Gorczyca – właściwości lecznicze, zastosowanie

Gorczyca to nie tylko przyprawa. Znalazła także zastosowanie w lecznictwie. Olej z gorczycy jest składnikiem leków i suplementów. Takie preparaty znalazły zastosowanie w leczeniu stawów, infekcji zatok. Nasiona gorczycy są wykorzystywane również w kosmetyce. Wyciągi z nich są składnikiem środków na włosy.

Gorczyca – wartości odżywcze

Gorczyca (ang. charlock) należy do rodziny kapustowatych. Jest rośliną występującą na terenie wielu krajów. Rośnie zarówno w Europie Południowej, głównie na terenie Grecji, Włoch, Portugalii oraz Hiszpanii, a także w Zachodniej Azji oraz Afryce Północnej. Uprawiana jest również w Polsce. Kwitnie od maja do czerwca. Znalazła zastosowanie w lecznictwie. Używana jest również w kuchni. Jakie są właściwości lecznicze i zastosowanie gorczycy?

Gorczyca jest rośliną jednoroczną. Do najbardziej popularnych gatunków należą

  • gorczyca biała (Sinapis alba L.), popularna przyprawa,
  • Gorczyca polna (Sinapis arvensis L.),
  • gorczyca czarna (obecnie Brassica nigra L.); obecnie odmiana czarna nosi nazwę naukową kapusta czarna – Brassica nigra L. i w starszych systematykach figuruje jako Sinapis nigra L.

Surowcem są nasiona gorczycy, które zawierają: glukozynolany, związki białkowe, śluz, flawonoidy, sterole.

Sinalbina jest głównym glukozynolanem nasion gorczycy białej. W mniejszych ilościach występują w niej glukozynolany indolowe i alkenowe. To one są odpowiedzialne za smak nasion gorczycy. Znalazła szerokie zastosowanie w kuchni. Jest składnikiem wielu przypraw i marynat. Idealnie komponuje się z kolendrą, estragonem oraz pieprzem.

Ziarna gorczycy sarepskiej, czarnej lub białej są głównym składnikiem musztardy, która powstaje w wyniku połączenia zmielonych ziaren gorczycy z octem. Zawiera również dodatek cukru oraz soli. Łyżeczka musztardy (10 g) dostarcza:

  • 17 kcal,
  • 0,6 g białka,
  • 0,6 g tłuszczu,
  • 2,2 g węglowodanów,
  • 76 g sodu,
  • 12 g magnezu,
  • 17 g fosforu.

Olej z gorczycy – zastosowanie

Gorczyca to nie tylko przyprawa. Przeprowadzono liczne badania fitochemiczne nasion gorczycy, jednak istnieje niewiele badań klinicznych, które uzasadniają zastosowanie surowców z gorczycy w leczeniu niektórych chorób. Badania przeprowadzone na zwierzętach oraz liniach komórkowych wykazały, iż gorczyca może wykazywać działanie przeciwnowotworowe. Prawdopodobne jest, że działanie to zawdzięcza zawartości glukozynolanów. Wykazano, że związki te mogą wykazywać szczególną rolę w żywieniu, a w szczególności prewencji chorób nowotworowych. Najwięcej badań przeprowadzono jednak wykorzystując inne produkty bogate w glukozynolany, takie jak kapusta, kalafior, brokuł, brukselka oraz rzepak.

Dodatkowo wstępne badania z udziałem ludzi wykazały, iż olej z gorczycy może zmniejszać ryzyko incydentów sercowych u osób ze zwiększonym ryzykiem chorób układu krążenia.

Doszukuje się również działania hipoglikemicznego gorczycy (zmniejszającego stężenie glukozy we krwi), które zostały wykonane na modelach zwierzęcych. Niestety na chwilę obecną nie ma badań klinicznych z udziałem ludzi, które potwierdzałyby tę zależność. Ponadto potrzeba również więcej dowodów potwierdzających skuteczność preparatów z gorczycy w leczeniu przeziębień, wymiotów, utracie apetytu czy choroby wrzodowej żołądka.

Nasiona gorczycy – na co uważać?

Przeciwwskazaniem do stosowania gorczycy w postaci naparów z nasion, suchych nasion oraz leków i suplementów z jej dodatkiem jest ciąża oraz karmienie piersią. Dodatkowo osoby z cukrzycą przyjmujące suplementy lub napary z gorczycy powinny zachować szczególną ostrożność i monitorować stężenie glukozy we krwi ze względu na ryzyko wystąpienia hipoglikemii (obniżenia poziomu cukru we krwi poniżej normy).

Odpowiednio dobrane zioła na cukrzycę mogą pomóc obniżyć poziom cukru we krwi. Jakie rośliny lecznicze warto uwzględnić w jadłospisie diabetyka?

Ponadto, na chwilę obecną, nie ma badań wskazujących na interakcje nasion gorczycy z innymi lekami, dlatego przed jej zastosowaniem należy skonsultować się z lekarzem.

Gorczyca na stawy

W medycynie ludowej nasiona gorczycy są stosowane w zapalenia stawów, bólach pleców oraz stóp. Zapalenie stawów jest terminem, który obejmuje ponad 100 chorób, a czynnikami ryzyka wystąpienia zapalenia jest wiek, nadwaga i otyłość oraz płeć. Osoby stosujące alternatywne metody leczenia wymienionej dolegliwości zalecają okłady z nasion gorczycy na bolące miejsca – dwa razy dziennie początkowo po 10 minut i w ciągu około 10 dni zwiększając czas stosowania okładów do 30 minut. Na chwilę obecną badania naukowe nie potwierdzają skuteczności tej metody. Dodatkowo należy mieć na uwadze fakt, iż zbyt długi kontakt nasion gorczycy ze skórą może powodować podrażnienie i pieczenie skóry.

Gorczyca na zatoki

Na forach internetowych gorczyca polecana jest również jako środek na zapalenie zatok. Poleca się wówczas okłady z gorczycy, które wcześniej należy pogrzać na patelni, a następnie przesypać je do woreczków. Według zwolenników metody takie okłady przyspieszają udrożnienie dróg oddechowych. Niestety ilość dowodów naukowych potwierdzających skuteczność okładów z gorczycy w tej dolegliwości jest niewystarczająca.

Gorczyca na włosy

Obiegowo w celu poprawy kondycji włosów oraz przyspieszenia ich porostu stosuje się domowe maseczki do w skład których wchodzi sproszkowana gorczyca, żółtko jaj, oliwa oraz woda. Dodatkowo medycyna ludowa poleca również stosowanie oleju z gorczycy w celu zmniejszenia wypadania włosów oraz pozbycia się łupieżu.

Bibliografia

  1. Cieślik E. i wsp. Charakterystyka właściwości prozdrowotnych glukozynolanów, Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, nr 588, 2017, 3–14.
  2. Lamer – Zarawska E. Kowal- Gierczak B., Niedworok J. „Fitoterapia i leki roślinne”, Warszawa, Wydawnictwo Lekarskie PZWL.
  3. Kumar A, D'Souza SS, Tickoo S, Salimath BP, Singh HB. Antiangiogenic and proapoptotic activities of allyl isothiocyanate inhibit ascites tumor growth in vivo. Integr Cancer Ther. 2009;8(1).
  4. 14. Eskin NA, Raju J, Bird RP. Novel mucilage fraction of Sinapis alba L. (mustard) reduces azoxymethane-induced colonic aberrant crypt foci formation in F344 and Zucker obese rats. Phytomedicine. 2007;14(7-8).
  5. Singh RB, Niaz MA, Sharma JP, Kumar R, Rastogi V, Moshiri M. Randomized, double-blind, placebo-controlled trial of fish oil and mustard oil in patients with suspected acute myocardial infarction: the Indian experiment of infarct survival–4. Cardiovasc Drugs Ther. 1997;11(3).
  6. Grover JK, Yadav SP, Vats V. Effect of feeding Murraya koeingii and Brassica juncea diet on [correction] kidney functions and glucose levels in streptozotocin diabetic mice. J Ethnopharmacol. 2003;85(1).
  7. https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-115/white-mustard.
Opublikowano: ; aktualizacja: 22.02.2019

Oceń:
4.7


Może cię

Nawłoć – rodzaje, właściwości lecznicze i zastosowanie

Nawłoć pospolita to roślina lecznicza, znana już w medycynie ludowej. Skutecznie wspomaga leczenie chorób naczyniowych, ...

Czosnek niedźwiedzi – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania i przepisy

Czosnek niedźwiedzi (Allium Ursinum L.) należy do roślin z podrodziny czosnkowatych. W medycynie ludowej był ...

Kordyceps – działanie, zastosowanie, cena

Kordyceps jest grzybem, który od dawna jest stosowany w Azji, lecz na chwilę obecną nie ...

Marzanka wonna (przytulia wonna) – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania, jak używać

Marzanka wonna, czy też przytulia wonna, to mało znana roślina o cennych właściwościach prozdrowotnych. Ziele ...

Liść laurowy – właściwości lecznicze, zastosowanie, przeciwwskazania i skutki uboczne

Liście laurowe najczęściej używane są w kuchni jako przyprawa, natomiast medycynie ludowej wykorzystuje się m. ...

Porost islandzki – właściwości i przeciwwskazania

Porost islandzki to potoczna nazwa płucnicy islandzkiej, która jest połączeniem grzybów oraz glonów. Występuje na ...

Fiołek trójbarwny (bratek) – właściwości, zastosowanie w leczeniu chorób

Fiołek trójbarwny zwany popularnie bratkiem polnym to roślina należąca do rodziny fiołkowatych. Występuje ona na ...

Hibiskus (ketmia) – kwiat i herbata – właściwości, działanie, przeciwwskazania

Hibiskus (ketmia) znany jest głównie ze względu na ozdoby kwiatostan. Tymczasem kwiat hibiskusa działa leczniczo ...

Werbena cytrynowa – właściwości lecznicze, zastosowanie w kuchni i kosmetyce

Werbena cytrynowa, inaczej lippia trójlistna, to roślina przyprawowa o cennych dla zdrowia właściwościach i ciekawym ...

Wiązówka błotna – właściwości, działanie, zastosowanie, przeciwwskazania

Wiązówka błotna to mało znana roślina o właściwościach leczniczych. Ziele wiązówki znalazło zastosowanie w medycynie ...

Spirulina – właściwości, zastosowanie i efekty stosowania alg

Co to jest spirulina? Jest ona prostym jednokomórkowym organizmem – cyjanobakterią. wykazuje wyjątkową zdolność adaptacji ...

Arnika górska – właściwości i zastosowanie – żel, maść, czy tabletki?

Arnika górska, znana również pod nazwą kupalnik górski, jest rośliną z rodziny astrowatych. W Europie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon