Otłuszczona wątroba – jakie leczenie i jaka dieta na otłuszczenie wątroby?

Stłuszczenie wątroby jest uznawane za pierwszy etap przewlekłego jej uszkodzenia. Najczęściej jest związane z nieprawidłową dietą, siedzącym trybem życia i spożywaniem alkoholu. Otłuszczenie wątroby często nie daje objawów. Może zdarzyć się, że wątroba jest powiększona, dołącza się uczucie zmęczenia i ból pod prawym żebrem. Możliwa jest regeneracja wątroby – całkowite wyleczenie dzięki zmianie trybu życia i stosowaniu diety wątrobowej.

Co to jest stłuszczenie wątroby?

Pod pojęciem stłuszczenie wątroby rozumie się stan, w którym komórki wątroby gromadzą trójglicerydy i inne substancje tłuszczowe w nieprawidłowej, zbyt dużej ilości. Bywa to skutkiem nadmiaru tłuszczu we krwi, jednak jest to również charakterystyczna dla wątroby reakcja na poddanie jej długotrwałemu działaniu czynników toksycznych.

Proces prowadzący od zadziałania takiego czynnika na narząd do efektu końcowego w postaci jej otłuszczenia jest złożony, a jego poszczególne elementy nie są do końca poznane.

Mimo że problem otłuszczenia wątroby jest poważny (stanowi wielokrotnie pierwszy sygnał pogarszającej się pracy wątroby), pozostaje często niezauważony – bowiem w postaci typowej objawy stłuszczenia wątroby nie są wyraźne. Jest to efekt dużej tzw. rezerwy wątrobowej – zauważalne zaburzenia pracy narządu występują dopiero po uszkodzeniu około 80% budujących go komórek.

Jeśli objawy chorej wątroby wystąpią, do najczęściej stwierdzanych zaliczyć można powiększenie narządu, rzadziej stwierdza się przewlekłe uczucie zmęczenia, zmniejszenie apetytu, nudności czy uczucie dyskomfortu w okolicy prawego łuku żebrowego (także ból z prawej strony pod żebrami).

Alkoholowe i niealkoholowe stłuszczenie wątroby

Do stłuszczenia doprowadzić mogą dwie podstawowe grupy czynników: substancje tłuszczowe, które trafiają do narządu w nadmiernej ilości, oraz substancje działające w taki sposób, że mogą prowadzić do uszkodzenia wątroby.

Nie dziwi więc fakt, że najczęstszymi przyczynami są tu: nadużywanie alkoholu (najpowszechniej stosowana substancja toksyczna wobec wątroby) oraz nieprawidłowa dieta powiązana z tzw. zespołem metabolicznym. Z tego względu stłuszczenie dzieli się na dwie kategorie:

  • alkoholowe stłuszczenie wątroby lub alkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (ang. AFLD – alcoholic fatty liver disease);
  • niealkoholowe stłuszczenie wątroby lub niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (ang. NAFLD – nonalcoholic fatty liver disease).

Niealkoholowe stłuszczenie spowodowane może być szeroką grupą przyczyn. Najważniejszą z nich jest wspomniany wyżej zespół metaboliczny – sytuacja, w której u chorego współistnieją trzy z pięciu cech: nadwaga lub otyłość, podwyższony poziom trójglicerydów we krwi, cukrzyca typu 2 lub nieprawidłowy poziom glukozy na czczo, zbyt niski poziom tzw. dobrego cholesterolu (HDL) oraz nadciśnienie tętnicze (w tym kontrolowane lekami).

Dodatkowo duże znaczenie ma wysokokaloryczna, bogata w cukry dieta oraz niska aktywność fizyczna.

Jak dieta i alkohol wpływa na otłuszczenie wątroby?

Przewlekłe spożywanie alkoholu i długotrwałe powtarzanie błędów dietetycznych to dwie wiodące przyczyny otłuszczenia wątroby. Cechy typowe dla stłuszczenia obecne są u niemal wszystkich osób, które nadużywają alkoholu.

Zgodnie ze stanowiskiem WHO za spożycie nadmierne uznaje się codzienne przyjmowanie alkoholu w ilości większej niż jeden mały kufel piwa (około 350 ml), jeden kieliszek wina (około 150 ml) lub jeden kieliszek wódki (około 40 ml). Niemniej jednak każda ilość alkoholu jest dla wątroby toksyczna i może promować jej stłuszczenie.

Co więcej, dalsze przyjmowanie alkoholu w przypadku jej otłuszczenia niechybnie prowadzi do postępu zmian i może skutkować rozwojem zapalenia i marskości wątroby – nieodłącznych elementów wspomnianej wyżej alkoholowej choroby wątroby.

Powiększona wątroba jest charakterystyczna także dla łagodniejszego przebieg stłuszczenia i związana jest z: nadmierną masą ciała, nieprawidłową dietą i wysokim poziomem cukru we krwi (niealkoholową stłuszczeniową chorobą wątroby, NAFLD). Ta postać, nawet nieleczona, jedynie w rzadkich przypadkach prowadzi do poważnej choroby wątroby. Czynnikiem silnie sprzyjającym powstaniu NAFLD jest nieprawidłowa dieta.

Dla chorej wątroby szczególnie niekorzystna jest wysoka zawartość w diecie cukrów prostych (zwłaszcza fruktozy) i nasyconych kwasów tłuszczowych (w dużych ilościach obecnych w produktach wysokoprzetworzonych, np. ciastkach). Oba składniki skutkują przeładowaniem energetycznym organizmu, a niewykorzystana energia gromadzona jest w postaci kropel tłuszczu w wątrobie.

W rzadkich przypadkach, szczególnie gdy stłuszczenie nakłada się na inną chorobę tego narządu, dochodzi do rozwoju stłuszczenia z zapaleniem (NASH – nonalcoholic steatohepatitis, czyli niealkoholowa choroba stłuszczeniowo-zapalna wątroby), ostatecznie skutkującym rozwojem marskości.

Wątroba jest otłuszczona – inne przyczyny

Pozostałe przyczyny można ogólnie podzielić na:

  • metaboliczne – prowadzące do nieprawidłowego obrotu tłuszczami w wątrobie (np. stan po operacyjnym leczeniu otyłości, żywienie całkowicie pozajelitowe, duża utrata masy ciała w krótkim czasie, niedożywienie, hiperlipidemie);
  • związane z działaniem toksyn – oprócz alkoholu do uszkodzenia wątroby prowadzą leki, tzw. hepatotoksyczne, np. niektóre antybiotyki, witamina A w dużych dawkach, paracetamol i inne;
  • wynikające z innych chorób – np. z wirusowego zapalenia wątroby typu C (stłuszczenie współistnieje z zapaleniem wątroby), chorób trzustki, celiakii i innych;
  • zaburzenia metabolizmu uwarunkowane genetycznie.

Sposoby na otłuszczoną wątrobę – regeneracja i leczenie

Stłuszczenie wątroby pozostaje zwykle bezobjawowe, najczęściej wykrywa się je przypadkowo – np. przy okazji badania poziomu enzymów wątrobowych podczas badań profilaktycznych w pracy, podczas USG brzucha wykonywanego z innych przyczyn.

Należy wyraźnie zaznaczyć, że w ogromnej większości przypadków otłuszczenie wątroby jest problemem w pełni odwracalnym, pod warunkiem przestrzegania kilku prostych zasad. Co więcej, postępowanie po rozpoznaniu otłuszczenia jest takie samo, jak działania i nawyki, które chronią przed jego rozwojem. Kluczowa staje się eliminacja czynników sprzyjających stłuszczeniu. Zaleca się:

  • maksymalne ograniczenie spożycia alkoholu, co zapewnia szybką regenerację wątroby (osoby z rozpoznanym już stłuszczeniem lub innymi chorobami tego narządu powinny stosować trwałą abstynencję);
  • w przypadku osób z nadwagą lub otyłością – zadbanie o redukcję masy ciała; bardzo ważne jest, aby utrata masy ciała była stopniowa i oparta na pełnowartościowej diecie, gdyż gwałtowna utrata wagi często okazuje się nietrwała; celem jest osiągnięcie obwodu pasa poniżej 80 cm u kobiet i 94 cm u mężczyzn oraz redukcja wskaźnika BMI do wartości poniżej 25 kg/m²;
  • przyjmowanie tabletek na wątrobę bez recepty, które zawierają wyciągi roślinne regenerujące komórki wątrobowe;
  • stosowanie zrównoważonej diety na stłuszczenie wątroby z uwzględnieniem podziału posiłków na 4–5 równych porcji dziennie z wysoką zawartością węglowodanów złożonych (np. pełnoziarniste pieczywo, makaron razowy), warzyw i owoców oraz maksymalnym ograniczeniem spożycia cukrów prostych oraz tłuszczów nasyconych;
  • regularną aktywność fizyczną – optymalnie co najmniej 30 minut wysiłku tlenowego o średniej intensywności (np. szybki marsz, powolny trucht, jazda na rowerze) 5 razy w tygodniu.

W przypadku współistnienia innych przyczyn stłuszczenia konieczne jest ich usunięcie (o ile jest to możliwe).

Na zakończenie warto podkreślić raz jeszcze – stłuszczenie wątroby jest zaburzeniem łagodnym, w dużej liczbie przypadków zależnym od stylu życia i możliwym do usunięcia bez pomocy z zewnątrz. Jednocześnie, ze względu na jego powszechność i niewielkie ryzyko rozwoju choroby wątroby, nie powinno być lekceważone.

Opublikowano: ; aktualizacja: 29.11.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Niealkoholowe stłuszczenie wątroby

Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (NAFLD) to schorzenie, w którym w komórkach wątroby kumuluje się nadmierna ...

Jak działa alkohol?

Alkohol jest depresantem, co oznacza, że jest substancją psychoaktywną, spowalniającą funkcje układu nerwowego. W tym ...

Stłuszczenie wątroby – przyczyny, objawy leczenie stłuszczonej wątroby

Stłuszczenie wątroby polega na gromadzeniu się tłuszczu w hepatocytach. Przyczyną otłuszczonej wątroby jest najczęściej zespół ...

Czy nadwaga może być przyczyną chorób wątroby?

Problemy z wątrobą kojarzone są najczęściej z nadużywaniem alkoholu. Jednak główną przyczynę chorób wątroby stanowi ...

Jakie są objawy stłuszczenia wątroby?

Wyróżnia się niealkoholowe i alkoholowe stłuszczenie wątroby. Przyczyny pierwszego stanowią: dieta bogata w tłuszcze, nadwaga, ...

Wideo – Dieta w stłuszczeniu wątroby

Przyczyn stłuszczenia wątroby jest wiele. Prosty podział przyczyn schorzenia to czynniki związane z nadmiernym spożyciem ...

Dieta na stłuszczenie wątroby

Stłuszczenie wątroby może wystąpić w każdym wieku. Związane jest z otyłością, choć dotyka także osoby ...

Alkoholowe choroby wątroby – jakie choroby wątroby wywołuje nadużywanie alkoholu?

Powszechnie wiadomo, że nadużywanie alkoholu może być przyczyną uszkodzenia wątroby. Trudno ocenić, jakie mogą być ...

Stłuszczenie wątroby – leczenie i dieta

Stłuszczenie wątroby to stan, który charakteryzuje się gromadzeniem tłuszczu w komórkach wątroby. Leczenie stłuszczenia wątroby ...

Czy i w jaki sposób alkohol uszkadza wątrobę?

Jedną z najważniejszych funkcji wątroby jest metabolizowanie pokarmu, z którego pozyskiwana jest energia. Ponadto narząd ...

Stłuszczona wątroba – jak leczyć stłuszczenie wątroby?

Stłuszczenie wątroby to przewlekłe uszkodzenie narządu, polegające na gromadzeniu kropli tłuszczu w komórkach wątroby. Wyróżnia ...

Co szkodzi wątrobie? Czego unikać w chorobach wątroby?

Wątroba to narząd, który w organizmie człowieka pełni szereg ważnych funkcji. Istnieje wiele jednostek chorobowych, ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon