Dermatofity – co to jest, przyczyny zakażenia, rodzaje, badania, leczenie dermatofitozy

Dermatofity to grzyby powodujące choroby w postaci grzybic skóry oraz jej przydatków. Objawy zależne są od lokalizacji infekcji. Dermatofity na skórze wywołują swędzenie, zaczerwienienie, złuszczanie naskórka. Infekcja paznokci powoduje wystąpienie plam na płytce, jej kruchość i łamliwość. Badania mykologiczne pozwolą określić rodzaj grzyba i dobrać prawidłowy sposób leczenia.

Dermatofity – co to jest i jakie są rodzaje?

Dermatofity to grzyby występujące powszechnie na całym świecie, które obejmują ponad 40 gatunków. Chorobotwórczych dla człowieka jest około 20 gatunków dermatofitów. Podstawowy podział grzybów dermatofitowych uwzględnia miejsce bytowania tych grzybów i obejmuje następujące ich rodzaje:

  • grzyby zoofilne, czyli bytujące na zwierzętach; zwierzę jest nosicielem grzyba, a zatem brak jest u niego objawów zakażenia; natomiast kontakt człowieka z takim zwierzęciem (np. z dermatofitami u psa) prowadzi do rozwoju dermatofitozy; najpowszechniej występujące dermatofity zoofilne to Trichophyton verrucosum, Trichophyton mentagrophytes oraz Microsporum canis;
  • grzyby antropofilne, których nosicielami są ludzie; najczęściej występujące gatunki antropofilne to Trichophyton rubrum, Microsporum audouinii oraz Epidermophyton occosum;
  • grzyby geofilne bytujące w glebie, reprezentowane najliczniej przez Microsporum gypseum.

Dermatofity – zakażenie – przyczyny

Najrzadziej spotykane są zakażenia dermatofitami geofilnymi. Znacznie częściej zdarzają się infekcje grzybicze wywołane zoofilnymi i antropofilnymi. Do zakażenia dochodzi na drodze bezpośredniego kontaktu z zakażonym zwierzęciem lub człowiekiem, ponadto dermatofitozy spowodowane przez dermatofity antropofilne przenoszone mogą być na drodze kontaktu pośredniego, stosując wspólne przedmioty użytku osobistego.

Na zakażenia grzybicze szczególnie narażone są osoby z osłabionym układem odpornościowym: małe dzieci, osoby w podeszłym wieku, cierpiący na zaburzenia odporności oraz niektóre choroby przewlekłe, np. cukrzycę.

Inne czynniki zwiększające ryzyko zakażenia grzybami to: niedoczynność tarczycy, nowotwory, niedobór żelaza. Ponadto zarażeniu dermatofitami sprzyjają mikrouszkodzenia skóry, nadmierna potliwość, oparzenia i rany na skórze, niewystarczająca higiena ciała lub wręcz przeciwnie – nadużywanie środków myjących naruszających naturalna barierę lipidową skóry.

Jakie są przyczyny grzybicy skóry gładkiej i jak ją rozpoznać?

Dermatofity – choroby

Dermatofity odpowiadające za rozwój dermatofitozy określane są mianem „tinea”. Słowo to występuje w połączeniu z terminem łacińskim określającym lokalizację zmian grzybiczych. Zgodnie z takim nazewnictwem wyróżniamy następujące dermatofitozy:

Dermatofitozy mogą przyjmować postać grzybicy powierzchniowej lub głębokiej. Ta pierwsza obejmuje wyłącznie warstwę rogową skóry, paznokci czy włosów; z kolei grzybica głęboka sięga skóry właściwej.

Dermatofity – objawy zakażenia

Objawy dermatofitozy różnią się w zależności od lokalizacji zakażenia grzybiczego.

Dermatofity paznokci wywołują zmiany w wyglądzie płytki paznokciowej. Zauważyć można rozwarstwienie paznokci i ich nadmierną łamliwość, pojawienie się białych plam oraz zgrubienie i pofałdowanie płytki paznokcia. Paznokieć może odwarstwiać się od łożyska i całkowicie się wykruszać.

Microsporum Canis, zdjęcie: Fotolia

Dermatofitoza stóp zlokalizowana jest najczęściej na skórze obszarów międzypalcowych (głównie dotyczy III i IV przestrzeni międzypalcowej), rzadziej obejmuje podeszwę i boczny obszar stopy. W przypadku zmian zlokalizowanych między palcami stóp zauważalne jest zaczerwienienie i świąd skóry, z kolei zmiany na podeszwach i bokach stóp (tzw. grzybica złuszczająca) manifestują się jako ogniska nadmiernego złuszczania lub rogowacenia skóry.

W przebiegu grzybicy rąk dochodzi do złuszczania się skóry, jej zaczerwienienia i świądu, powstania wysypki lub pęcherzyków z sączącą się wydzieliną. Wspomniane zmiany skórne zauważyć można na wewnętrznych powierzchniach dłoni (najczęściej jednej ręki) oraz bocznych powierzchni palców.

Dermatofity na skórze owłosionej głowy prowadzą do powstania ognisk zapalnych na skórze, w towarzyszącą łamliwością i wypadaniem włosów. Ponadto mogą powstać zmiany ropne, strupki oraz tarczki woszczynowe. Nierzadko dochodzi do współtowarzyszącego rozwoju infekcji bakteryjnej. Wyróżnić można następujące postacie dermatofitoz skóry głowy:

Objawy grzybicy skóry gładkiej to zmiany rumieniowe i złuszczająca się skóra. Zmiany mogą być pojedyncze lub liczne, o charakterze zlewającym się. Najczęstsza lokalizacja takich zmian to twarz, dekolt i szyja oraz tułów.

Grzybica pachwin to zapalne zmiany z towarzyszącym złuszczaniem skóry, zlokalizowane w okolicy pachwin i górnego obszaru wewnętrznych części ud. Zmiany generują swędzenie skóry, a ich drapaniu towarzyszy powstanie strupków i sączenia się ranek.

Dermatofity – badania

W celu rozpoznania zakażenia dermatofitami konieczne jest wykonanie badań mikologicznych. Materiałem do badania mogą być zeskrobiny skórne, paznokcie czy włosy. Zakładana jest hodowla na specjalnym podłożu, ponadto wykonywany jest preparat mikroskopowy. W takim specjalnie wybarwionym preparacie zauważyć można strzępki grzybni.

W przypadku grzybicy skóry głowy w czasie diagnostyki wykonywane jest ponadto badanie lampą Wooda. Testy serologiczne jako metody pośrednie diagnostyki mają marginalne znaczenie.

Jak wygląda badanie mykologiczne?

Dermatofity – leczenie – jak zwalczyć grzyby?

W przypadku zakażeń dermatofitami konieczne jest wdrożenie lekami przeciwgrzybiczymi. Najczęściej stosowane są następujące leki:

  • flukonazol,
  • itrakonazol,
  • terbinafina,

czyli leki ogólnoustrojowe. Natomiast miejscowo można stosować pochodne imidazolu.

Leczenie trwa najczęściej kilka tygodni. Infekcja może mieć charakter przewlekły i nawracający, dlatego, aby skutecznie pozbyć się dermatofitów, należy zminimalizować czynniki ryzyka zakażenia.

Bibliografia

  1. Trzmiel D., Lis – Święty A., Bergel – Czop B., Klinika zakażeń grzybiczych skóry i jej przydatków w praktyce lekarza rodzinnego – problem ciągle aktualny; Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2011, Tom 17, Nr 4, 212-217
  2. Virella G., Mikrobiologia i choroby zakaźne; Urban&Partner, 2000
  3. Śpiewak R., Zakażenia grzybicze skóry i jej przydatków – ważny problem na pograniczu medycyny rodzinnej i dermatologii; Medycyna Ogólna 1997, 3, 4
Opublikowano: ; aktualizacja: 01.03.2019

Oceń:
4.5


Może cię

Jak pozbyć się łupieżu?

Łupież jest uciążliwą dolegliwością skórną, która stanowi nie tylko problem dermatologiczny, ale i estetyczny. Przyczyną ...

Jakie są najczęstsze przyczyny nadpotliwości? Jak sobie z nią radzić?

Pocenie się jest fizjologicznym mechanizmem termoregulacji. Problemem jest nadmierna potliwość, która czasem zależy od genów. ...

Brodawki na stopach

Brodawki na stopach pojawiają się w wyniku zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego HPV. Do zakażenia może ...

Jak leczyć łysienie u mężczyzn?

Leczenie łysienia jest trudne i zazwyczaj długotrwałe. Przed podjęciem terapii podstawowe znaczenie ma ustalenie przyczyny ...

Plamy na twarzy – jakie są przyczyny zmian i przebarwień na twarzy?

Plamy na twarzy to częsta przypadłość, występująca zwłaszcza u kobiet. Przebarwienia mogą być wynikiem nadmiernej ...

Trądzik a zespół policystycznych jajników

Trądzik w zespole policystycznych jajników to w dużej mierze efekt wysokiego stężenia androgenów, przede wszystkim ...

Pęcherzyca liściasta

Pęcherzyca liściasta (łac. pemphigus foliaceus) jest autoimmunologicznym schorzeniem skóry, w przebiegu którego obserwuje się występowanie ...

Łysienie androgenowe u kobiet – przyczyny i leczenie łysienia androgenowego typu żeńskiego

Łysienie androgenowe jest przewlekłą chorobą uwarunkowaną genetycznie, która prowadzi do niebliznowaciejącego łysienia spowodowanego miniaturyzacją mieszków ...

Leczenie bielactwa nabytego

Bielactwo nabyte to choroba, w przebiegu której skóra traci kolor. Na powierzchni ciała pojawiają się ...

Nieprzyjemny zapach potu – przyczyny brzydkiego zapachu potu

Zapach potu jest w znacznej mierze uzależniony od jego składu, a raczej od występujących w ...

Osutka plamista i plamisto-grudkowa – przyczyny, objawy, leczenie

Osutka plamista to częsty problem w praktyce dermatologicznej. Osutki na skórze i określenie ich potencjalnych ...

Wideo – Choroby skóry w ciąży

Ciąża jest okresem w życiu kobiety, w którym dochodzi do szeregu reakcji immunologicznych, przestrojenia immunologicznego ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon