Jaglica (trachoma) – przyczyny, objawy, przebieg, leczenie

Jaglica (trachoma) to choroba oczu, w przebiegu której dochodzi do chlamydiowego zapalenia spojówek. Schorzenie jest zakaźne, można się nim zarazić m.in. przez kontakt z zainfekowaną wydzieliną z oka chorego. Najbardziej charakterystycznym objawem są grudki jagliczne (zmiany na powiece), pojawia się też swędzenie oczu, światłowstręt, opuchlizna. W leczeniu stosuje się antybiotyk lub metody chirurgiczne.

Jaglica – co to za choroba?

Jaglica (znana również jako egipskie zapalenie spojówek lub trachoma) to bakteryjna infekcja oczu wywołana przez Chlamydia trachomatis. Jest to choroba zakaźna, rozprzestrzeniająca się przez kontakt z okolicą oczu, nosa i plwociną osób chorych. Do przeniesienia zarazków może też dojść za pośrednictwem przedmiotów, takich jak chusteczka czy ręcznik. Pierwsze objawy to podrażnienie i swędzenie oczu, do których następnie dołączają opuchnięte powieki i ropna wydzielina.

Nieleczona jaglica może prowadzić do ślepoty – to najczęstsza przyczyna ślepoty, której można było zapobiec na świecie (Światowa Organizacja Zdrowia ocenia, że na całym świecie niemal 2 miliony ludzi straciło wzrok z powodu jaglicy). Dlatego WHO postawiło sobie za cel eradykację jaglicy na świecie do 2020 roku. Najbardziej rozpowszechniona jest w krajach Azji, Afryki, Ameryki Południowej i Bliskiego Wschodu. Szybkie rozpoznanie i leczenie zmniejsza ryzyko powikłań. Chlamydiowe zapalenie spojówek to pojęcie szersze, obejmujące jaglicę i wtrętowe zapalenie spojówek.

Trachoma – jakie są przyczyny jaglicy?

Jaglicę wywołuje Chlamydia trachomatis – nieco inna odmiana tej bakterii, niż ta odpowiedzialna za infekcję układu moczowo-płciowego. Zarażenie jaglicą może nastąpić poprzez kontakt z wydzieliną z oczu lub nosa zainfekowanej osoby. Bakterie mogą się też znajdować na powierzchni dłoni lub przedmiotów chorego, takich jak ręczniki czy chusteczki. Przenoszą je również owady, najczęściej muchy. Jaglica w Polsce nie występuje już od 50 lat – jednak ze względu na coraz częstsze podróże Polaków i coraz bardziej egzotyczne destynacje, może zostać przeniesiona z innego kraju.

Czynniki ryzyka egipskiego zapalenia oczu, które sprzyjają infekcji, to między innymi:

  • duża liczba domowników – ułatwia to transmisję bakterii pomiędzy zakażoną osobą a zdrowymi;
  • wiek – najczęściej chorują dzieci pomiędzy 4. i 6. rokiem życia;
  • płeć – bardziej podatne na infekcję są kobiety;
  • złe warunki sanitarne – nieprzestrzeganie zasad higieny, takich jak mycie dłoni sprzyja przenoszeniu bakterii.

Nie istnieje szczepionka, która mogłaby chronić przed infekcją chlamydiami. Z tego wynika, że profilaktyka jaglicy to właściwa higiena, przede wszystkim przemywanie twarzy i dłoni. Należy przebadać pod kątem jaglicy wszystkie osoby, które mają częsty kontakt z chorym.

Sprawdź, jak przeprowadzić test na chlamydię.

Jaglica – objawy – jak wyglądają grudki jagliczne?

Objawy jaglicy zazwyczaj dotyczą obu oczu i obejmują:

  • miernie nasilone swędzenie i podrażnienie oczu oraz powiek,
  • śluzowo-surowiczą lub ropną wydzielinę z oczu,
  • opuchliznę powiek,
  • światłowstręt,
  • ból oczu.

Grudki jagliczne (jagła) to charakterystyczny objaw, od którego choroba bierze swą nazwę. Pojawiają się głównie na spojówce pokrywającej górną powiekę. Ich liczba stopniowo się zwiększa, stają się żółte i galaretowate.

Objawy jaglicy w większym stopniu dotykają powieki górnej. Uszkodzeniu mogą też ulec gruczoły łzowe. Ponieważ łzy pełnią ważną rolę w ochronie i odżywianiu rogówki – jednej z warstw oka, przyspiesza to proces jej uszkodzenia i pogorszenie wzroku.

Jaglica prowadzi do bliznowatych zmian brzegu powiek, powodując przesunięcie mieszków włosowych i nieprawidłowy wzrost rzęs, które kierują się ku gałce ocznej, uszkadzając mechanicznie rogówkę – następstwem są jej trudno gojące się owrzodzenia. Tworzy się bielmo powodujące ślepotę. Upośledzenie wydzielania oraz nieprawidłowy skład łez wywołuje wysychanie i zeskórzenie gałki ocznej.

Pojawienie się takich objawów niekoniecznie musi być związane z jaglicą, może być to infekcja spowodowana inną bakterią. Zawsze powinny jednak skłonić do wizyty u lekarza, najczęściej będzie to lekarz medycyny rodzinnej, który w razie potrzeby skieruje do okulisty.

Jak przebiega jaglica?

Przebieg jaglicy jest przewlekły i powoduje często nawracający stan zapalny. Z czasem prowadzi to do powikłań, takich jak:

  • bliznowacenie wewnętrznych powierzchni powiek – powtarzające się infekcje prowadzą do powstania blizn na wewnętrznej powierzchni powiek;
  • deformacja powiek, jak ich podwinięcie (entropion) – zbliznowaciała powierzchnia powiek ulega przykurczeniu i wywija się w stronę powierzchni gałki ocznej;
  • nieprawidłowości rzęs, w tym ich przemieszczenie – rzęsy wyrastają w kierunku oka, przyczyniając się do owrzodzenia rogówki;
  • zaburzenia przejrzystości rogówki – rogówka mętnieje (najmocniej w okolicy górnej powieki), do czego przyczynia się nawracające zapalenie rogówki i mechaniczne drażnienie przez nieprawidłowo skierowanie rzęsy.

To wszystko prowadzi na przestrzeni lat do najpoważniejszego powikłania jaglicy, jakim jest najpierw pogorszenie, a następnie nawet utrata wzroku.

Dowiedz się, jakie są przyczyny bólu oczu.

Na czym polega leczenie chlamydiowego zapalenia spojówek?

Metoda leczenia jaglicy zależy od stopnia zaawansowania zmian w oku. Na wczesnym etapie wystarczające jest zastosowanie antybiotyku – najczęściej z grupy tetracyklin w formie maści lub azytromycyny, której tabletkę wystarczy zażyć jednorazowo. Jaglica ma skłonność do nawracania, pomimo zastosowanego leczenia. Dlatego ponowne pojawienie się jakichkolwiek objawów w obrębie oczu powinno skłonić do kontaktu z lekarzem.

Jeśli doszło do powikłań, istnieje szansa na ich wyleczenie metodami chirurgicznymi. Podwiniętą powiekę nacina się, a następnie odwraca jej brzeg z dala od oka. Dzięki temu jego powierzchnia nie jest już drażniona, co może powstrzymać dalszą utratę wzroku. To samo ma na celu powtarzalne usuwanie rzęs.

Jeśli doszło już do zmętnienia rogówki, możliwe jest jej przeszczepienie. Jest to najczęściej wykonywana procedura transplantologiczna na świecie. Okrągłym nożem (trepanem) pobiera się fragment rogówki w kształcie krążka. Następnie przenosi się go na odpowiednio przygotowaną powierzchnię oka biorcy i przyszywa szwami nylonowymi, tak cienkimi, że trudnymi do zobaczenia bez powiększenia. Okres gojenia i rekonwalescencji sięga od 3 do 9 miesięcy, w tym czasie stopniowo poprawia się wzrok osoby, której przeszczepiono rogówkę. Niestety, w jaglicy skuteczność takiego zabiegu bywa ograniczona.

O jaglicy opowiada dr n. med. Monika Kujawa-Hadryś

Bibliografia

  • Joy Bhosai S. i wsp., Trachoma: an update on prevention, diagnosis, and treatment. Curr. Opin. Ophthalmol., 2012, 23: 288–295.
  • www.mayoclinic.org/diseases-conditions/trachoma/symptoms-causes/syc-20378505
  • mp.pl/pacjent/okulistyka/chorobyoczu/chorobyspojowki/83655,chlamydiowe-zapalenie-spojowek-wtretowe-zapalenie-spojowek
  • mp.pl/pacjent/okulistyka/chorobyoczu/chorobyrogowkiitwardowki/122249,przeszczepienie-rogowki
Opublikowano: ; aktualizacja: 13.06.2019

Oceń:
4.7


  • Tagi:

Może cię

Zespół nawracających ubytków nabłonka rogówki

Zespół nawracających ubytków nabłonka rogówki (RCE z ang. recurrent corneal erosion) jest schorzeniem, które charakteryzuje ...

Dlaczego wzrok pogarsza się wraz z wiekiem?

Pogorszenie wzroku wraz z wiekiem związane jest najczęściej ze zwyrodnieniem plamki żółtej. Jest to powoli ...

Torbiel pajęczynówki u dzieci i dorosłych – objawy, leczenie, rokowania

Torbiel pajęczynówki (torbiel podpajęczynówkowa) to rzadko występującą zmiana patologiczna zlokalizowana wewnątrz czaszki, która w zależności ...

Wideo – Zaczerwienienie oka

Czerwone oczy to jeden z najczęstszych objawów klinicznych spotykanych w praktyce nie tylko okulistów, ale ...

Zapalenie brzegów powiek – przyczyny, objawy, leczenie

Zapalenie brzegów powiek jest często występującą chorobą okulistyczną. Przyczyną zapalenia powiek może być m.in. infekcja ...

Wideo – Ograniczona ruchomość gałek ocznych

Ruchy gałek ocznych uwarunkowane są działaniem mięśni gałkoruchowych. Ruchomość czynną gałek ocznych bada się w ...

Polipoidalna waskulopatia naczyniówkowa

Polipoidalna waskulopatia naczyniówkowa jest chorobą występującą dość rzadko, częściej spotykaną u osób innych ras niż ...

Oftalmopatia – przyczyny, objawy, leczenie orbitopatii tarczycowej

Oftalmopatia tarczycowa (ang. thyroid eye disease, TED), określana także jako orbitopatia, to typowy objaw chorób ...

Wideo – Jaglica

Jaglica, zwana niegdyś egipskim zapaleniem oczu, jest szczególnie ciężkim i przewlekłym zapaleniem spojówek, którego powikłania ...

Wideo – Leczenie zakaźnego zapalenia rogówki

Leczenie zakaźnego zapalenia rogówki można podzielić na okres wyjaławiania i następującym po nim fazę gojenia. ...

Zez

U dzieci najczęstszymi przyczynami zeza są zaburzenia równowagi okoruchowej związane z istnieniem dużej różnicy wady ...

Wideo – Rodzaje ślepoty barw

Zdolność widzenia barw jest funkcją komórek czopkonośnych zlokalizowanych w siatkówce. Dlatego też zaburzenia widzenia barw ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon