Leukonychia

Leukonychia, bielactwo paznokci czy też „kwitnące paznokcie”. Takimi terminami określamy najczęściej spotykaną zmianę zabarwienia paznokci. Leukonychia to defekt charakteryzujący się białymi przebarwieniami paznokci. Termin ten wywodzi się z języka greckiego, gdzie „leuko” oznacza biały, natomiast „onyx” to paznokieć.

Budowa paznokcia

Warto wspomnieć, że paznokcie są przydatkami skóry składającymi się ze zrogowaciałych keranocytów, wody w ilości od 7% do 12% oraz około 1% ciał tłuszczowych. Pełnią one funkcję ochronną oraz przyczyniają się do bardziej precyzyjnych możliwości manualnych palców (w szczególności, gdy mowa o palcach kończyny górnej). W skład struktury paznokcia wchodzi płytka paznokciowa, spoczywająca na bogato unaczynionym łożysku. Ponadto wyróżniamy wał paznokciowy, korzeń paznokcia, obłączek i eponychium.

Z racji tego, że paznokcie należą do dystalnej części palców, są narażone na wszelkiego rodzaju urazy. Natomiast fakt, że mają styczność ze środowiskiem zewnętrznym, czyni je niezwykle wrażliwymi na różnorakie jednostki chorobowe. Warto nadmienić, że patogenezy na paznokciach bardzo często są źle diagnozowane, nieodpowiednio leczone lub całkowicie bagatelizowane, nie tylko przez samych pacjentów, ale w szczególności przez lekarzy.

Zarówno zewnętrzny wygląd paznokci, jak i ich ogólna kondycja umożliwia nam odczytanie wielu informacji na temat stanu całego organizmu.

Charakterystyka leukonychii

Leukonychia jest jednostką chorobową, którą możemy sklasyfikować w trzech różnych płaszczyznach.

Ze względu na czas, w którym powstała zmiana zabarwienia paznokcia, wyróżniamy bielactwo paznokci nabyte lub wrodzone.

Biorąc po uwagę obraz kliniczny, mówimy o zmianach częściowych oraz o zmianach całkowitych. W przypadku leukonychii częściowej plamy mogą występować ogniskowo, w postaci drobnych, białych punktów, mogą przybrać postać poprzecznych lub pionowych pasm lub wystąpić jako jednolite zabarwienie większej części paznokcia. Z tym ostatnim mamy do czynienia w przypadku paznokci Terry’ego, występującymi w przebiegu hiperalbuminemii czy też marskości wątroby. Obserwujemy obraz kliniczny, gdzie dystalna część zmienionego chorobowo paznokcia ma barwę różową, natomiast część proksymalna – barwę białą.

Najistotniejszym podziałem jest jednak podział odnoszący się do części zajmowanego paznokcia. Mówimy wtedy o leukonychii prawdziwej, pseudoleukonychii oraz leukonychii pozornej.

W przypadku leukonychii prawdziwej zmiany zabarwienia dotyczą łożyska i możemy mieć z nimi do czynienia w przebiegu pewnych jednostek chorobowych, jak i niedoborów wartości odżywczych, soli mineralnych i pierwiastków. Leukonychia prawdziwa spotykana jest między innymi w przebiegu rumienia wielopostaciowego, niewydolności serca, łysienia plackowatego, łuszczycy, ziarnicy złośliwej, niewydolności nerek, niedokrwistości sierpowatej, chorób infekcyjnych, urazach, przy wstrząsie bądź też niedoborze białka, cynku, hiperkalcemii czy też w wyniku zatrucia metalami ciężkimi.

Zmiany dotyczące płytki paznokcia określane pseudoleukonychią najczęściej towarzyszą zmianom grzybiczym, łuszczycowym, są wynikiem nieodpowiednio wykonanego zabiegu manicure lub używania nieodpowiednich lakierów do paznokci.

Choroby takie jak niedokrwistość, nadmierna potliwość, trąd, marskość wątroby, onycholiza, choroby nerek czy też niedobór albumin mogą dawać zmiany zlokalizowane na tkankach podpaznokciowych. Takie umiejscowienie określamy terminem leukonychii pozornej.

Mimo że bielactwo paznokci może być wynikiem tak wielu patologii, to najczęstszymi czynnikami, którym przypisujemy jego powstawanie, są niedobory wapnia, cynku, potasu czy też magnezu. W przypadku gdy plamki bądź częściowe zabarwienia paznokci występują z dużą częstotliwością, warto głębiej zbadać przyczynę ich powstawania, aby wykluczyć poważne choroby ustrojowe.

Leczenie i zapobieganie leukonychii

Pomijając leukonychię towarzyszącą poważnym jednostkom chorobowym, to niezależnie od ilości i wielkości zmian należy pamiętać, że są to zmiany tymczasowe i będą zanikać wraz ze wzrostem paznokci. Jest to jednak dość długi proces, uwarunkowany wieloma czynnikami. Przyjmuje się, że paznokcie rosną około 0,5 mm tygodniowo, latem obserwujemy wzrost do 0,12 mm dobowo. Szybciej rosną paznokcie palców środkowych. Paznokcie u stóp odrastają zdecydowanie dłużej. Uśredniając wszystkie czynniki, na odrost paznokci u dłoni poczekamy około 150 dni, a w przypadku stóp czas ten wydłuży się dwu- lub nawet trzykrotnie. Pamiętajmy również, że u osób w wieku geriatrycznym omawiane przydatki skóry rosną dużo wolniej.

Chcąc chronić się przed „kwitnącymi paznokciami”, należy zadbać o ich higienę i odpowiednią długość. Optymalny poziom wilgoci i pielęgnacja olejkami z zawartością witaminy E korzystnie wpłynie na walkę z przebarwieniami. Należy zwrócić uwagę na różnorodność produktów odżywczych w diecie i w razie potrzeby włączyć odpowiednią suplementację. Krótko opiłowana płytka będzie mniej podatna na uszkodzenia mechaniczne, które są tak często przyczyną powstawania leukonychii.

Jeśli ktoś boryka się z już istniejącymi przebarwieniami, odpowiednim preparatem maskującym będzie lakier do paznokci w odcieniach zbliżonych do naturalnego zabarwienia paznokcia.

Większość ludzi w przeciągu swojego życia ma do czynienia z problemem bielactwa paznokci. Najczęściej jest to zmiana wywołana urazem. Nawet jeśli nie jesteśmy w stanie przypomnieć sobie, aby do takowego urazu doszło, miejmy na uwadze cykl wzrostu paznokci. Od momentu uszkodzenia do zauważenia białej plamki może minąć nawet 2 tygodnie. Przy uwrażliwionej płytce leukonychię jest w stanie spowodować typowe dla wielu ludzi stukanie paznokciami o blat.

Sporadyczne zmiany na paznokciach nie wymagają naszej interwencji, jeśli jednak zauważymy ich powtarzalność, należy wykonać morfologię celem wykluczenia wspomnianych wcześniej jednostek chorobowych. W przypadku pogorszenia się ogólnego stanu zdrowia i częstego nawracania oznak bielactwa paznokci należy udać się do lekarza, by wykonać szczegółowe badania, a gdy zaistnieją ku temu przesłanki, podjąć odpowiednie leczenie.

Należy pamiętać również, że niezwykle istotną rzeczą jest wybór odpowiedniej manicurzystki, nie tylko ze względu na możliwość źle wykonywanego zabiegu, który może przyczyniać się do ciągłych objawów leukonychii, ale przede wszystkim dlatego, że to manicurzystka powinna zwrócić uwagę na stan zdrowia paznokci i w przypadku jakichkolwiek zmian patologicznych zasugerować nam odpowiedni sposób postępowania.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Antykoncepcja hormonalna a choroby wątroby

Antykoncepcja hormonalna, w szczególności oparta na przyjmowaniu tabletek dwuskładnikowych, wiąże się z ryzykiem uszkodzenia wątroby. ...

Przyczyny i objawy niewydolności wątroby

Niewydolność wątroby jest stanem, w którym narząd ten nie spełnia prawidłowo swojej funkcji. Ponieważ wątroba ...

Hemochromatoza

Hemochromatozę określa się czasami jako przeciążenie żelazem lub cukrzycę brunatną. Objawy hemochromatozy wynikają z nadmiaru ...

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, badania, leczenie, rokowania

Marskość wątroby, inaczej zwłóknienie wątroby, to choroba, w której uszkodzeniu ulega miąższ tego narządu. W ...

Niewydolność wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Niewydolność wątroby to znaczne zaburzenie jej funkcji. Przyczyny problemów z wątrobą obejmują czynniki zewnętrzne (np. ...

Badanie AlAT – norma i wyniki ALT (aminotransferazy alaninowej)

Aminontransferaza alaninowa (AlAT, ALT) w fizjologicznych warunkach w największej ilość w komórkach wątroby. Badanie AlAT ...

Autoimmunologiczne zapalenie wątroby

Autoimmunologiczne zapalenie wątroby to choroba ze spektrum schorzeń z autoagresji, których istota polega na powstawaniu ...

Zespół wątrobowo-nerkowy

Zespół wątrobowo-nerkowy to bardzo poważne schorzenie, które ma związek z pogorszeniem funkcjonowania dwóch niezwykle istotnych ...

Wirusowe zapalenie wątroby (WZW) – jak można się zarazić, jakie są objawy i jak leczyć?

Wirusowe zapalenia wątroby (A, B, C, D, E, F, G) wywoływane są częściowo przez wirusy ...

Próby wątrobowe

Próby wątrobowe to badanie krwi służące przede wszystkim do diagnozowania żółtaczki (najczęstszy objaw chorób wątroby). ...

Encefalopatia wątrobowa – przyczyny, objawy, leczenie, rokowanie

Encefalopatia wątrobowa to zaburzenie neurologiczne, które powstaje na skutek chorób wątroby. Przyczyną jest najczęściej niewydolność ...

Choroby wątroby

Wśród chorób wątroby dominują ostre zapalenia wątroby typu B i C. Wiele uszkodzeń wątroby jest ...

Komentarze (0)