Wirusowe zapalenie żołądka i jelit

Infekcje żołądkowo-jelitowe, w tym wirusowe zapalenie żołądka i jelit (które zwyczajowo nazywane są grypą żołądkową czy jelitową), to jedna z chorób najczęściej występujących u dzieci do 5 roku życia, choć zdarza się również u dorosłych. Za większość przypadków odpowiadają wirusy (rotawirusy, adenowirusy, astrowirusy, norowirusy), znacznie rzadziej bakterie (np. Clostridium difficile) czy pasożyty (głównie Giardia lamblia).

Przyczyny wirusowego zapalenia żołądka i jelit

Wirusy zdecydowanie wiodą prym jako czynniki etiologiczne infekcji żołądkowo-jelitowych. Na pierwszy plan wysuwają się rotawirusy, które ostatnimi czasy ustępują miejsca innym, ze względu na rozpowszechnienie szczepień przeciwko rotawirusom. Wspomniane inne wirusy to np. adenowirusy, astrowirusy czy norowirusy. Tak naprawdę dokładna identyfikacja patogenu niewiele zmienia w postępowaniu terapeutycznym.

Wyjątek stanowią infekcje bakteryjne, które są leczone antybiotykiem, a ich przebieg jest nieco inny od infekcji wirusowych. W diagnostyce różnicowej dodatkowo pomocny może być wywiad (np. antybiotykoterapia w wywiadzie może sugerować biegunkę o etiologii Clostridium difficile). Ważny jest także wywiad dotyczący odbytych w ostatnim czasie podróży.

Rzadziej czynnikiem etiologicznym infekcji żołądkowo-jelitowych są pasożyty, np. Giardia lamblia.

Objawy wirusowej infekcji żołądkowo-jelitowej

Objawy grypy żołądkowej to przede wszystkim objawy ze strony przewodu pokarmowego:

  • biegunka,
  • wymioty,
  • bóle brzucha,
  • słyszalna, przyspieszona perystaltyka jelit.

Biegunka w przypadku infekcji wirusowych jest wodnista, w kale rzadko znajdują się inne treści, przy infekcjach bakteryjnych pojawia się natomiast często śluz czy krew.

Wymioty mogą być treścią pokarmową lub żółcią. Objawami towarzyszącymi bywają gorączka i dreszcze.

W miarę trwania biegunki czy wymiotów mogą dołączać się objawy odwodnienia, czyli rzadsze oddawanie moczu, wiotkość skóry, apatia, osłabienie, silne pragnienie, małe dzieci kiedy płaczą nie produkują łez, oczy wydają się zapadnięte, akcja serca jest przyspieszona.

W wirusowym zapaleniu żołądka i jelit to właśnie odwodnienie jest największym zagrożeniem dla dziecka i osób starszych, które często z racji wieku piją mało (osłabione pragnienie). Jest to problem, któremu trzeba zapobiec, a jeśli jest to niemożliwe, wtedy jak najszybciej trzeba zacząć wyrównywać straty, nierzadko w warunkach szpitalnych.

Co robić w przypadku grypy żołądkowej?

W przypadku podejrzenia wirusowego zapalenia żołądka i jelit należy udać się do lekarza, aby ocenił stopień odwodnienia organizmu i czy istnieją przesłanki do hospitalizacji. Dotyczy to w szczególności najmniejszych pacjentów (niemowląt i kilkulatków) oraz osób w podeszłym wieku, których organizm łatwo się dekompensuje i trudniej uzupełnić poniesione straty doustnie w warunkach domowych.

Bez względu na wiek pacjenta nawadnianie doustne czasami nie jest możliwe ze względu na nasilone wymioty. Wtedy niezbędne jest także podanie płynów dożylnie w warunkach szpitalnych.

Nawadnianie doustne najlepiej prowadzić z użyciem zwykłej wody, chłodnej (ciepła może stymulować odruch wymiotny). Wodę najlepiej jest podawać małymi porcjami, zbyt duże objętości mogą zostać szybko zwrócone, zanim cokolwiek zdąży się wchłonąć. Zamiast wody można zastosować dostępne w aptekach tzw. doustne płyny nawadniające, odpowiednio przygotowane pod kątem uzupełniania u odwodnionej osoby brakujących substancji. Soki czy inne słodzone napoje nie są zalecane u pacjentów z biegunką infekcyjną ze względu na to, że mają duży ładunek osmotyczny, a co za tym idzie mogą nawet nasilić dolegliwości (ściągają wodę do światła jelita).

W przypadku biegunki u dziecka rodzic powinien mniej więcej wiedzieć jakie jego dziecko ma aktualnie zapotrzebowanie na płyny, co wynika z jego masy ciała. Podstawowe zapotrzebowanie przedstawiono poniżej (trzeba jednak pamiętać, że jest to zapotrzebowanie podstawowe, natomiast po każdym luźnym stolcu czy epizodzie wymiotów należy doliczyć około 5–10 ml płynu na 1 kg masy ciała dziecka). Podstawowe zapotrzebowanie płynowe u dorosłego to około 2 litry na dobę.

Ilość płynów, jaką należy podać dziecku zależy ściśle od jego masy ciała:

  • < 10 kg – 100 ml na każdy kilogram masy ciała;
  • 10–20 kg – 1000 ml + 50 ml na każdy kilogram masy ciała powyżej 10 kg;
  • > 20 kg – 1500 ml + 20 ml na każdy kilogram masy ciała powyżej 20 kg.

Jak leczyć wirusowe zapalenie żołądka i jelit?

W leczeniu wirusowego zapalenia żołądka i jelit, poza podażą płynów, ważne jest prawidłowe odżywianie. W przypadku niemowląt karmionych piersią czy mlekiem modyfikowanym zaleca się jak najszybszy powrót do tego karmienia. W przypadku starszych dzieci i dorosłych dieta powinna być lekkostrawna. W trakcie i jakiś czas po infekcji żołądkowo-jelitowej może pojawić się gorsza tolerancja produktów mlecznych. Wiąże się to z tym, że wirusy uszkadzają nabłonek jelitowy, w którym znajdują się enzymy trawienne, m.in. laktaza. Nabłonek ten po infekcji ulega regeneracji i wszystko wraca do normy. Mimo to nie ma wskazań, aby np. u niemowląt w okresie ostrej biegunki wprowadzać mleko modyfikowane bezlaktozowe czy ubogolaktozowe.

U dzieci nie są wskazane leki przeciwbiegunkowe. Dozwolonym preparatem są probiotyki, które według niektórych badań mogą skracać czas trwania biegunki infekcyjnej. W przypadku biegunek o etiologii bakteryjnej wskazane jest leczenie odpowiednim antybiotykiem (według zaleceń lekarza).

U dorosłych zastosowanie leku przeciwbiegunkowego może być pomocne, jednak nie powinno być nadużywane ze względu na utrudnione w tej sytuacji oczyszczanie jelit (wypróżnienia umożliwiają eliminację patogenu z przewodu pokarmowego).

Opublikowano: ; aktualizacja: 22.09.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Rotawirus u dorosłych – jak leczyć zakażenie?

Rotawirusy wywołują biegunkę u dzieci, jak i u dorosłych. Do zakażenia może dojść drogą pokarmową ...

Jelitówka u dzieci – jak leczyć grypę jelitową u dziecka?

Grypa jelitowa to potoczne określenie nieżytu żołądkowo-jelitowego. Przyczyną grypy jelitowej są wirusy, to one odpowiadają ...

Gastropatia – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie

Gastrstropatia to choroba, której przyczyną jest uszkodzenie błony śluzowej żołądka. Do objawów gastropatii należy ból ...

Jak wspomagać wątrobę?

Istnieje wiele substancji, które w różnym stopniu wykazują szkodliwy wpływ na komórki wątroby. Do substancji ...

Jak uniknąć grypy żołądkowej? Co na jelitówkę?

Grypa żołądkowa, określana także jako grypa jelitowa czy jelitówka, to choroba typowa dla wakacyjnych wyjazdów, ...

Ból jelit – przyczyny skurczów, kłucia i bólu w jelitach

Ból jelit to częsty powód wizyty pacjentów u lekarza, niezależnie od wieku i płci. Najczęstszą ...

Grypa żołądkowa (jelitówka, grypa jelitowa) – objawy, leczenie, zarażanie, czas trwania, profilaktyka

Grypa żołądkowa, czyli jelitówka lub grypa jelitowa, to wirusowe zapalenie żołądka i jelit. Przyczyną jest ...

Podrażnienie żołądka i zapalenie śluzówki żołądka – jak leczyć objawy?

Podrażnienie żołądka bywa przez pacjentów określane jako katar żołądka. Objawy zapalenia błony śluzowej żołądka są ...

Objaw Courvoisiera – co to jest, czy oznacza chorobę lub nowotwór?

Mianem objawu Courvoisiera określa się niebolesne powiększenie pęcherzyka żółciowego. Ponadto może stać się on twardy, ...

Rotawirusy u dzieci – objawy i leczenie grypy żołądkowej

Rotawirusy to drobnoustroje odpowiedzialne za grypę żołądkową (tak zwaną jelitówkę) u dzieci oraz dorosłych. Jej ...

Norowirusy – przyczyna zakażeń przewodu pokarmowego

Norowirusy bardzo często wywołują zakażenia przewodu pokarmowego. Objawy występują szybko po infekcji (po około 12–48 ...

Mdłości po jedzeniu – jakie mogą być przyczyny nudności po jedzeniu?

Mdłości, inaczej nudności to subiektywne, nieprzyjemne uczucie potrzeby zwymiotowania. Nudności i wymioty mogą występować niezależnie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon