Fruktozamina – co oznacza niska i wysoka fruktozamina w badaniu krwi?

W przypadku cukrzycy mamy do czynienia z wahaniami poziomu cukru we krwi – od hipoglikemii po hiperglikemię. Zmiany stężenia glukozy występujące w dłuższym przedziale czasu pozwala uchwycić badanie fruktozaminy – marker ten umożliwia kontrolę przebiegu leczenia cukrzycy. Normy w wynikach badań krwi stanową przyjęte wartości zalecane. Podwyższona fruktozamina świadczy o niewyrównanej glikemii, niska zaś – o prawidłowych poziomach cukru.

Fruktozamina i hemoglobina glikowana

Cukrzyca charakteryzuje się wahaniami poziomu glukozy – od niskich (hipoglikemia) po wysokie (hiperglikemia). Okazyjne badanie poziomu glukozy na czczo lub po posiłku (glikemia przygodna) nie zawsze pozwala uchwycić zmiany poziomu cukru we krwi. Wtedy przydatny okazuje się być marker, który dokładnie obrazuje wahania glikemii w dłuższym przedziale czasu.

Takimi markerami są m.in. hemoglobina glikowana (HbA1c) oraz fruktozamina (izoglukozamina). Białka osocza są stale poddawane reakcji glikacji, czyli nieenzymatycznego przyłączania glukozy, co zmienia ich budowę oraz funkcje białek. Najważniejszym białkiem osocza podlegającym takiej reakcji jest albumina, a jej poziom oznaczany jest jako fruktozamina. Obrazuje ona poziom glikemii z ostatnich 2–3 tygodni.

Fruktozamina – badanie – kiedy wykonać?

Gdy zostanie zdiagnozowana cukrzyca, fruktozamina umożliwia kontrolę przebiegu leczenia choroby. Szczególnym zaleceniem do jej oznaczania są sytuacje, które wykluczają badanie hemoglobiny glikowanej – np. anemia hemolityczna, gdy znacznie skraca się czas przeżycia krwinek czerwonych, a otrzymany fałszywy wynik wskazuje na obniżony jej poziom.

Inną sytuacją jest obecność krwinek sierpowatych bądź niewydolność nerek, a także hipertriglicerydemia i hiperbilirubinemia. Oznaczenie fruktozaminy wskazane jest u kobiet w ciąży, u których zdiagnozowano cukrzycę ciężarnych, a także u tych chorych, u których często zmieniane jest postępowanie terapeutyczne.

Wtedy zmiana diety, stosowanej insuliny lub leków hipoglikemizujących wymaga kontroli w dłuższych przedziałach czasu. Najszybciej na te zmiany reaguje fruktozamina, obejmując około 3 tygodnie wstecz. Hemoglobina glikowana obejmuje okres nawet 120 dni (tyle żyją krwinki czerwone), zatem nie należy się spodziewać zmiany na przestrzeni pierwszych 2–3 tygodni. Warto mieć na uwadze, że fruktozamina nie jest parametrem oznaczanym w ramach diagnostyki cukrzycy. Do tego celu służy oznaczenie glikemii przygodnej i glikemii na czczo oraz doustny test tolerancji glukozy.

Badanie fruktozaminy – wyniki i normy w morfologii krwi

Oznaczanie fruktozaminy wykonywane jest z próbki krwi żylnej, najczęściej pobranej z żyły łokciowej. Pacjent nie musi przygotowywać się do badania ani być na czczo. Na wynik badania krwi wpływać może: wysoki poziom kwasu askorbinowego, podwyższone stężenie tłuszczów we krwi, hemoliza bądź nadczynność tarczycy. Wszelkie nieprawidłowości stwierdzone w surowicy powinny być odnotowane przez laboratorium. Jeśli ma być sprawdzane stężenie fruktozaminy cena badania to około 18–60 zł. Czas oczekiwania wynosi koło 10 dni.

Gdy oznaczana jest fruktozamina, norma nie jest określona jako bezwzględne wartości referencyjne. Podane są natomiast zalecane przedziały wartości:

  • osoba zdrowa, bez cukrzycy: poniżej 285 µmol/l;
  • osoba z wyrównaną cukrzycą: w zakresie 286–350 µmol/l;
  • osoba z niewyrównaną cukrzycą: powyżej 450 µmol/l.

Średnio wzrostowi glukozy o 30 mg/dl towarzyszy podniesiony poziom fruktozaminy o 180 µmol/l.

Wysoka fruktozamina a hiperglikemia (wysoki cukier)

Podwyższona fruktozamina wskazuje na niewystarczające wyrównanie glikemii w ostatnich 2–3 tygodniach. Przyczyną może być źle zbilansowana dieta dostarczająca zbyt dużych ilości węglowodanów, stosowanie zbyt małych dawek insuliny lub spadek skuteczności leczenia na drodze większej tolerancji organizmu na insulinę.

Zbyt wysoka fruktozamina powinna skłonić do częstszych oznaczeń glikemii, zwłaszcza tych wykonywanych przez pacjenta glukometrem, w ramach samokontroli cukrzycy, a także zmodyfikowania diety czy sposobu leczenia cukrzycy.

Niska fruktozamina a normy cukru

Za niska fruktozamina u osoby chorej oznacza dobre kontrolowanie glikemii, a zatem skuteczne leczenie cukrzycy. Wynik poniżej normy może być efektem zbyt niskiego poziomu białka, a tym samym – albuminy. Hipoalbuminemia zaniża zatem wyniki.

Interpretacja fruktozaminy powinna być zawsze dokonywana w oparciu o stan kliniczny pacjenta i szczegółowy wywiad lekarski. Może dojść do sytuacji, gdy glikemia waha się od bardzo niskich do bardzo wysokich, a fruktozamina ma wartości z przedziału cukrzycy wyrównanej. Dobrze jest zatem polegać nie tylko na oznaczniu fruktozaminy, ale także na stężeniach glikemii (poziomu cukru we krwi).

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.05.2017

Oceń:
4.3


Może cię

Cukrzyca a choroby oczu

Powikłania cukrzycy związane ze wzrokiem to jedne z najpoważniejszych skutków długoletniej, źle wyrównanej i leczonej ...

Zespół metaboliczny – przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie, skutki

Zespół metaboliczny rozpoznawany jest u coraz młodszych ludzi. Przyczyną zespołu X jest m.in. wysokoenergetyczna dieta ...

Wysoki poziom cukru we krwi - podwyższony cukier

Wysoki poziom cukru we krwi, czyli hiperglikemia, kojarzy się przede wszystkim z cukrzycą – zarówno ...

Glikemia

Glikemia, czyli poziom glukozy we krwi, należy do najczęściej badanych i najważniejszych parametrów funkcjonowania organizmu. ...

Hiperglikemia a cukrzyca

Hiperglikemia to zwiększone stężenie glukozy we krwi. Stan ten nie jest jednostką chorobową, lecz objawem ...

Leczenie cukrzycy u dziecka

W populacji dziecięcej dominuje cukrzyca typu 1. Niestety, w dobie epidemii nadwagi i otyłości dotykającej ...

Insulinooporność – co to jest, przyczyny, objawy, skutki, leczenie, dieta

Insulinooporność (IR) to stan, w którym komórki organizmu stają się mniej wrażliwe na insulinę. Przyczyną ...

Farmakologiczne leczenie cukrzycy

Najczęstsza postać cukrzycy to cukrzyca typu 2, leczona jest głównie za pomocą doustnych leków hipoglikemizujących. ...

Cukrzyca a choroby serca i układu krążenia

Zaburzenia poziomu cukru we krwi są związane z chorobami serca oraz naczyń krwionośnych. Ocenia się, ...

Hiperglikemia

Hiperglikemia to podwyższony poziom glukozy we krwi. Tak zwany przez pacjentów podwyższony cukier pojawia się ...

Ciąża u kobiety chorej na cukrzycę

Ciąża u kobiety chorej na cukrzycę wymaga szczególnej uwagi, zarówno ze strony personelu medycznego jak ...

Cukrzyca typu 1 u dziecka

Cukrzyca jest chorobą metaboliczną, w przebiegu której organizm nie jest w stanie wykorzystać glukozy jako ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon