Podwyższone TSH – co oznacza podwyższony poziom TSH

Podwyższony poziom TSH związany jest najczęściej z zaburzeniami pracy tarczycy skutkującymi zmniejszonym wydzielaniem hormonów tarczycowych. W wielu przypadkach jest bezobjawowy, może mu jednak również towarzyszyć utajona objawowa niedoczynność tarczycy. Wysokie TSH może świadczyć np. o chorobie Hashimoto. Prawidłowy poziom TSH w zakresie normy to 0,4–4,0 mIU/ml.

TSH – wyniki badania hormonu tarczycy

TSH (hormon tyreotropowy, tyreotropina) należy do tzw. przysadkowych hormonów tropowych, czyli substancji wydzielanych przez przysadkę mózgową, pełniących zasadniczą rolę w pracy układu wewnątrzwydzielniczego. Zadaniem TSH jest pobudzanie tarczycy do produkcji jej hormonów – tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3), stąd angielska nazwa thyroid stimulating hormone, czyli hormon stymulujący tarczycę.

Prawidłowe TSH Wpływając na poziom hormonów tarczycy, TSH wywiera silny wpływ na przebieg procesów metabolicznych w całym organizmie. Wzrost stężenia hormonów tarczycowych pobudza komórki do zwiększenia intensywności spalania glukozy oraz wzrostu zarówno tempa produkcji energii, jak i jej wykorzystywania. Zasadniczą rolą TSH jest więc, w pośredni sposób, regulacja tempa i intensywności procesów metabolicznych zachodzących w całym organizmie. Z tego faktu wynika szeroka gama objawów związanych z nieprawidłowym jego poziomem. Zakres normy TSH u osób dorosłych wynosi 0,4–4,0 mIU/ml (prawidłowy poziom TSH).

Jakie są przyczyny podwyższonego poziomu TSH?

Do zrozumienia przyczyn dlaczego w wynikach badań krwi pojawia się za wysokie TSH, koniecznie jest poznanie mechanizmu kontroli wydzielania tego hormonu. Odbywa się ona na zasadzie tzw. sprzężenia zwrotnego ujemnego, którego pętla obejmuje tarczycę, przysadkę mózgową oraz nadrzędne wobec niej podwzgórze. Niski poziom hormonów tarczycy we krwi skutkuje aktywacją podwzgórza, które zaczyna wydzielać substancję stymulującą odpowiednie komórki w przysadce mózgowej.

W odpowiedzi, przysadka zaczyna wydzielać hormon TSH, który dociera do tarczycy i powoduje uaktywnienie w niej produkcji hormonów tarczycy. Wzrost stężenia tyroksyny i trójjodotyroniny wpływa hamująco na podwzgórze i przysadkę, zamykając w ten sposób pętlę sprzężenia. Mechanizm ten umożliwia precyzyjne sterowanie poziomem hormonów tarczycy, adekwatnie do zapotrzebowania ustroju.

W większości przypadków wysoki poziom TSH związany jest ze zbyt niskim poziomem hormonów tarczycy, niedostosowanym do aktualnych potrzeb (hormony w niskim stężeniu nie powstrzymują podwzgórza przed stymulacją przysadki). Stan taki nazywamy niedoczynnością tarczycy.

Wysokie TSH a niedoczynność tarczycy i choroba Hashimoto

Najczęściej niedoczynność tarczycy związana jest z zaburzeniami pierwotnie rozpoczynającymi się w tarczycy, takimi jak:

  • choroby tarczycy autoimmunologiczne, np. choroba Hashimoto, w której produkcja nieprawidłowych przeciwciał blokujących receptory tarczycy powoduje zahamowanie wydzielania hormonów;
  • niewystarczająca produkcja hormonów spowodowana niedoborem jodu (niezbyt częsta w Polsce ze względu na wzbogacanie soli spożywczej w jod);
  • hamowanie funkcji tarczycy przez przyjmowane leki; z działania takiego znane są m. in. lit, amiodaron, fenytoina, nitroprusydek sodu i inne.

TSH – badanie na tarczycę

Badanie TSH i monitorowanie w powyższych sytuacjach poziomu TSH i odnotowanie jego zwiększenia jest czułą metodą pozwalającą wykryć pogarszanie się pracy tarczycy.

W rzadkich przypadkach wysoki poziom TSH powstaje w innych mechanizmach niż opisany wyżej. Stan taki prowadzi często do sytuacji przeciwnej – nieuszkodzona tarczyca wobec zbyt wysokiego poziomu TSH ulega nadmiernej stymulacji. Skutkuje to rozwojem jej nadczynności tarczycy. Ponadto często obserwuje się dodatkowe objawy, związane z pierwotną przyczyną zaburzeń. Wśród najczęstszych powodów wysokiego poziomu TSH niezwiązanego z niedoczynnością tarczycy wymienić należy:

  • guz nowotworowy przysadki mózgowej, badanie tarczycy może wykryć tzw. gruczolak przysadki, który w sposób autonomiczny (tzn. niepodlegający kontroli) wydziela TSH;
  • inne nowotwory, np. rak kosmówki, wydzielające TSH w sposób autonomiczny, jako element tzw. zespołu paranowotworowego.

Jakie objawy podwyższonego TSH mogą się pojawić?

Mając na uwadze opisany wyżej mechanizm, łatwo dojść do wniosku, że objawy jakie daje podwyższone TSH będą najczęściej wynikiem niewystarczającego wydzielania hormonów tarczycy. Innymi słowy, są one skutkiem uogólnionego spowolnienia tempa metabolizmu, zjawiska niezmiennie towarzyszącego niedoczynności tarczycy.

Wśród objawów wysokiego TSH wymienić można tu między innymi:

  • nietolerancję zimna (łatwe marznięcie),
  • przyrost masy ciała,
  • uczucie zmęczenia, osłabienia i zmniejszenie wydolności fizycznej,
  • senność, trudności ze skupieniem uwagi, obniżenie nastroju, czasami pełnoobjawowa depresja,
  • zimną i suchą skórę,
  • łamliwość i wypadanie włosów,
  • niskie ciśnienie tętnicze (choć czasami obserwuje się jego wzrost) i wolna czynność serca,
  • zaparcia,
  • ochrypły głos,
  • obniżenie libido,
  • skrócenie cyklu miesiączkowego i obfite krwawienia miesiączkowe.

Należy przy tym pamiętać, że wzrost poziomu TSH w niedoczynności tarczycy w wielu przypadkach jest bezobjawowy, zwłaszcza gdy stężenie hormonów tarczycy utrzymuje się jeszcze w zakresie prawidłowym. Dalsze pogorszenie się czynności tarczycy skutkuje stopniowym pojawianiem się objawów chorej tarczycy. Podwyższone TSH i prawidłowe FT4 świadczą o utajonej niedoczynności tarczycy

W przypadkach, w których TSH wydzielany jest autonomicznie, hiperstymulacja gruczołu prowadzi do jej nadczynności tarczycy i wystąpienia objawów przeciwnych do wyżej podanych. Ponadto wystąpić mogą dolegliwości dodatkowe, związane z miejscowym wzrostem guza tarczycy (np. bóle głowy i ograniczenie pola widzenia w przypadku guzów przysadki).

Mam podwyższone lub za wysokie TSH – co robić?

Postępowanie po stwierdzeniu wysokiego poziomu TSH uzależnione jest szczególnie od tego, czy objawy są obecne i od ich charakteru (wskazujących na nad- lub niedoczynność tarczycy). Ważną informacją wspomagającą zaplanowanie dalszych kroków jest wynik badania poziomu hormonów tarczycy we krwi, zwłaszcza tyroksyny (T4).

Izolowane podwyższenie TSH, tzn. sytuacja, w której nie stwierdza się innych objawów, a poziom hormonów tarczycy w krwi jest prawidłowy, nie zawsze wymaga leczenia. Stan taki nazywamy subkliniczną niedoczynnością tarczycy. Leczenie substytucyjne (tzn. doustne przyjmowanie T4) wskazane jest w przypadku:

  • znacznego przekroczenia normy TSH powyżej 10 mIU/l (prawidłowy wynik TSH to 0,4–4,0 mIU/ml);
  • rozpoznanej wcześniej choroby tarczycy;
  • wieku poniżej 65. roku życia;
  • współistnienia cukrzycy, choroby niedokrwiennej serca, niewydolności serca lub czynników ryzyka ich rozwoju;
  • obecności przeciwciał przeciwtarczycowych (tzw. anty-TPO);
  • stanu po niecałkowitym wycięciu tarczycy oraz u osób z wolem tarczycowym.

W przypadku podwyższenia TSH w ciąży ponad normę wymaga bezwzględnego leczenia hormonami tarczycy z uwagi na bezpieczeństwo płodu. Również niedoczynność tarczycy jawna (z obecnymi objawami i obniżeniem T4) stanowi zawsze wskazanie do leczenia.

Jeśli wzrost TSH związany jest z istnieniem guza go wydzielającego, konieczne może być leczenie operacyjne polegające na całkowitym usunięciu guza.

Opublikowano: ; aktualizacja: 01.12.2016

Oceń:
3.9


Może cię

fT3 – badanie (wolna trijodotyronina) – norma, wyniki, cena

Badania hormonów tarczycy to ważny element diagnozowania chorób tarczycy (nadczynności i niedoczynności). Najczęściej zlecane przez ...

Wideo – Hormony tarczycy i przytarczyc

Tarczyca jest gruczołem dokrewnym, położonym na szyi, bezpośrednio przylegającym do krtani, tchawicy i przełyku. Składa ...

Przeciwciała przeciwko receptorom TSH (anty-TSHR)

Przeciwciała anty-TSHR są swoistymi przeciwciałami wykrywanymi w chorobie Gravesa-Basedowa. Choroba ta jest najczęstszą przyczyną nadczynności ...

Choroby tarczycy u dzieci

Choroby tarczycy są u dzieci diagnozowane znacznie rzadziej niż u dorosłych. Hormony tarczycy zajmują istotne ...

Niewydolność przysadki

Charłactwo przysadkowe jest historycznym określeniem niewydolności przysadki. Zespół objawów niewydolności przysadki inaczej zwany jest również ...

Nadczynność tarczycy a serce

Nadczynność tarczycy, a w konsekwencji przyspieszony metabolizm ma negatywny wpływ na wszystkie narządy, także na ...

Hormon tarczycy T3 (trijodotyronina) – badanie stężenia

Trijodotyronina (inna stosowana nazwa to trójjodotyronina) – T3 to hormon tarczycy, który powstaje z innego ...

Wysokie TSH – o czym świadczy poziom TSH powyżej normy?

Wysokie TSH prawie zawsze oznacza małą aktywność hormonalną tarczycy spowodowaną jej niedoczynnością. Poziom TSH powyżej ...

Badanie TSH (tyreotropina, hormon tyreotropowy) – normy, interpretacja wyniku

Badanie TSH (hormon tyreotropowy, tyreotropina, syntetyzowana przez część gruczołową przysadki) przeprowadzane jest przy podejrzeniu nadczynności ...

Tyroksyna – norma i wyniki – co oznacza nadmiar i niedobór?

Badanie tyroksyny (tetrajodotyroniny), jednego z najważniejszych hormonów tarczycy, służy do monitorowania schorzeń – nadczynności (nadmiar ...

Badanie hormonów tarczycy – poziom hormonów i normy

Badania hormonów tarczycy to podstawowy element diagnozowania chorób gruczołu tarczowego. Dla lekarzy ważne jest określenie ...

Nadczynność tarczycy a nadciśnienie i kołatanie serca

Jednym z najczęściej diagnozowanych i obserwowanych przez samych pacjentów objawów nadczynności tarczycy są dolegliwości ze ...

Komentarze i opinie (2)


Witam mam 65 lat mój wynik TSH 7,660 co to znaczy jakie niesie zagrożenia , lekarz przepisał mi tabletki Euthyrox N25 .

Moje Tsh wynosi 29, 83 co mam robić?
Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon