Stres a choroby jelit i choroby żołądka

Brak zdjęcia

13 lutego 2017

Wiele osób skarżących się na ból jelit i ból brzucha zastanawia się jak stres wpływa na choroby przewodu pokarmowego. Przewlekły stres może nasilać objawy nieswoistych zapaleń jelit. Niektóre choroby jelit jak np. zespół jelita wrażliwego wiąże się z występowaniem depresji. Objawami silnego stresu mogą być problemy z żołądkiem i jelitami, utrata apetytu, biegunki.

Jak reagujemy na stres?

Pojęcie stresu wprowadził po raz pierwszy do medycyny kanadyjski endokrynolog Hans Selye. Dziesięciokrotnie nominowany do Nagrody Nobla lekarz poświęcił całą swoją karierę naukową na badanie zjawiska. Skupił się na tym, jak długotrwały czynnik stresowy wpływa na odpowiedź ciała. Stres definiował jako nieswoistą reakcję organizmu na wymagającą sytuację i twierdził, że nie byłoby bez niego życia.

Wyróżnił także triadę reakcji organizmu zwaną nieswoistą odpowiedzią na stres:

  • powiększenie gruczołów nadnerczy, które są odpowiedzialne za produkcję katecholamin (adrenaliny i noradrenaliny) oraz kortykosteroidów (m.in. kortyzol),
  • zmniejszenie grasicy,
  • powstanie wrzodów na żołądku (we wrażliwej na kwas solny błonie śluzowej żołądka).

Stres a jelito wrażliwe

Pierwszy raz związek pomiędzy mózgiem a funkcjonowaniem układy pokarmowego i jego mikroflory bakteryjnej wysnuł w 1977 Engel. Narządy są połączone immunologicznie, nerwowo oraz neuroendokrynnie.

W ostatnich latach zjawisko to zyskuje szczególne zainteresowanie środowisk naukowych, które odkrywają wzajemne powiązanie pomiędzy stanem psychicznym, a jakością jedzenia i funkcjonowaniem układu trawiennego (badają jak stres działa na jelita).

Zaobserwowano, że u ponad połowy pacjentów z zespołem jelita nadwrażliwego występuje depresja. Co ciekawe dla przyczyny powstania zaburzeń, w badaniu na szczurach udowodniono, że przeniesienie mikroflory bakteryjnej od chorego na depresję do zdrowego zwierzęcia wywołuje objawy choroby u wcześniej zdrowego biorcy. Wskazuje to, że nieprawidłowy skład treści jelitowej powoduje zaburzenia biochemiczne w mózgu, które doprowadzają do stanu obniżonego nastroju i anhedonii (braku umiejętności odczuwania przyjemności).

Jak stres wpływa na pracę jelit?

Jak działa układ trawienny w czasie stresu? Żołądek opróżnia się z opóźnieniem, charakterystyczne jest zaleganie pokarmu i długotrwałe uczucie pełności w brzuchu. Śniadaniem można się najeść niemalże na cały dzień. Motoryka i pasaż treści jest wydłużony zarówno w jelicie cienkim, jak i grubym. Błona śluzowa jelit staje się łatwo przepuszczalna, przez co antygeny i substancje z papki jelitowej pobudzają włókna nocyceptywne (bólowe) i wywołuję nieprzyjemne doznania bólowe (określane przez pacjenta jako ból żołądka, ból jelit, bóle brzucha skurcze brzucha).

Organizm w stanie pobudzenia stresowego produkuje adrenalinę, która niekorzystnie działa na błonę śluzową przewodu pokarmowego. Przewlekłe napięcie powoduje jej niedokrwienie i niedotlenienie. Pacjent odczuwa dyskomfort w nadbrzuszu i ból po jedzeniu. Często pojawiają się nudności i wymioty podbiegnięte krwią. Obniża się apetyt. Odczuwalne są zarówno skurcze w jelitach, jak i wzdęcia. Przedstawiony obraz jest charakterystyczny dla ostrej gastropatii krwotocznej. Podobne mechanizmy są odpowiedzialne za wytworzenie wrzodu stresowego, który najczęściej jest spotykany w żołądku i dwunastnicy.

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego to nieswoiste zapalenie jelit o niewyjaśnionej przyczynie. Zaobserwowano, że stres wywołuje częstsze nawroty choroby. Objawiają się pod postacią biegunki z krwią oraz ogólnego osłabienia i utraty masy ciała. W cięższych przypadkach występuje gorączka i obrzęki, przyspiesza tętno oraz pojawia się ból brzucha.

Inne objawy nadmiernego stresu

Ile jest osób, tyle jest reakcji na stres. Niektórzy mają problemy z żołądkiem i jelitami, utratę apetytu, inni mają uczucie ciągłego głodu i chęć nieustającego jedzenia. Pojawia się uczucie duszności, czyli poczucie subiektywnego braku powietrza. Przyspiesza tętno, co może tworzyć iluzję kołatania w klatce piersiowej. Człowiek jest rozdrażniony, nie może się na niczym skupić.

W nocy są problemy z zasypianiem, a w dzień nadmierne zmęczenie i ospałość. Częste są też uderzenia gorąca lub zimna. Układ immunologiczny osłabia się, co powoduje zaostrzenia w przebiegu chorób autoimmunologicznych i zapalnych, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów, choroba Hashimoto, jelito nadwrażliwe, cukrzyca typu 1, wrzodziejące zapalenie jelita grubego czy choroba Leśniowskiego-Crohna.

Jakie są sposoby na stres?

W dzisiejszych czasach niemożliwe jest całkowite uniknięcie stresu, dlatego należy pracować nad swoim podejściem i reakcjami. Trzeba pilnie się obserwować i niejako z dystansu określić, co powoduje w nas napięcie i niepokój. Nie można dopuścić do kumulacji stresu i codziennie zapewnić sobie chwilę relaksu.

Profesjonalne wsparcie można uzyskać uczestnicząc w psychoterapii, a zwłaszcza terapii poznawczo-behawioralnej. Ułatwi ona pozbycie się niepoprawnych wzorców zachowań. Dobrym pomysłem jest uczestnictwo w zajęciach jogi lub regularne wykonywanie ćwiczeń relaksujących.

W skrajnych przypadkach można wspomóc się leczeniem farmakologicznym. Skutecznym sposobem na stres są leki przeciwlękowe i przeciwdepresyjne. Niektórym ulgę przynoszą mieszanki ziołowe.

Opublikowano: ; aktualizacja: 09.05.2017

Oceń:
4.7


Może cię

Zespół jelita drażliwego – przyczyny, objawy, badania, leczenie, domowe sposoby

Zespół jelita drażliwego (ang. irritable bowel syndrome, IBS) to choroba przewlekła cechująca się zaburzoną perystaltyką ...

Jelito drażliwe u dziecka

Zespół jelita drażliwego jest często występującym zaburzeniem przewodu pokarmowego. Powoduje on takie objawy, jak np. ...

Uczucie pełności w jamie brzusznej

Jama brzuszna jest częścią ciała, która łączy w sobie wiele funkcji. W okolicach brzucha znajduje ...

Choroby jelit

Choroby jelit obejmują dużą grupę schorzeń, które jako jedne z najczęstszych powodują nieprzyjemne dla pacjenta ...

Dieta w zespole jelita drażliwego – co jeść, a czego unikać przy zaostrzeniu choroby?

Stosowane dotychczas w zespole jelita drażliwego metody terapeutyczne często nie przynoszą zadowalających efektów, jednakże modyfikacja ...

Ból brzucha po jedzeniu a choroby jelit

Ból brzucha może mieć wiele różnorodnych przyczyn. Silny ból nierzadko pojawia się po jedzeniu. Bardzo ...

Wideo – Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego, według definicji, można rozpoznać wtedy, kiedy, przez ostatnie trzy miesiące chory zgłasza ...

Zespół jelita drażliwego u dziecka

Zespół jelita drażliwego (ang. Irritable Bowel Syndrome – IBS) to przewlekły lub nawracający ból brzucha, ...

Leki i zioła na zaparcia

Wielu pacjentów skarży się na różnego rodzaju dolegliwości ze strony układu trawiennego. Jednym z najczęściej ...

Bolesne skurcze jelit – przyczyny

Bolesne skurcze jelit stanowią relatywnie często występujący problem, który dotyka zarówno osoby młode, jak i ...

Zaburzenia trawienia

Zaburzenia trawienia są jedną z najbardziej dokuczliwych, a zarazem najczęstszych dolegliwości występujących w podobnym stopniu ...

Zaburzenia perystaltyki jelit

Zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego są bardzo powszechnym problemem, dotykającym pacjentów w różnym wieku. Zarówno przyśpieszona, ...

Komentarze (1)


Sport i dieta bardzo pomagają przy moim IBS. Nauczyłam sobie radzić ze stresem, ale czasem jak za dużo się w pracy dzieje i śpię po 4-5h to jelita mi mocno dokuczają. Ale zaczęłam z tym dodatkowo walczyć i stosuję de butir w kapsułkach, który dobrze poprawił pracę jelit już po 3 miesiącach . Skończył się problem z zaparciami i biegunkami, jest naprawdę ok.
Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon