Skuteczne sposoby na zaparcia – jak zapobiegać zaparciom?

Zaparcie definiowane jest jako zbyt mała częstość wypróżnień lub oddawanie z trudnością twardych stolców. Najczęściej rozpoznawanym typem zaparcia jest zaparcie idiopatyczne, którego przyczyną nie jest choroba organiczna. Zaparciom można zapobiegać, stosując między innymi odpowiednią dietę oraz zwiększając aktywność fizyczną. Jeśli istnieje taka możliwość, należy zaprzestać przyjmowania leków, które mogą być przyczyną zaparć.

Dokuczliwe zaparcia – jakie są przyczyny zaparć?

Zaparciem stolca nazywa się za małą częstość wypróżnień (dwa wypróżnienia lub mniej tygodniowo, ciężkie zaparcie to oddawanie dwóch lub mniej stolców w ciągu miesiąca). Zaparcie stolca to także oddawanie stolców zbitych, twardych, wymagające zwiększonego wysiłku w czasie wypróżnienia.

Zaparciom towarzyszy często uczucie niecałkowitego wypróżnienia. W ponad 90% przypadków stwierdzane jest zaparcie idiopatyczne, niespowodowane chorobą organiczną. Jednak przyczynami zaparć mogą być też m.in. schorzenia jelita grubego, odbytu, procesy chorobowe toczące się w miednicy mniejszej, choroby endokrynologiczne, schorzenia układu nerwowego. Wyjątkowo dokuczliwe są zaparcia nawykowe.

Dieta przy zaparciach – jak walczyć z zaparciami?

Częstą przyczyną zaparć jest nieprawidłowa dieta. Domowe sposoby na zaparcia w większości opierają się na prowadzeniu zdrowego trybu życia. Dotyczy to również diety, która powinna być stosowana zarówno przy obecnych już zaparciach, jak i jako zapobieganie zaparciom. Pojawiają się one często jako skutek diety zawierającej wysoko przetworzone produkty (słodycze, potrawy typu fast food).

Dobry sposób na zaparcia to spożywanie produktów bogatych w błonnik pokarmowy. Błonnik nie zostaje strawiony w przewodzie pokarmowym, wiąże wodę, powoduje wzrost objętości mas kałowych i przyspiesza pasaż przez jelita. W przypadku występowania zaparć należy spożywać większe ilości błonnika, około 20–40 g na dzień. Co na zaparcia jest najlepsze? Produktami spożywczymi bogatymi w błonnik są:

  • pełnoziarniste pieczywo (sam fakt, że pieczywo jest ciemne, nie świadczy o tym, że jest pełnoziarniste; ciemny kolor może być wynikiem zabarwienia; pieczywo pełnoziarniste jest cięższe, bardziej zbite, właśnie na te cechy warto zwracać uwagę przy wyborze);
  • otręby (np. pszenne);
  • kasze gruboziarniste;
  • rośliny strączkowe (nasiona), np. fasola, soczewica;
  • suszone owoce (zawierają dość dużo kalorii, dobrze działają suszone śliwki);
  • papryka;
  • siemię lniane (siemię lniane na zaparcia najlepiej zaparzyć i zjeść pestki.

Przykładowo łyżka stołowa otrąb pszennych, trzy jabłka oraz dwie pomarańcze zawierają po 5 g błonnika. Najlepiej większość warzyw i owoców jeść na surowo. Owoce należy dobrze umyć i – o ile to możliwe – spożywać ze skórką.

Błonnik – skuteczny sposób na zaparcia

Jeżeli ilość błonnika w diecie była do tej pory znacznie ograniczona, należy wprowadzać go do posiłków stopniowo. Zbyt duża ilość spożywanego błonnika może jednak podrażnić jelita, zmniejszyć wchłanianie tłuszczów, a tym samym niektórych witamin (witaminy A, D, E, K rozpuszczają się w tłuszczach).

Chorobami, w których nie zaleca się wprowadzania do diety zbyt dużych ilości włókna pokarmowego są m.in.:

W przypadku pojawienia się objawów nietolerancji błonnika (ból brzucha o charakterze kurczowym, wiatry, wzdęcia) należy zmniejszyć jego ilość w pokarmach. Nie zaleca się spożywania większych ilości błonnika w przypadku defekacji dyssynergicznej (nieprawidłowe funkcjonowanie mięśni dna miednicy w trakcie wypróżniania) i okrężnicy olbrzymiej.

Dieta na zaparcia, szczególnie przy zwiększeniu ilości błonnika w pokarmach, powinna zawierać odpowiednie ilości wypijanych płynów (najlepiej czystej wody, ale także herbaty, soków warzywnych). Zaleca się wypijanie nawet powyżej 3 litrów płynów na dobę. Dobre rezultaty przynosi także wypicie rano, na czczo wody z miodem (najlepiej przygotować ją dnia poprzedniego). Zalecane są także kefiry, jogurty naturalne. Niezmiernie ważna jest także higiena spożywania posiłków, czyli regularność, brak pośpiechu, jedzenie częściej, mniejszych porcji.

Inne sposoby zapobiegania zaparciom

Są także inne sposoby na zaparcia nawykowe. Zmiana stylu życia nie powinna dotyczyć jedynie diety, ale także zwiększenia aktywności fizycznej. Zaleca się także podejmowanie codziennie rano, po śniadaniu, przez około kwadrans, spokojnych prób oddania stolca, bez nadmiernego parcia. Ciągły poranny pośpiech i stres nie wpływa pozytywnie na zapobieganie zaparciom, gdyż naturalny odruch defekacji najsilniejszy jest właśnie w godzinach rannych i nie należy go hamować.

Przyczyną zaparcia może być także zażywanie niektórych leków, np. przeciwdepresyjnych, przeciwbólowych, leków stosowanych w terapii nadciśnienia tętniczego, a także preparatów zawierających żelazo lub doustnych środków antykoncepcyjnych. Jeżeli to możliwe, aby zwalczyć zaparcia, należy odstawić leki je wywołujące.

Leczenie defekacji dyssynergicznej opiera się na treningu defekacji.

Leki na zaparcia

Jak leczyć zaparcia? W przypadku nieskuteczności powyższych metod popularne jest stosowanie leków ziołowych, które mają zlikwidować zaparcia. Popularne zioła na zaparcia to liść senesu, kora kruszyny, korzeń rzewienia dłoniastego, owoc kminku. Zastosowanie znajdują także preparaty aloesu, olej rycynowy. Produkty roślinne są zazwyczaj dostępne bez recepty, należy jednak pamiętać, że także ich stosowanie niesie za sobą ryzyko działań niepożądanych. Ważne jest zastosowanie diety bogatoresztkowej.

Leki na zaparcia (leki przeczyszczające) można podzielić ze względu na sposób działania:

  • preparaty zwiększające objętość stolca (powodujące pęcznienie) – nasiona babki płesznika;
  • leki osmotyczne (ściągające wodę do światła jelita) – makrogole, laktuloza, czopki na zaparcia – czopki glicerynowe, fosforany w postaci wlewek doodbytniczych;
  • leki pobudzające – antranoidy (np. tabletki zawierające liść senesu), bisakodyl;
  • leki zmiękczające stolec i preparaty zapewniające poślizg – dokuzan sodowy, ciekła parafina.

Jeżeli zaparcia nigdy nie występowały i pojawiły się nagle, a zarazem występują inne, niepokojące objawy, należy zgłosić się do lekarza, który zajmie się leczeniem zaparć.

Zaparcia w ciąży

Zaparcia w ciąży są częstą dolegliwością. Ciężarnym również zaleca się picie dużej ilości płynów, właściwą podaż błonnika, w przypadku ciąży niepowikłanej – odpowiednio dostosowaną aktywność fizyczną. Drażniące preparaty przeczyszczające mogą spowodować skurcze macicy.

Niewykluczone, że preparaty kory kruszyny, aloesu mogą działać teratogennie (toksycznie) na płód. Jako lek przeczyszczający w ciąży wskazana jest laktuloza. Możliwe jest również stosowanie doustne parafiny (należy uważać na zaburzenia we wchłanianiu witamin).

Zaparcia u dzieci

Zaparcia u dzieci wymagają stosowania diety bogatej w warzywa, produkty pełnoziarniste (dzieci powinny spożywać około 0,5 g błonnika pokarmowego na kilogram masy ciała na dobę, maksymalnie 35 g/dobę). Należy zachęcać dzieci do aktywności fizycznej oraz do picia wody. Ważne jest, aby zwrócić uwagę na częstą przyczynę zaparć u dzieci. Wypróżnienie może kojarzyć się dziecku z czymś nieprzyjemnym (ból podczas oddawania twardego stolca, przyuczanie dziecka do korzystania z nocnika w sposób dla niego stresujący), a to powoduje dalsze wstrzymywanie defekacji.

Zaleca się podejmować próby oddania stolca przez dziecko około 10 minut po spożyciu posiłku. Warto postarać się tak uregulować rytm wypróżnień, aby dziecko miało potrzebę korzystania z toalety po powrocie do domu (w przedszkolu, szkole dziecko może nie czuć się komfortowo lub być tak zajęte zabawą, że będzie wstrzymywało oddawanie stolca). Objawem zaparcia u dzieci może być także brudzenie bielizny (nie należy go mylić z biegunką).

Opublikowano: ; aktualizacja: 10.03.2016

Oceń:
4.4


Może cię

Co na zaparcia – jaka jest najlepsza dieta przy zaparciach?

Przyczyną częstych i uporczywych zaparć są najczęściej błędy dietetyczne oraz zbyt mała ilość ruchu, który ...

Przyczyny zaparć – co powoduje zaparcia? Co nasila problemy z wypróżnianiem?

Przyczyny zaparć obejmują szereg czynników, jednak najczęściej powodują je niewłaściwe nawyki żywieniowe. Zaparcia nasila dieta ...

Co na zaparcia?

Zaparcia to częsta i uciążliwa dolegliwość. O zaparciach można mówić wtedy, gdy defekacja występuje w ...

Zaparcia

Zaparcia są dolegliwością, która występuje u co czwartej osoby, przede wszystkim u osób, które przekroczyły ...

Zaparcia u dzieci

Zaparcie to nieprawidłowa częstość wypróżnień, nieprawidłowa konsystencja stolca, bolesne wypróżnienia lub wszystkie te objawy razem. ...

Domowe sposoby na zaparcia – zwalcz problem z zatwardzeniem!

Zaparcia niestety nie należą do rzadkości – dane epidemiologiczne wskazują, że mogą dotyczyć nawet 20–30 ...

Błonnik w diecie

Błonnik to grupa związków chemicznych, których źródłem są pokarmy pochodzenia roślinnego. Mimo, że nie ulegają ...

Dieta na zaparcia – co jest skuteczne na zaparcia?

To, co na zaparcia sprawdza się najlepiej, to odpowiednia dieta. Najczęstszymi przyczynami zaparć jest brak ...

Zaparcia nawykowe

Zaparcia nawykowe to utrudnione oddawanie stolca, które może trwać nawet przez kilka dni. Przyczyną uporczywych ...

Leki i zioła na zaparcia

Wielu pacjentów skarży się na różnego rodzaju dolegliwości ze strony układu trawiennego. Jednym z najczęściej ...

Zaparcia – leczenie

Prawie każdy z nas w jakimś momencie swojego życia doświadcza zaparcia. Należy pamiętać, że zaparcie ...

Przyczyny zaparć u dziecka

Zaparcia są częstym problemem u dzieci i młodzieży. Przyjmuje się, że dziecko cierpi na zaparcia, ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon