Tomografia komputerowa

Brak zdjęcia

24 czerwca 2013

Tomografia komputerowa jest powszechnie stosowaną techniką obrazowania używaną w radiologii. W badaniu wykorzystywane są promienie rentgenowskie. Tomografia służy do oceny struktur anatomicznych i ewentualnych ich nieprawidłowości. Ze względu na krótki czas przebiegu badania tomograf stosuje się w diagnozowaniu stanów nagłych.

Co to jest tomograf komputerowy?

Tomografia komputerowa jest rodzajem nieinwazyjnego badania obrazowego. Na zleceniach lekarskich i w terminologii funkcjonuje często jako skrót TK lub CT (od ang. Computed Tomography). Jest powszechnie stosowaną techniką używaną w radiologii. Pozwala na szczegółowe i bardzo dokładne obrazowanie struktur wewnątrz ciała, a także struktur kostnych. Choć tomograf pozwala na stworzenie bardzo dokładnego obrazu, to w przypadku niektórych narządów i tkanek miękkich mniej jest on mniej szczegółowy niż w przypadku badania rezonansem magnetycznym. Tomografia doskonale sprawdza się natomiast w obrazowaniu tkanki kostnej. Wykorzystuje promienie rentgenowskie (w przeciwieństwie do rezonansu magnetycznego, gdzie stosowane są fale radiowe) i jest badaniem radiologicznym.

Jak działa tomograf komputerowy?

W urządzeniach do tomografii komputerowej, lampa rentgenowska porusza się ruchem okrężnym wokół badanego obiektu. Po przejściu przez ciało pacjenta, zmiany natężenia promieniowania zapisywane są za pomocą detektorów. Zapis nie odbywa się na błonie fotograficznej, lecz jest elektronicznie przetwarzany. Uzyskane wartości pomiarowe i rekonstrukcja obrazu widoczna jest na monitorze. Tomograf komputerowy składa się ze statywu, w którym mieści się lampa rentgenowska, stołu na którym układa się pacjent, konsoli do sterowania urządzeniem.

Wskazania do badania tomografem komputerowym

Tomograf komputerowy wykorzystywany jest do oceny struktur anatomicznych i ewentualnych ich nieprawidłowości w płaszczyźnie poprzecznej, a także w innych płaszczyznach poprzez stosowanie odpowiednich rekonstrukcji obrazu. Tomografia stosowana jest w stanach nagłych, ze względu na krótki czas badania i możliwość obserwowania różnych struktur, a także w badaniach interwencyjnych, np. w czasie biopsji, nakłucia czy drenażu ropnia. Służy badaniu wszystkich jam ciała, pozwala wykrywać zmiany nowotworowe i pourazowe.

Wskazaniami do przeprowadzenia badania tomografii komputerowej są m.in.:

  • podejrzenie udaru niedokrwiennego lub krwotocznego i ich różnicowanie,
  • stany po urazie głowy,
  • podejrzenie chorób nowotworowych, przerzutów,
  • ocena naczyń mózgowych, procesów zwyrodnieniowych w obrębie ośrodkowego układu nerwowego,
  • ocena wodogłowia, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych,
  • ocena zmian w obrębie przysadki mózgowej,
  • ocena stanu twarzoczaszki,
  • ocena oczodołów,
  • diagnostyka chorób zatok bocznych nosa,
  • diagnostyka zmian w obrębie szyi, w tym ocena układu chłonnego, tarczycy, krtani i ślinianek,
  • ocena kanału kręgowego,
  • ocena kości i stawów,
  • diagnostyka klatki piersiowej i śródpiersia, w tym w kierunku zatorowości płucnej, zmian w węzłach chłonnych, przerzutów nowotworowych w śródpiersiu,
  • wykrycie i diagnostyka chorób płuc (sarkoidoza, rozedma, pylica, mukowiscydoza),
  • ocena narządów jamy brzusznej (wątroby, śledziony, trzustki, nerek),
  • ocena narządów miednicy mniejszej,
  • ocena pęcherza moczowego,
  • diagnostyka schorzeń gruczołu krokowego.

Jak wygląda badanie tomografem komputerowym?

Badanie przy użyciu tomografu komputerowego odbywa się w bardzo komfortowych dla pacjenta warunkach. Badanie nie naraża chorego na wysiłek ani jakiekolwiek ryzyko. Stół, na którym leży pacjent przesuwa się wraz z nim automatycznie. Ma to na celu uwidocznienie kolejnych, wybranych przez operatora przekroje ciała. Upraszczając, aparat „tnie” pacjenta na plastry, przekazując obraz technikowi.

Tomograf komputerowy zrewolucjonizował radiologię. Pozwala na uwidocznienie przekrojów ciała ludzkiego z dokładnością, jaką oferuje atlas anatomiczny. Ukazuje niedostępne dotychczas badaniu narządy, jak mózg, wątrobę, trzustkę. Samo badanie trwa od kilku, kilkunastu do nawet kilkudziesięciu minut, zależnie od wskazań, obszaru obrazowania. W wielu przypadkach, szczególnie gdy badane są tkanki miękkie, istnieje konieczność podania pacjentowi dożylnie środka cieniującego. Jednym z takich badań, jest tomografia głowy, jamy brzusznej czy klatki piersiowej.

Przeciwwskazania do badania tomografem komputerowym

Bezwzględnym przeciwwskazaniem do przeprowadzenia badania tomograficznego jest pierwszy trymestr ciąży, a względnym drugi i trzeci trymestr Jako jedną z przyczyn podaje się też wielokrotnie wcześniej wykonywane badania obrazowe z użyciem dużych dawek promieniowania rentgenowskiego. Bywa, że badanie jest niemożliwe do wykonania u pacjentów bardzo pobudzonych.

W przeciwieństwie do badań rezonansu magnetycznego, budowa urządzenia do tomografii komputerowej nie wywołuje stanów lękowych u pacjentów cierpiących na klaustrofobię.

W czasie trwania badań planowych, niewykonywanych w trybie pilnym, bardzo często podawane są dożylnie środki cieniujące, które pozwalają np. na lepsze obrazowanie stanu naczyń. Istnieje wiele przeciwwskazań do podania właśnie tych środków. A są to m.in.:

  • choroby tarczycy,
  • ciąża,
  • nadwrażliwość na jodowe środki cieniujące,
  • niewydolność krążenia,
  • astma.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Badanie Angio-TK – angiografia tomografii komputerowej

Badanie angio-TK – nagiografia tomografii komputerowej należy do badań radiologicznych, wykorzystujących promieniowanie jonizujące w technice ...

Tomografia czy rezonans – czym się różnią i które badanie wybrać?

W przypadku konieczności wykonania diagnostyki obrazowej, głównymi rodzajami badań obok USG pozostaje rezonans magnetyczny i ...

USG tętnic szyjnych

USG tętnic szyjnych to badanie obrazowe, które pozwala na ocenę stanu tętnic szyjnych i ich ...

Badanie USG przezpochwowe

Przezpochwowe ultrasonograficzne badanie układu rozrodczego (USG transwaginalne) jest nową metodą badania, która zdobyła trwałe miejsce ...

USG prostaty (TRUS) – co to za badanie prostaty?

Ultrasonografia transrektalna (TRUS) należy do metod diagnostyki obrazowej i umożliwia dokładne uwidocznienie niektórych narządów miednicy ...

Angiografia

Angiografia to inwazyjna metoda diagnostyczna pozwalająca na obrazowaniu naczyń krwionośnych. Stosowana jest w celu dokładnego ...

USG transwaginalne – jak wygląda USG dopochwowe? Jakie choroby wykrywa?

USG transwaginalne to podstawowe badanie ginekologiczne. Pozwala na ocenę małych struktur błony śluzowej macicy czy ...

Biopsja stereotaktyczna

Biopsja stereotaktyczna jest rodzajem biopsji, stosowaną zwłaszcza do pobierania wycinków zmian w piersi oraz niektórych ...

Flebografia

Flebografia, inaczej wenografia, należy do metod badania układu żylnego z wykorzystaniem technik radiologicznych. Polega na ...

Endoskopia kapsułkowa

Endoskopia kapsułkowa jest to nowoczesna metoda obrazowania, służąca przede wszystkim do badania jelita cienkiego. Badanie ...

Rezonans magnetyczny (MRI) układu nerwowego

Rezonans magnetyczny (MRI) układu nerwowego jest obecnie jedną z najlepszych metod diagnostycznych chorób tego układu. ...

Badanie SPECT – tomografia emisyjna pojedynczych fotonów

Badanie SPECT to bardzo dokładne badanie obrazowe. Tomografia emisyjna pojedynczych fotonów wykorzystuje promieniowanie gamma. Bo ...

Komentarze (0)