Onycholiza – odwarstwianie paznokci

Onycholiza jest objawem, przez który należy rozumieć oddzielenie się płytki paznokciowej od leżącego pod nią łożyska paznokcia. Odwarstwienie płytki rozpoczyna się od strony obrąbka naskórkowego podpaznokciowego (to znaczy tzw. „wolnego brzegu”) bądź od strony bocznej. Onycholizie towarzyszy zmiana zabarwienia płytki paznokciowej z różowej na białą. Leczenie onycholizy polega na leczeniu jej przyczyny.

Onycholiza – co to jest?

Onycholiza to utrata anatomicznej integralności pomiędzy płytką paznokciową palców rąk lub stóp a leżącym pod nią łożyskiem paznokcia.

Onycholiza objawia się nieregularną granicą pomiędzy różową częścią płytki paznokciowej a jej białym wolnym brzegiem w momencie jej odchylenia od łożyska paznokcia. Co więcej, większa część płytki paznokciowej staje się nieprzezroczysta, przyjmując białą, żółtą lub zieloną barwę.

Przebarwienie pod płytką paznokciową może wystąpić w wyniku wtórnego nadkażenia bakteryjnego. W zależności od przyczyny wywołującej onycholizę, pod brzegiem płytki paznokciowej może gromadzić się pogrubiona skóra, co przyczynia się do powstawania widocznych makroskopowo deformacji (zagłębień) na jej powierzchni grzbietowej.

Proces oddzielania się płytki paznokciowej od łożyska paznokcia zazwyczaj przebiega bezboleśnie, zwłaszcza jeśli zachodzi on powoli i stopniowo. Ból może pojawić się w przypadku, gdy odwarstwienie płytki paznokciowej postępuje daleko w kierunku macierzy paznokcia, jako rezultat przebytego urazu lub toczącego się lokalnie zakażenia.

Nie jest znana dokładna częstość występowania tego objawu – dotychczas nie ma rzetelnie przeprowadzonych badań epidemiologicznych obejmujących swym zasięgiem terytorialnym obszar Europy Środkowej. Mimo to w środowisku lekarskim panuje przekonanie, że jest to zjawisko dość powszechne. Onycholizę obserwuje się u pacjentów każdej rasy, nieco częściej u kobiet, głównie u osób dorosłych.

Onycholiza – jaka jest przyczyna odwarstwiania paznokci?

Przyczyna odwarstwiania paznokci w wielu przypadkach pozostaje niejasna. Wiadomo, że prawidłowo ukształtowane (zbudowane) łożysko paznokcia nie posiada warstwy ziarnistej komórek naskórka (keratynocytów). Każdy proces zakłócający powstawanie i formowanie się łożyska paznokcia (np. łuszczyca) może przyczynić się do wykształcenia w jego obrębie warstwy ziarnistej, czego konsekwencją jest onycholiza.

Wziąwszy pod uwagę przyczynę leżącą u podłoża tego objawu, onycholizę możemy podzielić na

  • pierwotną (idiopatyczną, o nieznanej przyczynie),
  • wtórną.

Onycholiza pierwotna i wtórna

Onycholiza pierwotna często obserwowana jest u osób nadgorliwie i uporczywie poddających się zabiegom kosmetycznym na paznokciach (manicure, środki nawilżające, rozpuszczalniki zawarte w kosmetykach). Podobnie onycholizę pierwotną częściej spotyka się u osób z nadmiernie długimi paznokciami, u których nawet najmniejszy uraz może być przyczyną tego stanu.

Z kolei onycholiza wtórna może być spowodowana:

Onycholiza – leczenie i zapobieganie

Leczenie onycholizy powinno być ukierunkowane na przyczynę. Wyeliminowanie bądź skorygowanie stanu predysponującego do tego zaburzenia jest najlepszym postępowaniem terapeutycznym – stąd konieczność konsultacji dermatologicznej.

Przykładowo, wyrównanie zaburzeń hormonalnych w nadczynności tarczycy lub leczenie środkami przeciwdrobnoustrojowymi infekcji paznokci pozwoli na normalne ich odrośnięcie.

Ta część płytki paznokciowej, która oddzieliła się od łożyska paznokcia, nie zrośnie się z nim ponownie, stąd trzeba będzie poczekać do momentu, w którym paznokieć odrośnie całkowicie. W przypadku palców rąk okres ten wynosi od 4 do 6 miesięcy, natomiast regeneracja płytki paznokciowej na stopach może potrwać nawet dwa razy dłużej.

Jak zapobiegać odwarstwianiu paznokci?

Aby zapobiec dalszemu pogarszaniu się stanu miejscowego płytki paznokciowej lub nawracaniu procesu onycholizy, należy odpowiednio dbać o paznokcie:

  • obciąć uszkodzoną część paznokcia,
  • utrzymywać krótkie paznokcie (regularnie obcinać je „na krótko”),
  • unikać obrażeń, urazów i innych czynników uszkadzających,
  • utrzymywać łożysko paznokcia w suchości i czystości,
  • stosować kosmetyki, które wzmacniają płytkę paznokcia, np. serum regeneracyjne,
  • unikać bezpośredniego narażenia na środki pielęgnacyjne i substancje drażniące, takie jak lakier do paznokci, zmywacz do paznokci oraz inne rozcieńczalniki i detergenty,
  • do czynności wymagających narażenia na wilgoć używać bawełnianych rękawiczek zakładanych pod rękawiczki „gumowe” (winylowe, lateksowe bądź nitrylowe).

Poza wyżej wymienionymi czynnościami w profilaktyce onycholizy można rozważyć miejscowe zastosowanie środka przeciwgrzybiczego o szerokim spektrum (np. roztworu cyklopiroksolaminy) bądź roztworu antyseptycznego (np. tymolu w chloroformie) bezpośrednio na odsłonięte łożysko paznokcia.

Opublikowano: ; aktualizacja: 06.02.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Wrastający paznokieć – leczenie

O wrastającym paznokciu mówimy gdy płytka paznokcia wrasta w głąb wału przypaznokciowego. Wrastanie paznokci często ...

Klamry na wrastający paznokieć

Problem wrastających paznokci dotyczy ludzi w każdym wieku, nie zależy od płci, choć stosunkowo częściej ...

Grzybica paznokci

Grzybica paznokci to zakażenie, którym bardzo łatwo się zarazić, lecz znacznie trudniej je wyleczyć. Pojawia ...

Rozdwajające się paznokcie

Cienka i uszkodzona płytka paznokcia łatwo ulega złamaniom oraz rozdwojeniom, co stanowi spory defekt estetyczny. ...

Choroby paznokci

Choroby paznokci pojawiają się zwykle wskutek zakażeń bakteriologicznych i grzybiczych. Powstają także w wyniku urazów ...

Choroby paznokci u nóg

Najczęstszą chorobą paznokci u nóg jest grzybica. Objawami w tym przypadku są żółte i grube ...

Sposoby na łamliwe, kruche i osłabione paznokcie

Kruche, łamliwe i słabe paznokcie są sygnałem, który wskazuje na nieprawidłową ich pielęgnację lub na ...

Łuszczyca paznokci

Łuszczyca jest przewlekłą chorobą skóry, która ma tendencję do nawracania. Łuszczycą nie można zarazić się ...

Wideo – Plamki na paznokciach

Białe, punkcikowate odbarwienia w obrębie płytek paznokciowych dłoni i stóp pojawiają się u osób z ...

Zanokcica (zastrzał paznokcia) – przyczyny, objawy i leczenie zastrzału palca

Zanokcica stanowi dość powszechną chorobę paznokci (infekcja bakteryjna). Przyczyną zastrzału są np. wrastające płytki paznokciowe ...

Wrastające paznokcie

Wrastające paznokcie to wyjątkowo bolesna uciążliwość. Na ogół ich powodem jest odziedziczony po przodkach kształt ...

Wideo – Bruzdy na paznokciach

Linijne pobruzdowania wzdłuż płytki paznokciowej zdarzają się przy mechanicznych jej urazach bądź przy chorobach dermatologicznych ...

Komentarze (0)