Alergia na leki

Brak zdjęcia

11 lipca 2013

Reakcja alergiczna występuje najczęściej po podaniu leków pozajelitowo, czyli na przykład poprzez zastrzyk domięśniowy lub podskórny. Najbezpieczniejszą drogą podania jest droga doustna. Najbardziej alergizujące są leki wielkocząsteczkowe.

Leki jako czynnik uczulający

Ogromny postęp farmakoterapii, który dokonał się w ciągu ostatnich lat, postawił przed światem nowy problem, jakim jest występowanie nadwrażliwości i alergii na leki. Środki farmaceutyczne stały się ogólnie dostępne. Wiele z nich można z powodzeniem kupić bez recepty, nie tylko w aptece. Farmakoterapia stała się na tyle powszechna, że już nikogo nie dziwi obecność antybiotyków w mięsie czy dodatkowych witamin w sokach.

Niewielki rozmiar leków niskocząsteczkowych sprawia, że nie mają właściwości alergicznych. Dopiero po połączeniu z białkami organizmu nabierają zdolności do pobudzenia układu immunologicznego i wywołania reakcji alergicznej.

Reakcję alergiczną mogą wywoływać również substancje dodatkowe zawarte w tabletce, kroplach czy innej formie lekarstwa.

Jest bardzo dużo leków mogących wywołać reakcję nadwrażliwości. Najczęściej są to:

  • penicyliny i inne antybiotyki B-laktamowe,
  • sulfonamidy,
  • ASA - kwas acetylosalicylowy,
  • NLPZ - niesterydowe leki przeciwzapalne,
  • leki blokujące układ nerwowo-mięśniowy,
  • leki stosowane do znieczuleń ogólnych,
  • leki stosowane do znieczuleń miejscowych,
  • środki kontrastowe,
  • insulina,
  • heparyna,
  • związki opioidowe,
  • szczepionki.

Reakcja alergiczna występuje najczęściej po podaniu leków pozajelitowo, czyli np. poprzez zastrzyk domięśniowy lub podskórny. Najbezpieczniejszą drogą podania jest droga doustna. Bardziej alergizujące są leki zbudowane z cząsteczek o większych rozmiarach. Należą do nich np. przeciwciała monoklonalne, stosowane w leczeniu nowotworów, heparyny wielkocząsteczkowe, używane jako leki przeciwzakrzepowe czy enzymy, stosowane w niektórych dolegliwościach przewodu pokarmowego. Ich rozmiary są znacznie większe od substancji niskocząsteczkowych. Stan chorego może również wpływać na reakcję organizmu na wprowadzany lek. Chorzy przewlekle, z osłabionym układem immunologicznym, są bardziej podatni na wystąpienie objawów alergii na leki.

Alergia na leki – grupy ryzyka

Szczególnie podatne na uczulenie na leki są osoby, u których:

  • występuje potrzeba przedłużonego lub powtarzanego leczenia (choroby przewlekłe),
  • jednocześnie stosuje się wiele leków,
  • rozpoznaje się więcej niż jedną chorobę,
  • wystąpiły już wcześniej epizody reakcji nadwrażliwości na leki,
  • rozpoznano zespół alergii na wiele leków.

Alergia na leki – objawy

Objawy nadwrażliwości na leki występują w związku czasowym z podaniem substancji. Pierwsze symptomy mogą pojawić się w klika minut po zażyciu lekarstwa. Czasem jednak reakcja przebiega w sposób utajony i ujawnia się nawet ponad dobę po podaniu leku. Objawy mogą być różne. Od niegroźnej wysypki do wstrząsu anafilaktycznego. Objawami mogą być m.in.: wymioty, nudności, biegunka, podwyższona temperatura, duszność.

Objawy narządowe:

  • skóra – pokrzywka, wyprysk kontaktowy, rumień, toksyczna nekroliza naskórka,
  • układ krwionośny – małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna,
  • wątroba – uszkodzenie, zapalenie wątroby,
  • serce – uszkodzenie, zapalenie serca,
  • układ oddechowy – skurcz oskrzeli, obrzęk krtani,
  • nerki – uszkodzenie, zapalenie nerek.

Alergia na leki – diagnostyka

Rozpoznanie nadwrażliwości na leki opiera się przede wszystkim na skojarzeniu związku czasowego między podaniem leku a wystąpieniem objawów. Podejrzenie alergii nasuwa się również, gdy zażywany lek należy do grupy preparatów często wywołujących objawy nadwrażliwości. W celu zdiagnozowania choroby wykonywane są testy alergiczne. Należą do nich: punktowe testy skórne, śródskórne, testy płatkowe, próby prowokacyjne czy testy krwi. Wszystkie te badania (poza testami krwi) niosą za sobą ryzyko wystąpienia objawów alergii, do wstrząsu anafilaktycznego włącznie. Dlatego większość z nich powinna być wykonywana przy stałym dostępie do sprzętu resuscytacyjnego.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Jakie są objawy alergii?

Alergia może rozwinąć się na skutek kontaktu z dosłownie każdą substancją. Pacjent może wykazywać objawy ...

Jak leczyć katar sienny? Jakie są sposoby na katar sienny?

Katar sienny czyli alergiczny nieżyt nosa to choroba objawiająca się wodnistym katarem, uporczywym swędzeniem i ...

Domowe sposoby na kaszel alergiczny – jak się pozbyć?

Kaszel alergiczny jest uporczywy, męczący, najczęściej suchy. Zwykle pojawia się sezonowo, a jego przyczyną są ...

Skaza białkowa

Choć nietolerancje pokarmowe dotykają głównie dzieci, coraz więcej dorosłych miewa alergiczne objawy po spożyciu pewnych ...

Uczulenie na leki

Nieograniczony dostęp do leków sprawił, że zjawisko alergii na te związki stało się, zwłaszcza w ...

Wskazania dietetyczne dla alergików

Szacuje się, że alergia pokarmowa może dotyczyć nawet 5% populacji ogólnej. W ostatnich latach, zarówno ...

Co to jest alergen?

Wśród wielu chorób występujących u człowieka alergia zajmuje szczególne miejsce, gdyż jest to jedno z ...

Zatrucie pokarmowe a alergia

Zatrucie pokarmowe objawia się biegunką, bólem brzucha, wzdęciami i nudnościami. Zdarza się jednak, że u ...

Alergie odzwierzęce

Zwierzęta są jednym z najczęstszych źródeł alergenów. Najsilniejsze właściwości uczulające mają głównie ich ślina i ...

Jakie są przyczyny alergii skórnej?

Objawy alergii skórnej mogą wywołać praktycznie wszystkie możliwe alergeny. Wśród przyczyn jest zarówno alergia pokarmowa ...

Wyprysk alergiczny

Wyprysk alergiczny, nazywany często również egzemą, jest to choroba dotycząca skóry, zaliczana do grupy chorób ...

Rumień trwały – objawy, przyczyny i leczenie plam na skórze po lekach

Rumień trwały jest nawracającą dolegliwością, która objawia się charakterystycznymi zmianami skórnymi w reakcji na źle ...

Komentarze (0)