Przetoka odbytu

Uczucie dyskomfortu, bólu i świądu odbytu wraz z wypływem wydzieliny na skórę wokół odbytu mogą być pierwszymi objawami przetoki odbytu. Jest to niezwykle uporczywa dolegliwość, która wymaga interwencji chirurgicznej oraz ustalenia przyczyny. Nawrotowa przetoka odbytu może być powikłaniem choroby zapalnej jelit, dlatego w każdym przypadku jej wystąpienia należy zgłosić się do lekarza.

Co to jest przetoka odbytu?

Przetoka odbytu jest to połączenie światła kanału odbytu z otworem na skórze w okolicy okołoodbytniczej. Powstaje ona na podłożu ropnych procesów zapalnych toczących się w kryptach niedrożnych gruczołów odbytowych. Niekiedy powstały w taki sam sposób ropień okołoodbytniczy opróżnia się poprzez wytworzenie sztucznego kanału, który znajduje swoje ujście w skórze wokół odbytu. Kanał przetoki odbytu może mieć różny przebieg – od prostego po kręty, czasem daje rozwidlenia, które mogą uchodzić w skórze pośladków lub pachwin.

Ze względu na topografię kanału przetoki względem zwieraczy odbytu można wyróżnić:

  • przetokę odbytu międzyzwieraczową – najczęstszy typ, stanowi do 70% przypadków, przechodzi pomiędzy zwieraczem wewnętrznym a zewnętrznym odbytu;
  • przetokę odbytu przezzwieraczową – ok. ¼ przypadków, kanał przetoki penetruje zarówno przez zwieracz wewnętrzny jak i zewnętrzny odbytu;
  • przetokę odbytu nadzwieraczową – rzadka, po przejściu przez zwieracz wewnętrzny, kanał kieruje się ku górze i przechodzi ponad zwieraczem zewnętrznym odbytu;
  • przetoka odbytu pozazwieraczowa (np. kulszowo-odbytnicza) – kanał przetoki leży bocznie w stosunku do zwieracza wewnętrznego i zewnętrznego odbytu. Występuję często w powikłanej chorobie Leśniowskiego-Crohna i w zapaleniu uchyłków.

Przetoka odbytu – przyczyny

Na sam fakt powstania przetoki odbytu ma wpływ wiele czynników. Najczęściej powstaje ona samoistnie lub pod wpływem wcześniejszych interwencji chirurgicznych w okolicy okołoodbytniczej. Ryzyko wystąpienia przetoki odbytu wzrasta również w następujących sytuacjach:

  • niewłaściwym nacięciu i drenażu ropnia okołoodbytniczego,
  • stanie po zabiegu chirurgicznym, proktologicznym (np. po operacji guzków krwawniczych) czy ginekologicznym,
  • chorobie Leśniowskiego-Crohna,
  • wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego,
  • raku odbytnicy lub rak odbytu (również w trakcie radiochemioterapii),
  • zakażeniu wirusem HIV,
  • po urazie,
  • w przebiegu gruźlicy.

Przetoka odbytu – objawy

Do objawów sugerujących powstanie przetoki odbytu należą:

  • stały lub okresowy wyciek treści śluzowej, ropnej lub kałowo-ropnej z otworku zlokalizowanego w pobliżu odbytu,
  • ból w okolicy odbytu związany z okresowym zamknięciem ujścia przetoki, gromadzeniem się w jej kanale ropnej wydzieliny, prowadząc do powstania ropnia okołoodbytniczego, ból może nasilać się podczas kaszlu oraz parcia na stolec, a następnie samoistnie ustępować,
  • świąd odbytu,
  • uczucie dyskomfortu i rozdrażnienia,
  • gorączka i dreszcze w przypadku powstania ropnia okołoodbytniczego,
  • wypływ treści kałowej z pochwy w przetoce pochwowo-odbytniczej.

Przetoka odbytu – rozpoznanie i diagnostyka

Rozpoznanie przetoki odbytu wymaga zawsze zbadania w znieczuleniu przez doświadczonego chirurga. Podstawowym jego zadaniem jest udzielenie odpowiedzi na 4 pytania:

  1. Lokalizacja ujścia wewnętrznego przetoki w kanale odbytu.
  2. Ustalenie długości i przebiegu kanału przetoki.
  3. Określenie umiejscowienia przetoki w stosunku do zwieraczy odbytu.
  4. Czy doszło do wytworzenia ropnia okołoodbytniczego.

Do celów diagnostycznych służą następujące badania:

  • badanie per rectum podstawowe badanie fizykalne czasem już na wstępie umożliwia określenie ujścia wewnętrznego przetoki;
  • anoskopia – standardowa procedura wykonywana przy użyciu specjalnego wziernika do oceny kanału odbytu w celu zidentyfikowania ujścia wewnętrznego przetoki. W trakcie badania do ujścia zewnętrznego przetoki na skórze wokół odbytu podaje się przez strzykawkę wodę utlenioną lub błękit metylenowy, które wydostają się ujściem wewnętrznym w kanale odbytu. Powikłaniem może być wytworzenie nowej przetoki. Skuteczność metody szacuje się na 70%.
  • ultrasonografia przezodbytnicza (TRUS) – badanie obrazowe wykorzystujące ultradźwięki. Ułatwia również zlokalizowanie ropni okołoodbytniczych. Podobnie jak w przypadku anoskopii, do kanału przetoki podaje się wodę utlenioną. Skuteczność metody sięga 90%.
  • rezonans magnetyczny (MRI) miednicy małej z zastosowaniem cewki doodbytniczej cechuje się najwyższą czułością z dostępnych badań w diagnostyce przetok odbytu. Szczególnie przydatny do obrazowania złożonych przetok o wysokim umiejscowieniu (np. miedniczno-odbytniczych).
  • tomografia komputerowa (TK, CT) miednicy małej – badanie obrazowe mające jednak mniejszą czułość w wykrywaniu przetok odbytu niż ultrasonografia i rezonans magnetyczny.
  • fistulografia rentgenowska – badanie obrazowe o małej czułości (umożliwia identyfikację zaledwie co czwartej przetoki) co sprawia, że jest obecnie coraz rzadziej stosowane.

Przetoka odbytu – leczenie

Aktualnie powszechnie przyjętym sposobem leczenia przetok odbytu są techniki chirurgiczne. Wybór odpowiedniej metody postępowania zależy od rodzaju przetoki, jej położenia w stosunku do mięśni zwieraczy odbytu oraz od umiejętności chirurga. Należy tutaj podkreślić, że leczenie przetoki odbytu jest procesem żmudnym, a skuteczność interwencji chirurgicznych jest oceniana średnio na 50%. Niektóre typy przetok mogą dawać tendencję do nawrotów, co dodatkowo utrudnia osiągnięcie sukcesu terapeutycznego.

  1. Rozcięcie kanału przetoki (fistulotomia) znajduje zastosowanie w leczeniu przetok międzyzwieraczowych, przezwieraczowych o niskim umiejscowieniu lub powierzchownej lokalizacji. Materiał uzyskany z wyłyżeczkowania kanału przetoki poddaje się badaniu histopatologicznemu.
  2. Wycięcie przetoki oraz plastyka ujścia wewnętrznego z wykorzystaniem płata przesuniętego to metoda zarezerwowana do leczenia głębokich przetok przezzwieraczowych i nadzwieraczowych oraz nawrotowych przetok w chorobie Leśniowskiego-Crohna. W metodzie tej po wycięciu przetoki płat śluzówki odbytnicy zostaje przesunięty ku dołowi tak, by pokryć ujście wewnętrzne kanału przetoki. Powikłaniem zabiegu mogą być objawy tzw. mokrego odbytu. Skuteczność metody sięga ok. 70%.
  3. Założenie setonu przecinającego lub luźnego.Technika stosowana w wysoko umiejscowionych przetokach przezzwieraczowych, nadzwieraczowych i pozazwieraczowych. Przez kanał przetoki zakłada się seton (nitkę chirurgiczną), co ułatwia samoistne opróżnianie się przetoki i jej gojenie (luźny seton). Następnie nitkę stopniowo się zaciska, co powoduje powolne przecinanie zwieracza zewnętrznego z gojeniem mięśnia za dociskanym setonem (seton przecinający). W metodzie tej zmniejsza się ryzyko powstania nietrzymania stolca.
  4. Kolostomia odbarczającato metoda polegająca na wyłonieniu sztucznego odbytu na powierzchnię brzucha do czasu wygojenia przetoki nadzwieraczowej. Stosowana u chorych ze złożonymi przetokami nadzwieraczowymi lub wielokrotnie operowanych.

Nowymi metodami leczenia niepowikłanych przetok odbytu są wstrzykiwanie kleju tkankowego (10-15% skuteczności) oraz wprowadzenie do kanału przetoki „zatyczki” (skuteczność ok. 70-80% w 18-miesięcznej obserwacji).

Opublikowano: ; aktualizacja: 06.09.2017

Oceń:
4.1


Może cię

Kokcygodynia

Kokcygodynia (ang. coccydynia, coccygodynia) to zespół bólowy kości guzicznej. Jest schorzeniem charakteryzującym się występowaniem przewlekłego ...

Ropień okołoodbytniczy

Ropień okołoodbytniczy, czyli zgromadzenie się ropy w okolicy odbytu, stanowi istotny problem leczniczy. Jest to ...

Swędzenie odbytu – jakie są przyczyny swędzenia odbytu?

Przyczyny swędzenia odbytu są zróżnicowane. Kiedy odbyt swędzi u dziecka, a dolegliwości nasilają się w ...

Ropień odbytu – przyczyny, objawy i leczenie ropni w okolicy odbytu

Ropień odbytu to wstydliwe i nadzwyczaj przykre schorzenie, które może dotyczyć osób w każdym wieku. ...

Owsica

Owsik ludzki to najpowszechniejszy rodzaj pasożyta atakującego układ pokarmowy człowieka. Dzieci są bardziej narażone na ...

Świąd odbytu – co to znaczy i jak leczyć świąd w odbycie?

Świąd odbytu jest uporczywą dolegliwością, która znacznie ogranicza komfort życia. Jest wiele możliwych przyczyn swędzenia ...

Pieczenie odbytu – jak leczyć, jak pozbyć się szczypania?

Pieczenie odbytu jest dość częstą dolegliwością, mogącą wskazywać na chorobę odbytu. Swędzenie odbytu częściej dotyczy ...

Co na hemoroidy – leki na hemoroidy bez recepty

Hemoroidy to uciążliwa przypadłość, która znacząco obniża jakość życia chorego. W pierwszym etapie rozwoju żylaków, ...

Przetoka okołoodbytnicza – przyczyny, objawy, leczenie

Przetoka okołoodbytnicza to krępujące i uciążliwe da chorego schorzenie powstające w wyniku szerzącego się zakażenia ...

Grzybica odbytu – przyczyny, objawy, leczenie grzybicy okolic odbytu

Grzybica odbytu (drożdżyca odbytu) to zakaźna choroba wywołana przez drożdżaki, zwykle grzyba Candida. Przyczyną grzybicy ...

Ból odbytu – dlaczego boli w odbycie?

Ból odbytu lub jego okolic jest dość często występującą dolegliwością. Przyczyny są zróżnicowane, od błahych, ...

Ból w odbycie i kłucie w odbycie – jakie przyczyny?

Ból odbytu może być objawem wielu dolegliwości. Mogą mu towarzyszyć takie objawy jak świąd, pieczenie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon