nie ma potwierdzonego jego negatywnego wpływu na płód w okresie ciąży. Nie stwierdzono także jego szkodliwości przy karmieniu piersią.

Leki rozkurczowe są łatwo dostępne. Mimo że stwierdzono ich małą szkodliwość na organizm, to należy stosować je z umiarem i w ramach zdrowego rozsądku.

Bibliografia

  1. Jak działają leki rozkurczowe? DOWIEDZ SIĘ WSZYSTKIEGO! [serwis familie.pl, 2014].
  2. Leki spazmolityczne, mgr farm. Kamila Kulbaka, aptekamedia.pl
  3. https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/antispasmodic 

Opublikowano: ; aktualizacja: 17.09.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Masaż niemowlaka

Badania naukowe dowiodły, że masaż niemowlaka niesie wiele korzyści dla dziecka i rodzica. Masaż jest ...

Wideo – Kiedy płacz dziecka oznacza chorobę?

Dla niemowlaka płacz jest jedyną dostępną formą sygnalizowania oraz egzekwowania potrzeb. Płacz dziecka nie zawsze ...

Ból nerki – jakie mogą być przyczyny bólu nerek?

Ból w chorobach nerek lokalizuje się najczęściej w okolicy lędźwiowej. Jego charakter oraz objawy towarzyszące ...

Endometrioza a bolesne miesiączki

Krwawieniu miesięcznemu często towarzyszą dodatkowe objawy. Zaliczają się do nich osłabienie, ból okolicy podbrzusza, zaburzenia ...

Kolka nerkowa

Kolka nerkowa to typowy objaw kamicy nerkowej. Jest to ból okolicy lędźwiowej, często promieniujący. Bólowi ...

Zatrucia pokarmowe u dzieci

Przyczyną zatrucia pokarmowego u dziecka jest zazwyczaj spożycie skażonej przez drobnoustroje żywności lub wody. U ...

Dlaczego niemowlę płacze?

Wszystkie niemowlęta płaczą, ale niektóre robią to częściej niż inne. Bardzo często rodzice są sfrustrowani ...

Sposoby na kolkę niemowlęcą

Kolka niemowlęca to bardzo częste zjawisko, dotyczące niemowląt w wieku od około trzeciego tygodnia do ...

Wideo – Bolesne miesiączki

Miesiączka stanowi prawdziwy problem dla niemalże 40% kobiet, ponieważ u nich wiąże się ona nie ...

Niestrawność – jak się jej pozbyć?

Niestrawność (określana także mianem dyspepsji czy, potocznie przez pacjentów, niestrawnością żołądka) to zespół objawów po ...

Kolka u niemowlaka – przyczyny, objawy, badania, leki, krople, domowe sposoby, zapobieganie

Kolka u niemowlaka występuje najczęściej o określonej porze dnia i pojawia się cyklicznie. Objawy to: ...

Leczenie endometriozy

Zdiagnozowana endometrioza wymaga szybkiego wdrożenia leczenia. Leczenie endometriozy umożliwia nie tylko zniesienie objawów tej choroby, ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon