Daltonizm

Daltonizm jest wadą wzorku, nie jest chorobą. Określany jest jako ślepota barw. Osoby cierpiące na tą wadę maja problem z rozróżnieniem barw. Daltoniści nie mają problemów z widzeniem jaskrawości barw. Problem dotyczy rozpoznawania koloru czerwonego i zielonego.

Czym jest daltonizm?

Daltonizm opisany został po raz pierwszy przez angielskiego fizyka Johna Daltona. Naukowiec sam cierpiał z powodu tej wady. Daltonizm jest dziedziczną anomalią widzenia barw, odznaczającą się całkowitą bądź częściową niezdolnością odróżnienia dwóch kolorów – czerwonego od zielonego. Brak możliwości normalnego rozróżniania koloru czerwonego od zielonego w dużym stopniu pogarsza jakość życia, uniemożliwia prowadzenie samochodu, samodzielne zażywanie leków, wyklucza możliwość wykonywania pewnych zawodów oraz bezpieczne poruszanie się po ulicach czy choćby zdiagnozowanie u siebie ciężkiej choroby.

W przypadku daltonizmu bardzo ważne jest rozróżnienie dwóch pojęć:

  • "niedowidzenie barw" (trichromatyzm, nazywany też daltonizmem częściowym) – w grupie ludzi z tą wadą wszystkie czopki oka działają prawidłowo,
  • "ślepota barw" (dichromatyzm, nazywany też daltonizmem) – w tym przypadku czopki czerwone i zielone są niewykształcone bądź występuje ich całkowity brak.

Jakie barwy widzi daltonista?

Badania naukowe wykazały, iż wzrok, przekazuje nam najwięcej informacji do mózgu, spośród wszystkich zmysłów, bo aż do 90%. Umożliwia nam dostrzeganie, rozróżnianie, klasyfikowanie oraz identyfikowanie osób, zwierząt, przedmiotów, ich wielkości, kształtu, barwy oraz ruchu. Jedną z powszechnie znanych wad wzroku jest właśnie daltonizm.

Za widzenie barw odpowiadają czopki (a dokładnie ich trzy rodzaje), które znajdują się w siatkówce oka – wewnętrznej, światłoczułej części gałki ocznej. Ich rola polega na odbiorze barw. Każdy czopek zawiera charakterystyczny dla siebie fotopigment, który reaguje na różną, specyficzną dla siebie długość fal świetlnych. Pojedynczy czopek zaopatrzony jest w jeden z trzech głównych pigmentów (czerwony, zielony lub niebieski) zwany opsynem, który absorbuje konkretne długości widma świetlnego. Barwa czerwona odpowiada długości fali elektromagnetycznej od 650 do 700 nanometrów, a barwa zielona – od 520 do 565. Łącząc ze sobą barwy podstawowe, czyli czerwoną, zieloną i niebieską, oko rejestruje różnorodne odcienie kolorów. Większość osób posiada zdolność łączenia ze sobą barw podstawowych (czerwona, niebieska, zielona), co daje możliwość rejestracji przez narząd wzroku (oko) różnorodnych odcieni kolorów.

Przyczyną daltonizmu są nieprawidłowości w funkcjonowaniu konkretnego rodzaju czopków, ich niewykształcenie lub całkowity brak. Osoby chore na daltonizm nie przyznają się do swojego schorzenia i żyją z nim w ukryciu. Niektórzy nie są także świadomi problemu, z którym się borykają.

Testy diagnozujące daltonizm

Daltonizm diagnozuje się nie tylko za pomocą wywiadu rodzinnego lub z pacjentem, lecz niezbędne jest badanie oczu, by diagnoza nie została postawiona omylnie. Test przeprowadzany jest w gabinecie lekarskim bądź salonie okulistycznym. Jednym z dostępnych testów jest użycie atlasu z kolorowymi obrazkami i trwa on około 30 minut.

Kolejnym jest tzw. test karty z obrazkami, złożonymi z kolorowych kropek, które układają się w jakiś kształt (litera lub cyfra). Zadaniem pacjenta jest odczytanie tych obrazków, co pozwala ocenić lekarzowi, z którymi kolorami chory ma problemy. Popularny jest także test z kolorowymi żetonami, które pacjent musi uporządkować na zasadzie podobieństwa barw. Osoby z zaburzeniami rozpoznawania barw nie są w stanie poprawnie wykonać tego zadania.

Życie z daltonizmem

Daltonizm wiąże z różnego rodzaju ograniczeniami przez wzgląd na własne bezpieczeństwo i bezpieczeństwo innych. Daltoniści są szczególnie niebezpieczni w ruchu ulicznym, zarówno dla siebie, jak i dla innych jego uczestników. Osoby te nie rozróżniają i nie widzą dobrze barw z większej odległości np. światło lamp sygnalizacyjnych i hamulcowych.

Pod względem zdrowotnym niebezpieczne jest to, iż daltoniści mogą np. nie rozpoznać krwi w odchodach, która może być oznaką nowotworu jelitowego, hemoroidów czy innych schorzeń. Nieodróżnianie kolorów uniemożliwi prawidłowe opisanie np. przy niektórych chorobach skórnych, dlatego warto poprosić o pomoc kogoś z bliskich bądź udać się do lekarza specjalisty. Oprócz tego daltonizm uniemożliwia wykonywanie niektórych zawodów, np. kierowca, pilot, maszynista.

Leczenie daltonizmu

Nie ma metody, która pozwoliłaby na całkowite wyleczenie daltonizmu wrodzonego. Możliwe jest podjęcie leczenia i korygowanie barw przypadku częściowego daltonizmu. Możliwe jest zakupienie okularów korekcyjnych bądź soczewek, które powodują normalny widok dla chorego.

Soczewki oraz okulary korekcyjne posiadają specjalnie zaprojektowaną warstwę (powłokę). Zmienia ona spektrum przechodzącego przez nią światła. U osoby dotkniętej daltonizmem wyzwalane są dzięki niej bodźcie podobne do tych, które występują u osób zdrowych (normalnie widzących kolory). Stosowanie tego typu rozwiązań poprawia jakość życia, zwłaszcza u małych dzieci i daje do 80% możliwości całkowitej korekcji niedowidzenia barw (tj. daltonizm częściowy).

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.4


Może cię

Trudności z zasypianiem – jak sobie radzić?

Trudności z zasypianiem to częste zaburzenie snu, które negatywnie wpływa na codzienne funkcjonowanie. Problemy z ...

Hipochondria

W codziennym języku słowo hipochondria oznacza chorobliwą i przesadną obawę o własne zdrowie. Z medycznego ...

Ślepota barw – przyczyny, objawy, leczenie zaburzenia widzenia kolorów

Ślepota barw określana jest potocznie jako daltonizm. Zaburzenie to dotyczy częściej mężczyzn. Nie oznacza całkowitego ...

Pachygyria – przyczyny, objawy, leczenie, długość życia

Pachygyria (szerokozakrętowość) to choroba ośrodkowego układu nerwowego. Efektem schorzenia jest znaczne ścieńczenie mózgu. Zakręty mózgowe ...

Lunatykowanie – chodzenie przez sen

Lunatykowanie zdarza się częściej wśród dzieci niż u osób dorosłych. Bywa także określane jako somnambulizm ...

Wideo – Widzenie barw

Zdolność widzenia barw jest funkcją komórek czopkonośnych, czyli fotoreceptorów zlokalizowanych w siatkówce. Prawidłowe rozpoznawanie barw ...

Wideo – Zaburzenia lękowe uogólnione

Wśród zaburzeń nerwicowych i związanych ze stresem, oprócz lęku napadowego oraz fobii, możemy wyróżnić zaburzenie ...

Zapalenie wielonerwowe i wielokorzeniowe – zespół GBS

Zespół Guillaina-Barrego to ostra demielinizacyjna polineuropatia. Inne nazwy tej choroby to zapalenie wielokorzeniowe lub zapalenie ...

Zespół Capgrasa – co to jest, jakie są objawy i sposoby leczenia?

Zespół Capgrasa należy do grupy zaburzeń psychicznych obejmujących tzw. zespoły urojeniowe błędnej identyfikacji. Jednostka ta ...

Nerwobóle twarzy, rąk, nóg i międzyżebrowy – jakie są przyczyny i sposoby leczenia?

Nerwoból (inaczej neuralgia) określa ból występujący na obszarze unerwianym przez dany nerw. Może powstawać w ...

Wideo – Daltonizm – co jest przyczyną problemów z rozróżnianiem barw?

Daltonizm to wrodzone upośledzenie widzenia barw, które jest spowodowane wrodzonym brakiem fotopigmentów lub nieprawidłową budową ...

Wideo – Daltonizm

Zburzenie widzenia barw jest nazywane daltonizmem i polega na nie rozróżnianiu jakości barw, a jedynie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon