Co to jest glukozamina?

Brak zdjęcia

27 listopada 2013

Glukozamina a dokładniej ujmując siarczan glukozaminy jest składnikiem preparatów mających na celu łagodzenie objawów choroby zwyrodnieniowej stawów, leczenie oraz zapobieganie jej. W Polsce szacunki wskazujące na liczbę osób chorujących na chorobę zwyrodnieniową stawów opiewają na około 2 mln osób.

Występowanie choroby zwyrodnieniowej stawów

Wydłużająca się średnia długość życia ludzi, zwiększona aktywność ruchowa, w tym zwiększone oczekiwanie wysokiej sprawności w wieku poprodukcyjnym sprawiają, że choroba zwyrodnieniowa stawów staje się coraz częstszym problem społeczeństwa XXI wieku. Została ona opisana dopiero w wieku XX, obecnie liczba chorych na chorobę zwyrodnieniową stawów stale zwiększa się. W Polsce szacunki wskazujące na liczbę osób chorujących na chorobę zwyrodnieniową stawów opiewają na około 2 mln osób. Aktualnie coraz młodsze osoby borykają się z chorobą zwyrodnieniową, przestała być ona postrzegana jako wyłączny problem ludzi którzy ukończyli 65 rok życia. Na rynku farmaceutycznym pojawiły się liczne preparaty mające na celu łagodzenie objawów choroby zwyrodnieniowej stawów, leczenie oraz zapobieganie chorobom stawów. Składnikiem większości takowych produktów jest glukozamina, dokładniej ujmując siarczan glukozaminy.

Czym jest choroba zwyrodnieniowa stawów?

Choroba zwyrodnieniowa stawów jest najczęstszą chorobą narządu ruchu. Rozwija się na podłożu zaburzeń jakości jak i ilości chrząstki. Procesy te prowadzą do degradacji chrząstki szklistej, która to jest budulcem powierzchni stawowych. Postępująca choroba prowadzi do uszkodzenia nie tylko chrząstki stawowej lecz również kości znajdującej się pod chrząstką, mięśni i więzadeł.

Chorobę zwyrodnieniową możemy podzielić na:

  • pierwotną - przyczyna jest nieznana, częstość zwiększa się wraz z wiekiem,
  • wtórną - czyli taką, która wywołana jest konkretną przyczyną, np. :
    • urazem stawu,
    • innymi chorobami stawów (reumatoidalne zapalenie stawów),
    • wrodzonymi zaburzeniami budowy stawów,
    • chorobami ogólnoustrojowymi: cukrzycą, nadczynnością przytarczyc, miażdżycą.

Najczęściej zgłaszane objawy choroby zwyrodnieniowej stawów to:

  • ból,
  • sztywność, sztywność poranna ustępująca po kilku minutach,
  • ograniczenie ruchomości,
  • trzeszczenia, mogą być odczuwalne przy ruchach z powodu tarcia o siebie nierównych powierzchni stawowych,
  • zniekształcenie i poszerzenie obrysów stawu.

Częściej chorują kobiety i osoby wysokie. Choroba może rozwinąć się w stawach rąk, stóp, kręgosłupa, stawie biodrowym, stawie kolanowym oraz w innych połączeniach stawowych organizmu.

Budowa chrząstki szklistej

Chrząstka szklista jest jednym z rodzajów tkanki łącznej szkieletowej. Chrząstka szklista składa się z komórek chrzęstnych (czyli chondrocytów) i bezpostaciowej istoty międzykomórkowej. Istota międzykomórkowa zawiera w sobie macierz (głównie proteoglikany i kwas hialuronowy) oraz włókna kolagenowe. Liczne proteoglikany zawarte w chrząstce odgrywają ważną rolę w jej ściśliwości.

Chrząstka o gładkiej powierzchni i odpowiedniej jakości pozwala na zmniejszenie tarcia podczas ruchów stawów, bierze udział w przenoszeniu obciążeń wzdłuż pionowej osi ciała. Jest to szczególnie ważne w dużych stawach, zwłaszcza w stawie kolanowym.

Chrząstka nie jest unerwiona, nie posiada sieci naczyń krwionośnych zapewniających dopływ substancji odżywczych. Z uwagi na to, że chrząstka nie posiada unerwienia, jej uszkodzenie, nie powoduje wystąpienia dolegliwości bólowych. Odżywianie chrząstki zapewnia, na drodze dyfuzji, płyn stawowy.

Do zrozumienia biomechaniki chrząstki i wpływy farmaceutyków na jej funkcję warto poznać skalę uszkodzeń chrząstki wg skali Outbridge'a:

  • 0 - chrząstka prawidłowa;
  • I stopień - obrzęk - zmiękczenie chrząstki;
  • II stopień - pęknięcia i fragmentacja niepełnej grubości - struktura podobna do wełny;
  • III stopień - pęknięcia pełnej grubości sięgające do powierzchni podchrzęstnej (kości) - bez jej odsłonięcia;
  • IV stopień - większe ubytki - odsłaniające warstwę podchrzęstną (kość).

Chrząstka nie ma zdolności samoistnej regeneracji na powierzchni stawowej, na której widoczna jest kość (chrząstka ją pokrywająca została zniszczona).

Choroba zwyrodnieniowa stawów a ból

Ból pojawia się w momencie, gdy podrażnieniu ulegają zakończenia nerwowe odsłonięte przez ubytek chrząstki. Oderwane od powierzchni stawowej fragmenty chrząstki powodują obrzęk błony maziowej stawu. Zwiększenie objętości płynu stawowego w jamie stawu jako skutek stanu zapalnego i w rezultacie ucisk na struktury otaczające staw powoduje ból.

Stosowanie glukozaminy

Glukozamina jest amino cukrem (pochodna cukru zawierająca grupę aminową). Pełni w organizmie człowieka funkcję prekursora w biochemicznej syntezie glikozaminoglikanów.

Natomiast glikozaminoglikany są częścią składową proteoglikanów. Proteoglikany to główne białka niekolagenowe tworzące chrząstkę szklistą powierzchni stawowych. Glukozamina jest więc związkiem chemicznym istotną rolę w organizmie człowieka. Preparaty dostępne w sprzedaży zawierają siarczan glukozaminy, ta forma związku zwiększa jego wchłanianie.

Glikozoaminoglikany istotne dla płynu stawowego i chrząstki stawowej to kwas hialuronowy oraz siarczan chondroityny. Duże stężenie siarczanu chondroityny i kwasu hialuronowego w chrząstce zapewnia tej tkance utrzymanie właściwej sprężystości i wytrzymałości. Naturalnymi źródłami glukozaminy są m.in.:

  • kraby,
  • raki,
  • krewetki,
  • małże.

Glukozamina jest otrzymywana z pancerzy chitynowych wymienionych skorupiaków bądź syntetycznie. Zawarta w gotowych preparatach glukozamina jest dostępna w formie siarczanu glukozaminy, jest to postać o największej biodostępności dla organizmu człowieka.

Stosowanie glukozaminy w terapii choroby zwyrodnieniowej stawówjest ciągle dyskutowane. Istnieje dużo wzajemnie wykluczających się informacji w dostępnych publikacjach. Jednakże metaanaliza umieszczona w 2010 roku w BrittischMedicineJournal “Effects of glucosamine, chondroitin, or placebo in patients with osteoarthritis of hip orknee: network meta-analysis” jednoznacznie wskazuje na znikomy efekt leczniczy siarczanu glukozaminy i siarczanu chondroityny u chorych na zwyrodnienie stawu biodrowego bądź kolana. Przytoczona powyżej metaanaliza obejmuje 3803 pacjentów.

Pomimo niekorzystnych wyników meta-analizy z BrittischMedicineJournalistnieją stany w których można zalecić profilaktyczne zażywanie preparatów zawierających siarczan glukozaminy. Glukozamina nie powoduje odrostu chrząstki w miejscach jej pozbawionych, dlatego też przypuszczalnie korzystny efekt można uzyskać zażywając glukozaminę, gdy chrząstka znajduje się pomiędzy wartościami 0 a II w Outbridge'a. Profilaktycznie zażywać glukozaminę mogą sportowcy oraz osoby wykonujące pracę fizyczną. Nie zaleca się suplementacji glukozaminy u dzieci.Warto pamiętać, że większość dostępnych na rynku preparatów zawierających glukozaminę jest zarejestrowana jako suplementy diety. Wymagania wobec suplementu diety a leku, które są konieczne do dopuszczenia do sprzedaży, są znacznie niższe dla suplementów. Zbiór międzynarodowych norm żywnościowych CodexAlimentarius uznaje suplementy diety za żywność. Suplementy jaki i leki mają na celu zdrowie człowieka, jednakże w przypadku suplementów chodzi o utrzymanie stanu tzw. homeostazy czy stanu równowagi w organizmie. Produkt leczniczy, czyli lek, ma albo leczyć, albo zapobiegać chorobom.

Decyzję o rozpoczęciu suplementacji glukozaminą najlepiej skonsultować indywidualnie z lekarzem.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Maść przeciwbólowa i przeciwzapalna – jak stosować i jaką wybrać?

Maść przeciwbólowa jest dobrym lekiem na ból stawów i mięśni. Zawiera ona substancje należące do ...

Guzki Heberdena i Boucharda na palcach – objawy, leczenie, usuwanie

Choroba zwyrodnieniowa obejmująca drobne stawy rąk charakteryzuje się powstawaniem na stawach palców dłoni włóknistych narośli ...

Wideo – Przyczyny i objawy zwyrodnieniowej choroby stawów

Choroba zwyrodnieniowa stawów, nazywana popularnie artrozą, należy do najczęściej spotykanych i najbardziej uciążliwych problemów medycznych ...

Maść na stawy – jak wybrać najlepszą maść na ból stawów?

Bóle mięśniowo-stawowe nie dotyczą wyłącznie osób starszych. Choroba zwyrodnieniowa to częsta dolegliwość również wśród ludzi ...

Choroba zwyrodnieniowa stawów – przyczyny, objawy, leczenie

Choroba zwyrodnieniowa stawów (CHZS) zaliczana jest do najbardziej rozpowszechnionych chorób dotykających stawów. Istotą tej choroby ...

Wideo – Choroba zwyrodnieniowa stawów

Choroba zwyrodnieniowa stawów może przyjmować postać uogólnioną, wielostawową, gdzie objawy są sumą dolegliwości związanych z ...

Wideo – Choroba zwyrodnieniowa stawów – schorzenie wielostawowe

Choroba zwyrodnieniowa stawów może przyjąć postać uogólnioną (wielostawową), gdzie objawy są sumą dolegliwości związanych z ...

Wideo – Choroba zwyrodnieniowa stawów kręgosłupa

Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa, określona jako spondyloartroza, uznana jest za epidemię w krajach wysoko uprzemysłowionych. Dotyka ...

Wideo – Choroba zwyrodnieniowa stawów – leczenie

Leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów obejmuje zabiegi rehabilitacyjne oraz podstawową farmakoterapię. Celem zabiegów rehabilitacyjnych jest odtworzenie ...

Leki na ból kręgosłupa

Bardzo duża grupa ludzi uskarża się na ból kręgosłupa różnego pochodzenia. Pacjenci zgłaszający się do ...

Sklerotyzacja kości podchrzęstna – co to jest i jak leczyć sklerotyzację stawów?

Sklerotyzacja podchrzęstna to zmiana w obrębie struktury kości charakterystyczna dla choroby zwyrodnieniowej stawów oraz chorób ...

Leki na rwę kulszową – zastrzyki, maść czy tabletki?

Rwa kulszowa to zespół bólowy lędźwi, ostry ból w okolicy lędźwiowo-krzyżowej kręgosłupa (w obrębie nerwu ...

Komentarze (0)