Choroby nerek u dzieci

Choroby nerek u dzieci mogą być przyczyną groźnych powikłań, np. zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej czy nadciśnienie tętnicze. Najczęściej u dzieci lekarze diagnozują kłębuszkowe zapalenie nerek. Objawami chorób nerek u dziecka są obrzęki, krwiomocz, ból w okolicy lędźwiowej, oddawanie małych ilości moczu. Podstawą diagnostyki są badania krwi i moczu oraz badania obrazowe, np. USG lub tomografia komputerowa.

Funkcja nerek

Nerki są niezbędnym do życia narządem pełniącym szereg funkcji w naszym organizmie. Nerki odpowiadają za wydalanie szkodliwych substancji z ustroju i zatrzymywanie tego, co potrzebne, za objętość płynów w organizmie. Wpływają na ciśnienie tętnicze, na powstawanie krwinek czerwonych, na równowagę kwasowo-zasadową organizmu, biorą też udział w tworzeniu ostatecznej, aktywnej postaci witaminy D, czyli pośrednio odpowiadają także za efekty jej działania.

Choroby nerek u dzieci powodują, co oczywiste, że nie funkcjonują tak, jak powinny, a organizm traci homeostazę (równowagę). Nefrologia dziecięca jest bardzo szeroką dziedziną. Lekarze u dzieci najczęściej spotykają się z kłębuszkowym zapaleniem nerek, zespołem nerczycowym i zwyrodnieniem wielotorbielowatym nerek.

Kłębuszkowe zapalenie nerek u dziecka (KZN)

Kłębuszek nerkowy to część nefronu, nefron z kolei to jednostka funkcjonalna nerki. Nerka zbudowana jest z około miliona, a u niektórych osób nawet kilku milionów nefronów. Nefron to wspomniany kłębuszek nerkowy i odchodzący od niego kanalik (dzielący się na kilka odcinków o różnych funkcjach). Kłębuszek tworzy splot naczyń włosowatych (między tzw. tętniczką doprowadzającą a odprowadzającą). Jest to miejsce filtracji kłębuszkowej, czyli pierwszego etapu oczyszczania organizmu i produkcji moczu. W kłębuszkowym zapaleniu nerek proces zapalny toczący się w kłębuszku prowadzi do jego zniszczenia, przez co nie funkcjonuje on prawidłowo. Jeżeli zniszczeniu ulegnie bardzo duża liczba kłębuszków, może rozwinąć się niewydolność nerek.

Zależnie od rodzaju kłębuszkowego zapalenia nerek u dziecka może ono przebiegać ostro (proces jest przemijający i kończy się powrotem do zdrowia) lub przewlekle (stopniowe niszczenie kłębuszków powoduje przewlekłą niewydolność nerek).

Najczęstsze objawy kłębuszkowego zapalenia nerek to:

  • krwiomocz (mocz może być czerwony lub brunatny, może się pienić ze względu na obecność białka),

  • obrzęki (efekt zatrzymania sodu i wody w organizmie, a także utraty białka z moczem),

  • nadciśnienie tętnicze (bóle głowy, zaburzenia widzenia, nudności),

  • oddawanie małych ilości moczu (skąpomocz, a czasami nawet bezmocz, świadczące o upośledzonej funkcji nerek),

  • ból w okolicy lędźwiowej.

Nieprawidłowości w badaniu ogólnym moczu jakie można zaobserwować to:

  • obecność erytrocytów,

  • obecność wałeczków erytrocytarnych,

  • białkomocz.

Badanie moczu, badania krwi, badanie lekarskie i wywiad są podstawą rozpoznania kłębuszkowego zapalenia nerek. W niektórych przypadkach konieczna bywa także biopsja nerki.
Szersze omówienie poszczególnych rodzajów kłębuszkowego zapalenia nerek znajduje się w osobnym artykule.

Zespół nerczycowy u dziecka

Jedną z chorób nerek u dzieci jest zespół objawów wynikający ze współwystępujących ze sobą nieprawidłowości:

  • dużej utraty białka z moczem,

  • niskiego stężenia białka we krwi,

Ponadto obserwuje się:

  • podwyższone stężenie lipidów we krwi (cholesterolu, triglicerydów),

  • zmniejszenie objętości płynów krążących w naczyniach krwionośnych,

  • zwiększoną krzepliwość krwi i większą podatność na zakażenia.

Zespół nerczycowy u dzieci najczęściej jest efektem submikroskopowego kłębuszkowego zapalenia nerek, ale może do niego doprowadzić każdy proces uszkadzający kłębuszek nerkowy. Zespół nerczycowy może pojawić się także wtórnie do chorób nowotworowych, metabolicznych, autoimmunologicznych, zakaźnych, do problemów zakrzepowych, wtórnie do stosowanych leków czy zatruć metalami ciężkimi.

Objawy i leczenie zespołu nerczycowego

Podstawowym objawem zespołu nerczycowego są obrzęki. Najczęściej zlokalizowane są na twarzy i kończynach dolnych, zwiększa się także obwód brzucha (tzw. wodobrzusze). Dziecko zaczyna oddawać mniej moczu, mocz może się pienić, dzieci ponadto przybierają na masie ciała.

Wszystkie te objawy są efektem utraty białka. Białko w organizmie pełni wiele funkcji, białko obecne w odpowiednim stężeniu we krwi „trzyma” w naczyniach wodę, jeśli jest nadmiernie tracone, to woda przedostaje się poza naczynia – stąd obrzęki, wodobrzusze (czyli nadmiar płynu znajdujący się w przestrzeni pozanaczyniowej). Białkami są także przeciwciała, a ich utrata predysponuje do infekcji.

Podstawą diagnostyki zespołu nerczycowego jest badanie moczu, a konkretnie ocena utraty białka z moczem. Niezbędne jest ponadto określenie stężenia białka całkowitego i albuminy we krwi, wykonanie lipidogramu i ocena parametrów krzepnięcia oraz funkcji nerek.

Leczenie zespołu nerczycowego u dzieci polega na podawaniu sterydów. W razie nieskuteczności czy nawrotów stosowane są inne środki farmakologiczne. Czasami konieczna może okazać się biopsja nerki, by jednoznacznie stwierdzić, jakie zmiany w kłębuszku nerkowym wywołały zespół nerczycowy. Jest to ważne zarówno ze względu na skuteczność leczenia, jak i rokowanie.

Zwyrodnienie wielotorbielowate nerek u dziecka

Do chorób nerek u dzieci zalicza się zwyrodnienie torbielowate. Jest to wrodzone postaci torbielowatości nerek – wyróżniamy ich dwa typy: autosomalny dominujący oraz recesywny. Autosomalnie dominujące zwyrodnienie wielotorbielowate (ADPKD) to typ dorosły zwyrodnienia torbielowatego. Torbiele poza nerkami obecne są także w innych narządach, takich jak trzustka, wątroba, śledziona czy jajniki. Mimo nazwy pierwsze torbiele mogą być widoczne już we wczesnym dzieciństwie, a często nawet w USG wykonanym w ciąży.

Choroba długo przebiega bezobjawowo. Może pojawiać się:

  • ból okolicy lędźwiowej,

  • krwinkomocz lub widoczny krwiomocz (w badaniu moczu),

  • zakażenia układu moczowego,

  • nadciśnienie tętnicze.

Ból i krwiomocz może być także efektem krwotoku do torbieli lub jej pęknięcia.

Podstawą diagnostyki zwyrodnienia torbielowatego jest USG, a w celu jej pogłębienia stosowana jest np. tomografia komputerowa. Niestety zwyrodnienie torbielowate nieuchronnie prowadzi do schyłkowej niewydolności nerek (przed 60 rokiem życia średnio u połowy pacjentów), a co za tym idzie konieczności dializoterapii. Stosowane jest leczenie objawowe, tzn. zwalczające nadciśnienie tętnicze czy zakażenia układu moczowego.

Autosomalnie recesywne zwyrodnienie wielotorbielowate

Do chorób nerek u dzieci należy także autosomalnie recesywne zwyrodnienie wielotorbielowate (ARPKD) to tzw. typ niemowlęcy. Liczne torbiele w nerkach widoczne są już w ciążowym USG i towarzyszy im często małowodzie – jest to efekt nieprawidłowej funkcji nerek, wpływający niekorzystnie także na rozwój płuc u płodu. Zmiany torbielowate można uwidocznić również w innych narządach. Często chorobie tej towarzyszą zaburzenia w zakresie wątroby (włóknienie okołowrotne) oraz przewodu żółciowego.

Podobnie jak w ADPKD, w przypadku autosomalnie recesywnego zwyrodnienia wielotorbielowatego występuje nadciśnienie tętnicze, zakażenia układu moczowego i znacznie szybciej niż w postaci dominującej pojawia się potrzeba dializoterapii (w skrajnych przypadkach nawet w pierwszych miesiącach życia). Połowa dzieci umiera w ciągu pierwszych 10 lat życia.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Choroby nerek a dieta

Choroby nerek wymagają odpowiedniego postępowania dietetycznego, równocześnie znaczenie odgrywa bilans wodny i regulacja zaburzeń elektrolitowych. ...

Zespół Alporta

Zespół Alporta to rzadka choroba genetyczna, której istotą jest zaburzenie produkcji kolagenu typu IV. Jest ...

Wideo – Zespół nerczycowy

Zespołem nerczycowym nazywamy zespół objawów klinicznych, który rozwija się w wyniku nadmiernej utraty białka z ...

Zespół nerczycowy – objawy, przyczyny, leczenie

Zespół nerczycowy to zaburzenie funkcji nerek powodujące głównie nadmierną utratę białka z moczem oraz idące ...

Nieleczona angina – jakie są powikłania anginy?

Angina to ostre zapalenie migdałków podniebiennych i gardła wywołana infekcją paciorkowcami. Bakteryjne zapalenie gardła jest ...

Choroby nerek a badanie moczu

Wiele spośród chorób ogólnoustrojowych jak i chorób nerek manifestuje się zmianami w badaniu ogólnym moczu. ...

Zapalenie nerek

Zapalenie nerek może zostać wywołane infekcją (bakteryjną, wirusową, polekową), ale także w wyniku choroby nerek. ...

Kłębuszkowe zapalenie nerek u dziecka

Wśród chorób nerek u dzieci wyróżnia się kłębuszkowe zapalenie nerek. Choroba rozwija się w wyniku ...

Nadciśnienie tętnicze u dzieci

Nadciśnienie tętnicze u dzieci to efekt epidemii otyłości i związanych z nią zburzeń w postaci ...

Biopsja nerki – wskazania, jak wygląda, powikłania

Biopsja nerki jest badaniem polegającym na pobraniu fragmentu miąższu nerki do analizy mikroskopowej. To badanie ...

Alfa-1-antytrypsyna – badanie

Wskazaniem do oznaczenia alfa-1-antytrypsyny jest pojawienie się niepokojących objawów u dzieci i dorosłych takich jak ...

Wideo – Kłębuszkowe zapalenie nerek

Kłębuszkowe zapalenia nerek to choroby, w których od początku proces zapalny dotyczy kłębuszka nerkowego. Następnie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon