Wysoki poziom hemoglobiny (hemoglobinemia)

Hemoglobinemia to stan zwiększonego stężenia hemoglobiny w osoczu. Najczęściej jest spowodowana nadmiernym rozpadem krwinek czerwonych, podczas których hemoglobina jest uwalniania z wnętrza erytrocytów. Wysoki poziom hemoglobiny może być wywoływany przez przyczyny wewnętrzne jak i zewnętrzne powodujące rozpad erytrocytów.

Czym jest hemoglobinemia?

Krwinki czerwone są odpowiedzialne za przenoszenie we krwi tlenu i dwutlenku węgla. Mają postać dwuwklęsłych, owalnych komórek pozbawionych jądra. Kluczowym elementem w ich budowie jest obecność hemoglobiny. To białko zbudowane z 4 podjednostek zawiera w sobie atomy żelaza. Dzięki nim możliwe jest wiązanie tlenu, jego przenoszenie i dostarczanie do organów ciała mających na niego zapotrzebowanie. Prawidłowa wartość erytrocytów w krwiobiegu u zdrowego mężczyzny wynosi 4,2-5,4 mln komórek/µl, a u kobiety jest to 3,5-5,2 mln komórek/µl. Fizjologicznie erytrocyty żyją ok. 120 dni po czym ulegają rozpadowi. Hemoglobina jest rozkładana i w wyniku przemian biochemicznych przekształcana do biliwerdyny, a następnie bilirubiny. Dzieje się to głownie za pomocą makrofagów śledziony i wątroby. Żelazo jest w znacznej mierze odzyskiwane i ponownie używane przez organizm.

Czasami mamy jednak do czynienia ze stanem chorobowym, który polega na nadmiernym rozpadzie erytrocytów. Może to wynikać z ich skróconego czasu życia lub z bezpośredniego niszczenia ich zarówno przez defekty genetyczne jak i przeciwciała skierowane przeciwko nim. Szybko zostaje wtedy przekroczona zdolność makrofagów do kontrolowanego rozkładania erytrocytów i dochodzi wtedy do niekontrolowanego rozpadu krwinek czerwonych. W jego wyniku do krążenia dostaje się nierozłożona hemoglobina.

Wysoka hemoglobina – objawy

Hemoglobinemia może przebiegać bezobjawowo. Najczęściej jednak w związku z podwyższonym stężeniem hemoglobiny w osoczu mamy do czynienia z jej przesączaniem w nerkach i przedostawaniem się do moczu. Powoduje to ciemne zabarwienie moczu lub mocz wręcz czerwony (hemoglobinuria) oraz wykrywanie hemoglobiny w moczu. Liza erytrocytów powoduje zmniejszenie ich ogólnej liczby i objawy anemii (bladość, łatwe męczenie).

Hemoglobina ulega w organizmie przemianie do bilirubiny. Bilirubina natomiast jest transportowana do wątroby i tam transportowana do żółci. Przy zwiększonych ilościach dostarczanej bilirubiny może dochodzić do przekroczenia zdolności wątroby do wydalania bilirubiny i jej nadmiar pozostaje we krwi. Powoduje to żółtawe zabarwienie powłok, tzw. żółtaczkę. Charakterystyczny dla hemoglobinemii jest wzrost bilirubiny pośredniej (niesprzężona przez wątrobę). Jej norma to 0,2 – 0,8 mg/dl. Norma całkowita bilirubiny wynosi 0,3-1,2 mg/dl. Zwiększony rozpad erytrocytów może tez prowadzić do powiększenia śledziony i wątroby.

Duże stężenie wolnej hemoglobiny może nie pozostawać bez konsekwencji dla organizmu. Po pierwsze żelazo zawarte w hemoglobinie może odkładać się w różnych narządach powodując hemosyderozę, czyli upośledzenie funkcjonowania narządów poprzez odkładanie się w nich żelaza. Po drugie sama hemoglobina ma swoje działanie na organizm. Powoduje ona wychwyt tlenku azotu (NO) odpowiedzialnego za rozkurcz mięśni gładkich oraz działanie przeciwkrzepliwe poprzez oddziaływanie na płytki krwi. Tym samym spotykamy się z bólami w obrębie jamy brzusznej, bólami przy połykaniu, zaburzeniami erekcji oraz zakrzepami.

Hemoglobinemia – przyczyny wrodzone

Przyczyną hemoglobinemii najczęściej jest rozpad krwinek czerwonych. Mówimy wtedy o niedokrwistości hemolitycznej. Możemy je podzielić na wrodzone i nabyte. Jeżeli chodzi o postaci wrodzone to możemy tutaj wyróżnić trzy grupy:

  1. defekty błony komórkowej – należy do nich wrodzona sferocytoza i owalocytoza. Sferocytoza to najczęstsza wrodzona niedokrwistość hemolityczna występująca w Europie z częstością 1/5000 urodzeń. dziedziczona jest jako echa autosomalnie dominująca. Jest spowodowana defektem genów białka szkieletowego erytrocytów. Erytrocyty są kuliste, maja zmniejszona podatność na odkształcenia, z trudnością przechodzą przez naczynia włosowate i są przedwcześnie niszczone w śledzionie.
  2. enzymopatie – brak enzymów w erytrocytach powoduje, że dochodzi do ich wcześniejszego rozpadu. Do grona enzymów objętych niedoborem należą niedobory dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej i niedobory kinazy pirogronianowej.
  3. hemoglobinopatie – zaburzenia produkcji hemoglobiny. Należy do nich anemia sierpowata i talesemia, choroby występujące częściej w południowych strefach klimatycznych.

Hemoglobinemia – przyczyny nabyte

Przyczyny hemoglobinemii nabyte można podzielić na dwie główne grupy: immunologiczne i nieimmunologiczne. W przyczynach immunologicznych dochodzi do powstania przeciwciał przeciwko erytrocytom. Może tak się dziać w przebiegu chorób przewlekłych takich jak toczeń rumieniowaty układowy, przewlekłej białaczce limfatycznej, reakcji poprzetoczeniowej, ale mogą one też nie mieć jasnej przyczyny pochodzenia. Przeciwciała powodują zniszczenie erytrocytów i uwolnienie hemoglobiny.

Jeżeli chodzi o przyczyny nieimmunologiczne to jedną z nich jest zespół fragmentacji erytrocytów. Erytrocyty ulęgają mechanicznemu uszkodzeniu w krwiobiegu. Dzieje się tak u ludzi ze sztucznymi (mechanicznymi) zastawkami serca oraz przy długich marszach po twardym podłożu. Również zakażenia (m. in. zimnica, toksoplazmoza, Clostridium perfingens), zakrzepowa plamica małopłytkowa, zespół hemolityczno-mocznicowy czy rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe może uszkadzać erytrocyty

Kolejnymi czynnikami uszkadzającym są czynniki fizyczne i chemiczne. Rozpad krwinek czerwonych mogą powodować leki (sulfonamidy, sulfasalazyna, salazopiryna, dapson, pochodne platyny i inne), substancje chemiczne, jady owadów. Krwinki rozpadają się także w wyniku oparzeń i związanego z nim szoku termicznego. Przyczyna rozpadu mogą być też zwykle choroby przewlekłe nerek i wątroby, zakażenia wirusowe czy też zwiększona aktywność śledziony (hipersplenizm).

Ważna przyczyną pozostaje nocna napadowa hemoglobinuria. Jest to w miarę rzadkie schorzenie spowodowane brakiem w błonie erytrocytów enzymów i białek chroniących je przed rozkładem przez układ dopełniacza. Co ciekawe, jest to jedyna niedokrwistość hemolityczna, gdzie defekt jest nabyty w czasie życia. Choroba jest poważna, 35% pacjentów leczonych jedynie objawowo umrze w przeciągu 5 lat. Sama choroba objawia się najczęściej oddawaniem czerwonego moczu o poranku. Role odgrywa również toksyczność wolnej hemoglobiny powodując szereg typowych dla niej objawów. Jedna najbardziej istotnym klinicznie objawem są zakrzepy występujące u ponad 40% chorych.

Hemoglobinemia – leczenie

Leczenie hemoglobinemii zależy od jej przyczyny. W przypadku wrodzonych defektów krwinek czerwonych niewiele możemy zrobić poza suplementacją żelaza i przypadku skrajnej anemii przetaczania koncentratu krwinek czerwonych. W przypadku nabytych stanów powodujących hemoglobinemię trzeba unikać sytuacji wywołujących lizę krwinek. W immunologicznie nabytych zaburzeniach niszczenia erytrocytów można stosować glikokortykosteroidy. Również usunięcie śledziony może zmniejszać niszczenie krwinek i hemoglobinemię.

Leczenia wymaga nocna napadowa hemoglobinuria. Wdraża się terapie antykrzepliwą (np. warfaryna). Eculizumab jest najnowszym przeciwciałem hamującym powstawanie ataków nocnej napadowej hemoglobinurii poprzez oddziaływanie na układ dopełniacza.

Opublikowano: ; aktualizacja: 14.11.2017

Oceń:
4.3


Może cię

Pulsoksymetria – co to jest, wskazania i normy badania saturacji

Pulsoksymetria to prosta, bezpieczna i skuteczna metoda na badanie wysycenia tlenem hemoglobiny krwi tętniczej, tak ...

Talasemia beta i alfa – przyczyny, objawy, leczenie

Talasemia (niedokrwistość tarczowatokrwinkowa) należy do hemoglobinopatii – genetycznych chorób krwi, które powodują niedokrwistość. Przyczyną talasemii ...

Poziom hemoglobiny (HGB, Hb) – co oznacza niski i wysoki w morfologii?

Hemoglobina (HGB lub Hb) jest zawierającym żelazo białkiem transportowanym przez czerwone krwinki i odpowiada przede ...

Badanie ogólne moczu – jak odczytać wyniki?

Badanie ogólne moczu umożliwia wykrycie wielu chorób układu moczowego (np. kamicy, zapalenia nerek), a także ...

MCH, czyli średnia masa hemoglobiny w erytrocycie – niskie, wysokie, normy

MCH jest to skrót, który oznacza średnią masę hemoglobiny w erytrocycie. Wynik ten oceniany jest ...

Czym jest nocna napadowa hemoglobinuria (PNH)?

Hemoglobinuria (ang. paroxysmal nocturnal hemoglobinuria – PNH) znana jest także jako zespół Marchiafavy-Micheliego. Polega na ...

Anemia (niedokrwistość) sierpowata (sierpowatokrwinkowa) – przyczyny, objawy, leczenie

Niedokrwistość sierpowata (anemia sierpowata) to wrodzona, uwarunkowana genetycznie choroba krwi. Jest rodzajem niedokrwistości wrodzonej, której ...

Niedobór żelaza u dziecka

Do najczęstszych niedoborów składników pokarmowych u dzieci należy niedobór żelaza w diecie. Nieodpowiednia dieta (uboga ...

Badanie poziomu methemoglobiny (MetHb)

Badanie poziomu methemoglobiny (MetHb) wykonywane jest w przypadku, gdy objawy wskazują na methemoglobinemię. Ta pochodna ...

Niedokrwistość

Niskie stężenie hemoglobiny we krwi określane jest mianem niedokrwistości. Istotne jest wykluczenie niedokrwistości rzekomej (rozcieńczenia ...

Erytropoetyna (EPO) – co to jest, niski poziom, niedobór – jakie są przyczyny?

Erytropoetyna we krwi wpływa na proces powstawania czerwonych krwinek krwi – erytrocytów. Badanie stężenia erytropoetyny ...

Niska hemoglobina – o czym świadczy niski poziom hemoglobiny?

Niski poziom hemoglobiny wskazuje na niedokrwistość. Ten parametr wraz z niskim hematokrytem i małą liczba ...

Komentarze i opinie (1)


HGB 18,0, RBC 3,51,bilirubina 2,3. Czy to początek hemoglobinemii? Mam 75 lat. Usunięty woreczek żółciowy. W nocy co najmniej 2 razy oddaję mocz. Czasem jest brązowawy. Budzę się z kołotaniem serca. Żelazo i wit. B12 w normie. Jak się leczyć?
Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon