Jak myśli dziecko?

Brak zdjęcia

4 stycznia 2013

Dzięki rozwojowi badań psychologów prenatalnych rodzące się dziecko nie jawi się jako bezradne i niezdolne do jakiejkolwiek aktywności. Już w okresie płodowym, dziecko efektywnie przygotowuję się do życia w nowym środowisku, rozwijając sensomotoryczne zachowania (ssanie kciuka, obroty, przeciąganie się) i przeżywając różne stany emocjonalne.

Kiedy dzieci zaczynają myśleć?

Myślenie należy do najbardziej złożonych procesów psychicznych. Nie ma wśród specjalistów pełnej i jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, kiedy dziecko zaczyna myśleć. Wyróżnić można co najmniej trzy podstawowe poglądy na temat myślenia. Zgodnie z pierwszym, język determinuje nasze myślenie. Drugie stanowisko głosi, że myślenie rozwija się pierwsze i stanowi warunek rozwoju języka. Jego zwolennikiem jest Jean Piaget. Istnieje też koncepcja przypisująca językowi i myśleniu całkowite różne źródła – te dwa niezależne od siebie czynności łączą się dopiero później, w trakcie rozwoju jednostki (według Lwa Wygotskiego).

Poszukajmy odpowiedzi w krótkiej analizie poglądu Piageta, twórcy teorii rozwoju poznawczego. Dzięki rozwojowi badań psychologów prenatalnych rodzące się dziecko nie jawi się jako bezradne i niezdolne do jakiejkolwiek aktywności. Już w okresie płodowym, dziecko efektywnie przygotowuję się do życia w nowym środowisku, rozwijając sensomotoryczne zachowania (ssanie kciuka, obroty, przeciąganie się) i przeżywając różne stany emocjonalne.

Rozwój myślenia dokonuje się w toku aktywnych kontaktów dziecka z rodzicami, opiekunami. Aktywność ta jest motorem rozwoju, jego bezpośrednią przyczyną.

Myślenie – rodzaje

Myślenie sensoryczno-motoryczne (zmysłowo-ruchowe)

Charakterystyczne jest dla wieku 0-24 m-cy i podzielone jest na kilka etapów. Myślenie przebiega na materiale konkretnym-zmysłowym, co oznacza, ze musi być wykonane pewne działanie dziecka na tym konkretnym przedmiocie, aby w ogóle doszło do procesu myślenia. Przykład: w pierwszych miesiącach życia, przedmiot istnieje dla dziecka tylko do ćwiczenia odruchów (np. ssania). Roczny maluch, kiedy postukuje, pociąga zabawką, gromadzi wiedzę o przedmiocie, wykrywa, czym się różni. Półtoraroczny maluch wie już, że przedmiot istnieje, chociaż zniknął z pola widzenia. Uczy się turlać piłkę, wkładać klocki do wiaderka, ustawiać klocki jeden na drugim.

Myślenie konkretno-wyobrażeniowe

Jest typowe dla dzieci w wieku przedszkolnym trwa od 2 do 7 roku życia. Dziecko myśli już za pomocą konkretnych obrazów. To oznacza, że dziecko pozbawione kontaktu wzrokowego i fizycznego z zabawką, potrafi o niej myśleć za pomocą obrazów wyobrażeniowych. Myślenie dziecka nadal skupia się na spostrzeganym pojedynczym przedmiocie. Chodzi o konkretny rodzaj przedmiotów na których przebiega wyobrażeniowe myślenie np. dla hydraulika będą to rury a dla dziecka zabawki itd. Zabawy i zajęcia dzieci (początkowo chaotyczne i bezplanowe) stają się stopniowo działaniem celowym i zorganizowanym. Następuje tutaj intensywny rozwój języka, rozwój pojęć, przyswajanie znaków i symboli.

Myślenie słowno-logiczne (symboliczne, pojęciowe)

Powyżej 6 roku życia czynności umysłowe dziecka organizują się w określone struktury logiczne. Pozwala to dziecku na przewidywanie bardziej trafnych skutków własnych czynności i dalszych zmian sytuacji. Okres ten przypada na 7-11 rok życia. Dzieci zaczynają kategoryzować, grupować, np. potrafią zrobić zbiory guzików z jedną dziurką, dwiema dziurkami i czterema dziurkami. Dostrzegają relacje logiczne: np. zabawa w kółko i krzyżyk.

Myślenie u dzieci – pomoc w rozwoju

Bardzo ważne na rozwój myślenia są specyficzne formy i metody oddziaływania wychowawczego, oraz dominujący rodzaj aktywności dziecka. Czym dziecko żyje, tego się nauczy. Nawet zwykłe przedmioty codziennego użytku – garnek, ręcznik papierowy, łyżka – pełnią funkcje stymulującą rozwój dziecka. Oto trzy przykłady, które można znaleźć w „Zabawach Fundamentalnych”:

0-3 miesiąc życia

Prezentujemy dziecku poszczególne przedmioty (najlepiej o wyraźnych kolorach i/lub wzorach) – fiksacja wzroku, skupianie uwagi na bodźcu; delikatne uderzanie łyżką w garnek – percepcja słuchowa, skupianie uwagi na bodźcu dźwiękowym. Szelest i uderzanie łyżką w garnek bliżej i dalej od dziecka – percepcja słuchowa, różnicowanie odległości źródła dźwięku; wrzucanie przez opiekuna łyżki i/lub rolki ręczników do garnka z komentarzem: „nie ma” i odchylanie garnka, tak, aby dziecko mogło zobaczyć, że to jest wewnątrz, komentarz: „jest” – pojęcie stałości przedmiotu, percepcja wzrokowa i słuchowa.

12-18 miesiąc życia

Wkładanie przez dziecko mniejszych garnków w większe – rozwiązywanie problemów metodą prób i błędów, rozumienie relacji wielkości; umieszczanie przez dziecko łyżki w garnku, kubeczku, rolce, butelce – planowanie motoryczne, podstawowe schematy czynnościowe, precyzja, koordynacja wzrokowo-ruchowa; przesypywanie łyżką substancji sypkich, np. z garnka do garnka – koncentracja, precyzja, planowanie motoryczne, koordynacja wzrokowo-ruchowa, organizacja wzrokowo-przestrzenna; wkładanie łyżek i łyżeczek różnej wielkości do rolki, z komentarzem opiekuna dotyczącym wielkości tych łyżek – budowanie słownika, rozwój pojęć związanych z wielkością; użycie przez opiekuna garnków jako przesłon, schowków, np. 3 garnki, pod jednym z nich zostaje ukryta zabawka, zmiana miejsc na oczach dziecka, które ma za zadanie wskazać właściwy garnek i odkryć, czy jest tam zabawka – koncentracja, myślenie, wyobraźnia, pamięć.

2-3 rok życia

Zabawa w piasku przy użyciu łyżki i garnka – motoryka mała i duża, równowaga, koordynacja wzrokowo-ruchowa, kreatywność; przelewanie wody i przesypywanie substancji sypkich z garnka do garnka – planowanie motoryczne, motoryka mała, koordynacja, rozwój pojęć związanych z ilością; wkładanie łyżek i łyżeczek różnej wielkości do rolki, dziecko samo określa, czy jest za duża, czy za mała – określanie wielkości, myślenie; robienie korali z „pokrojonych” przez opiekuna rolek po ręcznikach, nawlekanie okręgów na sznurek – koordynacja wzrokowo-ruchowa, planowanie motoryczne.

Myślenie u dzieci starszych

Powyżej 6 roku życia dzieci zaczynają dostrzegać związki logiczne. Dlatego proces dydaktyczny w szkole już od I klasy powinien obfitować w łamigłówki. Są to typowe „łamigłówki mądrej główki”, przykłady:

  • zliczanie możliwości – ustawienia przedmiotów w kolejność, kolejność rosnąca, malejąca;
  • porównywanie – więcej, mniej, tyle samo, bardziej niż, mniej niż, twierdzenie, przeczenie, porządkowanie, wyższy od, niższy od;
  • orientacja przestrzenna – przed, za, obok, w górę, w dół, nad, pod, na lewo, na prawo;
  • dzielenie – na równe części, na nierówne części;
  • wnioskowanie – wykluczanie, prawda, fałsz, przeczenie, rozszyfrowywanie.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Co na pamięć i koncentrację?

Jest wiele sposobów, by poprawić pamięć i koncentrację, zdolności percepcyjne i wydolność organizmu. Odpowiednio długi ...

Rozwój dziecka w 2 roku życia

Drugi rok życia dziecko rozpoczyna w postawie stojącej i z biegiem czasu doskonali umiejętności poruszania ...

Wideo – Zdolność zapamiętywania i koncentracji

Naturalne wspomaganie pamięci i koncentracji polega przede wszystkim na regularnym treningu funkcji skupienia uwagi, myślenia ...

Rozwój dziecka (3 – 5 lat)

Rozwój dziecka nie przebiega w harmonijny sposób. Okresy równowagi co około pół roku przeplatają się ...

Jak zachować dobrą pamięć?

W starszym wieku pamięć słabnie. To proces nieuchronny, ale bardzo zróżnicowany. Niektórzy tracą jasność umysłu ...

Rozwój dziecka w wieku od 1 do 3 lat - wspomaganie

Małe dzieci są ciekawe świata i chętnie się uczą, najchętniej przez zabawy i gry dla ...

Rozwój dziecka w wieku wczesnoszkolnym

Dzieci w wieku wczesnoszkolnym intensywnie rozwijają się zarówno pod względem intelektualnym, jak i fizycznym oraz ...

Zaburzenia uwagi i koncentracji

Problemy z koncentracją, brak koncentracji czy niemożność „skupienia się” na wykonywanej czynności – to jedne ...

Jak poprawić koncentrację?

Koncentracja to umiejętność skupienia uwagi i jej utrzymania w czasie na konkretnym przedmiocie, zadaniu, myśli, ...

Problemy z pamięcią u osób starszych

Wraz w wiekiem określone ośrodki kory mózgowej stają się mniej sprawne. Nieprawidłowe bądź zakłócone funkcjonowanie ...

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka

Już od pierwszych tygodni życia niemowlę intensywnie uczy się i rozwija. Rozwój dziecka można wzmacniać ...

Bilans dwulatka

Pierwsze lata życia dziecka są niezwykle ważne dla jego dalszego prawidłowego rozwoju, stąd wizyty u ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon